युद्धप्रस्थान-वर्णनम् (Departure to the Battlefield and the Śaiva Overlordship over the Devas)

Verse 1

ईश्वर उवाच । वत्सकाः स्वस्तिवः कच्चिद्वर्तते मम शासनात् । जगच्च देवतावंशः स्वस्वकर्मणि किं नवा

ဣရှ္ဝရ မိန့်တော်မူသည်—«ချစ်သားတို့၊ သင်တို့အားလုံး ကောင်းမွန်ချမ်းသာကြသလော၊ ငါ၏ အမိန့်အာဏာအတိုင်း အရာရာ လည်ပတ်နေသလော။ ထို့ပြင် လောကတစ်လောကလုံးနှင့် ဒေဝမျိုးနွယ်တို့သည် မိမိတို့၏ သတ်မှတ်ထားသော တာဝန်ကမ္မကို အနှောင့်အယှက်မရှိ စနစ်တကျ ဆောင်ရွက်နေကြသလော»

Verse 2

प्रागेव विदितं युद्धं ब्रह्मविष्ण्वोर्मयासुराः । भवतामभितापेन पौनरुक्त्येन भाषितम्

အို အသူရာတို့၊ ဘြဟ္မာနှင့် ဗိဿဏုတို့၏ စစ်ပွဲသည် အစကတည်းက သိပြီးသားဖြစ်သည်။ သို့သော် သင်တို့၏ အတင်းအကျပ်တောင်းဆိုမှုနှင့် စိတ်လှုပ်ရှားပူပန်မှုကြောင့် ထပ်ခါတလဲလဲ ဖြစ်စေသော်လည်း ပြန်လည်ပြောကြားရ၏။

Verse 3

इति सस्मितया माध्व्या कुमारपरिभाषया । समतोषयदंबायाः स पतिस्तत्सुरव्रजम्

ဤသို့ဖြင့် အမ်ဘာ၏ ခင်ပွန်းတော်ဖြစ်သော ထိုဘုရားသည် နူးညံ့သော အပြုံးဖြင့် ကလေးတစ်ယောက်ကဲ့သို့ ကစားသလို ပြောဆိုကာ ဒေဝတားအစုအဝေးတစ်ရပ်လုံးကို ကျေနပ်ပျော်ရွှင်စေ하였다။

Verse 4

अथ युद्धांगणं गंतुं हरिधात्रोरधीश्वरः । आज्ञापयद्गणेशानां शतं तत्रैव संसदि

ထို့နောက် စစ်မြေပြင်သို့ သွားရန် ရည်ရွယ်ကာ ဟရိ (ဗိဿဏု) နှင့် ဓာတೃ (ဘြဟ္မာ) တို့အပေါ် အထွဋ်အမြတ် အရှင်တော်သည် ထိုအစည်းအဝေးအတွင်းပင် မိမိ၏ ဂဏာ (အလိုက်ပါတော်မူသော အဖွဲ့) ခေါင်းဆောင် တစ်ရာကို အမိန့်ပေး하였다။

Verse 5

ततो वाद्यं बहुविधं प्रयाणाय परेशितुः । गणेश्वराश्च संनद्धा नानावाहनभूषणाः

ထို့နောက် အမြင့်မြတ်ဆုံးအရှင်မြတ် ကြွချီတော်မူရန်အတွက် တူရိယာအမျိုးမျိုးကို တီးမှုတ်ကြကုန်၏။ ဂဏေသွာရနတ်မင်းတို့သည်လည်း လက်နက်အပြည့်အစုံဖြင့် အမျိုးမျိုးသော ယာဉ်ရထား တန်ဆာပလာတို့ဖြင့် ဆင်ယင်လျက် ပေါ်ထွက်လာကြကုန်၏။

Verse 6

प्रणवाकारमाद्यंतं पंचमंडलमंडितम् । आरुरोह रथं भद्र मंबिकापतिरीश्वरः । ससूनुगणमिंद्रा द्याः सर्वेप्यनुययुः सुराः

အို မြင့်မြတ်သောသူ၊ အမ္ဗိကာ၏ ကြင်ယာတော်ဖြစ်သော ဤသွာရအရှင်မြတ်သည် မြင့်မြတ်သော ပြဏဝ (ဥုံ) အက္ခရာသဏ္ဌာန်ရှိသော၊ စက်ဝိုင်းပုံ တံဆိပ်ငါးခုဖြင့် တန်ဆာဆင်အပ်သော ရထားတော်ကို စီးနင်းတော်မူ၏။ သိကြားမင်းနှင့် အခြားသော နတ်ဗြဟ္မာတို့သည် သားတော်များ၊ အခြံအရံများနှင့်အတူ နောက်တော်မှ လိုက်ပါကြကုန်၏။

Verse 7

इति श्रीशिवमहापुराणे विद्येश्वरसंहितायां सप्तमोऽध्यायः

ဤသို့ဖြင့် သန့်ရှင်းသော သီဝမဟာပုရာဏ၏ ဝိဒယေသွရသံဟိတာရှိ သတ္တမမြောက် အခန်းသည် ပြီးဆုံး၏။

Verse 8

समीक्ष्यं तु तयोर्युद्धं निगूढोऽभ्रं समास्थितः । समाप्तवाद्यनिर्घोषः शांतोरुगणनिःस्वनः

ထိုနှစ်ပါး၏ တိုက်ပွဲကို ကြည့်ရှုရင်း ကိုယ်တော်သည် တိမ်တိုက်များထဲတွင် ပုန်းကွယ်နေတော်မူ၏။ တူရိယာသံများ ငြိမ်သက်သွားပြီး အင်အားကြီးသော စစ်သည်တော်များ၏ ဆူညံသံများလည်း တိတ်ဆိတ်သွားလေသည်။

Verse 9

अथ ब्रह्माच्युतौ वीरौ हंतुकामौ परस्परम् । माहेश्वरेण चाऽस्त्रेण तथा पाशुपतेन च

ထို့နောက် ရဲရင့်သော နတ်ဘုရားနှစ်ပါးဖြစ်သည့် ဗြဟ္မာနှင့် အစယုတ (ဗိဿနိုး) တို့သည် တစ်ဦးကိုတစ်ဦး နှိမ်နင်းလိုသော ဆန္ဒဖြင့် မဟေသျှဝရ လက်နက်နှင့် ပါသုပတ လက်နက်တို့ကို အသုံးပြု၍ ရင်ဆိုင်ကြလေသည်။

Verse 10

अस्त्रज्वालैरथो दग्धं ब्रह्मविष्ण्वोर्जगत्त्रयम् । ईशोपि तं निरीक्ष्याथ ह्यकालप्रलयं भृशम्

ထို့နောက် ထိုနတ်လက်နက်များ၏ တောက်လောင်သော မီးလျှံများကြောင့် ဗြဟ္မာနှင့် ဗိဿနိုးတို့ အပါအဝင် လောကသုံးပါးလုံး လောင်ကျွမ်းသွားလေသည်။ ၎င်းကို မြင်သောအခါ ဤသျှ (အရှင်သီဝ) သည်ပင်လျှင် ကမ္ဘာပျက်ကပ်သည် အချိန်မတိုင်မီ ရောက်ရှိလာသကဲ့သို့ ပြင်းထန်သော ပျက်စီးခြင်းကို မြင်တွေ့တော်မူ၏။

Verse 12

महानलस्तंभविभीषणाकृतिर्बभूव तन्मध्यतले स निष्कलः । ते अस्त्रे चापि सज्वाले लोकसंहरणक्षमे । निपतेतुः क्षणे नैव ह्याविर्भूते महानले

ကြီးမားသောမီးတိုင်၏ ကြောက်မက်ဖွယ်ရုပ်သဏ္ဌာန် ပေါ်ထွန်းလာ၍၊ ထိုအလယ်ဗဟို၌ အပိုင်းကင်း အရုပ်ကင်းသော နိစ္ကလ ရှိဝါ တည်ရှိတော်မူ၏။ ကမ္ဘာလောကကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည့် မီးလောင်လက်နက်များပင် ထိုမဟာမီး ပေါ်ထွန်းသည့်ခဏ၌ အင်အားမဲ့ကာ ချက်ချင်းကျသွားကြ၏။

Verse 13

दृष्ट्वा तदद्भुतं चित्रमस्त्रशांतिकरं शुभम् । किमेतदद्भुताकारमित्यूचुश्च परस्परम्

ထိုအံ့ဩဖွယ် တောက်ပသည့် မြင်ကွင်းကို မြင်၍၊ မင်္ဂလာရှိကာ လက်နက်အင်အားကို ငြိမ်းစေနိုင်သော ထိုအရာကြောင့် သူတို့သည် အချင်းချင်း “ဤအံ့ဩဖွယ်ရုပ်သဏ္ဌာန်သည် အဘယ်နည်း” ဟု ပြောကြ၏။

Verse 14

अतींद्रि यमिदं स्तंभमग्निरूपं किमुत्थितम् । अस्योर्ध्वमपि चाधश्च आवयोर्लक्ष्यमेव हि

“ဤမီးရုပ်တိုင်သည် အာရုံတို့မရောက်နိုင်သည့် အတိန္ဒြိယ ဖြစ်၏—ဤသည် အဘယ်နည်း? အမှန်ပင် ငါတို့နှစ်ဦးအတွက် ၎င်း၏ အပေါ်ဆုံးနှင့် အောက်ဆုံးတို့သည် ရှာဖွေရမည့် အရာတည်း” ဟု ဆိုကြ၏။

Verse 15

इति व्यवसितौ वीरौ मिलितौ वीरमानिनौ । तत्परौ तत्परीक्षार्थं प्रतस्थातेऽथ सत्वरम्

ထို့ကြောင့် သူရဲကောင်းနှစ်ဦးသည် မိမိတို့၏ သူရဲကောင်းမှုကို ဂုဏ်ယူလျက် တွေ့ဆုံကြပြီး၊ ထိုကိစ္စတည်းဟူသော ရည်ရွယ်ချက်ကို စူးစမ်းစမ်းသပ်လို၍ အလျင်အမြန် ထွက်ခွာကြ၏။

Verse 16

आवयोर्मिश्रयोस्तत्र कार्यमेकं न संभवेत् । इत्युक्त्वा सूकरतनुर्विष्णुस्तस्यादिमीयिवान्

“ငါတို့နှစ်ဦး ပေါင်းစည်း၍ ထိုနေရာ၌ ရှိနေပါက တိကျသည့် အကျိုးတစ်ခု မဖြစ်နိုင်” ဟု ဆိုပြီးနောက်၊ ဗိဿနုသည် ဝက်တောရုပ်ကို ခံယူကာ ၎င်း၏ အစကို တိုင်းတာရှာဖွေရန် ထွက်ခွာသွား၏။

Verse 17

तथा ब्रह्माहं सतनुस्तदंतं वीक्षितुं ययौ । भित्त्वा पातालनिलयं गत्वा दूरतरं हरिः

ထို့ကြောင့် ငါ ဘြဟ္မာသည် ကိုယ်ရုပ်ကို ခံယူ၍ ထိုအကန့်အသတ်မဲ့ သာသနာ့တိုင်၏ အဆုံးကို မြင်ရန် ထွက်ခွာခဲ့၏။ ဟရီ (ဗိဿနု) သည် ပာတာလာ အောက်မြေကမ္ဘာတို့ကို ထိုးဖောက်ကာ အခြေတိုင်ကို ရှာရန် ပို၍ပို၍ ဝေးသို့ သွားလေ၏။

Verse 18

नाऽप्श्यात्तस्य संस्थानं स्तंभस्यानलवर्चसः । श्रांतः स सूकरहरिः प्राप पूर्वं रणांगणम्

ထိုမီးလောင်တောက်ပသကဲ့သို့ တောက်ပသော တိုင်၏ အကန့်အသတ်နှင့် အမှန်တကယ်သော ပုံသဏ္ဌာန်ကို သူ မမြင်နိုင်ခဲ့။ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်သွားသော ဝက်ရုပ်ယူထားသည့် ဟရီသည် စစ်မြေပြင်သို့ အရင်ဆုံး ပြန်ရောက်လာ၏။

Verse 19

अथ गच्छंस्तु व्योम्ना च विधिस्तात पिता तव । ददर्श केतकी पुष्पं किंचिद्विच्युतमद्भुतम्

ထို့နောက် ကောင်းကင်ထဲ၌ သွားလာနေစဉ်၊ ဘြဟ္မာ—ချစ်သားရေ၊ သင်၏ဖခင်—သည် အထက်မှ ကျဆင်းလာသော အံ့ဩဖွယ် ကေတကီပန်းတစ်ပွင့်ကို မြင်တွေ့လေ၏။

Verse 20

अतिसौरभ्यमम्लानं बहुवर्षच्युतं तथा । अन्वीक्ष्य च तयोः कृत्यं भगवान्परमेश्वरः

ထိုပန်းသည် အလွန်အမင်း မွှေးကြိုင်၍ မညှိုးနွမ်းဘဲ၊ နှစ်ပေါင်းများစွာကြာပြီးမှ ကျဆင်းလာသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်ကို မြင်လျှင်၊ ဘဂဝန် ပရမေရှွရသည် ထိုနှစ်ဦး၏ လုပ်ရပ်ကို သေချာစွာ စူးစမ်းကြည့်ရှုလေ၏။

Verse 21

परिहासं तु कृतवान्कंपनाच्चलितं शिरः । तस्मात्तावनुगृह्णातुं च्युतं केतकमुत्तमम्

အရှင်သည် အပြုံးအမောဖြင့် လှောင်ပြောသကဲ့သို့ ပြော၍ ခေါင်းသည် အနည်းငယ် တုန်လှုပ်သွား၏။ ထို့ကြောင့် ကျသွားသော အထူးမြတ် ကေတကပန်းကို ကရုဏာတော်ဖြင့် ကောင်းစွာ ကယ်တင်အပ်ရန် ထိုသို့ ဆောင်ရွက်တော်မူ၏။

Verse 22

किं त्वं पतसि पुष्पेश पुष्पराट् केन वा धृतम् । आदिमस्याप्रमेयस्य स्तंभमध्याच्च्युतश्चिरम्

«အို ပန်းတို့၏ အရှင်၊ ပန်းတို့အနက် ဘုရင်တော်—အဘယ်ကြောင့် ကျသနည်း။ မည်သူက သင့်ကို ထိန်းထားခဲ့သနည်း။ မတိုင်းမတာနိုင်သော အာဒိပုရုရှ၏ တိုင်တန်းအလယ်မှ ကြာမြင့်စွာကတည်းက လျှောကျလာပြီးနောက်—သင့်အကြောင်းရင်းကို ပြောပါ»။

Verse 23

न संपश्यामि तस्मात्त्वं जह्याशामंतदर्शने । अस्यां तस्य च सेवार्थं हंसमूर्तिरिहागतः

«ငါသည် ထိုအရှင်ကို မမြင်ရသေးသဖြင့် ထိုအဆုံးအနားကို မြင်မည်ဟူသော မျှော်လင့်ချက်ကို စွန့်လွှတ်လော့။ ဤတာဝန်နှင့် ထိုတာဝန်တို့ကို ဆောင်ရွက်ရန်အတွက် ငါသည် ဟံသ (ငန်း) ရုပ်ဖြင့် ဤနေရာသို့ ရောက်လာ၏»။

Verse 24

इतः परं सखे मेऽद्य त्वया कर्तव्यमीप्सितम् । मया सह त्वया वाच्यमेतद्विष्णोश्च सन्निधौ

«ဤမှစ၍ မိတ်ဆွေ၊ ယနေ့ သင်သည် လိုအပ်သည့်အရာကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထို့ပြင် ငါနှင့်အတူ ဗိဿနု၏ ရှေ့တော်၌ ဤအကြောင်းကို ပြောဆိုရမည်»။

Verse 25

स्तंभांतो वीक्षितो धात्रा तत्र साक्ष्यहमच्युत । इत्युक्त्वा केतकं तत्र प्रणनाम पुनः नः । असत्यमपि शस्तं स्यादापदीत्यनुशासनम्

တိုင်တံ၏အဆုံးကို မြင်ပြီးနောက် ဖန်ဆင်းရှင် ဘြဟ္မာသည် ထိုနေရာ၌ «အချျူတ (ဗိဿနု) ရေ၊ ငါသည် သက်သေဖြစ်၏» ဟု ဆို하였다။ ထိုသို့ဆိုပြီးနောက် ကေတကီပန်းကို ထပ်မံ ဦးချကန်တော့하였다။ ထို့ကြောင့် အမိန့်တော်မှာ «အရေးပေါ်ကာလ၌ မမှန်ကန်သော်လည်း သင့်တော်သကဲ့သို့ ထင်ရနိုင်သည်» ဟူ၍ ဖြစ်လာ၏။

Verse 26

समीक्ष्य तत्राऽच्युतमायतश्रमं प्रनष्टहर्षं तु ननर्त हर्षात् । उवाच चैनं परमार्थमच्युतं षंढात्तवादः स विधिस्ततोऽच्युतम्

ထိုနေရာ၌ အချျူတ (ဗိဿနု) ကို ကြည့်ရှုရာ၌—အချိန်ကြာမြင့်စွာ ကြိုးပမ်း၍ ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ကာ ယခင်ပျော်ရွှင်မှုလည်း ပျောက်ကွယ်သွားသည်ကို မြင်ပြီး—ဘြဟ္မာသည် ဝမ်းမြောက်၍ ဝမ်းမြောက်ခြင်းကြောင့် ကပြန်လေ၏။ ထို့နောက် အမိန့်အာဏာကို တည်ထောင်သူ ဘြဟ္မာသည် အချျူတအား အမြင့်မြတ်ဆုံး အဓိပ္ပါယ်တရားကို ဟောကြားခဲ့သည်—အတ္တကို အမြင့်ဆုံးသော သီဝ (Śiva) ထံသို့ ဦးတည်စေသော သစ္စာတရားကို။

Verse 27

स्तंभाग्रमेतत्समुदीक्षितं हरे तत्रैव साक्षी ननु केतकं त्विदम् । ततोऽवदत्तत्र हि केतकं मृषा तथेति तद्धातृवचस्तदंतिके

“ဟရီရေ၊ ဤတိုင်၏ ထိပ်ကို ငါမြင်ခဲ့ပြီ။ ဒီကေတကီပန်းက သက်သေပါပဲ” ဟုဆို၏။ ထို့နောက် ကေတကီပန်းသည် ထိုနေရာတွင် လိမ်ညာကာ “ဟုတ်ပါသည်” ဟု ဖန်ဆင်းရှင်၏ အနီးကပ်ပြောသော စကားနှင့် ကိုက်ညီအောင် ပြောလိုက်သည်။

Verse 28

हरिश्च तत्सत्यमितीव चिंतयंश्चकार तस्मै विधये नमः स्वयम् । षोडशैरुपचारैश्च पूजयामास तं विधिम्

ဟရီသည် “အမှန်ပင် ဖြစ်သည်” ဟု စဉ်းစားကာ စီမံခန့်ခွဲသူ ဘြဟ္မာအား ကိုယ်တိုင် ဦးညွှတ်နမස්ကာရ ပြု၏။ ထို့နောက် ထုံးတမ်းစဉ်လာ ဆယ်ခြောက်ပါးသော ဂုဏ်ပြုဝန်ဆောင်မှုများဖြင့် ဘြဟ္မာကို ပူဇော်လေ၏။

Verse 29

विधिं प्रहर्तुं शठमग्निलिंगतः स ईश्वरस्तत्र बभूव साकृतिः । समुत्थितः स्वामि विलोकनात्पुनः प्रकंपपाणिः परिगृह्य तत्पदम्

လိမ်လည်သော ဘြဟ္မာကို တားဆီး (နှင့် အပြစ်ပေး) ရန်အတွက်၊ ထိုအရှင် (ဣရှဝရ) သည် မီးလင်္ဂမှ ထင်ရှားသော ရုပ်သဏ္ဌာန်တစ်ရပ်ကို ထိုနေရာတွင် ပေါ်ထွန်းစေ၏။ မိမိသခင်ကို မြင်သဖြင့် ဘြဟ္မာသည် ပြန်လည်ထ၍ လက်များတုန်ယင်လျက် ထိုသခင်၏ ခြေတော်ကို ဆုပ်ကိုင်လေ၏။

Verse 30

आद्यंतहीनवपुषि त्वयि मोहबुद्ध्या भूयाद्विमर्श इह नावति कामनोत्थः । स त्वं प्रसीद करुणाकर कश्मलं नौ मृष्टं क्षमस्व विहितं भवतैव केल्या

အစနှင့်အဆုံးမရှိသော ရုပ်သဏ္ဌာန်တော်ရှိသည့် အရှင်ဘုရား၊ မောဟဉာဏ်ကြောင့် သင့်အပေါ်သို့ လွဲမှားစွာ ရည်ညွှန်းသဖြင့် ဤနေရာ၌ ကျွန်ုပ်တို့၏ ခွဲခြားသိမြင်မှုသည် ကာမမှ ပေါက်ဖွားသော လှုံ့ဆော်မှုများကြောင့် ထပ်ခါထပ်ခါ အနိုင်ယူခံရပါသည်။ ထို့ကြောင့် ကရုဏာသမုဒ္ဒရာ အရှင်၊ ကျေးဇူးပြု၍ သနားတော်မူပါ။ ကျွန်ုပ်တို့ကို မဲညစ်စေသော အပြစ်ကို ခွင့်လွှတ်တော်မူပါ—အမှန်အားဖြင့် ကျွန်ုပ်တို့ပြုသမျှသည် သင့်၏ လီလာတော်ကြောင့်သာ ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။

Verse 31

ईश्वर उवाच । वत्सप्रसन्नोऽस्मि हरे यतस्त्वमीशत्वमिच्छन्नपि सत्यवाक्यम् । ब्रूयास्ततस्ते भविता जनेषु साम्यं मया सत्कृतिरप्यलप्थाः

ဣශ්ဝရ (ရှီဝ) မိန့်တော်မူသည်။ «ချစ်သား ဟရီရေ၊ အာဏာကိုလိုလားသော်လည်း သစ္စာစကားကို ပြောခဲ့သောကြောင့် ငါသည် သင့်ကို နှစ်သက်ပျော်ရွှင်၏။ ထို့ကြောင့် သတ္တဝါတို့အကြား၌ ငါနှင့်တူညီသော အဆင့်ကို ရရှိမည်၊ ထို့ပြင် ဂုဏ်ပြုကန်တော့ခြင်းနှင့် ရိုသေဝတ်ပြုခြင်းကိုလည်း ရရှိမည်»။

Verse 32

इतः परं ते पृथगात्मनश्च क्षेत्रप्रतिष्ठोत्सवपूजनं च

ဤအရာမှ နောက်တစ်ဆင့်တွင်၊ သန့်ရှင်းသော က్షೇತ್ರတို့၏ ပရတိဋ္ဌာ (တည်ထောင်ခြင်း) နှင့်အတူ၊ တင်မြှောက်ပူဇော်ပွဲ၊ ပွဲတော်အခမ်းအနားများနှင့် ပူဇော်ခြင်းကို သင်တို့အား သီးခြားရှင်းလင်းမည်။

Verse 33

इति देवः पुरा प्रीतः सत्येन हरये परम् । ददौ स्वसाम्यमत्यर्थं देवसंघे च पश्यति

ထို့ကြောင့် ရှေးကာလ၌ ဘုရားသခင်သည် ထိုသစ္စာတရားကြောင့် ပီတိဖြစ်၍ ဟရီအား အမြင့်မြတ်ဆုံးသော အပေးအယူကို ပေးတော်မူ၏—မိမိနှင့် အလွန်မြင့်မားစွာ တန်းတူဖြစ်ခြင်းကို။ ထိုအရာကိုလည်း ဒေဝတားအစုအဝေးက မျက်မြင်သက်သေခံခဲ့သည်။