
အဓ್ಯಾಯ ၃၀ တွင် ရှိသီတို့က သီဝနှင့် သီဝါ၏ အံ့ဩဖွယ် လုပ်ရပ်များသည် နတ်များတောင် နားလည်ခက်ခဲ၍ စိတ်ရှုပ်ထွေးကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် ဘြဟ္မာနှင့် အခြား ကမ္ဘာလောက အုပ်ချုပ်သူများသည် ဖန်ဆင်းခြင်း၊ ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ ပျက်သုဉ်းခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်သော်လည်း သီဝ၏ အနုဂြဟ/နိဂြဟ (ကရုဏာပေးခြင်း/တားဆီးခြင်း) အပေါ် မူတည်၍သာ လုပ်ဆောင်နိုင်ပြီး သီဝ၏ အာဏာအောက်တွင် ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ သီဝသည် အခြားသူ၏ ကရုဏာ သို့မဟုတ် အပြစ်ဒဏ်၏ အရာမဟုတ်သဖြင့် အပြည့်အဝ မမှီခိုသော အရှင်အာဏာ (anāyatta aiśvarya) ရှိသည်။ ထိုမမှီခိုမှုသည် သဘာဝတရားအဖြစ် တည်ရှိသော လွတ်လပ်အာဏာ (svātantrya) ကို ပြသသော်လည်း ရုပ်သဏ္ဌာန်ရှိခြင်း (mūrtimatva) သည် အကြောင်းတရားနှင့် မှီခိုမှုကို ညွှန်ပြသကဲ့သို့ ဖြစ်၍ တင်းမာမှု ပေါ်လာသည်။ ထို့ကြောင့် ပရ–အပရ အပြန်အလှန်ကို မေးမြန်းကာ အမြင့်ဆုံး (parama) နှင့် မအမြင့်ဆုံး (apara) အခြေအနေတို့ကို တစ်ရပ်တည်းတွင် မည်သို့ ညီညွတ်စေနိုင်သနည်းဟု ဆွေးနွေးသည်။ အမြင့်ဆုံးသဘာဝသည် အလုပ်မရှိ/အကျိုးမရှိ (niṣphala) ဖြစ်လျှင် မည်သို့ စကလ (sakala) အဖြစ် ထင်ရှားပြည့်စုံလာနိုင်သနည်း၊ ထို့ပြင် သီဝသည် သဘာဝကို လိုသလို ပြောင်းလဲနိုင်လျှင် အမြဲတမ်း/မအမြဲတမ်း ခွဲခြားချက်ကိုပါ လှန်လှောနိုင်မလားဟု မေးကာ သဘာဝမဆန့်ကျင်သည့် ထင်ရှားမှုဖြစ်ရမည်ဟု သတ်မှတ်သည်။ နောက်ဆုံးတွင် ရုပ်ထင်ရှားသော မူရတात्मာ/စကလ နှင့် မထင်ရှား အလုပ်မရှိသော သီဝ (niṣphala) ရှိပြီး စကလကို သီဝက ထောက်ပံ့ကြီးကြပ်ကြောင်း ဆိုသည့် သာဝကဒေါက်ထရင်းကို တင်ပြသည်။
Verse 1
ऋषय ऊचुः । चरितानि विचित्राणि गृह्याणि गहनानि च । दुर्विज्ञेयानि देवैश्च मोहयंति मनांसि नः
ရိရှီတို့က ပြောကြသည်။ “ဤအံ့ဩဖွယ် လီလာများသည် နူးညံ့သိမ်မွေ့၍ နက်ရှိုင်းကာ ဖမ်းမမိလောက်အောင် ခက်ခဲသည်။ ဒေဝတော်တို့အတွက်တောင် နားလည်ရန်ခက်ပြီး ကျွန်ုပ်တို့၏ စိတ်ကို မောဟဖြစ်စေသည်။”
Verse 2
शिवयोस्तत्त्वसम्बन्धे न दोष उपलभ्यते । चरितैः प्राकृतो भावस्तयोरपि विभाव्यते
ရှီဝနှင့် (သူ၏) ရှက္တိတို့၏ တတ္တဝဆိုင်ရာ အဓိကဆက်နွယ်မှုတွင် အပြစ်အနာအဆာ မတွေ့ရ။ သို့သော် သူတို့၏ သာသနာတော်လီလာဇာတ်ကြောင်းများမှတစ်ဆင့်၊ သင်ကြားမှုနှင့် ဘက္တိအတွက်၊ သူတို့တွင်ပင် လူလောကဆန်သကဲ့သို့ ထင်ရသော စိတ်နေစိတ်ထားကိုပါ နားလည်နိုင်အောင် ဖော်ပြထားသည်။
Verse 3
ब्रह्मादयो ऽपि लोकानां सृष्टिस्थित्यन्तहेतवः । निग्रहानुग्रहौ प्राप्य शिवस्य वशवर्तिनः
ဗြဟ္မာနှင့် အခြားသော ကမ္ဘာလောကအုပ်စိုးရှင်တို့သည် လောကတို့၏ ဖန်ဆင်းခြင်း၊ ထိန်းသိမ်းခြင်း၊ ပျက်သုဉ်းခြင်းတို့၏ အကြောင်းကိရိယာဖြစ်သော်လည်း၊ ရှိဝ၏ တားဆီးခြင်းနှင့် ကရုဏာတော်ကို ရရှိပြီးမှသာ လှုပ်ရှားကြ၍ ရှိဝတော်၏ အုပ်ချုပ်မှုအောက်၌သာ ရှိကြသည်။
Verse 4
शिवः पुनर्न कस्यापि निग्रहानुग्रहास्पदम् । अतो ऽनायत्तमैश्वर्यं तस्यैवेति विनिश्चितम्
သို့သော် ရှိဝတော်သည် မည်သူ့အတွက်မျှ တားဆီးခံရမည့် သို့မဟုတ် အားပေးကရုဏာခံရမည့် အရာမဟုတ်။ ထို့ကြောင့် အိုင်ශ්ဝရယ (အာဏာအုပ်စိုးမှု) သည် အခြားအရာပေါ် မမူတည်ဘဲ လွတ်လပ်သည့်အဖြစ် ရှိဝတော်တစ်ပါးတည်း၏ ပိုင်ဆိုင်မှုဟု အတည်ပြုထားသည်။
Verse 5
यद्येवमीदृशैश्वर्यं तत्तु स्वातन्त्र्यलक्षणम् । स्वभावसिद्धं चैतस्य मूर्तिमत्तास्पदं भवेत्
ဤသို့သော အိုင်ශ්ဝရယ (အာဏာတော်) သည် အမှန်တကယ်ဖြစ်လျှင် ၎င်း၏ လက္ခဏာမှာ အပြည့်အဝ လွတ်လပ်မှု (svātantrya) ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ၎င်းသည် ရှိဝတော်၏ သဘာဝအလိုလို ပြည့်စုံနေသဖြင့်၊ ရုပ်သဏ္ဌာန်ယူခြင်း (mūrtimattā) ကို ဖြစ်နိုင်စေသော အခြေခံအမြစ်တည်ရာ ဖြစ်လာသည်။
Verse 6
न मूर्तिश्च स्वतंत्रस्य घटते मूलहेतुना । मूर्तेरपि च कार्यत्वात्तत्सिद्धिः स्यादहैतुकी
လွတ်လပ်အရှင်၏ မူရတိ (ကိုယ်ထင်ရှားပုံ) ကို မူလအကြောင်းတရားတစ်ခုမှ ပေါ်လာသည်ဟု မတည်ထောင်နိုင်။ ထို့ပြင် “ပုံသဏ္ဌာန်” သည် သဘာဝအားဖြင့် အကျိုးဖြစ်သောကြောင့်၊ ထိုပုံကို အမြင့်ဆုံးဟု တည်ထောင်ခြင်းသည် အကြောင်းမဲ့၍ မညီညွတ်သွားမည်။ (ထို့ကြောင့် အထွဋ်အမြတ် ပတိသည် ထုတ်လုပ်ခံရသော ပုံမဟုတ်၊ သို့ရာတွင် မိမိအလိုတော်ဖြင့် ပုံများကို ခံယူနိုင်သည်)
Verse 7
सर्वत्र परमो भावो ऽपरमश्चान्य उच्यते । परमापरमौ भावौ कथमेकत्र संगतौ
နေရာတိုင်းတွင် အမြင့်ဆုံး သတ္တဝါတရားကို “ပါရ” (လွန်ကဲမြင့်မြတ်) ဟု သင်ကြားကြသော်လည်း၊ ထို့အပြင် “အပါရ” (နီးကပ်၍ လက်လှမ်းမီ) ဟုလည်း ဆိုကြသည်။ ထိုသို့ဖြစ်လျှင် ပါရနှင့် အပါရ ဟူသော အခြေအနေနှစ်ရပ်ကို တစ်ခုတည်းအဖြစ် မည်သို့ညီညွတ်စေနိုင်သနည်း။
Verse 8
निष्फलो हि स्वभावो ऽस्य परमः परमात्मनः । स एव सकलः कस्मात्स्वभावो ह्यविपर्ययः
ဤ အမြင့်ဆုံး အတ္တမန်၏ အမြင့်ဆုံး သဘာဝသည် လုပ်ဆောင်မှုမရှိ၊ အကျိုးမပေး (ကမ္မဖလကို လွန်ကဲ) သောအရာ ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ဖြစ်လျှင် အတူတူသော အမှန်တရားကို အဘယ်ကြောင့် “အစိတ်အပိုင်းပါ” ဟု၊ ဂုဏ်သတ္တိများဖြင့် ထင်ရှားသည်ဟု ဆိုကြသနည်း။ အကြောင်းမှာ သူ၏ သဘာဝသည် မဆန့်ကျင်၊ မပြောင်းပြန် မဖြစ်ပေ။
Verse 9
स्वभावो विपरीतश्चेत्स्वतंत्रः स्वेच्छया यदि । न करोति किमीशानो नित्यानित्यविपर्ययम्
အကယ်၍ သခင်၏ သဘာဝသည် ဆန့်ကျင်နေပြီး၊ လွတ်လပ်စွာ ကိုယ်စိတ်အလိုအတိုင်းသာ ပြုမူလျှင်၊ အမြင့်မြတ်သော ဣရှာန (ရှီဝ) သခင်သည် နိစ္စနှင့် အနိစ္စ၏ စည်းကမ်းအစီအစဉ်ကို အဘယ်ကြောင့် မလှန်ပြောင်းမည်နည်း?
Verse 10
मूर्तात्मा सकलः कश्चित्स चान्यो निष्फलः शिवः । शिवेनाधिष्ठितश्चेति सर्वत्र लघु कथ्यते
နေရာတိုင်းတွင် အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် သင်ကြားထားသည်မှာ—တစ်ဖက်တွင် ရုပ်သဘောရှိ၍ ပြည့်စုံသော (ထင်ရှားသော) အတ္တတစ်ခု ရှိပြီး၊ အခြားဖက်တွင် ထိုအရာနှင့် ကွဲပြားသော၊ ထင်ရှားသော အကျိုးရလဒ်မရှိသည့် (အခြေအနေမကန့်သတ်သော) ရှီဝတော် ရှိသည်။ ထို့ပြင် ပထမအရာသည် ရှီဝတော်၏ အုပ်စိုးမှုနှင့် စိမ့်ဝင်မှုအောက်တွင် ရှိသည်ဟုလည်း ဆိုကြသည်။
Verse 11
मूर्त्यात्मैव तदा मूर्तिः शिवस्यास्य भवेदिति । तस्य मूर्तौ मूर्तिमतोः पारतंत्र्यं हि निश्चितम्
ထို့နောက် ဤရုပ်သဏ္ဍာန်သည် ရှိဝ၏ အတ္တသဘောတရားတည်းဟူ၍ ကြေညာထားသည်။ ထိုရုပ်၌ ရုပ်ရှိသူ၏ အားထားမှုသည် ထင်ရှားသော ရုပ်ပေါ်တွင် တည်ကြောင်း အတိအကျ သတ်မှတ်ထားသည်။
Verse 12
अन्यथा निरपेक्षेण मूर्तिः स्वीक्रियते कथम् । मूर्तिस्वीकरणं तस्मान्मूर्तौ साध्यफलेप्सया
အခြားနည်းဖြင့်ဆိုလျှင် အပြည့်အဝလွတ်လပ်သော (နိရပေက္ခ) အရှင်သည် မူရတိ (ရုပ်သဏ္ဌာန်) ကို မည်သို့လက်ခံနိုင်မည်နည်း။ ထို့ကြောင့် မူရတိကို လက်ခံခြင်းသည် ရည်မှန်းသော အကျိုးဖလကို ပြည့်စုံစေရန်—ရှာဖွေသူတို့သည် ထိုရုပ်သဏ္ဌာန်တစ်ခုပင်ဖြင့် မိမိလိုလားသော ဓမ္မဖလကို ရရှိစေရန် ဖြစ်သည်။
Verse 13
न हि स्वेच्छाशरीरत्वं स्वातंत्र्यायोपपद्यते । स्वेच्छैव तादृशी पुंसां यस्मात्कर्मानुसारिणी
အမှန်တကယ်အားဖြင့် ကိုယ့်ဆန္ဒတစ်ခုတည်းဖြင့် ဖန်ဆင်းထားသော ကိုယ်ခန္ဓာရှိခြင်းသည် စစ်မှန်သော လွတ်လပ်မှု မဟုတ်။ အကြောင်းမူကား ကိုယ်ရှိသတ္တဝါတို့၏ «ဆန္ဒ» သည် ကံ၏လမ်းကြောင်းကိုသာ လိုက်နာသဖြင့် ထိုသဘောတရားဖြစ်လာခြင်းပင် ဖြစ်သည်။
Verse 14
स्वीकर्तुं स्वेच्छया देहं हातुं च प्रभवन्त्युत । ब्रह्मादयः पिशाचांताः किं ते कर्मातिवर्तिनः
သူတို့သည် မိမိဆန္ဒဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကို ခံယူနိုင်သကဲ့သို့ ထိုကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်လွှတ်နိုင်ကြသည်။ ဗြဟ္မာနှင့် အခြားဒေဝတားများမှ စ၍ ပိသာစများအထိ—သူတို့သည် ကံကို ကျော်လွန်သူများ ဖြစ်နိုင်ပါမည်လော။
Verse 15
इच्छया देहनिर्माणमिन्द्रजालोपमं विदुः । अणिमादिगुणैश्वर्यवशीकारानतिक्रमात्
ဆန္ဒတစ်ခုတည်းဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာကို ဖန်တီးခြင်းသည် မာယာဆရာ၏ လှည့်ကွက်ကဲ့သို့ဟု သိကြသည်။ အကြောင်းမူကား အဏိမာ (aṇimā) စသည့် စိဒ္ဓိဂုဏ်အာဏာနှင့် အုပ်ချုပ်နိုင်သော အာဏာတို့ကြောင့် သာမန်ကန့်သတ်ချက်များကို ကျော်လွန်နိုင်သည်။
Verse 16
विश्वरूपं दधद्विष्णुर्दधीचेन महर्षिणा । युध्यता समुपालब्धस्तद्रूपं दधता स्वयम्
ဗိဿနုသည် ဗိශ්ဝရူပ (ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာရုပ်) ကို ဆောင်ယူသောအခါ မဟာရသီ ဒဓီချိက စစ်ပွဲတွင် တွေ့ကြုံခဲ့ပြီး၊ ထိုရသီသည်လည်း ထိုရုပ်တူကို ကိုယ်တိုင်ခံယူကာ ဆန့်ကျင်ရန် ထွက်ရပ်하였다။
Verse 17
सर्वस्मादधिकस्यापि शिवस्य परमात्मनः । शरीरवत्तयान्यात्मसाधर्म्यं प्रतिभाति नः
ကျွန်ုပ်တို့အမြင်အရ၊ အရာအားလုံးထက် မြင့်မြတ်သော ပရမာတ္မာ ရှိဝတော်မူသော်လည်း၊ ကိုယ်ခန္ဓာရှိသည်ဟု ဆိုကြသဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာရှိသော ပုဂ္ဂိုလ်အတ္တများနှင့် ဆင်တူသကဲ့သို့ ထင်မြင်ရသည်။
Verse 18
सर्वानुग्राहकं प्राहुश्शिवं परमकारणम् । स निर्गृह्णाति देवानां सर्वानुग्राहकः कथम्
သူတို့က ရှိဝကို အမြင့်ဆုံးအကြောင်းရင်း၊ အားလုံးကို ကရုဏာပေးသော အရှင်ဟု ကြေညာကြသည်။ ထိုအလုံးစုံကို ကရုဏာပြုသော အရှင်သည် ဘုရားများကိုပင် မည်သို့ ထိန်းချုပ်တားဆီးနိုင်သနည်း။
Verse 19
चिच्छेद बहुशो देवो ब्रह्मणः पञ्चमं शिरः । शिवनिन्दां प्रकुर्वंतं पुत्रेति कुमतेर्हठात्
ထို့နောက် ဒေဝ (ရှိဝ) သည် ဘြဟ္မာ၏ ပဉ္စမခေါင်းကို အကြိမ်ကြိမ် ဖြတ်တောက်하였다။ အကြောင်းမှာ မိုက်မဲသူသည် ရှိဝကို အပြစ်တင်ကာ “ငါ့သား” ဟု မာန်မာနဖြင့် ခေါ်ဆို၍ မထင်မရှား ပြုမူနေသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
Verse 20
विष्णोरपि नृसिंहस्य रभसा शरभाकृतिः । बिभेद पद्भ्यामाक्रम्य हृदयं नखरैः खरैः
ဗိဿနုသည် နရသിംဟရုပ်ဖြင့် ဒေါသထန်စွာ ရှိနေသော်လည်း၊ ထိုတွေ့ဆုံမှု၏ အရှိန်အဟုန်အတွင်း ရှရဘဟာရုပ်သဏ္ဌာန် ပေါ်ထွန်းမှုက အနိုင်ယူခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ခြေဖြင့် နင်းကာ စူးရှသော လက်သည်းများဖြင့် နှလုံးကို ခွဲဖောက်하였다။
Verse 21
देवस्त्रीषु च देवेषु दक्षस्याध्वरकारणात् । वीरेण वीरभद्रेण न हि कश्चिददण्डितः
ဒက္ခ၏ ယဇ္ဉကိစ္စကြောင့် ကောင်းကင်မိန်းမများနှင့် ဒေဝတော်များအကြား၌ပင် သူရဲကောင်း ဗီရဘဒ္ဒရ၏ ဒဏ်ခတ်ခြင်းမှ လွတ်မြောက်သူ တစ်ဦးမျှ မရှိခဲ့။
Verse 22
पुरत्रयं च सस्त्रीकं सदैत्यं सह बालकैः । क्षणेनैकेन देवेन नेत्राग्नेरिंधनीकृतम्
တစ်ခဏတည်း၌ ဒေဝတော်တစ်ပါးတည်းဖြစ်သော သီဝသည် မြို့သုံးမြို့ကို—သူတို့၏ မိန်းမများ၊ ဒೈတျများနှင့် ကလေးများပါအဝင်—မိမိ၏ မျက်စိမီး၏ လောင်စာအဖြစ် ပြောင်းလဲစေ하였다။
Verse 23
प्रजानां रतिहेतुश्च कामो रतिपतिस्स्वयम् । क्रोशतामेव देवानां हुतो नेत्रहुताशने
ကာမသည် သတ္တဝါတို့၏ ဆန္ဒကို ဖြစ်စေသော အကြောင်းရင်းဖြစ်၍ ကိုယ်တိုင်လည်း ရတိ၏ အရှင်ဖြစ်သည်။ ဒေဝတို့ အော်ဟစ်နေစဉ်၊ ရှိဝ၏ မျက်စိမှ ပေါက်ဖွားသော မီးဖြင့် ထိုကာမကို လောင်ကျွမ်းစေခဲ့သည်။
Verse 24
गावश्च कश्चिद्दुग्धौघं स्रवन्त्यो मूर्ध्नि खेचराः । सरुषा प्रेक्ष्य देवेन तत्क्षणे भस्मसात्कृतः
ထို့နောက် ကောင်းကင်သွား (ခေချရ) တစ်ဦးက နွားတို့ကို နို့ရေကြီးကဲ့သို့ သခင်၏ ခေါင်းပေါ်သို့ စီးကျစေ하였다။ ဒေဝသည် ဒေါသဖြင့် ကြည့်လိုက်သည့် ခဏတည်းမှာပင် ထိုသူသည် ပြာဖြစ်သွား하였다။
Verse 25
जलंधरासुरो दीर्णश्चक्रीकृत्य जलं पदा । बद्ध्वानंतेन यो विष्णुं चिक्षेप शतयोजनम्
မာနကြီးသော အဆုရ ဇလန္ဓရသည် ခြေဖြင့် ရေကို လှုပ်ခတ်ကာ စက်ဝိုင်းကဲ့သို့ လှည့်ပတ်စေ하였다။ ထို့နောက် အနန္တ (ရှေရှ) ဖြင့် ဗိဿဏုကို ချည်နှောင်ကာ ယောဇန တစ်ရာအကွာသို့ ပစ်လွှတ်하였다။
Verse 26
तमेव जलसंधायी शूलेनैव जघान सः । तच्चक्रं तपसा लब्ध्वा लब्धवीर्यो हरिस्सदा
ထို့နောက် သူ—ဇလသန္ဓာယီ—သည် သုံးခွတံ (ตรีśūla) တစ်လက်တည်းဖြင့် ထိုသူကို ထိုးနှက်သတ်ဖြတ်လိုက်၏။ ဟရိသည် တပသ (tapas) ဖြင့် ရရှိသော စက်ရ (cakra) ကို ရယူပြီးနောက် အမြဲတမ်း တပသမှ ပေါ်ပေါက်သော အင်အားဗီရိယဖြင့် ပြည့်စုံနေ၏။
Verse 27
जिघांसतां सुरारीणां कुलं निर्घृणचेतसाम् । त्रिशूलेनान्धकस्योरः शिखिनैवोपतापितम्
သတ္တဝါတို့ကို သတ်လိုသော ကရုဏာမဲ့ နတ်တို့၏ ရန်သူအစုအဝေးကို ဖျက်ဆီးရန်၊ အန္ဓက၏ ရင်ဘတ်ကို သီရှူးလ (သုံးခေါင်းလှံ) ဖြင့် ထိုးကာ မီးကဲ့သို့ လောင်ကျွမ်းစေ하였다။
Verse 28
कण्ठात्कालांगनां सृष्ट्वा दारको ऽपि निपातितः । कौशिकीं जनयित्वा तु गौर्यास्त्वक्कोशगोचराम्
လည်ချောင်းမှ အမည်းရောင် ကညာ ကာလီကို ဖန်ဆင်းပြီးနောက်၊ ကလေး ဒါရကာလည်း ချေမှုန်းကျဆုံးစေ하였다။ ထို့နောက် ဂေါရီ၏ အရေပြားအဖုံးမှ ထွက်ပေါ်လာသော ကೌသိကီကို မွေးဖွားစေ하였다။
Verse 29
शुंभस्सह निशुंभेन प्रापितो मरणं रणे । श्रुतं च महदाख्यानं स्कान्दे स्कन्दसमाश्रयम्
ရှုಂಭသည် နိရှုಂಭနှင့်အတူ စစ်မြေပြင်၌ သေဆုံးသို့ ရောက်하였다။ ထို့ပြင် စကန္ဒပုရာဏတွင် မှတ်တမ်းတင်ထားပြီး စကန္ဒ (ကာရ္တိကေယ) ၏ အာဏာကို အခြေခံသော ကြီးမြတ်သန့်ရှင်းသည့် အကြောင်းအရာကို ကြားနာခဲ့ရသည်။
Verse 30
वधार्थे तारकाख्यस्य दैत्येन्द्रस्येन्द्रविद्विषः । ब्रह्मणाभ्यर्थितो देवो मन्दरान्तःपुरं गतः
အင်ဒြ၏ ရန်သူဖြစ်သော ဒေဝတားတို့၏ အရှင် ဒိုင်တျအင်ဒြ တာရကာကို သတ်ရန်အတွက်၊ ဗြဟ္မာ၏ တောင်းပန်မှုကြောင့် ဒေဝသည် မန္ဒရတောင်၏ အတွင်းနန်းတော်သို့ ဝင်ရောက်သွား하였다။
Verse 31
विहृत्य सुचिरं देव्या विहारा ऽतिप्रसङ्गतः । रसां रसातलं नीतामिव कृत्वाभिधां ततः
ဒေဝီနှင့် အချိန်ကြာမြင့်စွာ ကစားပျော်ရွှင်ပြီးနောက် သူသည် ထိုအပျော်အပါး၌ အလွန်အကျွံ စွဲလမ်းသွား하였다။ ထို့နောက် “ရသာ” ဟု အမည်ရသော သူမကို ရသာတလ (အောက်လောက) သို့ ဆင်းသွားသကဲ့သို့ ဖြစ်စေ하였다။
Verse 32
देवीं च वंचयंस्तस्यां स्ववीर्यमतिदुर्वहम् । अविसृज्य विसृज्याग्नौ हविः पूतमिवामृतम्
ထိုကိစ္စ၌ ဒေဝီကို လှည့်ဖြား၍ မိမိ၏ အလွန်ပြင်းထန်သော ဗီရိယကို သူမထံ မလွှတ်ချဘဲ၊ မီးထဲသို့သာ လွှတ်ချ၏—သန့်စင်ကာ ပူဇော်ထားသော ဟဝိစ်ကဲ့သို့၊ အမృతတော်ကဲ့သို့ ဖြစ်၏။
Verse 33
गंगादिष्वपि निक्षिप्य वह्निद्वारा तदंशतः । तत्समाहृत्य शनकैस्तोकंस्तोकमितस्ततः
အပိုင်းအချို့ကို ဂင်္ဂါမြစ်နှင့် အခြားသန့်ရှင်းသော ရေများထဲသို့ ထည့်ချ၍၊ မီး၏ အာဏာဖြင့်လည်း ပူဇော်ကာ၊ ထို့နောက် သူတို့သည် ထိုအရာကို နေရာနေရားမှ တဖြည်းဖြည်း၊ အနည်းအနည်း စုဆောင်းပြန်၏။
Verse 34
स्वाहया कृत्तिकारूपात्स्वभर्त्रा रममाणया । सुवर्णीभूतया न्यस्तं मेरौ शरवणे क्वचित्
တစ်ခါတစ်ရံ စွာဟာသည် ကೃတ္တိကာတို့၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ယူဆောင်ကာ မိမိ၏ ခင်ပွန်းနှင့် ကစားပျော်ရွှင်လျက်၊ ရောင်ခြည်သည် ရွှေရောင်ကဲ့သို့ ဖြစ်လာပြီး၊ တစ်ချိန်က မေရုတောင်ပေါ်ရှိ မြက်တောအိပ်ရာ၌ ထိုမျိုးစေ့/သန္ဓေကို ထားခဲ့၏။
Verse 35
संदीपयित्वा कालेन तस्य भासा दिशो दश । रञ्जयित्वा गिरीन्सर्वान्कांचनीकृत्य मेरुणा
အချိန်တန်လာသော် သူ၏ ရောင်ခြည်သည် တောက်လောင်ထွန်းပေါ်၍ ဒిశတစ်ဆယ်ကို ထွန်းလင်းစေ၏။ တောင်တန်းအားလုံးကို တောက်ပစေကာ မေရုတောင်တောင်ပင် ရွှေရောင်ပြောင်းသကဲ့သို့ ထင်မြင်ရ၏။
Verse 36
ततश्चिरेण कालेन संजाते तत्र तेजसि । कुमारे सुकुमारांगे कुमाराणां निदर्शने
ထို့နောက် အချိန်ကြာမြင့်ပြီးနောက် ထိုနေရာ၌ ထွန်းလင်းသော ဒေဝတေဇော အပြည့်အဝ ပေါ်ထွန်းလာသောအခါ၊ နူးညံ့သိမ်မွေ့သော ကိုယ်အင်္ဂါများရှိသည့် ဒေဝကလေးတစ်ပါး ပေါ်ထွန်းလာ၍ ဒေဝလူငယ်တို့အကြား မြင်သာသော နမူနာနှင့် သင်္ကေတဖြစ်လေသည်။
Verse 37
तच्छैशवं स्वरूपं च तस्य दृष्ट्वा मनोहरम् । सह देवसुरैर्लोकैर्विस्मिते च विमोहिते
သူ၏ စွဲမက်ဖွယ် ကလေးပုံသဏ္ဌာန်ကို မြင်ကြသောအခါ၊ လောကများသည် ဒေဝတို့နှင့် အသူရတို့နှင့်တကွ အံ့ဩ၍ လုံးဝ မောဟဖြစ်သွားကြလေသည်။
Verse 38
देवो ऽपि स्वयमायातः पुत्रदर्शनलालसः । सह देव्यांकमारोप्य ततो ऽस्य स्मेरमाननम्
သခင်ဘုရားကိုယ်တိုင်လည်း သားကိုမြင်လိုစိတ်ပြင်းပြ၍ ထိုနေရာသို့ ရောက်လာသည်။ ဒေဝီနှင့်အတူ ကလေးကို သူမ၏ပေါင်ပေါ်သို့ တင်ပေးပြီးနောက်၊ အပြုံးနူးညံ့သော မျက်နှာကို ကြည့်ရှုတော်မူ၏။
Verse 39
पीतामृतमिव स्नेहविवशेनान्तरात्मना । देवेष्वपि च पश्यत्सु वीतरागैस्तपस्विभिः
အမృతကို သောက်သကဲ့သို့၊ ချစ်ခြင်းမေတ္တာ-ဘက္တိကြောင့် အတွင်းစိတ်သည် မူးမောလွှမ်းမိုးကာ ထိုအာနန္ဒ၌ စိမ့်ဝင်သွားလေသည်။ ဒေဝတို့ကြည့်ရှုနေကြသော်လည်း၊ ရာဂကင်းသော တပသီများကပါ အတူမြင်ကြ၏။
Verse 40
स्वस्य वक्षःस्थले स्वैरं नर्तयित्वा कुमारकम् । अनुभूय च तत्क्रीडां संभाव्य च परस्परम्
မိမိ၏ရင်ဘတ်ပေါ်တွင် ကလေးငယ်ကို လွတ်လပ်ပျော်ရွှင်စွာ ကခုန်စေပြီး ထိုကစားပွဲ၏ ပျော်မြူးမှုကို ခံစားကာ အချင်းချင်းကို မေတ္တာနှင့် လေးစားမှုဖြင့် ကြည့်ရှုကြသည်။
Verse 41
स्तन्यमाज्ञापयन्देव्याः पाययित्वामृतोपमम् । तवावतारो जगतां हितायेत्यनुशास्य च
ထိုအရှင်တော်သည် ဒေဝီအား နို့ရည်ကို ပေးစို့စေဟု အမိန့်ပေး၍၊ အမృతနှင့်တူသော နို့ရည်ကို သင် သောက်ပြီးနောက် ထပ်မံ သွန်သင်သည်—“သင်၏ အဝတားသည် လောကများ၏ အကျိုးအတွက် ဖြစ်၏” ဟု။
Verse 42
स्वयन्देवश्च देवी च न तृप्तिमुपजग्मतुः । ततः शक्रेण संधाय बिभ्यता तारकासुरात्
သို့ရာတွင် ကိုယ်တိုင်ပေါ်ထွန်းသော ဒေဝနှင့် ဒေဝီတို့သည် မပြည့်ဝမတိမ်းမယိမ်း ဖြစ်နေဆဲ။ ထို့နောက် တာရကာအဆုရကို ကြောက်ရွံ့သော သက္ကရ (အိန္ဒြာ) သည် မဟာမိတ်ဖွဲ့၍ သဘောတူစာချုပ် ချုပ်ဆို하였다။
Verse 43
कारयित्वाभिषेकं च सेनापत्ये दिवौकसाम् । पुत्रमन्तरतः कृत्वा देवेन त्रिपुरद्विषा
ကောင်းကင်တော်တို့၏ စစ်ခေါင်းဆောင်ရာထူးအတွက် အဘိသေကကို ပြုလုပ်စေပြီးနောက်၊ တ్రိပုရကို မုန်းတီးဖျက်ဆီးသူ သီဝရှင်ဘုရားသည် မိမိသားကို နတ်တပ်အလယ်၌ ထားတော်မူ၏။
Verse 44
स्वयमंतर्हितेनैव स्कन्दमिन्द्रादिरक्षितम् । तच्छक्त्या क्रौञ्चभेदिन्या युधि कालाग्निकल्पया
မိမိကိုယ်တိုင် မမြင်ရအောင် ပျောက်ကွယ်တော်မူသဖြင့် စကန္ဒသည် အိန္ဒြာနှင့် အခြားနတ်တို့က ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခဲ့သည်။ ထိုစစ်ပွဲ၌လည်း ကရောဉ္စကို ခွဲဖောက်နိုင်သော၊ ယုဂအဆုံးကာလမီးကဲ့သို့သော ထိုတန်ခိုးတော်ဖြင့် အောင်မြင်တော်မူ၏။
Verse 45
छेदितं तारकस्यापि शिरश्शक्रभिया सह । स्तुतिं चक्रुर्विशेषेण हरिधातृमुखाः सुराः
တာရက၏ ခေါင်းကို ဖြတ်ချလိုက်သောအခါ အိန္ဒြာ၏ ကြောက်ရွံ့မှုလည်း ဖြတ်တောက်သွား၏။ ထို့နောက် ဟရိ (ဗိဿနု) နှင့် ဓာတೃ (ဗြဟ္မာ) တို့ဦးဆောင်သော နတ်တို့သည် အထူးသဖြင့် မြင့်မြတ်သော ချီးမွမ်းသီချင်းကို ဆက်ကပ်ကြ၏။
Verse 46
तथा रक्षोधिपः साक्षाद्रावणो बलगर्वितः । उद्धरन्स्वभुजैर्दीर्घैः कैलासं गिरिमात्मनः
ထို့အတူ ရက္ခသတို့၏ အရှင် ရာဝဏသည် ကိုယ်တိုင်ပင် အင်အားဂုဏ်မာန်မူးယစ်လျက်၊ မိမိ၏ တောင်တန်းဖြစ်သော ကိုင်လာသတောင်ကို ရှည်လျားသော လက်မောင်းများဖြင့် ဆွဲထုတ်ကာ မြှောက်တင်ရန် စတင်လေ၏။
Verse 47
तदागो ऽसहमानस्य देवदेवस्य शूलिनः । पदांगुष्ठपरिस्पन्दान्ममज्ज मृदितो भुवि
ထိုအပြစ်ကို မခံနိုင်သော နတ်တို့၏နတ် ရှီဝ—သုံးချွန်ကိုင်ရှင်သည် မိမိ၏ ခြေမကြီးကို အနည်းငယ် လှုပ်ရှားသော်လည်း အပြစ်ပြုသူသည် ကြေမွ၍ မြေထဲသို့ နစ်ဝင်သွား၏။
Verse 48
बटोः केनचिदर्थेन स्वाश्रितस्य गतायुषः । त्वरयागत्य देवेन पादांतं गमितोन्तकः
အကြောင်းတစ်ရပ်ကြောင့် မိမိထံ ခိုလှုံထားသော အသက်ကာလကုန်သည့် လူငယ်တပသီအတွက် မရဏာ (အန္တက) သည် အလျင်အမြန် လာရောက်သော်လည်း၊ သခင်ဘုရားက သူ့ကို ခြေတော်အောက်သို့ ပြန်လှန်ချ၍ အာဏာမဲ့စေ၏။
Verse 49
स्ववाहनमविज्ञाय वृषेन्द्रं वडवानलः । सगलग्रहमानीतस्ततो ऽस्त्येकोदकं जगत्
မိမိ၏ စီးနင်းတော်မူရာ နွားမင်း (ဝೃષေန္ဒ्र) ကို မသိမမြင်ဘဲ မြင်းမီး (ဝဍဝာနလ) သည် ကမ္ဘာလောကတစ်လုံးလုံးကို ဖမ်းယူ၍ ဆွဲသွင်းသွားရာမှ၊ ထို့ကြောင့် စကြဝဠာသည် ရေတစ်ပြင်တည်း ဖြစ်လာ၏။
Verse 50
अलोकविदितैस्तैस्तैर्वृत्तैरानन्दसुन्दरैः । अंगहारस्वसेनेदमसकृच्चालितं जगत्
သာမန်လောကတို့ မသိမမြင်နိုင်သော်လည်း အာနန္ဒဖြင့် လှပသည့် အလွန်သိမ်မွေ့သော လှုပ်ရှားမှုများစွာကြောင့်၊ သခင်ဘုရား၏ အင်္ဂဟာရ (ကိုယ်အင်္ဂါအမူအရာ) အဖွဲ့တော်က ဤစကြဝဠာကို မကြာခဏ လှုပ်ရှားစေခဲ့၏။
Verse 51
शान्त एव सदा सर्वमनुगृह्णाति चेच्छिवः । सर्वाणि पूरयेदेव कथं शक्तेन मोचयेत्
ရှီဝသည် အမြဲတမ်းတည်ငြိမ်၍ အားလုံးကို အစဉ်ကရုဏာပေးကာ အရာအားလုံးကို ပြည့်စုံစေတော်မူလျှင်၊ မည်သည့်အင်အားက သူ့ကို တားဆီးနိုင်မည်နည်း၊ သို့မဟုတ် အခြားသူတစ်ဦးက လွတ်မြောက်မှုကို ပေးနိုင်သည်ဟု မည်သို့ဆိုနိုင်မည်နည်း။
Verse 52
अनादिकर्म वैचित्र्यमपि नात्र नियामकम् । कारणं खलु कर्मापि भवेदीश्वरकारितम्
အစမရှိသော ကံ၏ မျိုးစုံကွဲပြားမှုသည်ပင် ဤနေရာတွင် အဆုံးစွန်သော ထိန်းညှိသူ မဟုတ်ပါ။ ကံတရားသည်လည်း အရှင်ဣရှ္ဝရ၏ စီမံခန့်ခွဲမှုနှင့် လှုပ်ရှားစေခြင်းအောက်တွင်သာ အကြောင်းတရားဖြစ်လာသည်။
Verse 53
किमत्र बहुनोक्तेन नास्तिक्यं हेतुकारकम् । यथा ह्याशु निवर्तेत तथा कथय मारुत
ဤနေရာတွင် စကားများများပြောခြင်းက ဘာအကျိုးရှိမည်နည်း။ အကြောင်းပြချက်တင်၍ ငြင်းခုံရာမှ ပေါက်ဖွားသော မယုံကြည်မှုသည်ပင် အမှား၏ အကြောင်းရင်းဖြစ်သည်။ မာရုတရေ၊ ၎င်းကို အလျင်အမြန် ရပ်တန့်စေမည့် နည်းကို ပြောပြပါ။
In the sampled opening, the chapter is framed less as a discrete mythic episode and more as a philosophical inquiry prompted by the sages’ confusion over Śiva–Śivā’s extraordinary deeds and their implications.
They function as theological markers of hierarchy: cosmic rulers like Brahmā operate through Śiva’s capacity to restrain and to bestow favor, whereas Śiva himself is not subject to any higher agent’s nigraha/anugraha.
The chapter foregrounds the niṣphala (actionless/transcendent) Śiva alongside a sakala/mūrta (manifest, embodied) principle, insisting that manifestation is upheld by Śiva without negating his intrinsic svātantrya.