Adhyaya 9
Rudra SamhitaSati KhandaAdhyaya 963 Verses

कामप्रभावः (कामा॑स्य प्रभाववर्णनम्) — The Power of Kāma and the (Ineffective) Attempt to Delude Śiva

အဓ್ಯಾಯ ၉ တွင် ဘြဟ္မာက မုနီရှ္ဝရအား မန్మထ (ကာမ) သည် အဖော်အပါများနှင့် ရှိဝ၏ နေရာသို့ သွားရောက်ခဲ့သည့် အံ့ဖွယ်ဖြစ်ရပ်ကို ပြောကြားသည်။ မောဟာကို ဖြစ်စေသူ ကာမသည် မိမိ၏ သဘာဝအာနုဘော်ကို ချဲ့ထွင်ကာ၊ တစ်ပြိုင်နက်တည်း ဝသန္တ (နွေဦး) ၏ ရာသီအာနုဘော် ပေါ်ထွန်း၍ သစ်ပင်များ ပန်းပွင့်တပြိုင်နက် ဖြစ်လာကာ လောကတစ်ဝှမ်း ဆန္ဒနှင့် အလှတရားကို တိုးမြှင့်စေသည်။ ကာမသည် ရတီနှင့်အတူ နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် သတ္တဝါများကို မိမိအာဏာအောက်သို့ ဆွဲဆောင်ကာ သာမန် ဇီဝများအပေါ် အောင်မြင်သော်လည်း ရှိဝ (နှင့် ဂဏေရှ) ကို မလှည့်ဖြားနိုင်ကြောင်း ထင်ရှားစေသည်။ နောက်ဆုံးတွင် ကာမ၏ ကြိုးပမ်းမှုသည် ရှိဝအပေါ် အကျိုးမရှိကြောင်း ကြေညာခံရပြီး၊ သူသည် နောက်ဆုတ်ကာ ဘြဟ္မာထံ ပြန်သွား၍ နှိမ့်ချစွာ ဝန်ခံသည်။ ကာမ၏ စကားတွင် ရှိဝသည် ယောဂပရာယဏ ဖြစ်၍ မည်သည့် ကာမ သို့မဟုတ် အခြားအာနုဘော်မျှ မလှည့်ဖြားနိုင်ကြောင်း သဘောတရားကို ထုတ်ဖော်ကာ၊ ရှိဝ၏ ယောဂီစိတ်ဓာတ်၏ မဖောက်ဖျက်နိုင်မှုနှင့် ကာမ/မောဟာ၏ ကမ္ဘာလောကအာနုဘော်ကန့်သတ်ချက်ကို သင်ကြားသည်။

Shlokas

Verse 1

ब्रह्मोवाच । तस्मिन् गते सानुचरे शिवस्थानं च मन्मथे । चरित्रमभवच्चित्रं तच्छृणुष्व मुनीश्वर

ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်—သူ (မန္မထ/ကာမ) သည် အဖော်အပါများနှင့်အတူ သီဝဘုရား၏ နေရာသို့ ရောက်သွားသောအခါ ထူးဆန်းအံ့ဩဖွယ် အဖြစ်အပျက်များ ပေါ်ပေါက်လာ하였다။ မုနိရှင်မြတ်၊ နားထောင်လော့။

Verse 2

गत्वा तत्र महावीरो मन्मथो मोहकारकः । स्वप्रभावं ततानाशु मोहयामास प्राणिनः

ထိုနေရာသို့ ရောက်သွားသောအခါ မဟာသူရဲ မန္မထ (ကာမ) သည် မောဟကို ဖြစ်စေသူဖြစ်၍ မိမိ၏ အာနုభာဝကို ချက်ချင်း ဖြန့်ကျက်ကာ သတ္တဝါတို့ကို ချစ်မောလွမ်းဆွတ်၍ ရှုပ်ထွေးမောဟဖြစ်စေ하였다။

Verse 3

वसंतोपि प्रभावं स्वं चकार हरमोहनम् । सर्वे वृक्षा एकदैव प्रफुल्ला अभवन्मुने

နွေဦးရာသီ (ဝသန္တ) ပင်လျှင် ဟရ (သီဝ) ကို ဆွဲဆောင်မောဟစေသည့် အာနုభာဝကို ပြသ하였다။ မုနိရေ၊ သစ်ပင်အားလုံးသည် တပြိုင်နက်တည်း ပန်းပွင့်အပြည့်ဖြစ်လာ하였다။

Verse 4

विविधान्कृतवान्यत्नान् रत्या सह मनोभवः । जीवास्सर्वे वशं यातास्सगणेशश्शिवो न हि

မနောဘဝ (ကာမ) သည် ရတီနှင့်အတူ ကြိုးပမ်းမှုမျိုးစုံကို ပြုလုပ်ခဲ့၏။ သက်ရှိအပေါင်းတို့သည် သူ၏အာဏာအောက်သို့ ဝင်ရောက်လာသော်လည်း—ရှီဝ (သီဝ) သည် ဂဏေရှနှင့်တကွပင်လျှင် မည်သို့မျှ မထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့။

Verse 5

समधोर्मदनस्यासन्प्रयासा निप्फला मुने । जगाम स मम स्थानं निवृत्त्य विमदस्तदा

အို မုနိရေ၊ ငါနှင့်ယှဉ်ပြိုင်နေသော မဒန (ကာမ) ၏ ကြိုးပမ်းမှုများသည် အကျိုးမရှိဖြစ်သွားသည်။ ထို့နောက် သူသည် ပြန်လည်ဆုတ်ခွာကာ မိမိ၏နေရာသို့ သွားပြီး မာန်မာန ပျောက်ကင်းသွား하였다။

Verse 6

कृत्वा प्रणामं विधये मह्यं गद्गदया गिरा । उवाच मदनो मां चोदासीनो विमदो मुने

အို မုနိရေ၊ ထို့နောက် မဒန (ကာမ) သည် စီမံခန့်ခွဲသူ ဗြဟ္မာနှင့် ငါ့အားလည်း ဦးညွှတ်ပူဇော်ပြီး၊ အသံတုန်ယင်ကာ ပြောဆို하였다။ သူသည် ဘေးဖယ်ရပ်နေပြီး မာန်မာနကင်းစင်နေ하였다။

Verse 7

काम उवाच । ब्रह्मन् शंभुर्मोहनीयो न वै योगपरायणः । न शक्तिर्मम नान्यस्य तस्य शंभोर्हि मोहने

ကာမက ပြော၏ — «အို ဗြဟ္မာ၊ သမ္ဘု (Śambhu) သည် ယောဂ၌ အပြည့်အဝ တည်မြဲသူဖြစ်သဖြင့် မောဟဖြင့် မလှည့်စားနိုင်။ ငါမဟုတ်၊ အခြားမည်သူမျှလည်း ထိုသမ္ဘုကို မောဟဖြင့် လှည့်စားနိုင်သော အင်အား မရှိ»။

Verse 8

समित्रेण मया ब्रह्मन्नुपाया विविधाः कृताः । रत्या सहाखिलास्ते च निष्फला अभवञ्च्छिवे

အို ဗြဟ္မာ၊ ငါသည် မိတ်ဆွေနှင့်အတူ နည်းလမ်းမျိုးစုံကို စမ်းသပ်ခဲ့၏။ သို့သော် ရတီ (Rati) ၏ အကူအညီပါရှိသော်လည်း၊ ရှိဝ (Śiva) အရေး၌ အားလုံး မအောင်မြင်ဘဲ အကျိုးမရှိခဲ့သည်။

Verse 9

शृणु ब्रह्मन्यथाऽस्माभिः कृतां हि हरमोहने । प्रयासा विविधास्तात गदतस्तान्मुने मम

အို ဗြဟ္မဏ၊ ဟရ (ရှင်သီဝ) ကို မောဟဖြစ်စေ၍ စမ်းသပ်ရန် ကျွန်ုပ်တို့ ပြုလုပ်ခဲ့သမျှကို နားထောင်ပါ။ ချစ်ရသူ၊ အို မုနိ—ကျွန်ုပ် ပြောပြမည့် အမျိုးမျိုးသော ကြိုးပမ်းအားထုတ်မှုများကို ကြားနာပါ။

Verse 10

यदा समाधिमाश्रित्य स्थितश्शंभुर्नियंत्रितः । तदा सुगंधिवातेन शीतलेनातिवेगिना

သမ္ဘု (Śambhu) သည် ကိုယ်ကိုတင်းကျပ်စွာထိန်းချုပ်၍ သမာဓိ၌ တည်မြဲနေစဉ်၊ အေးမြ၍ မွှေးရနံ့ချိုသော လေသည် အလွန်ပြင်းထန်စွာ တိုက်ခတ်လာ၏။

Verse 11

उद्वीजयामि रुद्रं स्म नित्यं मोहनकारिणा । प्रयत्नतो महादेवं समाधिस्थं त्रिलोचनम्

«သမာဓိ၌ တည်နေသော ရုဒ္ရ—မဟာဒေဝ၊ သုံးမျက်စိရှင်—ကို ငါသည် စိတ်ကိုဆွဲဆောင်၍ မောဟဖြစ်စေသော အပြုအမူများနှင့် အလေးအနက်ကြိုးစားမှုဖြင့် အမြဲနှိုးဆော်ရန် ကြိုးပမ်း၏»။

Verse 12

स्वसायकांस्तथा पंच समादाय शरासनम् । तस्याभितो भ्रमंतस्तु मोहयंस्तद्ग णानहम्

မိမိ၏ မြားငါးစင်းနှင့် လေးကို ကိုင်ဆောင်၍ ငါသည် သူ့ပတ်လည် လှည့်လည်ကာ အနှံ့အပြား၌ သူ၏ ဂဏများကို မောဟဖြစ်စေခဲ့၏။

Verse 13

मम प्रवेशमात्रेण सुवश्यास्सर्वजंतवः । अभवद्विकृतो नैव शंकरस्सगणः प्रभुः

«ငါ ဝင်ရောက်လာခြင်းသာဖြင့် သတ္တဝါအားလုံး အပြည့်အဝ လက်အောက်ခံသွားကြ၏။ သို့သော် ဂဏများနှင့်အတူ အရှင်ရှင်ကာရ (Śaṅkara) သည် အနည်းငယ်မျှ မလှုပ်ရှား မပြောင်းလဲခဲ့»။

Verse 14

यदा हिमवतः प्रस्थं स गतः प्रमथाधिपः । तत्रागतस्तदैवाहं सरतिस्समधुर्विधे

ပရမထတို့၏ အရှင်သည် ဟိမဝန်၏ တောင်စောင်းသို့ သွားရောက်သည့်အခါ၊ အို နူးညံ့သူရေ၊ ကျွန်ုပ်လည်း မိတ်ဖော်များနှင့်အတူ ထိုအချိန်တည်းက ထိုနေရာသို့ ရောက်ရှိခဲ့သည်။

Verse 15

यदा मेरुं गतो रुद्रो यदा वा नागकेशरम् । कैलासं वा यदा यातस्तत्राहं गतवांस्तदा

ရုဒြာသည် မေရုတောင်သို့ သွားသည့်အခါ၊ သို့မဟုတ် နာဂကေရှရသို့ သွားသည့်အခါ၊ သို့မဟုတ် ကိုင်လာသသို့ ခရီးထွက်သည့်အခါ—အချိန်တူတူ၌ ငါလည်း ထိုနေရာသို့ လိုက်ပါသွားခဲ့သည်။

Verse 16

यदा त्यक्तसमाधिस्तु हरस्तस्थौ कदाचन । तदा तस्य पुरश्चक्रयुगं रचितवानहम्

ဟရ (ရှီဝ) သည် တစ်ခါတစ်ရံ သမာဓိမှ ထွက်လာ၍ တည်ငြိမ်စွာ ရပ်နေသော်—ထိုအခါ ငါသည် သူ့ရှေ့တွင် စက်ကရ (cakra) လက်နက်နှစ်လုံးကို ဖန်တီးထား하였다။

Verse 17

तच्च भ्रूयुगलं ब्रह्मन् हावभावयुतं मुहुः । नानाभावानकार्षीच्च दांपत्यक्रममुत्तमम्

အို ဗြဟ္မဏ၊ ထို မျက်ခုံးနှစ်ဖက်သည် ခဏခဏ ချစ်ခြင်းမွေးဖွားသော လှပသိမ်မွေ့သည့် အမူအရာများကို ပြသခဲ့ပြီး၊ အမျိုးမျိုးသော စိတ်အခြေအနေများကို ထင်ဟပ်စေကာ လင်မယားသဟဇာတ၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး လမ်းစဉ်ကို ဖော်ပြ하였다။

Verse 18

नीलकंठं महादेवं सगणं तत्पुरःस्थिताः । अकार्षुमोहितं भावं मृगाश्च पक्षिणस्तथा

နီလကဏ္ဍ မဟာဒေဝ (ရှီဝ) သည် ဂဏများနှင့်အတူ ရှေ့တွင် ရပ်နေစဉ်—သမင်များနှင့် ငှက်များပင်လျှင် မောဟဖြစ်စေသော မန္တရားဆန်သည့် စိတ်အခြေအနေထဲသို့ ဆွဲငင်ခံရ하였다။

Verse 19

मयूरमिथुनं तत्राकार्षीद्भावं रसोत्सुकम् । विविधां गतिमाश्रित्य पार्श्वे तस्य पुरस्तथा

အဲဒီနေရာ၌ မယူးငှက်အတွဲသည် ချစ်မေတ္တာရသဖြင့် လှုပ်ရှားကာ ပျော်ရွှင်ရသကို လိုလားလျက်၊ လှပသိမ်မွေ့သော လှုပ်ရှားမှုမျိုးစုံကို ယူဆောင်ပြီး သူ၏ဘေး၌လည်း၊ ရှေ့၌လည်း ကစားမြူးတမ်းကြ၏။

Verse 20

नालभद्विवरं तस्मिन् कदाचिदपि मच्छरः । सत्यं ब्रवीमि लोकेश मम शक्तिर्न मोहने

ငါ၏ရန်သူသည် အချိန်မရွေး ငါ့ထဲ၌ အပေါက်အလွတ်သေးသေးတစ်စုံတစ်ရာကိုမျှ မတွေ့နိုင်ခဲ့။ လောက၏အရှင်၊ ငါအမှန်ကို ပြောသည်—ငါ၏ သက္တိသည် မောဟဖြစ်စေရန် မဟုတ်။

Verse 21

मधुरप्यकरोत्कर्म युक्तं यत्तस्य मोहने । तच्छृणुष्व महाभाग सत्यं सत्यं वदाम्यहम्

နူးညံ့ချိုမြိန်သကဲ့သို့ ထင်ရသော်လည်း၊ သူသည် ထိုသူကို မောဟစေဖို့ ကျွမ်းကျင်စွာ စီမံထားသော အလုပ်တစ်ရပ်ကို ပြုလုပ်하였다။ မဟာဘဂ၊ နားထောင်လော့—ငါသည် အမှန်ကိုသာ၊ အမှန်ကိုသာ ပြော၏။

Verse 22

चंपकान्केशरान्वालान्कारणान्पाटलांस्तथा । नागकेशरपुन्नागान्किंशुकान्केतकान्करान्

«(ပူဇော်ရန်) ချမ္ပက ပန်းများ၊ ကေသရကဲ့သို့သော ပန်းများ၊ ဝါလာပန်း၊ ကာရဏပန်း၊ ပာတလာပန်းတို့ကိုလည်းကောင်း၊ ထို့အပြင် နာဂကေသရ၊ ပုန္နာဂ၊ ကിംရှုက၊ ကေတက နှင့် လတ်ဆတ်သောပန်းအစုအဝေးတို့ကို သန့်ရှင်းသော ပူဇော်သက္ကာအဖြစ် ဆက်ကပ်ရမည်»။

Verse 23

मागंधिमल्लिकापर्णभरान्कुरवकांस्तथा । उत्फुल्लयति तत्र स्म यत्र तिष्ठति वै हरः

ဟရ (သီဝ) ဘုရား ရပ်တည်ရာအရပ်၌ မွှေးကြိုင်သော ဇာစမင်ပန်း၏ အရွက်ထူထပ်မှုနှင့် ကုရဝက ပန်းတို့သည် ချက်ချင်းပင် ပွင့်လန်းလာကြသည်၊ ထိုသည်မှာ ဘုရား၏ သန့်စင်သော တည်ရှိမှုကြောင့် နိုးထလာသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။

Verse 24

सरांस्युत्फुल्लपद्मानि वीजयन् मलयानिलैः । यत्नात्सुगंधीन्यकरोदतीव गिरिशाश्रमे

မလယတောင်မှ အေးမြသော လေညင်းများဖြင့် ကြာပန်းပွင့်များပြည့်နေသော ရေကန်များကို လှုပ်ရှားပန်ကာကဲ့သို့ လှန်လှော၍၊ အလွန်မွှေးကြိုင်စေသဖြင့် ကြိုးစားကာ ဂိရီရှ (ရှီဝ) ၏ အာရှရမ်၏ သန့်ရှင်းငြိမ်းချမ်းမှုကို ပိုမိုတိုးမြှင့်စေ하였다။

Verse 25

लतास्सर्वास्सुमनसो दधुरंकुरसंचयान् । वृक्षांकं चिरभावेन वेष्टयंति स्म तत्र च

ထိုနေရာ၌ လျားပင်များအားလုံးသည် ပျော်ရွှင်သကဲ့သို့ သဘောကောင်းလျက် အသစ်ထွက်ပေါက်သော အညွန့်အစုများကို ထုတ်ဖော်ကြပြီး၊ ရှည်လျားသော ချစ်ခင်မှုဖြင့် သစ်ပင်တိုင်များကို ပတ်လည်လှည့်ကာ ချည်နှောင်နေကြ၏။

Verse 26

तान्वृक्षांश्च सुपुष्पौघान् तैः सुगंधिसमीरणैः । दृष्ट्वा कामवशं याता मुनयोपि परे किमु

ပန်းပွင့်လှပများ အစုလိုက်အပြုံလိုက် တင်ဆောင်ထားသော သစ်ပင်များနှင့်၊ ထိုပန်းရနံ့ဖြင့် မွှေးကြိုင်သော လေညင်းများကို မြင်လျှင်၊ မြင့်မြတ်သော ရှင်ရသီတို့တောင် ကာမ၏ အာဏာအောက်သို့ ဆွဲခေါ်ခံရကြ၏; အခြားသူတို့ဆိုလျှင် ပို၍ မည်မျှနည်း။

Verse 27

एवं सत्यपि शंभोर्न दृष्टं मोहस्य कारणम् । भावमात्रमकार्षीन्नो कोपो मय्यपि शंकरः

ဤသို့ဖြစ်သော်လည်း သမ္ဘူ၌ မောဟ၏အကြောင်းရင်းကို မမြင်ရ။ သူသည် အပြင်ပန်းသဘောထားသာ ပြသခဲ့ပြီး၊ သင်္ကရသည် ငါ့အပေါ်၌လည်း အမျက်မရှိခဲ့။

Verse 28

इति सर्वमहं दृष्ट्वा ज्ञात्वा तस्य च भावनाम् । विमुखोहं शंभुमोहान्नियतं ते वदाम्यहम्

«ဤသို့ အားလုံးကို မြင်၍ သူ၏အတွင်းသဘောကိုလည်း သိမြင်ပြီးနောက်၊ သမ္ဘူအပေါ် မောဟကြောင့် ငါသည် သေချာစွာ လှည့်ကွာသွားပြီ။ ဤအရာကို အမှန်တရားအဖြစ် သင်တို့အား ငါပြောသည်»။

Verse 29

तस्य त्यक्तसमाधेस्तु क्षणं नो दृष्टिगोचरे । शक्नुयामो वयं स्थातुं तं रुद्रं को विमोहयेत्

သူသည် သမာဓိကို ခဏပင် ချထားသော်လည်း ကျွန်ုပ်တို့၏ မျက်စိမြင်ကွင်းအတွင်း မဝင်လာနိုင်။ ထိုရုဒ္ဒရကို ကျွန်ုပ်တို့ ဘယ်လို ရင်ဆိုင်ရပ်တည်နိုင်မလဲ—သူ့ကို မည်သူက မောဟစေနိုင်မည်နည်း။

Verse 30

ज्वलदग्निप्रकाशाक्षं जट्टाराशिकरालिनम् । शृंगिणं वीक्ष्य कस्स्थातुं ब्रह्मन् शक्नोति तत्पुरः

အို ဗြဟ္မာ၊ မီးလောင်သကဲ့သို့ တောက်ပသော မျက်စိနှင့် ကြောက်မက်ဖွယ် ဂျဋာဆံထုံးအစုကြီးကို ဆောင်ထားသော စောင်းရှိသည့် အရှင်ကို မြင်ပြီးနောက်၊ သူ့ရှေ့တွင် မည်သူ ရပ်နိုင်မည်နည်း။

Verse 31

ब्रह्मोवाच । मनो भववचश्चेत्थं श्रुत्वाहं चतुराननः । विवक्षुरपि नावोचं चिंताविष्टोऽभवं तदा

ဗြဟ္မာက ပြောသည်—“အို ဘဝ (ရှီဝ)၊ သင်၏စကားကို ဤသို့ကြားပြီးနောက်၊ မျက်နှာလေးဖက်ရှိသော ငါသည် ပြောလိုသော်လည်း မပြောနိုင်ခဲ့။ ထိုအခါ ငါသည် စိုးရိမ်ပူပန်သော အတွေးထဲတွင် နစ်မြုပ်သွားခဲ့သည်။”

Verse 32

मोहनेहं समर्थो न हरस्येति मनोभवः । वचः श्रुत्वा महादुःखान्निरश्वसमहं मुने

အို မုနိ၊ မနောဘဝ၏ “ဤနေရာတွင် ဟရ (ရှီဝ) ကို မလှည့်ဖြားနိုင်” ဟူသောစကားကို ကြားသောအခါ၊ ငါသည် အလွန်ကြီးမားသော ဝမ်းနည်းမှုထဲသို့ ကျရောက်ကာ အားလုံးပျက်သွားသကဲ့သို့ စိတ်ပျက်လက်ပျက် ဖြစ်ခဲ့သည်။

Verse 33

निश्श्वासमारुता मे हि नाना रूपमहाबलः । जाता गता लोलजिह्वा लोलाश्चातिभयंकराः

“အမှန်တကယ်ပင် ငါ၏အသက်ရှူမှ ထွက်လာသော လေများသည် ပုံသဏ္ဌာန်မျိုးစုံနှင့် အလွန်ကြီးမားသော အင်အားကို ဆောင်ကာ ပေါ်ထွန်း၍ လှုပ်ရှားသွားလာကြသည်။ လျှာများ လှုပ်ခတ်ကာ မငြိမ်မသက် လှုပ်ရှားသဖြင့် အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ် ဖြစ်ကြသည်။”

Verse 34

अवादयंत ते सर्वे नानावाद्यानसंख्यकान् । पटहादिगणास्तांस्तान् विकरालान्महारवान्

ထို့နောက် သူတို့အားလုံးသည် မရေမတွက်နိုင်သော တူရိယာမျိုးစုံကို တီးခတ်ကြ၏။ ပဋဟာစသည့် ဒရမ်အုပ်စုကြီးများကလည်း ကြောက်မက်ဖွယ် မဟာဟုန်းသံဖြင့် ပဲ့တင်ထွက်လေ၏။

Verse 35

अथ ते मम निश्श्वाससंभवाश्च महागणाः । मारयच्छेदयेत्यूचुर्ब्रह्मणो मे पुरः स्थिताः

ထို့နောက် ငါ၏အသက်ရှူမှ ပေါ်ပေါက်လာသော မဟာဂဏာတို့သည် ဗြဟ္မာ၏ရှေ့၌ ငါ့အရှေ့တွင် ရပ်တည်ကာ “အမိန့်ပေးပါ—သတ်မလား၊ ဖြတ်ချမလား” ဟု အော်ဟစ်ကြ၏။

Verse 36

तेषां तु वदतां तत्र मारयच्छेदयेति माम् । वचः श्रुत्वा विधिं कामः प्रवक्तुमुपचक्रमे

ထိုနေရာ၌ သူတို့က “သတ်ပါ၊ ဖြတ်ချပါ” ဟု ပြောဆိုနေစဉ်၊ ထိုစကားကို ကြား၍ သူတို့၏ရည်ရွယ်ချက်ကို သိမြင်သဖြင့် ကာမ (မဒန) သည် မိမိအစီအစဉ်ကို ပြောရန် စတင်လေ၏။

Verse 37

मुनेऽथ मां समाभाष्य तान् दृष्ट्वा मदनो गणान् । उवाच वारयन् ब्रह्मन्गणानामग्रतः स्मरः

အို မုနိ၊ ထို့နောက် မဒန (စမရ) သည် ငါ့အား စကားပြောပြီး ဂဏာတို့ကို မြင်သော်၊ ဗြာဟ္မဏ၊ ဂဏာတို့၏ရှေ့တန်း၌ ရပ်ကာ သူတို့ကို တားဆီးလျက် စကားဆိုလေ၏။

Verse 38

काम उवाच । हे ब्रह्मन् हे प्रजानाथ सर्वसृष्टिप्रवर्तक । उत्पन्नाः क इमे वीरा विकराला भयंकराः

ကာမက ပြော၏—“အို ဗြဟ္မာ၊ အို သတ္တဝါတို့၏ အရှင်၊ စကြဝဠာဖန်ဆင်းမှုကို စတင်စေသူ၊ ယခု ပေါ်ပေါက်လာသော ဤသူရဲကောင်းတို့သည် မည်သူနည်း။ ရုပ်သဏ္ဌာန်က ကြမ်းတမ်း၍ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းလှ၏။”

Verse 39

किं कर्मैते करिष्यंति कुत्र स्थास्यंति वा विधे । किन्नामधेया एते तद्वद तत्र नियोजय

“အို စီမံခန့်ခွဲသူ ဘြဟ္မာ (Vidhe)၊ ဤသတ္တဝါတို့သည် မည်သည့်တာဝန်များကို ဆောင်ရွက်ကြမည်နည်း၊ မည်သည့်နေရာတွင် နေထိုင်ကြမည်နည်း။ သူတို့၏ အမည်များသည် မည်သို့နည်း။ ထိုအရာကို ပြောကြား၍ သင့်တော်ရာ အဆင့်အတန်းများသို့ ခန့်အပ်ပေးပါ” ဟု ဆို၏။

Verse 40

नियोज्य तान्निजे कृत्ये स्थानं दत्त्वा च नाम च । मामाज्ञापय देवेश कृपां कृत्वा यथोचिताम्

“သူတို့ကို မိမိတို့၏ တာဝန်များတွင် ခန့်အပ်ပြီး၊ သင့်တော်သော နေရာနှင့် အမည်ကို ပေးအပ်ပြီးနောက်၊ အို နတ်တို့၏ အရှင်၊ သင့်တော်သော ကရုဏာဖြင့် ကျွန်ုပ်ကိုလည်း အမိန့်ပေးတော်မူပါ” ဟု ဆို၏။

Verse 41

ब्रह्मोवाच । इति तद्वाक्यमाकर्ण्य मुनेऽहं लोककारकः । तमवोचं ह मदनं तेषां कर्मादिकं दिशन्

ဘြဟ္မာက ပြောသည်—“အို မုနိ၊ ထိုစကားကို ဤသို့ ကြားပြီးနောက်၊ လောကတို့ကို ဖန်ဆင်းစီမံသူ ငါသည် မဒန (ကာမ) ထံသို့ ပြောကြားကာ၊ သူတို့၏ တာဝန်များနှင့် ဆောင်ရွက်ရမည့် လမ်းစဉ်ကို ညွှန်ပြသင်ကြားခဲ့သည်” ဟု။

Verse 42

ब्रह्मोवाच । एत उत्पन्नमात्रा हि मारयेत्यवदन् वचः । मुहुर्मुहुरतोमीषां नाम मारेति जायताम्

ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်— «ဤသတ္တဝါတို့သည် မွေးဖွားချင်းမကြာမီ ‘သတ်ပါ!’ ဟု ထပ်ခါထပ်ခါ အော်ဟစ်ပြောဆိုကြ၏။ ထို့ကြောင့် သူတို့၏အမည်သည် ‘မာရ’ (သတ်သူများ) ဟု အကြိမ်ကြိမ် ခေါ်ဝေါ်လာ၏»။

Verse 43

सदैव विघ्नं जंतूनां करिष्यन्ति गणा इमे । विना निजार्चनं काम नाना कामरतात्मनाम्

ဤဂဏာတို့သည် ကာမနှင့် အပျော်အပါးမျိုးစုံ၌ စိတ်နှလုံးစွဲလမ်းနေသော သတ္တဝါတို့အပေါ် အမြဲတမ်း အတားအဆီးများကို ဖြစ်စေမည်။ အလိုဆန္ဒကြောင့် မိမိရည်မှန်းချက်ကို လိုက်လံပြုလုပ်ရာတွင် မိမိ၏ သင့်တော်သော ပူဇော်အာရ္ဍနာကို အရင်မပြုလျှင် ထိုသို့ဖြစ်၏။

Verse 44

तवानुगमने कर्म मुख्यमेषां मनोभव । सहायिनो भविष्यंति सदा तव न संशयः

အို မနောဘဝ (ကာမ)၊ သူတို့၏ အဓိက တာဝန်မှာ သင့်နောက်လိုက်ခြင်းပင် ဖြစ်သည်။ သူတို့သည် အမြဲတမ်း သင်၏ အကူအညီပေးသူများ ဖြစ်ကြမည်—သံသယမရှိ။

Verse 45

यत्रयत्र भवान् याता स्वकर्मार्थं यदा यदा । गंता स तत्रतत्रैते सहायार्थं तदातदा

“သင်သည် မိမိ၏ တာဝန်အတွက် သွားရာနေရာတိုင်း၊ သွားသည့်အချိန်တိုင်းတွင်၊ ဤအဖော်အပါများလည်း ထိုနေရာထိုအချိန်အတိအကျတွင် သင့်ကို ကူညီရန် လိုက်ပါသွားကြမည်” ဟု ဆို၏။

Verse 46

चित्तभ्रांतिं करिष्यंति त्वदस्त्रवशवर्तिनाम् । ज्ञानिनां ज्ञानमार्गं च विघ्नयिष्यंति सर्वथा

“သင်၏ သာသနာတော်ဆိုင်ရာ လက်နက်၏ အာဏာအောက်သို့ ကျရောက်သူတို့၏ စိတ်သည် မ भ्रम भ्रम ဖြစ်စေမည်။ ထို့ပြင် အမှန်တရားကို သိမြင်သော ပညာရှိတို့၏ ဉာဏ်လမ်းကိုလည်း အစုံအလင် အနှောင့်အယှက် ပြုကြမည်” ဟု ဆို၏။

Verse 47

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचो मे हि सरतिस्समहानुगः । किंचित्प्रसन्नवदनो बभूव मुनिसत्तम

ဗြဟ္မာမိန့်တော်မူသည်— «ဤသို့ ငါ၏စကားကို ကြားနာပြီးနောက်၊ ရထားမောင်းနှင့် အစေခံအဖွဲ့တို့နှင့်အတူရှိသော ထိုသူသည်၊ အို မုနိသတ္တမ (မုနိအမြတ်)၊ မျက်နှာအမူအရာ အနည်းငယ် တည်ငြိမ်သွားလေ၏»။

Verse 48

श्रुत्वा तेपि गणास्सर्वे मदनं मां च सर्वतः । परिवार्य्य यथाकामं तस्थुस्तत्र निजाकृतिम्

ဤသို့ကြားနာပြီးနောက်၊ ထိုဂဏာအားလုံးလည်း—မဒန (ကာမဒေဝ) နှင့် ငါကို အရပ်ရပ်မှ ဝိုင်းရံကာ—မိမိတို့နှစ်သက်သလို ထိုနေရာ၌ ရပ်နေကြပြီး၊ တစ်ဦးချင်းစီ မိမိ၏ မူလရုပ်သဏ္ဌာန်အတိုင်း တည်ရှိနေကြလေ၏။

Verse 49

अथ ब्रह्मा स्मरं प्रीत्याऽगदन्मे कुरु शासनम् । एभिस्सहैव गच्छ त्वं पुनश्च हरमोहने

ထို့နောက် ပျော်ရွှင်နှစ်သက်သော ဘြဟ္မာသည် ကာမ (စမရ) ကို မိန့်ကြား하였다—“ငါ၏ အမိန့်ကို ဆောင်ရွက်လော့။ ဤအဖော်အပါများနှင့်အတူ ထပ်မံသွား၍၊ ဟရ (ရှီဝ) ကို မောဟစေသော အမှု၌ ထိုနေရာတွင် ဆက်လက်လုပ်ဆောင်လော့။”

Verse 50

मन आधाय यवाद्धि कुरु मारगणैस्सह । मोहो भवेद्यथा शंभोर्दारग्रहणहेतवे

“စိတ်ကို တည်ငြိမ်စေ၍ မာရ၏ အဖွဲ့အစုများနှင့်အတူ မောဟကို ဖြစ်ပေါ်စေလော့။ သမ္ဘု (ရှီဝ) သည် ဇနီးကို လက်ခံယူရန် အကြောင်းဖြစ်စေသကဲ့သို့ လှည့်စားမှု ဖြစ်လာစေပါစေ။”

Verse 51

इत्याकर्ण्य वचः कामः प्रोवाच वचनं पुनः । देवर्षे गौरवं मत्वा प्रणम्य विनयेन माम्

ဤစကားများကို ကြားရသောအခါ ကာမနတ်မင်းသည် တစ်ဖန် ပြန်လည်ပြောဆိုခဲ့သည်။ နတ်ရသေ့၏ မြင့်မြတ်သော ဂုဏ်သိက္ခာကို အသိအမှတ်ပြုလျက် ကျွန်ုပ်အား နှိမ့်ချစွာ ဂါရဝပြု၍ ရိုသေစွာ လျှောက်ထားခဲ့သည်။

Verse 52

काम उवाच । मया सम्यक् कृतं कर्म मोहने तस्य यत्नतः । तन्मोहो नाभवत्तात न भविष्यति नाधुना

ကာမနတ်မင်းက ဆိုသည်မှာ- "ကျွန်ုပ်သည် ကိုယ်တော်အား မိန်းမောတွေဝေစေရန် အစွမ်းကုန် ကြိုးစားခဲ့ပါသည်။ သို့သော် အရှင်ဘုရား၊ ထိုတွေဝေခြင်းသည် ကိုယ်တော်၌ မဖြစ်ပေါ်ခဲ့ပါ— ယခုလည်း မဖြစ်ပေါ်၊ နောင်တွင်လည်း ဖြစ်ပေါ်လိမ့်မည် မဟုတ်ပါ။"

Verse 53

तव वाग्गौरवं मत्वा दृष्ट्वा मारगणानपि । गमिष्यामि पुनस्तत्र सदारोहं त्वदाज्ञया

ကိုယ်တော်၏ စကားတော်များ၏ လေးနက်မှုနှင့် အာဏာကို အသိအမှတ်ပြုလျက်၊ ထိုကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းသော အခြံအရံများကိုပင် မြင်တွေ့ရပြီးနောက်၊ ကျွန်ုပ်သည် ကိုယ်တော်၏ အမိန့်တော်အတိုင်း ကျွန်ုပ်၏ အခြံအရံများနှင့်အတူ ထိုနေရာသို့ တစ်ဖန် ပြန်သွားပါမည်။

Verse 54

मनो निश्चितमेतद्धि तन्मोहो न भविष्यति । भस्म कुर्यान्न मे देहमिति शंकास्ति मे विधे

ဤအကြောင်း၌ ငါ့စိတ်သည် အခိုင်အမာ ဆုံးဖြတ်ပြီးဖြစ်သဖြင့် ထိုမောဟသည် နောက်တဖန် မပေါ်လာတော့။ သို့ရာတွင် ဗြဟ္မာတော်၊ ငါ့ကို စိုးရိမ်စေသော သံသယတစ်ခုရှိသည်—“သူသည် ငါ့ကိုယ်ကို ပြာဖြစ်အောင် လောင်ကျွမ်းစေမလား” ဟူ၍။

Verse 55

इत्युक्त्वा समधुः कामस्सरतिस्सभयस्तदा । ययौ मारगणैः सार्द्धं शिवस्थानं मुनीश्वर

ဤသို့ဆိုပြီးနောက် ကာမသည် မဓုနှင့် စရတိတို့နှင့်အတူ ထိုအခါ ကြောက်ရွံ့လာ၏။ မုနိတို့၏အရှင်၊ သူသည် မာရ၏အဖွဲ့အစုတို့နှင့်အတူ ရှိဝ၏ နေရာသို့ သွားလေ၏။

Verse 56

पूर्ववत् स्वप्रभावं च चक्रे मनसिजस्तदा । बहूपायं स हि मधुर्विविधां बुद्धिमावहन्

ထိုနောက် မနသိဇ (ကာမ) သည် ယခင်ကကဲ့သို့ မိမိ၏ သဘာဝအာနုဘော်ကို ထပ်မံ ပြသလေ၏။ မဓုသည်လည်း ချိုမြိန်စွာ နည်းလမ်းများစွာကို စီမံကာ စည်းရုံးဖျောင်းဖျရန် အမျိုးမျိုးသော အကြံအစည်များကို ထုတ်ဖော်လေ၏။

Verse 57

उपायं स चकाराति तत्र मारगणोऽपि च । मोहोभवन्न वै शंभोरपि कश्चित्परात्मनः

ထိုအခါ သူသည် နည်းလမ်းတစ်ရပ်ကို စီမံကာ မာရ၏အဖွဲ့အစုတို့လည်း ထိုနေရာ၌ စုဝေးလာကြ၏။ သို့သော် အမြင့်ဆုံးအတ္တဖြစ်သော သမ္ဘု၌ မောဟတစ်စုံတစ်ရာ မပေါ်ပေါက်ခဲ့၊ အကြောင်းမူကား မည်သူမျှ သူ့ကို မလှည့်ဖြားနိုင်သောကြောင့် ဖြစ်သည်။

Verse 58

निवृत्त्य पुनरायातो मम स्थानं स्मरस्तदा । आसीन्मारगणोऽगर्वोऽहर्षो मेपि पुरस्थितः

နောက်ဆုတ်၍ စမရ (ကာမ) သည် ငါ့နေရာကို သတိရကာ ထပ်မံ ပြန်လာ၏။ သို့သော် မာရ၏အဖွဲ့အစုသည် အဟန်မရှိ၊ အားရမရှိဘဲ ငါ့တံခါးရှေ့၌ပင် တည်နေခဲ့၏။

Verse 59

कामः प्रोवाच मां तात प्रणम्य च निरुत्सवः । स्थित्वा मम पुरोऽगर्वो मारैश्च मधुना तदा

ထို့နောက် ကာမသည် စိတ်ညစ်ညူး၍ ပွဲလမ်းသဘင်မရှိသကဲ့သို့ ဖြစ်ကာ၊ ငါ့အား ဦးညွှတ်ပြီး ပြောလေသည်။ ထိုအခါ မာရုတ်တို့နှင့် မဓုတို့နှင့်အတူ မာန်မရှိဘဲ ငါ့ရှေ့၌ ရပ်နေ၍ ပြောဆို하였다။

Verse 60

कृतं पूर्वादधिकतः कर्म तन्मोहने विधे । नाभवत्तस्य मोहोपि कश्चिद्ध्यानरतात्मनः

အို ဖန်ဆင်းရှင် ဗြဟ္မာ၊ သူ့ကို မောဟဖြစ်စေရန် ယခင်ထက် ပိုမိုပြင်းထန်သော လုပ်ရပ်ကို ပြုလုပ်ခဲ့သော်လည်း၊ သမాధိ၌ စူးစိုက်နေသော ထိုဝိညာဉ်၌ မောဟတစ်စုံတစ်ရာမျှ မပေါ်ပေါက်ခဲ့ပါ။

Verse 61

न दग्धा मे तनुश्चैव तत्र तेन दयालुना । कारणं पूर्वपुण्यं च निर्विकारी स वै प्रभुः

ထိုနေရာ၌ ကရုဏာရှင် ထိုအရှင်ကြောင့် ငါ့ကိုယ်ခန္ဓာ မလောင်ကျွမ်းခဲ့ပါ။ အကြောင်းရင်းမှာ ယခင်ဘဝများမှ ကုသိုလ်ပုဏ္ဏာဖြစ်၏။ အရှင်သည် အမှန်တကယ် မပြောင်းလဲသော प्रभု ဖြစ်တော်မူ၏။

Verse 62

चेद्वरस्ते हरो भार्यां गृह्णीयादिति पद्मज । परोपायं कुरु तदा विगर्व इति मे मतिः

အို ပဒ္မဇ (ဗြဟ္မာ)၊ ဤကောင်းချီးပေးခြင်းကြောင့် ဟရ (ရှီဝ) သည် သင်၏ဇနီးကို ယူရမည်ဟု ဖြစ်လာပါက၊ ထိုအခါ၌ ထိုအန္တရာယ်ကို တားဆီးရန် အခြားနည်းလမ်းတစ်ရပ်ကို စီမံကြံဆပါ။ ဤသည်မှာ ငါ၏ အတည်ပြုထားသော အမြင်ဖြစ်သည်။

Verse 63

ब्रह्मोवाच । इत्युक्त्वा सपरीवारो ययौ कामस्स्वमाश्रमम् । प्रणम्य मां स्मरन् शंभुं गर्वदं दीनवत्सलम्

ဗြဟ္မာက ပြောသည်။ ထိုသို့ဆိုပြီးနောက် ကာမ (အလိုဆန္ဒ၏ နတ်) သည် မိမိ၏ အဖော်အပါများနှင့်အတူ မိမိအာရှရမ်သို့ ထွက်ခွာသွား၏။ ငါ့အား ဦးညွှတ်ကန်တော့ကာ၊ မာနကို ချိုးဖျက်သူ၊ နိမ့်ပါးသူတို့ကို ကရုဏာပြုသူ သမ္ဘုကို သတိရလျက် သူသည် လမ်းဆက်သွား၏။

Frequently Asked Questions

Kāma (Manmatha), aided by Rati and amplified by Vasanta’s springtime power, attempts multiple methods to enchant beings and to delude Śiva at Śiva’s abode, but fails; he then returns to Brahmā and admits Śiva cannot be mohanīya due to yogic steadfastness.

The episode encodes a hierarchy of forces: kāma/moha can dominate conditioned beings, but cannot penetrate yogic sovereignty. Śiva exemplifies consciousness established in yoga, where sensory-aesthetic stimuli do not compel action—an allegory for liberation through inner mastery.

Vasanta’s sudden universal blossoming and Kāma’s wide-ranging influence over prāṇins/jīvas illustrate desire’s expansive reach; the explicit exception—Śiva (and Gaṇeśa)—marks the boundary where yogic transcendence nullifies enchantment.