Adhyaya 11
Rudra SamhitaSati KhandaAdhyaya 1151 Verses

देवीयोगनिद्रास्तुतिḥ तथा चण्डिकायाः प्रादुर्भावः | Hymn to Devī Yogānidrā and the Manifestation of Caṇḍikā

ဤအধ্যာယတွင် နာရဒသည် ဗြဟ္မာအား ဗိဿ္ဏု ထွက်ခွာပြီးနောက် ဘာဖြစ်ခဲ့သနည်း၊ ထို့နောက် ဗြဟ္မာက ဘာလုပ်ခဲ့သနည်းဟု မေးမြန်းသည်။ ဗြဟ္မာက ဒေဝီကို ဗဟုသဘောတရားအမည်များဖြင့် ချီးမွမ်းစတုတိပြုခဲ့ကြောင်း—ဗိဒ္ယာ–အဗိဒ္ယာသဘော၊ သုဒ္ဓာ၊ ပရဗြဟ္မရူပိဏီ၊ ဇဂဒ္ဓာထရီ၊ ဒုရ္ဂါ၊ ရှမ္ဘုချစ်သူ—ဟု ဖော်ပြသည်။ စတုတိတွင် ဒေဝီ၏ အလုံးစုံနေရာတွင်ရှိမှု၊ ကိုယ်တိုင်ထောက်ပံ့နိုင်မှု၊ တြိဒေဝ မိခင် (tridevajanani) ဖြစ်မှုနှင့် အမြင့်ဆုံးသိမြင်မှု–အနန္ဒ သဘော (citiḥ, paramānandā) နှင့် ပရမာတ်မာရူပ ဖြစ်မှုကို ထင်ရှားစေသည်။ ထိုချီးမွမ်းမှုကြောင့် ယောဂနိဒြာ ဒေဝီသည် ဗြဟ္မာရှေ့တွင် ချန်ဒိကာအဖြစ် ပေါ်ထွန်းလာပြီး လက်လေးဖက်၊ စင်္ဟာစီး၊ အပေးအကူမုဒြာ၊ တောက်ပသော အလှဆင်များ၊ လကဲ့သို့မျက်နှာ၊ မျက်စိသုံးလုံးဖြင့် ဖော်ပြထားသည်။ ထို့နောက် ဗြဟ္မာက ပရဝృတ္တိ/နိဝృတ္တိ၊ စೃષ્ટိ/သ္ထိတိ စသည့် ကောသမစ်လုပ်ငန်းစဉ်များနှင့် ဆက်စပ်ကာ လှုပ်ရှား/မလှုပ်ရှား စကြဝဠာကို မောဟစေ၍ အုပ်ချုပ်သော အမြဲတမ်းသက္တိဟု ထပ်မံနမസ്കာရပြုသည်။ နောက်ပိုင်းကဗျာများတွင် ဒေဝီ၏ တုံ့ပြန်ချက်၊ ဗြဟ္မာ၏ တောင်းဆိုချက်နှင့် ကောသမစ်/ပူဇာဆိုင်ရာ အကျိုးသက်ရောက်မှုများ ဆက်လက်ဖော်ပြမည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။

Shlokas

Verse 1

नारद उवाच । ब्रह्मन् तात महाप्राज्ञ वद नो वदतां वर । गते विष्णौ किमभवदकार्षीत्किं विधे भवान्

နာရဒက ပြောသည်— «အို ဘြဟ္မာ၊ အဘအမြတ်၊ မဟာပညာရှင်၊ ပြောသူတို့အနက် အကောင်းဆုံး၊ ဗိဿဏု ထွက်ခွာသွားပြီးနောက် ဘာဖြစ်ပျက်ခဲ့သနည်း။ ထို့နောက် ဖန်ဆင်းရှင် ဝိဓာတೃ ဖြစ်သော သင်သည် ဘာကို ပြုလုပ်ခဲ့သနည်း»

Verse 2

ब्रह्मोवाच । विप्रनन्दनवर्य त्वं सावधानतया शृणु । विष्णौ गते भगवति यदकार्षमहं खलु

ဘြဟ္မာက မိန့်သည်— «အို ဗိပရ၏ သားတော်အမြတ်၊ သတိထား၍ နားထောင်လော့။ သခင်ဗိဿဏု အရှင်မြတ် ထွက်ခွာသွားသောအခါ ငါပြုလုပ်ခဲ့သမျှကို အမှန်တကယ် ပြောပြမည်»

Verse 3

विद्याविद्यात्मिकां शुद्धां परब्रह्मस्वरूपिणीम् । स्तौमि देव जगद्धात्रीं दुर्गां शम्भुप्रियां सदा

အို ဒေဝီ၊ ငါသည် ဒုရ္ဂါကို အစဉ်မပြတ် ချီးမွမ်း၏—သန့်ရှင်းသောသူမ၊ ဗိဒ္ယာနှင့် အဗိဒ္ယာ နှစ်ပါး၏ အနှစ်သာရဖြစ်သူ၊ ပရဗြဟ္မ၏ သဘောသဏ္ဍာန်တော်ဖြစ်သူ၊ လောကတို့ကို ထိန်းသိမ်းသူ၊ ရှမ္ဘု (ရှီဝ) ၏ အမြဲချစ်မြတ်နိုးခံရသူမ။

Verse 4

सर्वत्र व्यापिनीं नित्यां निरालंबां निराकुलाम् । त्रिदेवजननीं वंदे स्थूलस्थूलामरूपिणीम्

အရာရာ၌ ပျံ့နှံ့နေသော အနန္တကာလတည်မြဲ၍ အားကိုးရာမလို၊ အမြဲတည်ငြိမ်၍ မရှုပ်ထွေးသော ဒေဝီကို ငါ ဦးညွှတ်ကန်တော့၏။ သူမသည် တ్రိဒေဝ၏ မိခင်ဖြစ်ပြီး အလွန်ထူထဲသော ရုပ်သဏ္ဌာန်များတွင်ပင် ထင်ရှားသော်လည်း အမှန်တကယ် ရုပ်မဲ့တော်မူ၏။

Verse 5

त्वं चितिः परमानंदा परमात्मस्वरूपिणी । प्रसन्ना भव देवेशि मत्कार्यं कुरु ते नमः

သင်သည် သန့်ရှင်းသော စိတ်သဘောတရားကိုယ်တိုင်၊ အမြင့်ဆုံး အာနန္ဒာ၊ အမြင့်ဆုံး အတ္တမ၏ သဘာဝအဖြစ် တည်ရှိသူ ဖြစ်၏။ အို ဒေဝီ၊ ဒေဝတို့၏ အရှင်မ၊ ကြင်နာ၍ ကျွန်ုပ်၏ ရည်ရွယ်ချက်ကို ပြည့်စုံစေပါ။ သင်အား နမස්ကာရ။

Verse 6

ब्रह्मोवाच । एवं संस्तूयमाना सा योगनिद्रा मया मुने । आविर्बभूव प्रत्यक्षं देवर्षे चंडिका मम

ဗြဟ္မာမိန့်တော်မူသည်– «အို မုနိ၊ ငါက ဤသို့ ချီးမွမ်းသော် ယောဂနိဒ္ရာ—ငါ၏ ကိုယ်ပိုင် ချဏ္ဍိကာ—သည် ဒေဝရ္ဩစီ၏ မျက်မှောက်၌ တိုက်ရိုက် မြင်သာစွာ ပေါ်ထွန်းလာ၏»။

Verse 7

स्निग्धांजनद्युतिश्चारुरूपा दिव्यचतुर्भुजा । सिंहस्था वरहस्ता च मुक्तामणिकचोत्कटा

သူမသည် အညန်ဇနာ၏ တောက်ပသန့်ရှင်းသော ရောင်ခြည်ကဲ့သို့ လင်းလက်၍ ရုပ်သဏ္ဌာန်လှပအံ့မခန်း၊ ဒေဝီတော်ဖြစ်ကာ လက်လေးဖက်ရှိ၏။ စင်္ဟာပေါ်၌ ထိုင်လျက်၊ လက်တစ်ဖက်က ကောင်းချီးပေး၍ မုက္တာနှင့် မဏိရတနာတို့ဖြင့် တောက်ပစွာ အလှဆင်ထား၏။

Verse 8

शरदिंद्वानना शुभ्रचन्द्रभाला त्रिलोचना । सर्वावयवरम्या च कमलांघ्रिनखद्युतिः

သူမ၏ မျက်နှာသည် ရာသီဥတုရှင်းလင်းသော ဆောင်းဦးလ၏ လကဲ့သို့၊ နဖူးပေါ်၌ သန့်ရှင်းသော လဆန်းကဲ့သို့ တောက်ပ၏။ သူမသည် မျက်စိသုံးလုံးရှိ၍ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းတိုင်း လှပစွာ ဆွဲဆောင်ကာ၊ ကြာပန်းခြေတော်၏ လက်သည်းရောင်ခြည်သည် တောက်လက်လျက် ရှိ၏။

Verse 9

समक्षं तामुमां वीक्ष्य मुने शक्तिं शिवस्य हि । भक्त्या विनततुंगांशः प्रास्तवं सुप्रणम्य वै

အို မုနိ၊ ရှိဝ၏ သက္တိတော်ဖြစ်သော အုမာဒေဝီကို မျက်မှောက်တွင် မြင်လျှင်၊ ဘက်တိဖြင့် ကိုယ်အင်္ဂါများကို ဂုဏ်သိက္ခာရှိစွာ ငုံ့ချ၍ အလွန်နက်ရှိုင်းစွာ ပရဏာမပြုကာ ထို့နောက် ချီးမွမ်းသီချင်းကို စတင်ဆို하였다။

Verse 10

ब्रह्मोवाच । नमो नमस्ते जगतःप्रवृत्तिनिवृतिरूपे स्थितिसर्गरूपे । चराचराणां भवती सुशक्तिस्सनातनी सर्वविमोहनीति

ဗြဟ္မာက ပြောသည်—နမော နမောတေ၊ သင်သည် လောက၏ ပြုလုပ်လှုပ်ရှားမှုနှင့် ပြန်လည်ငြိမ်းသက်ခြင်း၏ ရုပ်သဘော၊ ထိန်းသိမ်းခြင်းနှင့် ဖန်ဆင်းခြင်း၏ ရုပ်သဘော ဖြစ်၏။ လှုပ်ရှားသတ္တဝါနှင့် မလှုပ်ရှားသတ္တဝါ အားလုံးအတွက် သင်သည် အလွန်အင်အားကြီးသော စနာတနီ သက္တိတော်၊ အားလုံးကို မောဟဖြင့် ဖုံးကွယ်စေသော အရှင်မ ဖြစ်၏။

Verse 11

इति श्रीशिवपुराणे द्वितीयायां रुद्रसंहितायां सतीखण्डे दुर्गास्तुतिब्रह्मवरप्राप्तिवर्णनो नामेकादशोऽध्यायः

ဤသို့ဖြင့် «သရီ ရှိဝပုရာဏ» ဒုတိယစာအုပ် «ရုဒြသံဟိတာ» အတွင်းရှိ «စတီခဏ္ဍ» တွင် “ဒုရ္ဂာစတုတိနှင့် ဗြဟ္မာ၏ အပေးအယူကောင်းချီး ရရှိခြင်းကို ဖော်ပြခြင်း” ဟူသော အမည်ရှိ အခန်း (၁၁) ပြီးဆုံး၏။

Verse 12

या योगिनां वै महिता मनोज्ञा सा त्वं न ते परमाणुसारे । यमादिपूते हृदि योगिनां या या योगिनां ध्यानपथे प्रतीता

သင်သည် ယောဂီတို့က ချီးမြှောက်သီဆိုသော သာယာမြတ်နိုးဖွယ် အမြင့်မြတ်သော တတ္တဝါတော် ဖြစ်၏။ သင်ကို အဏုကဏ္ဍကဲ့သို့ သေးငယ်သော အရာရာ၏ လမ်းကြောင်းကိုသာ လိုက်နာခြင်းဖြင့် မရောက်နိုင်။ ယမနှင့် အခြား စည်းကမ်းများဖြင့် သန့်စင်ထားသော ယောဂီတို့၏ နှလုံး၌ ထင်ရှားသိမြင်ရသော သင်၊ သူတို့၏ ဓျာနလမ်းပေါ်တွင် သိရှိလာသော သင် ဖြစ်၏။

Verse 13

प्रकाशशुद्ध्यादियुता विरागा सा त्वं हि विद्या विविधावलंबा । कूटस्थमव्यक्तमनंतरूपं त्वं बिभ्रती कालमयी जगंति

သင်သည် ဗိဒ္ဒယာ—အလင်းရောင်ကဲ့သို့ သန့်ရှင်းကြည်လင်မှုနှင့် ပြည့်စုံ၍ ဝိရာဂ (ကာမကင်းခြင်း) တွင် တည်နေသူ—သတ္တဝါတို့ကို နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် ထောက်မပေးသူ ဖြစ်၏။ သင်သည် ကာလ (အချိန်) ကိုယ်တိုင်အဖြစ် လောကများကို ထမ်းဆောင်လျက်၊ အပြောင်းမလဲသော ကူဋသ္ထ၊ မပေါ်လွင်သော အဗျက္တ၊ နှင့် အနန္တရူပ တစ်ပါးတည်းကို ကိုယ်တွင်း၌ ဆောင်ထား၏။

Verse 14

विकारबीजं प्रकरोपि नित्यं गुणान्विता सर्वजनेषु नूनम् । त्वं वै गुणानां च शिवे त्रयाणां निदानभूता च ततः परासि

အို ရှိဝါ (ဒေဝီ) ရေ၊ သင်သည် ပြောင်းလဲမှု၏ မူလမျိုးစေ့အဖြစ် အမြဲတည်ရှိသူ ဖြစ်ပြီး၊ ဂုဏ (guṇa) များအဖြစ် သတ္တဝါအားလုံးတွင် စိမ့်ဝင်နေ၏။ အမှန်တကယ် သင်သည် ဂုဏ သုံးပါး၏ အရင်းအမြစ်ဖြစ်ပြီး၊ ထို့ကြောင့် သင်သည် ထိုဂုဏများကိုလည်း ကျော်လွန်သော တရားအထက်တန်း၌ တည်၏။

Verse 15

सत्वं रजस्तामस इत्यमीषां विकारहीना समु वस्तितीर्या । सा त्वं गुणानां जगदेकहेतुं ब्रह्मांतरारंभसि चात्सि पासि

သတ္တဝ၊ ရဇသ၊ တမသ ဟူသော ဂုဏ သုံးပါးကို ပြောဆိုကြသော်လည်း၊ အို ဒေဝီ၊ ဂုဏများကို ကျော်လွန်၍ တည်နေသော သင်၌ အပြောင်းအလဲ မရှိပါ။ ထိုဂုဏများအားဖြင့် သင်သည် စကြဝဠာ၏ တစ်ခုတည်းသော အကြောင်းရင်း ဖြစ်ပြီး၊ ဘြဟ္မာ၏ ကာလဝန်းတစ်လှည့်စီတွင် သင်သည် ဖန်ဆင်းခြင်းကို စတင်ကာ ထိန်းသိမ်း၍ နောက်ဆုံးတွင် လည်း ပျက်သုဉ်းစေ၏။

Verse 16

अशेषजगतां बीजे ज्ञेयज्ञानस्वरूपिणि । जगद्धिताय सततं शिवपत्नि नमोस्तु ते

အို ရှိဝ၏ မဟာမယ်တော်—လောကအားလုံး၏ မူလမျိုးစေ့၊ သိရမည့်အရာနှင့် သိမြင်သိကြားသော ဉာဏ်သဘောတရားတည်းဟူသော သဘာဝရှိသူ၊ စကြဝဠာ၏ ကောင်းကျိုးအတွက် အမြဲတမ်း လုပ်ဆောင်သူ၊ သင့်အား နမസ്കာရပါ၏။

Verse 17

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचः सा मे काली लोक विभाविनी । प्रीत्या मां जगतामूचे स्रष्टारं जनशब्दवत्

ဗြဟ္မာက ပြောသည်—ဤသို့ ငါ၏စကားကို ကြားပြီးနောက်၊ လောကတို့ကို ထင်ရှားစေ၍ အလင်းပေးသော ကာလီသည် ချစ်ခင်မှုဖြင့် ငါ့ကို၊ သတ္တဝါတို့၏ ဖန်ဆင်းရှင်ဖြစ်သော ငါ့အား၊ လူတို့၏အသံကဲ့သို့ ရိုးရိုးတန်းတန်း ပြောဆို하였다။

Verse 18

देव्युवाच । ब्रह्मन्किमर्थं भवता स्तुताहमवधारय । उच्यतां यदि धृष्योसि तच्छीघ्रं पुरतो मम

ဒေဝီက မိန့်တော်မူသည်— «အို ဘြဟ္မာ၊ ငါ့ကို သင် ချီးမွမ်းရခြင်း၏ အကြောင်းကို သေချာနားလည်စေ။ သင် ရဲရင့်လျှင် ငါ့ရှေ့တွင် ချက်ချင်း ပြောလော့»။

Verse 19

प्रत्यक्षमपि जातायां सिद्धिः कार्यस्य निश्चिता । तस्मात्त्वं वांछितं ब्रूहि या करिष्यामि भाविता

မျက်မြင်တင် ဖြစ်ပေါ်လာသော်လည်း လုပ်ငန်း၏ အောင်မြင်မှုသည် သေချာတည်ငြိမ်၏။ ထို့ကြောင့် သင်လိုလားသမျှကို ပြောပါ; စိတ်ဓာတ်ခိုင်မာစွာဖြင့် ကျွန်ုပ် ဆောင်ရွက်အောင်မြင်စေမည်။

Verse 20

ब्रह्मोवाच । शृणु देवि महेशानि कृपां कृत्वा ममोपरि । मनोरथस्थं सर्वज्ञे प्रवदामि त्वदाज्ञया

ဗြဟ္မာက ပြော၏။ အို ဒေဝီ မဟေရှာနီ၊ ကျွန်ုပ်အပေါ် ကရုဏာပြု၍ နားထောင်ပါ။ အရာအားလုံးကို သိမြင်သော မိခင်တော်၊ ကျွန်ုပ်၏ နှလုံးသားဆန္ဒ၌ တည်နေသည့်အရာကို သင်၏ အမိန့်အတိုင်း ကျွန်ုပ် ပြောကြားပါမည်။

Verse 21

यः पतिस्तव देवेशि ललाटान्मेऽभवत्पुरा । शिवो रुद्राख्यया योगी स वै कैलासमास्थितः

အို ဒေဝီရှီ မယ်တော်၊ အရင်ကတည်းက သင်၏ခင်ပွန်းဖြစ်လာသော အရှင်—ကျွန်ုပ်၏နဖူးမှ ပေါ်ထွန်းလာသော ရုဒြနာမ ယောဂီ ရှိဝဘုရား—ယခု ကိုင်လာသ တောင်ပေါ်၌ တည်နေတော်မူ၏။

Verse 22

तपश्चरति भूतेश एक एवाविकल्पकः । अपत्नीको निर्विकारो न द्वितीयां समीहते

ဘူတေရှ (ရှင်ဗုရား) သည် တပသျာကို တစ်ဦးတည်း ဆောင်ရွက်တော်မူ၏၊ အတွင်းစိတ်ခွဲခြားမှုမရှိ၊ အခြားရွေးချယ်စရာမရှိ။ မိဖုရားမရှိဘဲ မပြောင်းလဲတော်မူသဖြင့် ဒုတိယတစ်ဦးကိုတောင် မလိုလားတော်မူ။

Verse 23

तं मोहय यथा चान्यां द्वितीयां सति वीक्षते । त्वदृते तस्य नो काचिद्भविष्यति मनोहरा

စတီသည် အခြားမိန်းမတစ်ဦးကို ဒုတိယရွေးချယ်စရာအဖြစ် မြင်နိုင်အောင် သူ့ကို မောဟဖြစ်စေပါ။ သို့သော် သင်မရှိလျှင် သူ့အတွက် စိတ်ဖမ်းစားနိုင်သော အခြားမိန်းမတစ်ဦးမျှ မရှိလာနိုင်ပါ။

Verse 24

तस्मात्त्वमेव रूपेण भवस्व हरमोहिनी । सुता भूत्वा च दक्षस्य रुद्रपत्नी शिवे भव

ထို့ကြောင့် ဟရ (ရှီဝ) ကို မောဟစေသော ထိုရုပ်သဏ္ဍာန်ကို သင်တစ်ဦးတည်းပင် ခံယူပါ။ ဒက္ခ၏ သမီးအဖြစ် မွေးဖွား၍၊ အို မင်္ဂလာရှိသော ဒေဝီ၊ ရုဒြ (ရှီဝ) ၏ ဇနီးဖြစ်ပါစေ။

Verse 25

यथा धृतशरीरा त्वं लक्ष्मीरूपेण केशवम् । आमोदयसि विश्वस्य हितायैतं तथा कुरु

သင်သည် လက္ခမီရုပ်ဖြင့် ကိုယ်ခန္ဓာခံယူကာ ကေရှဝ (ဗိဿနု) ကို ကမ္ဘာလောက၏ အကျိုးအတွက် ပျော်ရွှင်စေသကဲ့သို့—လောကတို့၏ ကောင်းကျိုးအတွက် ထိုအမှုကိုလည်း ထိုနည်းတူ ပြုလုပ်ပါ။

Verse 26

कांताभिलाषमात्रं मे दृष्ट्वाऽनिंदद्वृषध्वजः । स कथं वनितां देवी स्वेच्छया संग्रहीष्यति

ကျွန်ုပ်၌ ချစ်သူတစ်ဦးကို လိုလားသည့် ဆန္ဒအနည်းငယ်သာ တွေ့မြင်သော်လည်း အပြစ်ကင်းသော ဝೃಷဓွဇ (ရှီဝ) သည် ထိုအရာကိုတောင် မသဘောတူခဲ့။ ထိုသို့ဖြစ်လျှင် မည်သည့် လောကီမိန်းမမဆို၊ ဒေဝီမဆို၊ သူ၏ စိတ်ကြိုက်ဖြင့် ဘယ်လို လက်ခံနိုင်မည်နည်း။

Verse 27

हरे गृहीतकांते तु कथं सृष्टिश्शुभावहा । आद्यंतमध्ये चैतस्य हेतौ तस्मिन्विरागिणि

အို ဟရိ၊ သင်သည် သင်၏ ချစ်သူ (လက္ခမီ) ကို လက်ခံထားသော်၊ စကြဝဠာ၏ အစ၊ အဆုံး၊ အလယ်၌ တည်ရှိသော အကြောင်းရင်းတော်မူသည့် ဝိရာဂီ သံဃာတော် (ရှီဝ) သည် မကပ်မငြိမ့်နေသေးလျှင်၊ မင်္ဂလာဆောင်သည်ဟု ဆိုသော ဖန်ဆင်းခြင်းသည် မည်သို့ ဆက်လက် ဖြစ်ပေါ်နိုင်မည်နည်း။

Verse 28

इति चिंतापरो नाहं त्वदन्यं शरणं हितम् । कृच्छ्रवांस्तेन विश्वस्य हितायैतत्कुरुष्व मे

ထို့ကြောင့် စိုးရိမ်ပူပန်မှု၌ နစ်မြုပ်နေသော ကျွန်ုပ်သည် သင်မှတပါး အကျိုးရှိသော ခိုလှုံရာကို မတွေ့။ ထို့ကြောင့် ခက်ခဲသော်လည်း ကမ္ဘာလောကတစ်လျှောက်၏ ကောင်းကျိုးအတွက် ဤအမှုကို ကျွန်ုပ်အတွက် ပြုလုပ်ပေးပါ။

Verse 29

न विष्णुस्तस्य मोहाय न लक्ष्मीर्न मनोभवः । न चाप्यहं जगन्मातर्नान्यस्त्वां कोपि वै विना

သူ့ကို မောဟဖြစ်စေရန် ဗိဿဏုမဟာဘုရားလည်း မဟုတ်၊ လက္ခမီမယ်တော်လည်း မဟုတ်၊ မနောဘဝ (ကာမ) လည်း မဟုတ်။ ငါလည်း မတတ်နိုင်။ အို လောကမိခင်၊ သင်မှတပါး အခြားမည်သူမျှ အမှန်တကယ် မရှိ။

Verse 30

तस्मात्त्वं दक्षजा भूत्वा दिव्यरूपा महेश्वरी । तत्पत्नी भव मद्भक्त्या योगिनं मोहयेश्वरम्

ထို့ကြောင့် အို မဟာဣශ්ဝရီ၊ ဒက္ခ၏ သမီးအဖြစ် မွေးဖွား၍ ဒိဗ္ဗရုပ်ကို ခံယူပါ။ ငါ့အပေါ် ဘက္တိဖြင့် ထို ယောဂီ—အမြင့်ဆုံး အရှင် ရှီဝကို—သူ၏ ဇနီးဖြစ်ကာ မိုဟစေပါ။

Verse 31

दक्षस्तपति देवेशि क्षीरोदोत्तरतीरगः । त्वामुद्दिश्य समाधाय मनस्त्वयि दृढव्रतः

အို ဒေဝီ၊ ဒေဝတားတို့၏ အရှင်မ၊ ဒက္ခသည် နို့ပင်လယ်၏ မြောက်ဘက်ကမ်း၌ တပသကို ပြုလျက်ရှိ၏။ သစ္စာတည်ကြည်သော သန္နိဋ္ဌာန်ဖြင့် စိတ်ကို စုစည်းကာ သမာဓိဝင်၍ သင်တော်မူတော်တည်းဟူသော သင်တော်မူတော်တည်းကိုသာ ဉာဏ်တော်ဖြင့် သတိပြုနေ၏။

Verse 32

ब्रह्मोवाच । इत्याकर्ण्य वचस्सा चिंतामाप शिवा तदा । उवाच च स्वमनसि विस्मिता जगदम्बिका

ဗြဟ္မာမိန့်တော်မူသည်— ထိုစကားတို့ကို ကြားသိပြီးနောက် ရှီဝါဒေဝီသည် နက်ရှိုင်းစွာ စဉ်းစားသုံးသပ်လေ၏။ အံ့ဩသွားသော လောကမိခင်သည် မိမိနှလုံးအတွင်း၌ပင် (မိမိကိုယ်တိုင်) ပြောဆိုလေ၏။

Verse 33

देव्युवाच । अहो सुमहदाश्चर्यं वेदवक्तापि विश्वकृत् । महाज्ञानपरो भूत्वा विधाता किं वदत्ययम्

ဒေဝီမိန့်တော်မူသည်— “အဟော၊ အလွန်ကြီးမားသော အံ့ဩဖွယ်တည်း! ဗေဒတို့ကို ကြေညာသူ၊ လောကကို ဖန်ဆင်းသူ ဗြဟ္မာသည် မဟာဉာဏ်၌ တည်နေသော်လည်း၊ ဤဖန်ဆင်းရှင်သည် အဘယ်ကို ဆိုလို၍ ပြောနေသနည်း?”

Verse 34

विधेश्चेतसि संजातो महामोहोऽसुखावहः । यद्वरं निर्विकारं तं संमोहयितुमिच्छति

ဗိဓေ (ဗြဟ္မာ) ၏ စိတ်ထဲတွင် ဒုက္ခကို ဆောင်လာသော မဟာမောဟကြီး ပေါ်ပေါက်လာ၏။ ထို့နောက် ပြောင်းလဲမှုကင်း၍ မပြောင်းမလဲသော အထူးမြတ်သူကို မောဟဖြင့် လှည့်စားလိုကြ၏။

Verse 35

हरमोहवरं मत्तस्समिच्छति विधिस्त्वयम् । को लाभोस्यात्र स विभुर्निर्मोहो निर्विकल्पकः

သင်က ဗိဓိ (ဗြဟ္မာ) သည် ဟရကို မောဟဖြစ်စေမည့် အခွင့်အရေးကို ငါ့ထံမှ တောင်းသည်ဟု ဆို၏။ ထိုအရာ၌ အကျိုးအမြတ် မည်သို့ရှိမည်နည်း။ အလုံးစုံကို လွှမ်းမိုးသော အရှင်သည် မောဟကင်း၍ အယူအဆနှစ်ဖက်လုံးကို ကျော်လွန်သူ ဖြစ်သည်။

Verse 36

परब्रह्माख्यो यश्शंभुर्निर्गुणो निर्विकारवान् । तस्याहं सर्वदा दासी तदाज्ञावशगा सदा

ပရဗြဟ္မဟု ခေါ်သော သမ္ဘုသည် ဂုဏ်သတ္တိကင်း၍ ပြောင်းလဲမှုကင်းသူ ဖြစ်၏။ ငါသည် အမြဲတမ်း သူ၏ အမှုထမ်းမ ဖြစ်ပြီး၊ အစဉ်အမြဲ သူ၏ အမိန့်အောက်တွင် နေထိုင်၏။

Verse 37

स एव पूर्णरूपेण रुद्रनामाभवच्छिवः । भक्तोद्धारणहेतोर्हि स्वतंत्रः परमेश्वरः

အရှင်တော်ကိုယ်တိုင်—ရှီဝ—သည် ပြည့်စုံသော ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ပေါ်ထွန်းကာ ရုဒြဟု အမည်ရလာ၏။ အပြည့်အဝ လွတ်လပ်သော ပရမေရှဝရသည် ဘက္တများကို မြှောက်တင်ကယ်တင်ရန်အတွက် ထိုသို့ ပြုတော်မူ၏။

Verse 38

हरेर्विधेश्च स स्वामी शिवान्न्यूनो न कर्हिचित् । योगादरो ह्यमायस्थो मायेशः परतः परः

သူသည် ဟရီ(ဗိဿဏု) နှင့် ဗိဓာတာ(ဗြဟ္မာ) တို့၏ပင် အရှင်ဖြစ်၍၊ ရှိဝထက် မည်သည့်အခါမျှ မနိမ့်ပါ။ ယောဂကို အလွန်လေးစားကာ မာယာလှည့်ကွက်ကို ကျော်လွန်တည်မြဲ၍၊ မာယာ၏ အရှင်၊ အမြင့်ဆုံးထက်ပင် အမြင့်ဆုံးသော ပရမေရှဝရ ဖြစ်တော်မူ၏။

Verse 39

मत्वा तमात्मजं ब्रह्मा सामान्यसुरसंनिभम् । इच्छत्ययं मोहयितुमतोऽज्ञानविमोहितः

ဗြဟ္မာသည် ထိုသူကို မိမိ၏သားဟု ထင်မှတ်ကာ၊ သာမန်ဒေဝတားတစ်ပါးနှင့် တူညီသည်ဟု ယူဆလျက်၊ အဝိဇ္ဇာကြောင့် မောဟဖြစ်သဖြင့် ထိုသူကို မောဟပေးလိုသော ဆန္ဒ ပေါ်လာ၏။

Verse 40

न दद्यां चेद्वरं वेदनीतिर्भ्रष्टा भवेदिति । किं कुर्यां येन न विभुः क्रुद्धस्स्यान्मे महेश्वरः

“အကယ်၍ ငါ မေတ္တာတော် (ဗရ) ကို မပေးလျှင် ဝေဒက ချမှတ်ထားသော သမ္မာနည်းလမ်း ပျက်ယွင်းသွားမည်။ အားလုံးကို အုပ်စိုးသော မဟာဒေဝ (Mahādeva) သခင်သည် ငါ့အပေါ် မက怒မိစေရန် ငါ ဘာလုပ်ရမည်နည်း?”

Verse 41

ब्रह्मो वाच । विचार्य्येत्थं महेशं तं सस्मार मनसा शिवा । प्रापानुज्ञां शिवस्याथोवाच दुर्गा च मां तदा

ဗြဟ္မာက ပြော၏—ဤသို့ စဉ်းစားပြီးနောက်၊ ရှီဝါ (သတီ) သည် စိတ်အတွင်း၌ မဟေရှ (Maheśa) ကို သတိရလေ၏။ ထို့နောက် ရှီဝ၏ ခွင့်ပြုချက်ကို ရရှိပြီးသော်၊ ထိုအခါ ဒုရ္ဂါသည် ငါ့အား စကားဆိုလေ၏။

Verse 42

दुर्गोवाच । यदुक्तं भवता ब्रह्मन् समस्तं सत्यमेव तत् । मदृते मोहयित्रीह शंकरस्य न विद्यते

ဒုရ္ဂါမယ်တော်က မိန့်တော်မူသည်– «အို ဗြဟ္မဏ၊ သင်ပြောခဲ့သမျှ အကုန်လုံးသည် အမှန်တရားပင် ဖြစ်၏။ ငါ့ကို မပါဘဲ ဤလောက၌ သင်္ကရ (ရှီဝ) ကို မောဟဖြစ်စေ၍ လှည့်စားနိုင်သော အင်အား မရှိပါ»။

Verse 43

हरेऽगृहीतदारे तु सृष्टिनैषा सनातनी । भविष्यतीति तत्सत्यं भवता प्रतिपादितम्

«အို ဟရိ၊ သင်သည် ဇနီးကို မခံယူသေးသရွေ့ ဤရှေးဦးဖန်ဆင်းမှုသည် ထာဝရလမ်းစဉ်အတိုင်း မဆက်လက်နိုင်။ ထို့ကြောင့် ‘အမှန်တကယ် ဖြစ်လာမည်’ ဟု သင်ကြေညာခဲ့သည်မှာ မှန်ကန်၏»။

Verse 44

ममापि मोहने यन्नो विद्यतेस्य महाप्रभोः । त्वद्वाक्याद्विगुणो मेद्य प्रयत्नोऽभूत्स निर्भरः

ကျွန်ုပ်၏ မောဟအတွင်း၌ပင် ထိုမဟာပရဘုကို အမှန်တကယ် မသိနားမလည်ခဲ့ပါ။ သို့သော် သင်၏စကားကြောင့် ကျွန်ုပ်၏ စိတ်ရင်းမှန်သော ကြိုးပမ်းမှုသည် နှစ်ဆတိုးလာပြီး၊ အပြည့်အဝ ဆုံးဖြတ်ချက်ဖြင့် အားထုတ်လုပ်ဆောင်ခဲ့ပါသည်။

Verse 45

अहं तथा यतिष्यामि यथा दारपरिग्रहम् । हरः करिष्यति विधे स्वयमेव विमोहितः

“ဟရ (ရှီဝ) သည် ဇနီးကို လက်ခံစေရန် ငါသည် ထိုသို့ ကြိုးပမ်းမည်။ အို ဗိဓေ (ဗြဟ္မာ)၊ ငါ၏ မာယာကြောင့် မောဟဖြစ်လျက်၊ သူသည် ကိုယ်တိုင်၏ ဆန္ဒဖြင့်ပင် ထိုအမှုကို ပြုလိမ့်မည်။”

Verse 46

सतीमूर्तिमहं धृत्वा तस्यैव वशवर्तिनी । भविष्यामि महाभागा लक्ष्मीर्विष्णोर्यथा प्रिया

စတီ၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ငါခံယူ၍၊ အို ကံကောင်းသူရေ၊ သူတစ်ပါးမဟုတ် ထိုသူတော်တစ်ဦးတည်းအပေါ် သစ္စာတည်၍ လုံးဝ လိုက်နာသူ ဖြစ်လာမည်။ ရှီဝအရှင်အတွက် ချစ်မြတ်နိုးခံရမည်မှာ ဗိဿနု၏ လက္ခ္မီကဲ့သို့ပင် ဖြစ်လိမ့်မည်။

Verse 47

यथा सोपि मयैवेय वशवर्ती सदा भवेत् । तथा यत्नं करिष्यामि तस्यैव कृपया विधे

“သူလည်း ငါ၏ အာဏာအောက်၌ အမြဲတမ်း ရှိနေစေရန် ငါသည် ထိုသို့ ကြိုးပမ်းမည်—သူ၏ ကိုယ်တိုင်သော ကရုဏာတော်ကြောင့်ပင်၊ အို ဗိဓေ (ဗြဟ္မာ)။”

Verse 48

उत्पन्ना दक्षजायायां सतीरूपेण शंकरम् । अहं सभाजयिष्यामि लीलया तं पितामह

ဒက္ခ၏ ဇနီးမှ စတီ၏ရုပ်ဖြင့် မွေးဖွားလာသော ငါသည် လီလာတော်အဖြစ် သင်္ကရ (ရှီဝ) ကို ပူဇော်ဂုဏ်ပြုမည်၊ ထို့ကြောင့် အဘိုးတော် ဗြဟ္မာကိုလည်း ဂုဏ်ပြုရာရောက်၏။

Verse 49

यथान्यजंतुरवनौ वर्तते वनितावशे । मद्भक्त्या स हरो वामावशवर्ती भविष्यति

ကမ္ဘာပေါ်ရှိ သာမန်သတ္တဝါတစ်ကောင်သည် မိန်းမ၏ အာဏာအောက်တွင် နေထိုင်သကဲ့သို့၊ ထိုနည်းတူ—ငါ့ကို ဘက္တိ (bhakti) ဖြင့် ကိုးကွယ်လျှင် ဟရ (သီဝ) သည် ငါ့အာဝါမ (လက်ဝဲ/အာဏာ) အောက်သို့ ဝင်လာလိမ့်မည်။

Verse 50

ब्रह्मोवाच । मह्यमित्थं समाभाष्य शिवा सा जगदम्बिका । वीक्ष्यमाणा मया तात तत्रैवांतर्दधे ततः

ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်— «ဤသို့ ငါ့အား ပြောကြားပြီးနောက်၊ စကြဝဠာ၏ မိခင်ဖြစ်သော ရှီဝါမယ်တော်သည် ငါကြည့်ရှုနေစဉ်၊ ချစ်သားရေ၊ ထိုနေရာတင်ပင် ချက်ချင်း ပျောက်ကွယ်သွားလေ၏»။

Verse 51

तस्यामंतर्हितायां तु सोहं लोकपितामहः । अगमं यत्र स्वसुतास्तेभ्यस्सर्वमवर्णयम्

နန်း (စတီ) သည် မျက်စိရှေ့မှ ပျောက်ကွယ်သွားသောအခါ၊ ငါ—လောကတို့၏ အဘိုးအဘဖြစ်သော ဗြဟ္မာ—ငါ့သားတို့ရှိရာသို့ သွား၍ ဖြစ်ပျက်သမျှကို အကုန်အစင် ပြောပြလေ၏။

Frequently Asked Questions

Brahmā narrates that after Viṣṇu’s departure he praised Devī (Yogānidrā/Durgā), whereupon she manifested visibly as Caṇḍikā before him.

It treats Devī as both the liberating principle (vidyā) and the veiling/operative power (avidyā), while also affirming her identity with the supreme absolute (parabrahman), integrating metaphysics with devotional address.

Devī is praised as Durgā, Umā, Śambhupriyā, and Yogānidrā, and appears as Caṇḍikā with four arms, lion-mount, boon-giving hand, three eyes, moonlike face, and radiant ornaments—signifiers of protective sovereignty and cosmic agency.