Rig Veda 9.87.2: Mandala 9, Sukta 87, Mantra 2

Sukta 9.87

Rishi: Unspecified here; hymn-level Anukramaṇī needed.

Devata: Soma Pavamāna elevated to cosmogonic status.

Chandas: Likely Triṣṭubh (requires verification).

Samhita Patha (Devanagari)

स्वायुधः पवते देव इन्दुरशस्तिहा वृजनं रक्षमाणः । पिता देवानां जनिता सुदक्षो विष्टम्भो दिवो धरुणः पृथिव्याः ॥

Transliteration

svāyudháḥ pavate devá índur aśastihā́ vṛ́janaṃ rákṣamāṇaḥ | pitā́ devā́nāṃ janitā́ su-dákṣo viṣṭambhó divó dharuṇaḥ pṛthivyā́ḥ ||

Translation

Armed with his own power the divine drop flows, slaying the unpraiseworthy and guarding the ordered field. Father of the gods, begetter with perfect skill, he is the firm support of heaven and the sustaining foundation of earth.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• स्वायुधः: self-armed, having his own weapon
• स्वायुधः: Kartā (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: स्व-आयुध (प्रातिपदिक) / आयुध

• पवते: purifies/flows (as Soma)
• पवते: Kriyā (मुख्यक्रिया)
• Type: Verb
• Root: √पू (पवते) / √पु (शोधन)

• देवः: the god
• देवः: Kartā
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• इन्दुः: Indu (Soma-drop)
• इन्दुः: Kartā (देवः इन्दुः—समनाधिकरणम्)
• Type: Noun
• Root: इन्दु (प्रातिपदिक)

• अशस्तिहा: slayer of un-praise/abuse; destroyer of reproach
• अशस्तिहा: Kartā (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: अ-शस्ति-हन् (प्रातिपदिक; हन् धातु से कृत) / √हन्

• वृजनम्: the hostile band; the evil/obstacle
• वृजनम्: Karma
• Type: Noun
• Root: वृजन (प्रातिपदिक)

• रक्षमाणः: protecting, guarding
• रक्षमाणः: Kartā (कर्तृपदस्य विशेषणम्; सहक्रिया)
• Type: Participle
• Root: √रक्ष् (पालने) → रक्षमान (वर्तमान कृदन्त)

• पिता: father
• पिता: Kartā (स्तुत्य-सम्बोधनात्मकः नामपदः)
• Type: Noun
• Root: पितृ (प्रातिपदिक)

• देवानाम्: of the gods
• देवानाम्: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)

• जनिता: begetter, progenitor
• जनिता: Kartā (स्तुत्य-समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: √जन् (जनने) → जनितृ/जनिता (कृत)

• सुदक्षः: very skillful, of good power/ability
• सुदक्षः: Kartā (कर्तृपदस्य विशेषणम्)
• Type: Adjective
• Root: सु-दक्ष (प्रातिपदिक)

• विष्टम्भः: support, prop
• विष्टम्भः: Kartā (स्तुत्य-समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: वि-ष्टम्भ (प्रातिपदिक; √स्तम्भ् से भाव/कर्तृवाचक)

• दिवः: of heaven
• दिवः: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: द्यौ/दिव् (प्रातिपदिक)

• धरुणः: holder, firm support
• धरुणः: Kartā (स्तुत्य-समनाधिकरण)
• Type: Noun
• Root: धरुण (प्रातिपदिक; √धृ ‘धारणे’ से)

• पृथिव्याः: of the earth
• पृथिव्याः: Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: पृथिवी (प्रातिपदिक)