Sarga 25

Verse 1

सुग्रीवं चैव तारां च साङ्गदं सहलक्ष्मणः।समानशोकः काकुत्स्थ स्सान्त्वयन्निदमब्रवीत्।।4.25.1।।

ကာကုတ္သ္ထ မင်းသား ရာမသည် လက္ခမဏနှင့်အတူ တူညီသော ဝမ်းနည်းမှုကို မျှဝေကာ၊ စုဂရీవ၊ တာရာ နှင့် အင်္ဂဒတို့ကို နှစ်သိမ့်ပေးပြီး ဤသို့ မိန့်တော်မူ하였다။

Verse 2

न शोकपरितापेन श्रेयसा युज्यते मृतः।यदत्रानन्तरं कार्यं तत्समाधातुमर्हथ4.25.2।।

သေဆုံးသွားသူသည် ဝမ်းနည်းပူဆွေးမှုနှင့် မီးလောင်သကဲ့သို့သော ဒုက္ခကြောင့် ကောင်းကျိုးမရနိုင်။ ထို့ကြောင့် ယခုမှစ၍ နောက်တစ်ဆင့် လုပ်ဆောင်ရမည့် တာဝန်ကို စနစ်တကျ စီမံ၍ ဆောင်ရွက်သင့်သည်။

Verse 3

लोकवृत्तमनुष्ठेयं कृतं वो बाष्पमोक्षणम्।न कालादुत्तरं किञ्चित्कर्म शक्यमुपासितुम्4.25.3।।

“လောကဓလေ့အတိုင်း သင့်လျော်ရာကို ဆောင်ရွက်ကြလော့။ သင်တို့ မျက်ရည်ကျခြင်းလည်း လုံလောက်ပြီ။ သင့်တော်သော အချိန်က လွန်သွားလျှင် အလုပ်ငယ်တစ်ခုတောင်မှ ကာလတော်တန်အတိုင်း မှန်ကန်စွာ မဆောင်ရွက်နိုင်တော့” ဟု ဆို၏။

Verse 4

नियतिः कारणं लोके नियतिः कर्मसाधनम्।नियतिस्सर्वभूतानां नियोगेष्विह कारणम्4.25.4।।

ဤလောက၌ ကံကြမ္မာသည် အကြောင်းတရားဖြစ်၏။ ကံကြမ္မာသည် လုပ်ရပ်တို့ကို ပြီးမြောက်အောင် ဆောင်ရွက်စေ၏။ ဤနေရာ၌ သတ္တဝါအားလုံးအတွက် သတ်မှတ်ထားသော အခွင့်အရေးနှင့် အခြေအနေတို့၏ ချမှတ်မှုနောက်ကွယ်၌ ကံကြမ္မာသည် အကြောင်းတရားဖြစ်၏။

Verse 5

न कर्ता कस्यचित्कश्चिन्नियोगे चापिनेश्वरः।स्वभावे वर्तते लोकस्तस्य कालः परायणम्4.25.5।।

မည်သူမျှ အခြားသူ၏ လုပ်ရပ်ကို အမှန်တကယ် ဖန်တီးသူမဟုတ်၊ ထို့ပြင် အမိန့်အာဏာဖြင့် ချုပ်ကိုင်သတ်မှတ်ပေးသူဟူသော အဓိပ္ပါယ်တွင် သခင်တော်တောင် မဟုတ်။ လောကသည် ကိုယ်ပိုင်သဘာဝအတိုင်း လည်ပတ်၍၊ ထိုအရာအတွက် နောက်ဆုံးအဆုံးအဖြတ်မှာ ‘ကာလ’ (အချိန်) ဖြစ်သည်။

Verse 6

न कालः कालमत्येति न कालः परिहीयते।स्वभावं च समासाद्य न कश्चिदतिवर्तते4.25.6।।

ကာလသည် ကာလကို မလွန်ကဲ၊ ကာလသည်လည်း မလျော့နည်း; မိမိ၏ သဘာဝသဘောကို ရောက်ရှိသည့်အခါ မည်သူမျှ ထိုသဘောကို မကျော်လွန်နိုင်။

Verse 7

न कालस्यास्ति बन्धुत्वं न हेतुर्न पराक्रमः।न मित्रज्ञातिसम्बन्धः कारणं नात्मनो वशः4.25.7।।

ကာလ၌ ဆွေမျိုးရေးအပေါ် မျက်နှာသာမရှိ၊ အကြောင်းပြချက်လည်း မဟုတ်၊ ကိုယ်ပိုင်သတ္တိလည်း မတားဆီးနိုင်; မိတ်ဆွေ၊ ဆွေမျိုးတို့၏ ချည်နှောင်မှုများသည် အကြောင်းမဟုတ်—ကာလသည် မိမိအာဏာအောက်မဟုတ်ဘဲ လည်ပတ်သည်။

Verse 8

किं तु कालपरीणामो द्रष्टव्यस्साधु पश्यता।धर्मश्चार्थश्च कामश्च कालक्रमसमाहिताः4.25.8।।

သို့ရာတွင် မှန်ကန်စွာ မြင်တတ်သူသည် ကာလကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော ပြောင်းလဲမှုများကို စဉ်းစားသင့်သည်။ ဓမ္မ၊ အတ္ထ၊ ကာမ တို့သည် ကာလ၏ အစဉ်အလာအတိုင်း စီစဉ်ကာ ပေါ်ထွန်းလာသည်။

Verse 9

इतस्स्वां प्रकृतिं वाली गतःप्राप्तः क्रियाफलम्।धर्मार्थकाम संयोगैः पवित्रं प्लवगेश्वरः4.25.9।।

ဝါလီသည် ဤနေရာမှ ထွက်ခွာ၍ မိမိ၏ သဘာဝအခြေအနေသို့ ပြန်ရောက်သွားပြီ; မျောက်တို့၏ အရှင်သည် မိမိပြုခဲ့သော ကర్మ၏ အကျိုးကို ရရှိ하였다—ဓမ္မ၊ အတ္ထ၊ ကာမ တို့၏ ပေါင်းဆုံမှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော အကျိုးတရားဖြစ်သည်။

Verse 10

स्वधर्मस्य च संयोगाज्जितस्तेन महात्मना।स्वर्गः परिगृहीतश्च प्राणानपरिरक्षता4.25.10।।

မိမိ၏ သွားရာဓမ္မ (စွဝဓမ္မ) ကို တည်ကြည်စွာ လိုက်နာသဖြင့် မဟာအတ္တမဖြစ်သော သူသည် ကောင်းကင်ဘုံကို ရရှိ하였다။ အသက်ကို မကပ်လှုပ်မိဘဲ၊ သူသည် သုခဘုံ (သွဂ္ဂ) သို့ ရောက်ရှိပြီးဖြစ်သည်။

Verse 11

एषा वै नियतिश्शेष्ठा यां गतो हरियूथपः।तदलं परितापेन प्राप्तकालमुपास्यताम्4.25.11।।

ဤသည်ပင် ဝါနရတပ်ခေါင်းဆောင် ရောက်သွားသော အမြတ်ဆုံး နိယတိ (ကံကြမ္မာ) ၏ လမ်းစဉ်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ဝမ်းနည်းခြင်းကို လုံလောက်ပြီဟုထား၍ ယခုကာလလိုအပ်သည့် အရာကို ဆောင်ရွက်ကြစို့။

Verse 12

वचनान्ते तु रामस्य लक्ष्मणः परवीरहा।अवदत्प्रश्रितं वाक्यं सुग्रीवं गतचेतसम्4.25.12।।

ရာမ မိန့်တော်မူခြင်း ပြီးဆုံးသည့်အခါ၊ ရန်သူဗီရသူရဲတို့ကို ချေမှုန်းသူ လက္ခမဏသည် ဝမ်းနည်းကြေကွဲ၍ စိတ်မတည်ငြိမ်သော စုဂရీవအား လေးစားနိမ့်ချစွာ စကားဆို၏။

Verse 13

कुरु त्वमस्य सुग्रीव प्रेतकार्यमनन्तरम्।ताराङ्गदाभ्यां सहितो वालिनो दहनं प्रति।।4.25.13।।

အို စုဂရీవ၊ တာရာနှင့် အင်္ဂဒတို့နှင့်အတူ သူ့အတွက် ပရေတကိစ္စ (သေဆုံးသူအတွက် အခမ်းအနား) ကို ချက်ချင်း ဆောင်ရွက်၍ ဝါလီ၏ မီးသင်္ဂြိုဟ်သို့ သွားစီစဉ်လော့။

Verse 14

समाज्ञापय काष्ठानि शुष्कानि च बहूनि च।चन्दनादीनि दिव्यानि वालिसंस्कारकारणात्4.25.14।।

ခြောက်သွေ့သော သစ်တုံးများကို များစွာ စုဆောင်းစေကြောင်း အမိန့်ပေးလော့၊ ထို့ပြင် ဝါလီ၏ သင်္ဂြိုဟ်စင်္ကာရအတွက် စန္ဒကူးသစ်နှင့် အမြတ်တန်သော အနံ့သစ်များကိုလည်း ပြင်ဆင်စေလော့။

Verse 15

समाश्वासय चैनं त्वमङ्गदं दीनचेतसम्।मा भूर्बालिशबुद्धिस्त्वं त्वदधीनमिदं पुरम्4.25.15।।

ထို့ပြင် စိတ်ညှိုးနွမ်းနေသော အင်္ဂဒကိုလည်း သက်သာစေ၍ အားပေးလော့။ ကလေးဆန်သော အတွေးအခေါ်ထဲ မကျရောက်စေနှင့်—ဤမြို့သည် ယခု သင်၏ အာဏာအောက်တွင် ရှိပြီ။

Verse 16

अङ्गदस्त्वानयेन्माल्यं वस्त्राणि विविधानि च।घृतं तैलमथो गन्धान्यच्चात्र समनन्तरम्4.25.16।।

အင်္ဂဒအား ပန်းကုံးများနှင့် အဝတ်အစားမျိုးစုံကို ယူလာစေ၊ ထို့အပြင် ဂျီ (ထောပတ်ဆီ), ဆီ၊ အနံ့သာများနှင့် ဤနေရာတွင် လိုအပ်သမျှကိုလည်း မနှောင့်နှေးဘဲ ယူလာစေ။

Verse 17

त्वं तार शिबिकां शीघ्रमादायागच्छ सम्भ्रमात्।त्वरा गुणवती युक्ता ह्यस्मिन्काले विशेषतः4.25.17।।

အို တာရာ၊ ရှိဘိကာ (ပလင်ကင်/တင်ဆောင်ခုံ) ကို ချက်ချင်းယူဆောင်လာ၍ အလျင်အမြန် ဒီကိုလာပါ။ ယခုအခါတွင် စနစ်တကျ စီမံထားသော အလျင်အမြန်မှုသည် အထူးသင့်လျော်၏။

Verse 18

सज्जीभवन्तु प्लवगाश्शिबिकावाहनोचिताः।समर्था बलिनश्चैव निर्हरिष्यन्ति वालिनम्।।4.25.18।।

ရှိဘိကာကို ထမ်းဆောင်ရန် သင့်တော်သော ပလဝဂ (ဝါနရ) များ—စွမ်းရည်ရှိ၍ အင်အားကြီးသူများ—အားလုံး ပြင်ဆင်အဆင်သင့် ဖြစ်ကြပါစေ။ သူတို့ပင် ဝါလီကို ထမ်းဆောင်၍ ယူဆောင်သွားကြလိမ့်မည်။

Verse 19

एवमुक्त्वा तु सुग्रीवं सुमित्रानन्दवर्धनः।तसौ भ्रातृसमीपस्थो लक्ष्मणः परवीरहा4.25.19।।

ထိုသို့ စုဂရీవအား မိန့်ကြားပြီးနောက် စုမိထရာ၏ အားရပျော်ရွှင်မှုဖြစ်သော လက္ခမဏ—ရန်သူဗီရသူရဲများကို ချေမှုန်းသူ—သည် မိမိအစ်ကို (သီရိရာမ) ၏ အနီးတွင် ရပ်တည်နေ하였다။

Verse 20

लक्ष्मणस्य वचश्श्रुत्वा तारस्सम्भ्रान्तमानसः।प्रविवेश गुहां शीघ्रं शिबिकासक्तमानसः4.25.20।।

လက္ခမဏ၏ စကားကို ကြားသော် တာရာ၏ စိတ်သည် အရေးတကြီးဖြစ်၍ လှုပ်ရှားသွားကာ ရှိဘိကာကို စီစဉ်ရန် စိတ်တည်ကာ ဂူအတွင်းသို့ ချက်ချင်း ဝင်သွား하였다။

Verse 21

आदाय शिबिकां तारस्स तु पर्यापतत्पुनः।वानरैरुह्यमानां तां शूरैरुद्वहनोचितैः4.25.21।।

ရှီဘိကာ (ပလင်ကင်) ကိုရယူပြီးနောက် တာရာသည် ထိုပလင်ကင်ဆီသို့ ထပ်မံလျင်မြန်စွာ ပြန်လှည့်သွား하였다။ ထိုပလင်ကင်ကိုတော့ ထိုကဲ့သို့သောဝန်ကို ထမ်းဆောင်ရန် သင့်တော်သော သတ္တိရှင် ဝါနရသူရဲကောင်းများက ထမ်းယူနေကြသည်။

Verse 22

दिव्यां भद्रासनयुतां शिबिकां स्यन्दनोपमाम्।पक्षिकर्मभिराचित्रां द्रुमकर्मविभूषिताम्4.25.22।।आचितां चित्रपत्तीभि स्सुनिविष्टां समन्ततः।विमानमिव सिद्धानां जालवातायनान्विताम्4.25.23।।सुनियुक्तां विशालां च सुकृतां विश्वकर्मणा।दारुपर्वतकोपेतां चारुकर्मपरिष्कृताम्4.25.24।।वराभरणहारैश्च चित्रमाल्योपशोभिताम्।गुहागहनसञ्छन्नां रक्तचन्दनभूषिताम्4.25.25।।पुष्पौघैस्समभिच्छन्नां पद्ममालाभिरेव च।तरुणादित्यवर्णाभिर्भ्राजमानाभिरावृताम्4.25.26।।

အံ့ဖွယ်ရှီဘိကာ (ပလင်ကင်) တစ်စင်းကို ယူဆောင်လာကြသည်—မင်္ဂလာအာသနဖြင့် တပ်ဆင်ထား၍ ရထားတစ်စင်းနှင့်တူသကဲ့သို့၊ ငှက်ပုံလက်ရာများဖြင့် ထုထည်ကာ အပင်သစ်ပင်လက်ရာများဖြင့် အလှဆင်ထားသည်။ အရောင်စုံပန်နယ်များဖြင့် ပတ်လည်လုံးဝ ဖုံးအုပ်ထားပြီး၊ စိဒ္ဓတို့၏ ဝိမာနကဲ့သို့ မြင်ရကာ ဇာလီပုံပြတင်းပေါက်များပါရှိသည်။ ကျယ်ဝန်း၍ ချိတ်ဆက်တင်းကျပ်ကောင်းမွန်ပြီး၊ ဗိශ්ဝကರ್ಮာ၏ လက်ရာကဲ့သို့ ကျွမ်းကျင်စွာ ပြုလုပ်ထားကာ သစ်သားတောင်တန်းကဲ့သို့ ထုထည်လက်ရာများနှင့် နူးညံ့သိမ်မွေ့သော အလှအပများဖြင့် ပြင်ဆင်ထားသည်။ ရွေးချယ်ထားသော အလှဆင်ပစ္စည်းများ၊ လည်ဆွဲများနှင့် ပန်းမാലာများကြောင့် တောက်ပလင်းလက်ပြီး၊ ဂူကဲ့သို့ အလှဆင်အဝင်အထွက်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းကာ နီရောင် စန္ဒကူးလိမ်းနံ့ဖြင့် တင့်တယ်စွာ တန်ဆာဆင်ထားသည်။

Verse 23

दिव्यां भद्रासनयुतां शिबिकां स्यन्दनोपमाम्।पक्षिकर्मभिराचित्रां द्रुमकर्मविभूषिताम्4.25.22।।आचितां चित्रपत्तीभि स्सुनिविष्टां समन्ततः।विमानमिव सिद्धानां जालवातायनान्विताम्4.25.23।।सुनियुक्तां विशालां च सुकृतां विश्वकर्मणा।दारुपर्वतकोपेतां चारुकर्मपरिष्कृताम्4.25.24।।वराभरणहारैश्च चित्रमाल्योपशोभिताम्।गुहागहनसञ्छन्नां रक्तचन्दनभूषिताम्4.25.25।।पुष्पौघैस्समभिच्छन्नां पद्ममालाभिरेव च।तरुणादित्यवर्णाभिर्भ्राजमानाभिरावृताम्4.25.26।।

အံ့ဖွယ်ရှီဘိကာ (ပလင်ကင်) တစ်စင်းကို ယူဆောင်လာကြသည်—မင်္ဂလာအာသနဖြင့် တပ်ဆင်ထား၍ ရထားတစ်စင်းနှင့်တူသကဲ့သို့၊ ငှက်ပုံလက်ရာများဖြင့် ထုထည်ကာ အပင်သစ်ပင်လက်ရာများဖြင့် အလှဆင်ထားသည်။ အရောင်စုံပန်နယ်များဖြင့် ပတ်လည်လုံးဝ ဖုံးအုပ်ထားပြီး၊ စိဒ္ဓတို့၏ ဝိမာနကဲ့သို့ မြင်ရကာ ဇာလီပုံပြတင်းပေါက်များပါရှိသည်။ ကျယ်ဝန်း၍ ချိတ်ဆက်တင်းကျပ်ကောင်းမွန်ပြီး၊ ဗိශ්ဝကರ್ಮာ၏ လက်ရာကဲ့သို့ ကျွမ်းကျင်စွာ ပြုလုပ်ထားကာ သစ်သားတောင်တန်းကဲ့သို့ ထုထည်လက်ရာများနှင့် နူးညံ့သိမ်မွေ့သော အလှအပများဖြင့် ပြင်ဆင်ထားသည်။ ရွေးချယ်ထားသော အလှဆင်ပစ္စည်းများ၊ လည်ဆွဲများနှင့် ပန်းမാലာများကြောင့် တောက်ပလင်းလက်ပြီး၊ ဂူကဲ့သို့ အလှဆင်အဝင်အထွက်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းကာ နီရောင် စန္ဒကူးလိမ်းနံ့ဖြင့် တင့်တယ်စွာ တန်ဆာဆင်ထားသည်။

Verse 24

दिव्यां भद्रासनयुतां शिबिकां स्यन्दनोपमाम्।पक्षिकर्मभिराचित्रां द्रुमकर्मविभूषिताम्4.25.22।।आचितां चित्रपत्तीभि स्सुनिविष्टां समन्ततः।विमानमिव सिद्धानां जालवातायनान्विताम्4.25.23।।सुनियुक्तां विशालां च सुकृतां विश्वकर्मणा।दारुपर्वतकोपेतां चारुकर्मपरिष्कृताम्4.25.24।।वराभरणहारैश्च चित्रमाल्योपशोभिताम्।गुहागहनसञ्छन्नां रक्तचन्दनभूषिताम्4.25.25।।पुष्पौघैस्समभिच्छन्नां पद्ममालाभिरेव च।तरुणादित्यवर्णाभिर्भ्राजमानाभिरावृताम्4.25.26।।

အံ့ဖွယ်ရှီဘိကာ (ပလင်ကင်) တစ်စင်းကို ယူဆောင်လာကြသည်—မင်္ဂလာအာသနဖြင့် တပ်ဆင်ထား၍ ရထားတစ်စင်းနှင့်တူသကဲ့သို့၊ ငှက်ပုံလက်ရာများဖြင့် ထုထည်ကာ အပင်သစ်ပင်လက်ရာများဖြင့် အလှဆင်ထားသည်။ အရောင်စုံပန်နယ်များဖြင့် ပတ်လည်လုံးဝ ဖုံးအုပ်ထားပြီး၊ စိဒ္ဓတို့၏ ဝိမာနကဲ့သို့ မြင်ရကာ ဇာလီပုံပြတင်းပေါက်များပါရှိသည်။ ကျယ်ဝန်း၍ ချိတ်ဆက်တင်းကျပ်ကောင်းမွန်ပြီး၊ ဗိශ්ဝကರ್ಮာ၏ လက်ရာကဲ့သို့ ကျွမ်းကျင်စွာ ပြုလုပ်ထားကာ သစ်သားတောင်တန်းကဲ့သို့ ထုထည်လက်ရာများနှင့် နူးညံ့သိမ်မွေ့သော အလှအပများဖြင့် ပြင်ဆင်ထားသည်။ ရွေးချယ်ထားသော အလှဆင်ပစ္စည်းများ၊ လည်ဆွဲများနှင့် ပန်းမാലာများကြောင့် တောက်ပလင်းလက်ပြီး၊ ဂူကဲ့သို့ အလှဆင်အဝင်အထွက်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းကာ နီရောင် စန္ဒကူးလိမ်းနံ့ဖြင့် တင့်တယ်စွာ တန်ဆာဆင်ထားသည်။

Verse 25

दिव्यां भद्रासनयुतां शिबिकां स्यन्दनोपमाम्।पक्षिकर्मभिराचित्रां द्रुमकर्मविभूषिताम्4.25.22।।आचितां चित्रपत्तीभि स्सुनिविष्टां समन्ततः।विमानमिव सिद्धानां जालवातायनान्विताम्4.25.23।।सुनियुक्तां विशालां च सुकृतां विश्वकर्मणा।दारुपर्वतकोपेतां चारुकर्मपरिष्कृताम्4.25.24।।वराभरणहारैश्च चित्रमाल्योपशोभिताम्।गुहागहनसञ्छन्नां रक्तचन्दनभूषिताम्4.25.25।।पुष्पौघैस्समभिच्छन्नां पद्ममालाभिरेव च।तरुणादित्यवर्णाभिर्भ्राजमानाभिरावृताम्4.25.26।।

အံ့ဖွယ်ရှီဘိကာ (ပလင်ကင်) တစ်စင်းကို ယူဆောင်လာကြသည်—မင်္ဂလာအာသနဖြင့် တပ်ဆင်ထား၍ ရထားတစ်စင်းနှင့်တူသကဲ့သို့၊ ငှက်ပုံလက်ရာများဖြင့် ထုထည်ကာ အပင်သစ်ပင်လက်ရာများဖြင့် အလှဆင်ထားသည်။ အရောင်စုံပန်နယ်များဖြင့် ပတ်လည်လုံးဝ ဖုံးအုပ်ထားပြီး၊ စိဒ္ဓတို့၏ ဝိမာနကဲ့သို့ မြင်ရကာ ဇာလီပုံပြတင်းပေါက်များပါရှိသည်။ ကျယ်ဝန်း၍ ချိတ်ဆက်တင်းကျပ်ကောင်းမွန်ပြီး၊ ဗိශ්ဝကರ್ಮာ၏ လက်ရာကဲ့သို့ ကျွမ်းကျင်စွာ ပြုလုပ်ထားကာ သစ်သားတောင်တန်းကဲ့သို့ ထုထည်လက်ရာများနှင့် နူးညံ့သိမ်မွေ့သော အလှအပများဖြင့် ပြင်ဆင်ထားသည်။ ရွေးချယ်ထားသော အလှဆင်ပစ္စည်းများ၊ လည်ဆွဲများနှင့် ပန်းမാലာများကြောင့် တောက်ပလင်းလက်ပြီး၊ ဂူကဲ့သို့ အလှဆင်အဝင်အထွက်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းကာ နီရောင် စန္ဒကူးလိမ်းနံ့ဖြင့် တင့်တယ်စွာ တန်ဆာဆင်ထားသည်။

Verse 26

ईदृशीं शिबिकां दृष्ट्वा रामो लक्ष्मणमब्रवीत्।क्षिप्रं विनीयतां वाली प्रेतकार्यं विधीयताम्4.25.26।।

အံ့ဖွယ်ရှီဘိကာ (ပလင်ကင်) တစ်စင်းကို ယူဆောင်လာကြသည်—မင်္ဂလာအာသနဖြင့် တပ်ဆင်ထား၍ ရထားတစ်စင်းနှင့်တူသကဲ့သို့၊ ငှက်ပုံလက်ရာများဖြင့် ထုထည်ကာ အပင်သစ်ပင်လက်ရာများဖြင့် အလှဆင်ထားသည်။ အရောင်စုံပန်နယ်များဖြင့် ပတ်လည်လုံးဝ ဖုံးအုပ်ထားပြီး၊ စိဒ္ဓတို့၏ ဝိမာနကဲ့သို့ မြင်ရကာ ဇာလီပုံပြတင်းပေါက်များပါရှိသည်။ ကျယ်ဝန်း၍ ချိတ်ဆက်တင်းကျပ်ကောင်းမွန်ပြီး၊ ဗိශ්ဝကರ್ಮာ၏ လက်ရာကဲ့သို့ ကျွမ်းကျင်စွာ ပြုလုပ်ထားကာ သစ်သားတောင်တန်းကဲ့သို့ ထုထည်လက်ရာများနှင့် နူးညံ့သိမ်မွေ့သော အလှအပများဖြင့် ပြင်ဆင်ထားသည်။ ရွေးချယ်ထားသော အလှဆင်ပစ္စည်းများ၊ လည်ဆွဲများနှင့် ပန်းမാലာများကြောင့် တောက်ပလင်းလက်ပြီး၊ ဂူကဲ့သို့ အလှဆင်အဝင်အထွက်များဖြင့် ဖုံးလွှမ်းကာ နီရောင် စန္ဒကူးလိမ်းနံ့ဖြင့် တင့်တယ်စွာ တန်ဆာဆင်ထားသည်။

Verse 27

ततो वालिनमुद्यम्य सुग्रीवश्शिबिकां तदा।आरोपयत विक्रोशन्नङ्गदेन सहैव तु4.25.27।।

ထို့နောက် စုဂရీవသည် ဝါလီကို မြှောက်ယူကာ အသံကျယ်ကျယ် ငိုကြွေးလျက် အင်္ဂဒနှင့်အတူ ထိုရှီဘိကာပေါ်သို့ တင်ထားလိုက်သည်။

Verse 28

आरोप्य शिबिकां चैव वालिनं गतजीवितम्।अलङ्कारैश्च विविधैर्माल्यैर्वस्त्रैश्च भूषितम्4.25.28।।

အသက်ကင်းသွားသော ဝါလီကို ရှိဗိကာပေါ်သို့ တင်ကာ အမျိုးမျိုးသော အလင်္ကာရ၊ ပန်းကုံးများနှင့် ဝတ်စုံအဝတ်အစားများဖြင့် တင့်တယ်စွာ အလှဆင်하였다။

Verse 29

आज्ञापयत्तदा राजा सुग्रीव प्लवगेश्वरः।और्ध्वदैहिकमार्यस्य क्रियतामनुरूपतः।।4.25.29।।

ထိုအခါ မျောက်တို့၏အရှင် ရာဇာ စုဂရီးဝက “ဤအရိယသူအတွက် အော်ဓ္ဝဒೈဟိက (နောက်ဆုံးသင်္ဂြိုဟ်သင်္ကာရ) ကို သူနှင့်တော်တန်သကဲ့သို့ ဆောင်ရွက်စေ” ဟု အမိန့်ပေး၏။

Verse 30

विश्राणयन्तो रत्नानि विविधानि बहून्यपि।अग्रतः प्लवगा यान्तु शिबिका समनन्तरम्4.25.30।।

မျောက်တို့ကို ရှေ့မှ သွားစေ၍ အမျိုးမျိုးသော ရတနာများကို များစွာ ပက်ဖြန့်ကာ လျှောက်စေကြလော့။ ထို့နောက် ပလင်ကင် (စီးတင်) ကို နီးနီးကပ်ကပ် အနောက်မှ လိုက်စေကြလော့။

Verse 31

राज्ञामृद्दिविशेषा हि दृश्यन्ते भुवि यादृशाः।तादृशैरिह कुर्वन्तु वानरा भर्तृसत्क्रियाम्4.25.31।।

ကမ္ဘာပေါ်တွင် မင်းတို့အတွက် မြင်တွေ့ရသော အထူးဂုဏ်ပြုအခမ်းအနားများကဲ့သို့ပင်၊ ဤနေရာတွင်လည်း မျောက်တို့သည် ထိုသဘောတူညီသည့်နည်းလမ်းများဖြင့် မိမိတို့၏ အရှင်အတွက် သင့်တော်သော ဂုဏ်ပြုကာရိုသေမှုကို ဆောင်ရွက်ကြစေ။

Verse 32

तादृशं वालिनः क्षिप्रं प्राकुर्वन्नौर्ध्वदैहिकम्।अङ्गदं परिगृह्याऽशु तारप्रभृतयस्तदा4.25.32।।क्रोशन्तः प्रययुस्सर्वे वानरा हतबान्धवाः।

ဤသို့ဖြင့် ဝါလီ၏ သင့်တော်သော သင်္ဂြိုဟ်အခမ်းအနား (အော်ဓ္ဝဒೈဟိက) ကို ချက်ချင်း စတင်ဆောင်ရွက်ကြ၏။ ထို့နောက် တာရာတို့သည် အင်္ဂဒကို အလျင်အမြန် ခေါ်ယူကာ၊ ဆွေမျိုးကို ဆုံးရှုံးထားသော မျောက်အပေါင်းတို့သည် အော်ဟစ်ငိုကြွေးလျက် ရှေ့သို့ ဆက်လက်သွားကြသည်။

Verse 33

ततः प्रणिहिताः सर्वा वानर्योस्य वशानुगाः4.25.33।।चुक्रुशु र्वीर वीरेति भूयः क्रोशन्ति ताः स्त्रीयः।

ထို့နောက် သူ၏ အကာအကွယ်အောက်တွင် နေထိုင်ခဲ့သော မျောက်မများ အားလုံးလည်း ငိုကြွေးအော်ဟစ်ကြ၏။ ထိုမိန်းမတို့သည် ထပ်ခါထပ်ခါ “အို သူရဲကောင်းရေ၊ သူရဲကောင်းရေ” ဟု ငိုယိုခေါ်ကြသည်။

Verse 34

ताराप्रभृतयस्सर्वा वानर्यो हरियूथपाः।अनुजग्मुर्हि भर्तारं क्रोशन्त्यः करुणस्वनाः4.25.34।।

တာရာနှင့် အခြား မျောက်မများအားလုံး—မျောက်တပ်ခေါင်းဆောင်တို့၏ ဇနီးများ—သည် မိမိတို့၏ အရှင်ကို နောက်မှလိုက်ကာ၊ ဝမ်းနည်းကြေကွဲသံဖြင့် ငိုယိုမြည်တမ်းလျက် သွားကြသည်။

Verse 35

तासां रुदितशब्देन वानरीणां वनान्तरे।वनानि गिरयश्चैव विक्रोशन्तीव सर्वतः4.25.35।।

တောအနက်ထဲ၌ ဝါနရီတို့၏ ငိုကြွေးသံကြောင့်၊ အရပ်ရပ်ရှိ တောတောင်များပင် အတူတကွ ငိုကြွေးဟစ်အော်သကဲ့သို့ ထင်မြင်ရ၏။

Verse 36

पुलिने गिरिनद्यास्तु विविक्ते जलसंवृते4.25.36।।चितां चक्रुस्सुबहवो वानराश्शोककर्शिता:।

တောင်တန်းမြစ်၏ သဲကမ်းပေါ်၊ ရေစီးများက ဝိုင်းရံထားသော တိတ်ဆိတ်ရာအရပ်၌၊ ဝမ်းနည်းခြင်းကြောင့် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်သော ဝါနရများစွာက မီးသင်္ဂြိုဟ်ရန် စေတီတင် (ချိတာ) ကို ပြင်ဆင်ကြ၏။

Verse 37

अवरोप्य ततस्स्कन्धाच्छिबिकां वाहनोचिताः।तस्थुरेकान्तमाश्रित्य सर्वे शोकसमन्विता:4.25.37।।

ထို့နောက် စိဘိကာကို သယ်ဆောင်ရန် သင့်တော်သော သယ်သူတို့သည် ပခုံးပေါ်မှ ချ၍ ထားကြ၏။ အားလုံးသည် ဝမ်းနည်းခြင်းပြည့်နှက်လျက် တိတ်ဆိတ်ရာအရပ်သို့ ဆုတ်ကာ ထိုနေရာ၌ ရပ်နေကြ၏။

Verse 38

ततस्तारा पतिं दृष्ट्वा शिबिकातलशायिनम्4.25.38।।आरोप्याङ्के शिरस्तस्य विललाप सुदुःखिता।

ထို့နောက် တာရာသည် စိဘိကာပေါ်၌ လဲလျောင်းနေသော မိမိခင်ပွန်းကို မြင်၍၊ သူ၏ ခေါင်းကို မိမိပေါင်ပေါ်သို့ တင်ကာ အလွန်ဝမ်းနည်းလျက် ငိုကြွေးမြည်တမ်းလေ၏။

Verse 39

हा वानर महाराज हा नाथ मम वत्सल4.25.39।।हा महार्ह महाबाहो हा मम प्रिय पश्य माम्।जनं न पश्यसीमं त्वं कस्माच्छोकाभिपीडितम्।4.25.40।।

“အို… ဝါနရမဟာရာဇာရေ! အို… ကျွန်မ၏ နာထာ၊ ချစ်ခင်ရပါသောသူရေ! အို… အလွန်ဂုဏ်မြင့်သူ၊ မဟာဗာဟု၊ ကျွန်မ၏ ချစ်သူရေ—ကျွန်မကို ကြည့်ပါဦး! ဝမ်းနည်းခြင်းက ဖိစီးနေသော ကျွန်မကို ဒီမှာရှိနေတယ်ဆိုတာ ဘာကြောင့် မမြင်ရသနည်း?”

Verse 40

हा वानर महाराज हा नाथ मम वत्सल4.25.39।।हा महार्ह महाबाहो हा मम प्रिय पश्य माम्।जनं न पश्यसीमं त्वं कस्माच्छोकाभिपीडितम्।4.25.40।।

အရှင်မြတ်ပါ၊ အသက်ဝိညာဉ်ကွာသွားပြီးသော်လည်း မျက်နှာတော်သည် ပျော်ရွှင်သကဲ့သို့ ထင်ရှားနေ၏။ ထို့ပြင် နေဝင်ချိန်၏ အနီရောင်အလင်းကဲ့သို့ အရောင်သွင်ပြင်ရှိ၍ အသက်ရှိစဉ်ကဲ့သို့ပင် မြင်ရ၏။

Verse 41

प्रहृष्टमिव ते वक्त्रं गतासोरपि मानदआस्तार्कसमवर्णं च लक्ष्यते जीवतो यथा4.25.41।।

အရှင်မြတ်ပါ၊ အသက်ဝိညာဉ်ကွာသွားပြီးသော်လည်း မျက်နှာတော်သည် ပျော်ရွှင်သကဲ့သို့ ထင်ရှားနေ၏။ ထို့ပြင် နေဝင်ချိန်၏ အနီရောင်အလင်းကဲ့သို့ အရောင်သွင်ပြင်ရှိ၍ အသက်ရှိစဉ်ကဲ့သို့ပင် မြင်ရ၏။

Verse 42

एष त्वां रामरूपेण कालः कर्षति वानर।येन स्म विधवास्सर्वाः कृता एकेषुणा वने4.25.42।।

အို ဝါနရရေ၊ ရာမ၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ကာလ—မရဏ—ကပင် သင့်ကို ဆွဲခေါ်သွားသည်။ တောအတွင်း၌ မြားတစ်စင်းတည်းဖြင့် ငါတို့အားလုံးကို မုဆိုးမများအဖြစ် ပြုလုပ်ခဲ့သူပင် ဖြစ်၏။

Verse 43

इमास्तास्तव राजेन्द्र वानर्योवल्लभास्सदा।पादैर्विकृष्ट मध्वानमागताः किं न बुध्यसे4.25.43।।

အို မင်းတို့၏မင်းမြတ်တော်၊ အမြဲတမ်း သင်ချစ်ခင်ခဲ့သော ဝါနရီမများသည် ခရီးဝေးကို ခြေဖြင့်လျှောက်ကာ ရောက်လာကြပြီ။ အဘယ်ကြောင့် မသိမမြင်သနည်း။

Verse 44

तवेष्टा ननु नामैता भार्याश्चन्द्रनिभाननाः।इदानीं नेक्षसे कस्तात्सुग्रीवं प्लवगेश्वरम्4.25.44।।

ဤသူတို့သည် လမင်းကဲ့သို့ မျက်နှာဝင်းပသော သင်နှစ်သက်ခဲ့သည့် ဇနီးများပင် ဖြစ်ကြသည်။ ယခုအခါ အဘယ်ကြောင့် မကြည့်ရှုသနည်း။ ထို့ပြင် ဝါနရတို့၏ အရှင် စုဂရီဝကိုလည်း အဘယ်ကြောင့် မကြည့်ရှုသနည်း။

Verse 45

एते हि सचिवा राजं स्तारप्रभृतयस्तव।पुरवासी जनश्चायं परिवार्यासतेऽनघ4.25.45।।

အို မင်းကြီး၊ ဤသူတို့သည် သင်၏ အမတ်များ—တာရာနှင့် အခြားသူတို့—ဖြစ်ကြပြီး၊ ဤမြို့သူမြို့သားတို့လည်းပါဝင်သည်။ အို အပြစ်ကင်းရှင်းသူ၊ သူတို့သည် သင့်ကို ဝိုင်းလံ၍ ဤနေရာ၌ ထိုင်နေကြ၏။

Verse 46

विसर्जयैतान् प्लवगान्यथोचितमरिन्दम।ततः क्रीडामहे सर्वा वनेषु मदनोत्कटाः4.25.46।।

အို ရန်သူကို နှိမ်နင်းသူ၊ ဤဝန်ရတို့အား သူတို့၏ အဆင့်အတန်းနှင့် ကိုက်ညီသည့် အခွင့်အရေးကို ပေးအပ်ပြီးနောက် ပြန်လွှတ်ပါ။ ထို့နောက် ကာမ၏ မီးတောက်ကြောင့် ရင်ခုန်လှုပ်ရှားနေသော ကျွန်ုပ်တို့အားလုံးသည် တောအုပ်များတွင် ပျော်ရွှင်ကစားကြမည်။

Verse 47

एवं विलपतीं तारां पतिशोकपरिप्लुताम्।उत्थापयन्ति स्म तदा वानर्यश्शोककर्शिताः4.25.47।।

ဤသို့ တာရာသည် ခင်ပွန်းအပေါ်ရှိ သောကကြောင့် လွှမ်းမိုးကာ ငိုကြွေးနေစဉ်၊ ထိုအခါ သောကကြောင့် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်နေသော ဝန်ရီတို့က နាងကို ထူထောင်၍ ထစေကြ၏။

Verse 48

सुग्रीवेण ततस्सार्धंमङ्गदः पितरं रुदन्।चितामारोपयामास शोकेनाभिहतेन्द्रियः4.25.48।।

ထို့နောက် အင်္ဂဒသည် ငိုကြွေးလျက် စုဂရీవနှင့်အတူ မိမိ၏ဖခင်ကို မီးသင်္ဂြိုဟ်စင် (ချီတာ) ပေါ်သို့ တင်ထား၏။ သောကကြောင့် အာရုံအင်္ဂါတို့ မောင့်မဲ၍ မသိမသာဖြစ်နေ၏။

Verse 49

ततोऽग्निं विधिवद्दत्त्वा सोऽपसव्यं चकार ह।पितरं दीर्घमध्वानं प्रस्थितं व्याकुलेन्द्रियः4.25.49।।

ထို့နောက် သတ်မှတ်ထားသော ဝိဓိအတိုင်း မီးပူဇော်ကာ၊ မီးတိုင်ကို ဘယ်ဘက်တွင်ထား၍ (အပသဝျ) ပတ်လည်လှည့်လည်ပြု၏။ အာရုံများလည်း စိတ်လှုပ်ရှားဝမ်းနည်း၍၊ အဖေသည် ခရီးရှည်ထွက်ခွာသွားသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။

Verse 50

संस्कृत्य वालिनं ते तु विधिपूर्वं प्लवङ्गमाः।आजग्मुरुदकं कर्तुं नदीं शुभजलां शिवाम्4.25.50।।

ဝါလီအတွက် အခမ်းအနားများကို ဝိဓိအတိုင်း ပြည့်စုံစွာ ဆောင်ရွက်ပြီးနောက်၊ ပလဝင်္ဂမများသည် သန့်ရှင်းမင်္ဂလာရှိသော ရေစင်မြစ်သို့ သွားကာ တර්ပဏ (ရေဘူဇော်) ပြုရန် ရောက်လာကြ၏။

Verse 51

ततस्ते सहितास्तत्र ह्यङ्गदं स्थाप्य चाग्रतः।सुग्रीवतारासहितास्सिषिचुर्वालिने जलम्4.25.51।।

ထို့နောက် သူတို့အားလုံး အဲဒီနေရာတွင် စုဝေးကာ၊ အင်္ဂဒကို ရှေ့တန်းတွင် ထားပြီး၊ စုဂရీవနှင့် တာရာတို့နှင့်အတူ ဝါလီအတွက် ရေတർပဏကို လောင်းပူဇော်ကြ၏။

Verse 52

सुग्रीवेणेव दीनेन दीनो भूत्वा महाबलः।समानशोकः काकुत्स्थ: प्रेतकार्याण्यकारयत्4.25.52।।

ကာကုတ္သ္ထ မဟာဗလ ရာမသည် စုဂရీవကဲ့သို့ ဝမ်းနည်းညှိုးငယ်လာ၍ တူညီသော သောကကို မျှဝေကာ၊ ပရေတကာရျ (သေဆုံးသူအတွက် နောက်ဆုံးအခမ်းအနား) များကို ဆောင်ရွက်စေ၏။

Verse 53

အင်အားကြီးသော ဝါလီ—မီးကဲ့သို့ တောက်ပသော ရွှေရောင်မျက်နှာရှိသူ—ကို အိက္ရှဝါကုဝంశ၏ သီရိရာမ၏ မဟာမြားဖြင့် ထင်ရှားစွာ သတ်ဖြတ်ခံရပြီးနောက် ဓမ္မအတိုင်း မီးသင်္ဂြိုဟ်ပြုလုပ်ကာ၊ ထို့နောက် စုဂရీవသည် ရာမနှင့် လက္ခမဏ ထံသို့ ချဉ်းကပ်လာ하였다။ ဤသို့ဖြင့် ကိစ္ကိန္ဓာကာဏ္ဍ၏ ၂၅ ရာ စရဂ အဆုံးသတ်သည်။