Sarga 5

Verse 1

सन्दिश्य रामं नृपति श्श्वोभाविन्यभिषेचने।पुरोहितं समाहूय वशिष्ठमिदमब्रवीत्।।।।

နောက်နေ့တွင် ကျင်းပမည့် အဘိသေက (သရဖူတင်) အခမ်းအနားအကြောင်း ရာမအား ညွှန်ကြားပြီးနောက်၊ မင်းကြီးသည် မိမိ၏ ပုရောဟိတ် ဝသိဋ္ဌကို ခေါ်ယူကာ ဤသို့ မိန့်တော်မူ하였다။

Verse 2

गच्छोपवासं काकुत्स्थं कारयाद्य तपोधन।श्रीयशोराज्यलाभाय वध्वा सह यतव्रतम्।।।।

တပဓန ရှင်ရသေ့ကြီး၊ ယနေ့ပင် သွားရောက်၍ ကာကုတ္သ္ထ (ရာမ) သည် ဗြတၱကို တည်ကြည်သူဖြစ်သဖြင့် မိမိ၏ သမီးမက် (စီတာ) နှင့်အတူ ဥပဝါသ (အစာရှောင်) ကို ဆောင်ရွက်စေပါလော့၊ သို့မှသာ သီရိ၊ ယသနှင့် နိုင်ငံတော်ကို သင့်လျော်စွာ ရရှိနိုင်မည်။

Verse 3

तथेति च स राजानमुक्त्वा वेदविदां वरः।स्वयं वसिष्ठो भगवान्ययौ रामनिवेशनम्।।।।उपवासयितुं रामं मन्त्रवन्मन्त्रकोविदः।ब्राह्मं रथवरं युक्तमास्थाय सुदृढव्रतः।।।।

မင်းကြီးအား “အဲဒီအတိုင်းပါ” ဟုဆိုပြီးနောက်၊ ဝေဒပညာရှင်တို့အနက် အမြတ်ဆုံးဖြစ်သော ဘဂဝန် ဝသိဋ္ဌသည် ကိုယ်တိုင် ရာမ၏ နေရာသို့ ထွက်ခွာသွား၏။

Verse 4

तथेति च स राजानमुक्त्वा वेदविदां वरः।स्वयं वसिष्ठो भगवान्ययौ रामनिवेशनम्।।2.5.3।।उपवासयितुं रामं मन्त्रवन्मन्त्रकोविदः।ब्राह्मं रथवरं युक्तमास्थाय सुदृढव्रतः।।2.5.4।।

မန္တရားကိုကျွမ်းကျင်၍ ဝရတကိုခိုင်မြဲစွာထိန်းသိမ်းသူသည် မန္တရားများနှင့်အတူ ရာမအား သတ်မှတ်ထားသော ဥပဝါသ (အစာရှောင်) ကို ဆောင်ရွက်စေလိုသဖြင့်၊ ပရဟ္မဏနှင့်သင့်တော်သော ကောင်းစွာချိတ်ဆက်ထားသည့် အထူးကောင်းမွန်သော ရထားပေါ်သို့ တက်စီးလေ၏။

Verse 5

स रामभवनं प्राप्य पाण्डुराभ्रघनप्रभम्।तिस्रः कक्ष्या रथेनैव विवेशमुनिसत्तमः।।।।

ရာမ၏ အိမ်တော်သို့ ရောက်သော်၊ ဖြူဖျော့သော မိုးတိမ်ထူထပ်တစ်စုကဲ့သို့ တောက်ပနေသည့် ထိုနေရာ၌ မုနိအမြတ်ဆုံးသည် ရထားပေါ်၌ပင် ရှိနေသေးကာ အဝင်းသုံးဆင့်ကို ဖြတ်ကျော်၍ ဝင်ရောက်လေ၏။

Verse 6

तमागतमृषिं रामस्त्वरन्निव ससम्भ्रमः।मानयिष्यन्समानार्हं निश्चक्राम निवेशनात्।।।।

ရသီရောက်လာသည်ကို မြင်သော် ရာမသည် လေးစား敬虔မှုကြောင့် အလျင်အမြန်ဖြစ်သကဲ့သို့ စိတ်လှုပ်ရှားလျက်၊ ထိုသူနှင့်တန်တူအလေးအမြတ်ခံထိုက်သူကို ဂုဏ်ပြုရန် မိမိနေရာမှ ထွက်လာလေ၏။

Verse 7

अभ्येत्य त्वरमाणश्च रथाभ्याशं मनीषिणः।ततोऽवतारयामास परिगृह्य रथात्स्वयम्।।।।

ပညာရှိ၏ ရထားအနီးသို့ ရာမသည် အလျင်အမြန် ချဉ်းကပ်ကာ၊ ကိုယ်တိုင် လေးစားစွာ လက်ဖြင့်ထိန်းကူ၍ ရထားပေါ်မှ သတိထားကာ ဆင်းစေ하였다။

Verse 8

स चैनं प्रश्रितं दृष्ट्वा सम्भाष्याभिप्रसाद्य च।प्रियार्हं हर्षयन्राममित्युवाच पुरोहितः।।।।

ရာမသည် နှိမ့်ချသိမ်မွေ့နေသည်ကို မိသားစု၏ ပုရောဟိတ်မြင်သော်၊ နူးညံ့သိမ်မွေ့စွာ စကားပြော၍ သင့်လျော်ကာ ချစ်ခင်ပြည့်ဝသော စကားလုံးများဖြင့် ဝမ်းမြောက်စေပြီးနောက် ဤသို့ မိန့်တော်မူ၏။

Verse 9

प्रसन्नस्ते पिता राम यौवराज्यमवाप्स्यसि।उपवासं भवानद्य करोतु सह सीतया।।।।

အို ရာမ၊ သင်၏ ဖခင်မင်းကြီးသည် သင့်အပေါ် ပျော်ရွှင်နှစ်သက်တော်မူ၏။ သင်သည် ယုဝရာဇ (အိမ်ရှေ့မင်း) အဆင့်ကို ရရှိမည်။ ထို့ကြောင့် ယနေ့ သင်သည် စီတာနှင့်အတူ ဥပဝါသ (အစာရှောင်) ကို ပြုလုပ်လော့။

Verse 10

प्रातस्त्वामभिषेक्ता हि यौवराज्ये नराधिपः।पिता दशरथः प्रीत्या ययातिं नहुषो यथा।।।।

အမှန်တကယ် မနက်ဖြန် မိုးလင်းစောစောတွင် သင်၏ဖခင် ဒဿရထ မင်းကြီးသည် ပီတိမေတ္တာဖြင့် သင့်ကို ယုဝရာဇ (အိမ်ရှေ့မင်း) အဖြစ် အဘိသေက ချီးမြှောက်မည်—နဟုသ မင်းက ယယာတိကို ချီးမြှောက်သကဲ့သို့။

Verse 11

इत्युक्त्वा स तदा राममुपवासं यतव्रतम्।मन्त्रवत्कारयामास वैदेह्या सहितं मुनिः।।।।

ထိုသို့ မိန့်တော်မူပြီးနောက်၊ မုနိသည် ဝတ္တနှင့် သီလကို ထိန်းသိမ်းသူ ရာမအား ဝိုင်ဒေဟီ (စီတာ) နှင့်အတူ မန္တရသဒ္ဓါတော်များဖြင့် အုပ်ဝါသ (အစာရှောင်) ဆောင်ရွက်စေ하였다။

Verse 12

ततो यथावद्रामेण स राज्ञो गुरुरर्चितः।अभ्यनुज्ञाप्य काकुत्स्थं ययौ रामनिवेशनात्।।।।

ထို့နောက် ရာမသည် ထုံးတမ်းအတိုင်း ဂုဏ်ပြုပူဇော်လျက်ရှိရာ၊ မင်း၏ဂုရု (ဝသိဋ္ဌ) သည် ကာကုတ္သ္ထ (ရာမ) ထံမှ ခွင့်တောင်းကာ ရာမ၏ နေရာတော်မှ ထွက်ခွာသွား၏။

Verse 13

सुहृद्भिस्तत्र रामोऽपि सहासीनः प्रियंवदैः।सभाजितो विवेशाऽथ ताननुज्ञाप्य सर्वशः।।।।

အဲဒီနေရာတွင် ရာမလည်း စကားချိုမြိန်သော မိတ်ဆွေများနှင့် ခဏတာ ထိုင်နေ၏။ ထို့နောက် အမျိုးမျိုးသော ဂုဏ်ပြုခြင်းကို ခံယူပြီးနောက် သူတို့အားလုံးကို နှုတ်ဆက်ခွင့်တောင်းကာ မိမိ၏ အတွင်းခန်းသို့ ဝင်ရောက်သွား၏။

Verse 14

हृष्टनारीनरयुतं रामवेश्म तदा बभौ।यथा मत्तद्विजगणं प्रफुल्लनलिनं सरः।।।।

ထိုအခါ ရာမ၏ နေရာတော်သည် ပျော်ရွှင်မြူးတူးသော ယောက်ျားမိန်းမတို့ဖြင့် ပြည့်နှက်ကာ တောက်ပလင်းလက်နေ၏—ပန်းကြာပွင့်များ ပွင့်ဖူးလန်းဆန်းသော ရေကန်တစ်ကန်၌ ပျော်မြူးသော ငှက်အုပ်များ စုဝေးနေသကဲ့သို့။

Verse 15

स राजभवनप्रख्यात्तस्माद्रामनिवेशानात्।निर्गत्य ददृशे मार्गं वसिष्ठो जनसंवृतम्।।।।

ထို့နောက် ဝသိဋ္ဌသည် မင်းနန်းတော်ကဲ့သို့ နာမည်ကြီးသော ရာမ၏ နေရာတော်မှ ထွက်လာ၍ လမ်းမကြီးကို လူအုပ်ကြီးက အရပ်ရပ်မှ ဝိုင်းဝန်းပြည့်နှက်နေသည်ကို မြင်တွေ့၏။

Verse 16

बृन्दबृन्दैरयोध्यायां राजमार्गास्समन्ततः।बभूवुरभिसम्बाधाः कुतूहलजनैर्वृताः।।।।

အယောဓျာမြို့၌ အရပ်ရပ်ရှိ တော်ဝင်လမ်းမကြီးများသည် စူးစမ်းလိုစိတ်ပြင်းသော မြို့သူမြို့သားတို့ အုပ်စုအုပ်စု ဝိုင်းရံလာသဖြင့် အလွန်ကျပ်တည်း၍ လူထူထပ်သွား하였다။

Verse 17

जनबृन्दोर्मिसंघर्षहर्षस्वनवतस्तदा।बभूव राजमार्गस्य सागरस्येव निस्वनः।।।।

ထိုအခါ တော်ဝင်လမ်းမကြီးတလျှောက်၌ လူအုပ်၏ လှိုင်းလှိုင်း တိုက်ခတ်သံကြောင့် ပျော်ရွှင်သံဟုန်းဟုန်းထွက်လာကာ၊ လှိုင်းများ တိုက်မိသကဲ့သို့ ပင်လယ်ဟုန်းသံတူ ဂုဏ်ဂုဏ်မြည်ဟည်းလေ၏။

Verse 18

सिक्तसम्मृष्टरथ्या हि तदहर्वनमालिनी।आसीदयोध्यानगरी समुच्छ्रितगृहध्वजा।।।।

ထိုနေ့တွင် အယောဓျာနဂရသည် လမ်းများကို ရေဖြန်း၍ သန့်စင်ကာ ကောင်းစွာလှည်းသုတ်ထားပြီး၊ ဥယျာဉ်ပန်းမော်လီကဲ့သို့ အလှဆင်လျက် အိမ်အိမ်ပေါ်၌ အလံတော်များကို မြင့်မြင့်ထောင်ထားလေ၏။

Verse 19

तदा ह्ययोध्यानिलयः सस्त्रीबालाबलो जनः।रामाभिषेकमाकाङ्क्षन्नाकाङ्क्षदुदयं रवेः।।।।

ထိုအခါ အယောဓျာတွင် နေထိုင်သော ပြည်သူများ—မိန်းမကလေး၊ ကလေးငယ်နှင့် အိုမင်းသူတို့အပါအဝင်—ရာမ၏ အဘိသေကကို မျှော်လင့်တောင့်တလျက် နေရောင်ထွက်ပေါ်လာခြင်းကို စိတ်လှုပ်ရှားစွာ စောင့်မျှော်ကြလေ၏။

Verse 20

प्रजालङ्कारभूतं च जनस्यानन्दवर्धनम्।उत्सुकोऽभूज्जनो द्रष्टुं तमयोध्यामहोत्सवम्।।।।

ထို့ကြောင့် ပြည်သူတို့သည် အယောဓျာ၏ မဟောৎসဝကြီးကို မြင်တွေ့လိုစိတ်ဖြင့် အလွန်စိတ်လှုပ်ရှားလာကြပြီး၊ ထိုပွဲသည် ပြည်သူတို့အတွက် အလှအပအလံကာဖြစ်ကာ လူအားလုံး၏ အာနန္ဒကို တိုးပွားစေသော အခါသမယဖြစ်လေ၏။

Verse 21

एवं तज्जनसम्बाधं राजमार्गं पुरोहितः।व्यूहन्निव जनौघं तं शनै राजकुलं ययौ।।।।

ထို့နောက် လူအုပ်ကြီးဖြင့်ကျပ်တည်းနေသော မင်းလမ်းမကြီးကို မြင်သော် ပုရောဟိတ်သည် လူစီးကြောင်းကို နှစ်စီးကြောင်းခွဲသကဲ့သို့ တဖြည်းဖြည်း မင်းနန်းတော်သို့ ချဉ်းကပ်သွား၏။

Verse 22

सिताभ्रशिखरप्रख्यं प्रासादमधिरुह्य सः।समीयाय नरेन्द्रेण शक्रेणेव बृहस्पतिः।।।।

အဖြူမိုးတိမ်တို့ဖြင့် မုဒိတသကဲ့သို့ ထင်ရှားသော တောင်ထိပ်ပုံရိပ်ရှိ နန်းတော်ကို တက်ရောက်ပြီး၊ ဘုရင်ထံသို့ သွားရောက်ကာ ဗြဟ္စပတိသည် သက္ကရ (အိန္ဒြာ) ထံသို့ ချဉ်းကပ်သကဲ့သို့ ဖြစ်하였다။

Verse 23

तमागतमभिप्रेक्ष्य हित्वा राजासनं नृपः।पप्रच्छ स च तस्मै तत्कृतमित्यभ्यवेदयत्।।।।

သူရောက်လာသည်ကို မြင်သဖြင့် ဘုရင်သည် ရာဇပလ္လင်ကို ထားကာ မေးမြန်းလေ၏။ ထိုအခါ ရှင်ရသီက “တာဝန်သည် ပြီးမြောက်ပါပြီ” ဟု လျှောက်တင်하였다။

Verse 24

चैव तदा तुल्यं सहासीनास्सभासदः।आसनेभ्यस्समुत्तस्थुः पूजयन्तः पुरोहितम्।।।।

ထိုအခါ အတူထိုင်နေကြသော အမတ်မင်းများလည်း မိမိတို့ အာසနမှ ထ၍ နန်းတော်ပုရောဟိတ်ကို ဂုဏ်ပြုကာ ပူဇော်လေးစား하였다။

Verse 25

गुरुणा त्वभ्यनुज्ञातो मनुजौघं विसृज्य तम्।विवेशान्तः पुरं राजा सिंहो गिरिगुहामिव।।।।

ဆရာတော်၏ ခွင့်ပြုချက်ရပြီးနောက် ဘုရင်သည် လူအစုအဝေးကို ပြန်လွှတ်ကာ၊ အတွင်းနန်းတော်သို့ ဝင်ရောက်လေ၏—တောင်ဂူထဲသို့ ဝင်သည့် ခြင်္သေ့ကဲ့သို့။

Verse 26

तदग्य्रवेषप्रमदाजनाकुलंमहेन्द्रवेश्मप्रतिमं निवेशनम्।विदीपयंश्चारु विवेश पार्थिवश्शशीव तारागणसङ्कुलं नभः।।।।

ထိုနိဝေသနသည် မဟိန္ဒြာ၏ နန်းတော်ကဲ့သို့ ထင်ရှား၍ အလှအပဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသော မိန်းမများဖြင့် ပြည့်နှက်နေ၏။ မင်းကြီးသည် ထိုအိမ်တော်သို့ ဝင်ရောက်သော် မိမိ၏တင့်တယ်သော ရောင်ခြည်ဖြင့် ကြယ်များပြည့်သော ကောင်းကင်ကို လမင်းက ထွန်းလင်းသကဲ့သို့ လှပစွာ ထွန်းတောက်လေ၏။