Sarga 6 Hero
Aranya KandaSarga 626 Verses

Sarga 6

षष्ठस्सर्गः — तपस्विरक्षणे राजधर्मोपदेशः (Sarga 6: The Sages’ Appeal and Instruction on Royal Duty)

अरण्यकाण्ड

ရှင်သရဘင်္ဂ ကောင်းကင်ဘုံသို့ ရောက်ရှိပြီးနောက် ရသေ့အပေါင်းတို့သည် မီးကဲ့သို့ တောက်ပသော ရောင်ခြည်ရှိသည့် ရာမမင်းသားထံသို့ ရောက်ရှိလာကြသည်။ ၎င်းတို့သည် ရာမမင်းသား၏ ဂုဏ်သတင်း၊ ရဲစွမ်းသတ္တိ၊ မိဘအပေါ် ရိုသေမှုနှင့် တရားဓမ္မစောင့်ထိန်းမှုတို့ကို ချီးမွမ်းကြသည်။ ထို့နောက် ရသေ့များက 'ရာဇဓမ္မ' (မင်းကျင့်တရား) ကို ရှင်းပြရာတွင် တိုင်းသူပြည်သားများထံမှ အခွန်ခြောက်ပုံတစ်ပုံကို ရယူသော်လည်း အကာအကွယ်မပေးသော မင်းသည် ကြီးလေးသော အပြစ်ကို ကျူးလွန်ကြောင်း၊ ပြည်သူကို သားသမီးကဲ့သို့ စောင့်ရှောက်သော မင်းသည်ကား ဗြဟ္မာ့ဘုံသို့ ရောက်ရှိပြီး ရသေ့များ၏ ကုသိုလ်အဖို့ကိုလည်း ရရှိကြောင်း မိန့်ဆိုကြသည်။ ရသေ့များသည် ပမ္ပာ၊ မန္ဒာကိနီ နှင့် စိတြကုဋ တောင်ခြေအနီးတွင် ဘီလူးများ (Rakshasas) သတ်ဖြတ်ထားသော ရသေ့များ၏ ရုပ်အလောင်းများကို ပြသကာ ရာမမင်းသားထံတွင် ခိုလှုံခွင့်တောင်းခံကြသည်။ ရာမမင်းသားက ရသေ့များသည် မိမိအား တောင်းဆိုရန်မလိုဘဲ အမိန့်ပေးနိုင်ကြောင်း နှိမ့်ချစွာ ပြန်လည်ပြောကြားသည်။ မိမိသည် ခမည်းတော်၏ စကားကို တည်ရန်သာမက ဘီလူးများ၏ ရန်ကို နှိမ်နင်းရန် တောထဲသို့ ဝင်ရောက်လာခြင်းဖြစ်ကြောင်း ကြေညာသည်။ ဘေးကင်းလုံခြုံမှုအတွက် ကတိပေးပြီးနောက် ရာမမင်းသားနှင့် လက်ခဏာတို့သည် သုတိက္ခဏ ရသေ့ထံသို့ ခရီးဆက်ခဲ့ကြသည်။

Shlokas

Verse 1

शरभङ्गे दिवं प्राप्ते मुनिसङ्घास्समागताः।अभ्यगच्छन्त काकुत्स्थं रामं ज्वलिततेजसम्।।।।

ရှရဘင်္ဂ မုနိသည် သုဂတိ(ကောင်းကင်)သို့ ရောက်ပြီးနောက် မုနိအစုအဝေးတို့ စုဝေးလာကာ ကကုတ်သ္ထဝంశ၏ ရာမကို ချဉ်းကပ်ကြသည်။ သူသည် တေဇောဓာတ်တောက်လောင်သကဲ့သို့ တောက်ပလျက်ရှိ하였다။

Verse 2

वैखानसा वालखिल्यास्सम्प्रक्षाला मरीचिपाः।अश्मकुट्टाश्च बहवः पत्राहाराश्च तापसाः।।।।दन्तोलूखलिनश्चैव तथैवोन्मज्जकाः परे।गात्रशय्या अशय्याश्च तथैवाभ्रावकाशकाः।।।।मुनयस्सलिलाहारावायुभक्षा स्तथापरे।आकाशनिलयाश्चैव तथा स्थण्डिलशायिनः।।।।व्रतोपवासिनो दान्तास्तथाऽर्द्रपटवाससः।सजपाश्च तपोनित्यास्तथा पञ्चतपोऽन्विताः।।।।सर्वे ब्राह्म्या श्रिया जुष्टा दृढयोगास्समाहिताः।शरभङ्गाश्रमे राममभिजग्मुश्च तापसाः।।।।

ဝိခာနသနှင့် ဝါလခိလျာ တပသီတို့၊ အမြဲတမ်း ကိုယ်ကိုသန့်စင်နေသူတို့၊ “ရောင်ခြည်ကို သောက်သူ” ဟုခေါ်ရသူတို့၊ ကျောက်တုံးဖြင့် ကိုယ်ကိုနှိပ်စက်ကာ တပသီကျင့်သူများနှင့် ရွက်ပင်အစာဖြင့် အသက်မွေးသူများ များစွာ၊ အုတ်ခလီကဲ့သို့ ခိုင်မာသော သွားရှိသူတို့၊ ရေထဲတွင် မြုပ်ကာ တပသီကျင့်သူတို့၊ ကိုယ်ခန္ဓာကိုပင် အိပ်ရာအဖြစ်ထားသူတို့၊ မလဲလျောင်းသူတို့၊ မိုးတိမ်နှင့် ကောင်းကင်အောက်တွင် အကာအကွယ်မဲ့ နေထိုင်သူတို့၊ ရေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော မုနိတို့နှင့် လေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော အခြားသူတို့၊ ဖွင့်လှစ်သော ကောင်းကင်အောက်တွင် နေထိုင်သူတို့နှင့် မြေပြင်ပေါ်တွင်သာ အိပ်သူတို့၊ ဝရတနှင့် ဥပဝါသကို စောင့်ထိန်းသူတို့၊ ကိုယ်စိတ်ကို ထိန်းချုပ်သူတို့၊ အမြဲစိုစွတ်သော အဝတ်ကို ဝတ်ဆင်သူတို့၊ ဇပကို အားထုတ်သူတို့၊ တပသီကို နေ့စဉ်မပြတ် ကျင့်သူတို့၊ ပဉ္စတပ (မီးငါးဖက်တပ) ကို အတူတကွ ကျင့်သူတို့—ဤအားလုံးသည် ဗြဟ္မဏရောင်ဝါဖြင့် ပြည့်စုံ၍ ယောဂ၌ တည်ကြည်ကာ စိတ်တည်ငြိမ်သမာဓိရှိကြသဖြင့်—ရှရဘင်္ဂ၏ အာရှရမ်၌ ရာမထံသို့ လာရောက်ကြ၏။

Verse 3

वैखानसा वालखिल्यास्सम्प्रक्षाला मरीचिपाः।अश्मकुट्टाश्च बहवः पत्राहाराश्च तापसाः।।3.6.2।।दन्तोलूखलिनश्चैव तथैवोन्मज्जकाः परे।गात्रशय्या अशय्याश्च तथैवाभ्रावकाशकाः।।3.6.3।।मुनयस्सलिलाहारावायुभक्षा स्तथापरे।आकाशनिलयाश्चैव तथा स्थण्डिलशायिनः।।3.6.4।।व्रतोपवासिनो दान्तास्तथाऽर्द्रपटवाससः।सजपाश्च तपोनित्यास्तथा पञ्चतपोऽन्विताः।।3.6.5।।सर्वे ब्राह्म्या श्रिया जुष्टा दृढयोगास्समाहिताः।शरभङ्गाश्रमे राममभिजग्मुश्च तापसाः।।3.6.6।।

ဝိခာနသနှင့် ဝါလခိလျာ တပသီတို့၊ အမြဲတမ်း ကိုယ်ကိုသန့်စင်နေသူတို့၊ “ရောင်ခြည်ကို သောက်သူ” ဟုခေါ်ရသူတို့၊ ကျောက်တုံးဖြင့် ကိုယ်ကိုနှိပ်စက်ကာ တပသီကျင့်သူများနှင့် ရွက်ပင်အစာဖြင့် အသက်မွေးသူများ များစွာ၊ အုတ်ခလီကဲ့သို့ ခိုင်မာသော သွားရှိသူတို့၊ ရေထဲတွင် မြုပ်ကာ တပသီကျင့်သူတို့၊ ကိုယ်ခန္ဓာကိုပင် အိပ်ရာအဖြစ်ထားသူတို့၊ မလဲလျောင်းသူတို့၊ မိုးတိမ်နှင့် ကောင်းကင်အောက်တွင် အကာအကွယ်မဲ့ နေထိုင်သူတို့၊ ရေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော မုနိတို့နှင့် လေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော အခြားသူတို့၊ ဖွင့်လှစ်သော ကောင်းကင်အောက်တွင် နေထိုင်သူတို့နှင့် မြေပြင်ပေါ်တွင်သာ အိပ်သူတို့၊ ဝရတနှင့် ဥပဝါသကို စောင့်ထိန်းသူတို့၊ ကိုယ်စိတ်ကို ထိန်းချုပ်သူတို့၊ အမြဲစိုစွတ်သော အဝတ်ကို ဝတ်ဆင်သူတို့၊ ဇပကို အားထုတ်သူတို့၊ တပသီကို နေ့စဉ်မပြတ် ကျင့်သူတို့၊ ပဉ္စတပ (မီးငါးဖက်တပ) ကို အတူတကွ ကျင့်သူတို့—ဤအားလုံးသည် ဗြဟ္မဏရောင်ဝါဖြင့် ပြည့်စုံ၍ ယောဂ၌ တည်ကြည်ကာ စိတ်တည်ငြိမ်သမာဓိရှိကြသဖြင့်—ရှရဘင်္ဂ၏ အာရှရမ်၌ ရာမထံသို့ လာရောက်ကြ၏။

Verse 4

वैखानसा वालखिल्यास्सम्प्रक्षाला मरीचिपाः।अश्मकुट्टाश्च बहवः पत्राहाराश्च तापसाः।।3.6.2।।दन्तोलूखलिनश्चैव तथैवोन्मज्जकाः परे।गात्रशय्या अशय्याश्च तथैवाभ्रावकाशकाः।।3.6.3।।मुनयस्सलिलाहारावायुभक्षा स्तथापरे।आकाशनिलयाश्चैव तथा स्थण्डिलशायिनः।।3.6.4।।व्रतोपवासिनो दान्तास्तथाऽर्द्रपटवाससः।सजपाश्च तपोनित्यास्तथा पञ्चतपोऽन्विताः।।3.6.5।।सर्वे ब्राह्म्या श्रिया जुष्टा दृढयोगास्समाहिताः।शरभङ्गाश्रमे राममभिजग्मुश्च तापसाः।।3.6.6।।

ဝိခာနသနှင့် ဝါလခိလျာ တပသီတို့၊ အမြဲတမ်း ကိုယ်ကိုသန့်စင်နေသူတို့၊ “ရောင်ခြည်ကို သောက်သူ” ဟုခေါ်ရသူတို့၊ ကျောက်တုံးဖြင့် ကိုယ်ကိုနှိပ်စက်ကာ တပသီကျင့်သူများနှင့် ရွက်ပင်အစာဖြင့် အသက်မွေးသူများ များစွာ၊ အုတ်ခလီကဲ့သို့ ခိုင်မာသော သွားရှိသူတို့၊ ရေထဲတွင် မြုပ်ကာ တပသီကျင့်သူတို့၊ ကိုယ်ခန္ဓာကိုပင် အိပ်ရာအဖြစ်ထားသူတို့၊ မလဲလျောင်းသူတို့၊ မိုးတိမ်နှင့် ကောင်းကင်အောက်တွင် အကာအကွယ်မဲ့ နေထိုင်သူတို့၊ ရေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော မုနိတို့နှင့် လေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော အခြားသူတို့၊ ဖွင့်လှစ်သော ကောင်းကင်အောက်တွင် နေထိုင်သူတို့နှင့် မြေပြင်ပေါ်တွင်သာ အိပ်သူတို့၊ ဝရတနှင့် ဥပဝါသကို စောင့်ထိန်းသူတို့၊ ကိုယ်စိတ်ကို ထိန်းချုပ်သူတို့၊ အမြဲစိုစွတ်သော အဝတ်ကို ဝတ်ဆင်သူတို့၊ ဇပကို အားထုတ်သူတို့၊ တပသီကို နေ့စဉ်မပြတ် ကျင့်သူတို့၊ ပဉ္စတပ (မီးငါးဖက်တပ) ကို အတူတကွ ကျင့်သူတို့—ဤအားလုံးသည် ဗြဟ္မဏရောင်ဝါဖြင့် ပြည့်စုံ၍ ယောဂ၌ တည်ကြည်ကာ စိတ်တည်ငြိမ်သမာဓိရှိကြသဖြင့်—ရှရဘင်္ဂ၏ အာရှရမ်၌ ရာမထံသို့ လာရောက်ကြ၏။

Verse 5

वैखानसा वालखिल्यास्सम्प्रक्षाला मरीचिपाः।अश्मकुट्टाश्च बहवः पत्राहाराश्च तापसाः।।3.6.2।।दन्तोलूखलिनश्चैव तथैवोन्मज्जकाः परे।गात्रशय्या अशय्याश्च तथैवाभ्रावकाशकाः।।3.6.3।।मुनयस्सलिलाहारावायुभक्षा स्तथापरे।आकाशनिलयाश्चैव तथा स्थण्डिलशायिनः।।3.6.4।।व्रतोपवासिनो दान्तास्तथाऽर्द्रपटवाससः।सजपाश्च तपोनित्यास्तथा पञ्चतपोऽन्विताः।।3.6.5।।सर्वे ब्राह्म्या श्रिया जुष्टा दृढयोगास्समाहिताः।शरभङ्गाश्रमे राममभिजग्मुश्च तापसाः।।3.6.6।।

ဝိခာနသနှင့် ဝါလခိလျာ တပသီတို့၊ အမြဲတမ်း ကိုယ်ကိုသန့်စင်နေသူတို့၊ “ရောင်ခြည်ကို သောက်သူ” ဟုခေါ်ရသူတို့၊ ကျောက်တုံးဖြင့် ကိုယ်ကိုနှိပ်စက်ကာ တပသီကျင့်သူများနှင့် ရွက်ပင်အစာဖြင့် အသက်မွေးသူများ များစွာ၊ အုတ်ခလီကဲ့သို့ ခိုင်မာသော သွားရှိသူတို့၊ ရေထဲတွင် မြုပ်ကာ တပသီကျင့်သူတို့၊ ကိုယ်ခန္ဓာကိုပင် အိပ်ရာအဖြစ်ထားသူတို့၊ မလဲလျောင်းသူတို့၊ မိုးတိမ်နှင့် ကောင်းကင်အောက်တွင် အကာအကွယ်မဲ့ နေထိုင်သူတို့၊ ရေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော မုနိတို့နှင့် လေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော အခြားသူတို့၊ ဖွင့်လှစ်သော ကောင်းကင်အောက်တွင် နေထိုင်သူတို့နှင့် မြေပြင်ပေါ်တွင်သာ အိပ်သူတို့၊ ဝရတနှင့် ဥပဝါသကို စောင့်ထိန်းသူတို့၊ ကိုယ်စိတ်ကို ထိန်းချုပ်သူတို့၊ အမြဲစိုစွတ်သော အဝတ်ကို ဝတ်ဆင်သူတို့၊ ဇပကို အားထုတ်သူတို့၊ တပသီကို နေ့စဉ်မပြတ် ကျင့်သူတို့၊ ပဉ္စတပ (မီးငါးဖက်တပ) ကို အတူတကွ ကျင့်သူတို့—ဤအားလုံးသည် ဗြဟ္မဏရောင်ဝါဖြင့် ပြည့်စုံ၍ ယောဂ၌ တည်ကြည်ကာ စိတ်တည်ငြိမ်သမာဓိရှိကြသဖြင့်—ရှရဘင်္ဂ၏ အာရှရမ်၌ ရာမထံသို့ လာရောက်ကြ၏။

Verse 6

वैखानसा वालखिल्यास्सम्प्रक्षाला मरीचिपाः।अश्मकुट्टाश्च बहवः पत्राहाराश्च तापसाः।।3.6.2।।दन्तोलूखलिनश्चैव तथैवोन्मज्जकाः परे।गात्रशय्या अशय्याश्च तथैवाभ्रावकाशकाः।।3.6.3।।मुनयस्सलिलाहारावायुभक्षा स्तथापरे।आकाशनिलयाश्चैव तथा स्थण्डिलशायिनः।।3.6.4।।व्रतोपवासिनो दान्तास्तथाऽर्द्रपटवाससः।सजपाश्च तपोनित्यास्तथा पञ्चतपोऽन्विताः।।3.6.5।।सर्वे ब्राह्म्या श्रिया जुष्टा दृढयोगास्समाहिताः।शरभङ्गाश्रमे राममभिजग्मुश्च तापसाः।।3.6.6।।

ဝိခာနသနှင့် ဝါလခိလျာ တပသီတို့၊ အမြဲတမ်း ကိုယ်ကိုသန့်စင်နေသူတို့၊ “ရောင်ခြည်ကို သောက်သူ” ဟုခေါ်ရသူတို့၊ ကျောက်တုံးဖြင့် ကိုယ်ကိုနှိပ်စက်ကာ တပသီကျင့်သူများနှင့် ရွက်ပင်အစာဖြင့် အသက်မွေးသူများ များစွာ၊ အုတ်ခလီကဲ့သို့ ခိုင်မာသော သွားရှိသူတို့၊ ရေထဲတွင် မြုပ်ကာ တပသီကျင့်သူတို့၊ ကိုယ်ခန္ဓာကိုပင် အိပ်ရာအဖြစ်ထားသူတို့၊ မလဲလျောင်းသူတို့၊ မိုးတိမ်နှင့် ကောင်းကင်အောက်တွင် အကာအကွယ်မဲ့ နေထိုင်သူတို့၊ ရေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော မုနိတို့နှင့် လေကိုသာ အာဟာရအဖြစ်ယူသော အခြားသူတို့၊ ဖွင့်လှစ်သော ကောင်းကင်အောက်တွင် နေထိုင်သူတို့နှင့် မြေပြင်ပေါ်တွင်သာ အိပ်သူတို့၊ ဝရတနှင့် ဥပဝါသကို စောင့်ထိန်းသူတို့၊ ကိုယ်စိတ်ကို ထိန်းချုပ်သူတို့၊ အမြဲစိုစွတ်သော အဝတ်ကို ဝတ်ဆင်သူတို့၊ ဇပကို အားထုတ်သူတို့၊ တပသီကို နေ့စဉ်မပြတ် ကျင့်သူတို့၊ ပဉ္စတပ (မီးငါးဖက်တပ) ကို အတူတကွ ကျင့်သူတို့—ဤအားလုံးသည် ဗြဟ္မဏရောင်ဝါဖြင့် ပြည့်စုံ၍ ယောဂ၌ တည်ကြည်ကာ စိတ်တည်ငြိမ်သမာဓိရှိကြသဖြင့်—ရှရဘင်္ဂ၏ အာရှရမ်၌ ရာမထံသို့ လာရောက်ကြ၏။

Verse 7

अभिगम्य च धर्मज्ञा रामं धर्मभृतां वरम्।ऊचुः परमधर्मज्ञमृषिसङ्घास्समाहिताः।।।।

ဓမ္မကို သိမြင်သော ရှင်ရသီအစုအဝေးတို့သည် စိတ်တည်ငြိမ်၍ ဓမ္မကို ထမ်းဆောင်သူတို့အနက် အမြတ်ဆုံး ရာမထံသို့ ချဉ်းကပ်ကာ၊ အမြင့်ဆုံး ဓမ္မဗေဒင်ဖြစ်သော သူ့အား မိန့်ကြားပြောဆိုကြ၏။

Verse 8

त्वमिक्ष्वाकुकुलस्यास्य पृथिव्याश्च महारथ।प्रधानश्चासि नाथश्च देवानां मघवानिव।।।।

အို မဟာရထီ၊ သင်သည် ဤ အိက္ခဝါကု မျိုးရိုး၏လည်းကောင်း၊ မြေပြင်၏လည်းကောင်း အဓိကနှင့် အရှင်နာထ ဖြစ်သည်—ဒေဝတို့အတွင်း မဃဝန် အိန္ဒြာကဲ့သို့ပင်။

Verse 9

विश्रुतस्त्रिषु लोकेषु यशसा विक्रमेण च।पितृभक्तिश्च सत्यं च त्वयि धर्मश्च पुष्कलः।।।।

အို ရာမဘုရား၊ သုံးလောကလုံး၌ ကီर्तिနှင့် ဝီရိယကြောင့် ထင်ရှားကျော်ကြားတော်မူ၏။ ထို့ပြင် ပုထိုးဘုရားတော်၌ ဖခင်အပေါ် သစ္စာဘက်တည်မှု၊ သစ္စာတရားနှင့် ဓမ္မတရား ပြည့်စုံလှစွာ တည်ရှိ၏။

Verse 10

त्वामासाद्य महात्मानं धर्मज्ञं धर्मवत्सलम्।अर्थित्वान्नाथ वक्ष्यामस्तच्च नः क्षन्तुमर्हसि।।।।

အို နာထာ၊ မဟာတ္မာ၊ ဓမ္မကိုသိမြင်၍ ဓမ္မကိုချစ်မြတ်နိုးတော်မူသောအရှင်၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် အကူအညီလိုအပ်သဖြင့် သင့်ထံသို့ ရောက်လာကာ လျှောက်ထားမည်ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအတွက် ကျွန်ုပ်တို့ကို ခွင့်လွှတ်တော်မူပါ။

Verse 11

अधर्मस्सुमहांस्तात भवेत्तस्य महीपतेः।यो हरेद्बलिषड्भागां न च रक्षति पुत्रवत्।।।।

အို ချစ်ခင်ရသောအရှင်၊ အခွန်အကောက်၏ ခြောက်ပုံတစ်ပုံကို ယူသော်လည်း သားသမီးကို ဖခင်ကာကွယ်သကဲ့သို့ ပြည်သူကို မကာကွယ်သူ မင်းသည် အလွန်ကြီးမားသော အဓမ္မကို ကျူးလွန်သူဖြစ်၏။

Verse 12

युञ्जानस्स्वानिव प्राणान्प्राणैरिष्टान्सुतानिव।नित्ययुक्तस्सदा रक्षन्सर्वान्विषयवासिनः।।।।प्राप्नोति शाश्वतीं राम कीर्तिं स बहुवार्षिकीम्।ब्रह्मणस्स्थानमासाद्य तत्र चापि महीयते।।।।

အို ရာမ၊ အမြဲတမ်းတည်ကြည်၍ မိမိနယ်မြေ၌ နေထိုင်သူအားလုံးကို မိမိ၏ချစ်မြတ်နိုးသော သားသမီးကဲ့သို့—အသက်ထက်ပင် ပိုချစ်သောသူများကဲ့သို့—ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သော မင်းသည် နှစ်ပေါင်းများစွာ တည်မြဲသော ကီရ్తိကို ရရှိပြီး၊ ဘြဟ္မာလောကသို့ ရောက်သော် ထိုနေရာ၌လည်း ဂုဏ်ပြုချီးမြှောက်ခြင်းကို ခံရ၏။

Verse 13

युञ्जानस्स्वानिव प्राणान्प्राणैरिष्टान्सुतानिव।नित्ययुक्तस्सदा रक्षन्सर्वान्विषयवासिनः।।3.6.12।।प्राप्नोति शाश्वतीं राम कीर्तिं स बहुवार्षिकीम्।ब्रह्मणस्स्थानमासाद्य तत्र चापि महीयते।।3.6.13।।

အို ရာမ၊ အမြဲတမ်းတည်ကြည်၍ မိမိနယ်မြေ၌ နေထိုင်သူအားလုံးကို မိမိ၏ချစ်မြတ်နိုးသော သားသမီးကဲ့သို့—အသက်ထက်ပင် ပိုချစ်သောသူများကဲ့သို့—ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သော မင်းသည် နှစ်ပေါင်းများစွာ တည်မြဲသော ကီရ్తိကို ရရှိပြီး၊ ဘြဟ္မာလောကသို့ ရောက်သော် ထိုနေရာ၌လည်း ဂုဏ်ပြုချီးမြှောက်ခြင်းကို ခံရ၏။

Verse 14

यत्करोति परं धर्म मुनिर्मूलफलाशनः।तत्र राज्ञश्चतुर्भाग प्रजा धर्मेण रक्षितः।।।।

အမြစ်နှင့် အသီးကိုသာ စားသုံး၍ တပသဖြင့် မုနိရရှိသော အမြင့်မြတ်ဆုံးသော ပုဏ္ဏကံ၏ လေးပုံတစ်ပုံသည်၊ ပြည်သူကို ဓမ္မဖြင့် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်သော မင်းထံသို့ ရောက်လာ၏။

Verse 15

सोऽयं ब्राह्मणभूयिष्ठो वानप्रस्थगणो महान्।त्वन्नाथोऽनाथवद्राम राक्षसैर्वध्यते भृशम्।।।।

အို ရာမ၊ ဤတောနေထိုင်သော ဝါနပရಸ್ಥ မုနိအဖွဲ့ကြီးသည်—အများစုမှာ ဗြာဟ္မဏများဖြစ်ကြသည်—သင့်ကို နာထာအဖြစ် အားကိုးထားသော်လည်း ရာက္ခသတို့၏ လက်ဖြင့် အလွန်ပြင်းထန်စွာ သတ်ဖြတ်ခံနေရသည်၊ ကာကွယ်သူမရှိသကဲ့သို့ပင်။

Verse 16

एहि पश्य शरीराणि मुनीनां भावितात्मनाम्।हतानां राक्षसैर्घोरैर्बहूनां बहुधा वने।।।।

လာပါ၊ တပဿနာဖြင့် စိတ်ဝိညာဉ်ကို ပြုစုပျိုးထောင်ထားသော မုနိတို့၏ ကိုယ်ခန္ဓာများကို ကြည့်ပါ။ ဤတောအတွင်း ကြောက်မက်ဖွယ် ရက္ခသတို့က အများအပြားကို နည်းလမ်းမျိုးစုံဖြင့် သတ်ဖြတ်ထားသည်။

Verse 17

पम्पानदीनिवासानामनुमन्दाकिनीमपि।चित्रकूटालयानां च क्रियते कदनं महत्।।।।

ပမ္ပာမြစ်အနီး နေထိုင်သူများ၊ မန္ဒာကိနီမြစ်တလျှောက် နေထိုင်သူများနှင့် စိတ္တရကူဋ်၌ အခြေချသူများအကြား ကြီးမားသော သတ်ဖြတ်မှုက ဖြစ်ပွားနေသည်။

Verse 18

एवं वयं न मृष्यामो विप्रकारं तपस्विनाम्।क्रियमाणं वने घोरं रक्षोभिर्भीमकर्मभिः।।।।

ဤသို့ဖြစ်နေသည့်အခါ၊ ကျွန်ုပ်တို့ တပဿနာရှင်များသည် ဤတောအတွင်း ကြောက်မက်ဖွယ် လုပ်ရပ်များရှိသော ရက္ခသတို့က ကျူးလွန်နေသည့် အလွန်ဆိုးရွားသော အပြစ်အနာတရကို မခံနိုင်တော့ပါ။

Verse 19

ततस्त्वां शरणार्थं च शरण्यं समुपस्थिताः।परिपालय नो राम वध्यमानान्निशाचरैः।।।।

ထို့ကြောင့် ကျွန်ုပ်တို့သည် သင်ထံ—အကာအကွယ်ပေးရန် ထိုက်တန်သော အရှင်—ခိုလှုံရန် လာရောက်တင်ပြကြသည်။ အို ရာမ၊ ညအတွင်း လှည့်လည်သည့် နိသာချရတို့က ကျွန်ုပ်တို့ကို သတ်ဖြတ်နေသဖြင့် ကာကွယ်ပေးပါ။

Verse 20

परा त्वत्तो गतिर्वीर पृथिव्यां नोपपद्यते।परिपालय न स्सर्वान्राक्षसेभ्यो नृपात्मज।।।।

အို သူရဲကောင်းရေ၊ ဤမြေပြင်ပေါ်တွင် သင်ထက် မြင့်မြတ်သော အားကိုးရာ မရှိပါ။ ထို့ကြောင့် မင်းသားရေ၊ ရာක්ෂသတို့မှ ကျွန်ုပ်တို့အားလုံးကို ကာကွယ်ပေးပါ။

Verse 21

एतच्छ्रुत्वा तु काकुत्स्थस्तापसानां तपस्विनाम्।इदं प्रोवाच धर्मात्मा सर्वानेव तपस्विनः।।।।

ဤစကားကို ကြားသော် ကာကုတ္သ္ထ မျိုးရိုးမှ ဓမ္မစိတ်ရှိသော ရာမသည် တပသီကျင့်ကြသော တာပသတို့အားလုံးထံ ဤသို့ မိန့်ကြား하였다။

Verse 22

नैवमर्हथ मां वक्तुमाज्ञाप्योऽहं तपस्विनाम्।केवलेनात्मकार्येण प्रवेष्टव्यं मया वनं।।।।

သင်တို့သည် ငါ့အား ဤသို့ မပြောသင့်ပါ; ငါသည် တာပသတို့၏ အမိန့်ကို လိုက်နာရသူ ဖြစ်၏။ ထို့ပြင် ငါသည် ကိုယ်ရေးကိုယ်တာ အကျိုးအတွက်သာ ဤတောသို့ ဝင်လာခြင်း မဟုတ်။

Verse 23

विप्रकारमपाक्रष्टुं राक्षसैर्भवतामिमम्।पितुस्तु निर्देशकरः प्रविष्टोऽहमिदं वनम्।।।।

ရာක්ෂသတို့က သင်တို့အပေါ် ပြုသော အပြစ်အနာအဆာကို ဖယ်ရှားရန်အတွက်—နှင့် အဖေ၏ အမိန့်ကို လိုက်နာရန်အတွက်—ငါသည် ဤတောသို့ ဝင်လာခဲ့သည်။

Verse 24

भवतामर्थसिद्ध्यर्थमागतोऽहं यदृच्छया।तस्य मेऽयं वने वासो भविष्यति महाफलः।।।।

သင်တို့၏ ရည်ရွယ်ချက် ပြည့်စုံစေရန် ကံကောင်းခြင်းကြောင့် မိမိအလိုလို ငါ ရောက်လာခဲ့သည်။ ထို့ကြောင့် ငါ့အတွက် ဤတောတွင်းနေထိုင်ခြင်းသည် မဟာအကျိုးဖြစ်လာမည်။

Verse 25

तपस्विनां रणे शत्रून्हन्तुमिच्छामि राक्षसान्।पश्यन्तु वीर्यमृषयस्सभ्रातुर्मे तपोधनाः।।।।

တပသီတို့၏ ရန်သူ ရာක්ෂသတို့ကို စစ်မြေပြင်၌ ငါ သတ်ဖြတ်လိုသည်။ တပဓန ရှိသော ရှင်ရသီတို့သည် ငါ့ညီနှင့်အတူ ငါ၏ ရဲရင့်မှုကို မြင်ကြပါစေ။

Verse 26

दत्त्वाऽभयं चापि तपोधनानां धर्मे धृतात्मा सह लक्ष्मणेन।तपोधनैश्चापि सभाज्यवृत्तः सुतीक्ष्णमेवाभिजगाम वीरः।।।।

ဓမ္မ၌ မတည်မငြိမ်မရှိ အတည်တကျရှိတော်မူသော ဝီရရာမဘုရား—အကျင့်အကြံက ဂုဏ်ပြုထိုက်သူ—သည် တပဿာဓနကြွယ်ဝသော ရသီများအား “အဘယ” ဟူသော အန္တရာယ်ကင်းမူကို ပေးအပ်တော်မူပြီး၊ လက္ခမဏနှင့် ထိုမဟာမုနိများနှင့်အတူ စုတီက္ခဏထံသို့ ချီတက်သွားတော်မူ၏။

Frequently Asked Questions

The legitimacy of royal taxation is tested: the sages argue that taking the one-sixth share without protecting subjects is a grave adharma, while protection of vulnerable communities authorizes the ruler’s coercive action against rākṣasas.

Rāja-dharma is defined as protective responsibility: safeguarding people like one’s own children yields lasting fame and higher spiritual attainment, and even shares in ascetic merit, integrating political duty with moral and soteriological outcomes.

Śarabhanga’s hermitage as a hub of ascetic lineages; and the threatened sacred geographies of Pampa, Mandākinī, and Citrakūṭa, presented as zones where rākṣasa violence disrupts ritual life and forest communities.