Adhyaya 82

Verse 1

सुकर्मोवाच । एवं चिंतयते यावद्राजा परमधार्मिकः । तावत्प्रोवाच सा देवी रतिपुत्री वरानना

သုကမ္မက ဆိုသည်– အလွန်ဓမ္မတရားပြည့်ဝသော မင်းကြီးသည် ထိုသို့ စဉ်းစားနေစဉ်တည်းကပင်၊ ရတီ၏ သမီးဖြစ်သော မျက်နှာလှသော ဒေဝီက မိန့်ကြားလေ၏။

Verse 2

किमु चिंतयसे राजंस्त्वमिहैव महामते । प्रायेणापि स्त्रियः सर्वाश्चपलाः स्युर्न संशयः

အို မင်းကြီး၊ မဟာပညာရှိတော်! အဘယ်ကြောင့် ဒီနေရာမှာပင် စိုးရိမ်ပူပန်နေသနည်း။ ယေဘုယျအားဖြင့် မိန်းမအားလုံးသည် စိတ်မတည်ငြိမ်—သံသယမရှိ။

Verse 3

नाहं चापल्यभावेन त्वामेवं प्रविचालये । नाहं हि कारयाम्यद्य भवत्पार्श्वं नृपोत्तम

ကျွန်မသည် စိတ်မတည်ငြိမ်မှုကြောင့် မင်းကြီးကို ဤသို့ မနှောင့်ယှက်ပါ။ အို မင်းတို့ထဲက အကောင်းဆုံးတော်! ယနေ့ ကျွန်မသည် မင်းကြီးကို ကျွန်မဘေး၌ နေရန်လည်း မခိုင်းမညွှန်ပါ။

Verse 4

अन्यस्त्रियो यथा लोके चपलत्वाद्वदंति च । अकार्यं राजराजेंद्र लोभान्मोहाच्च लंपटाः

လောက၌ အခြားမိန်းမတို့သည် စိတ်မတည်ငြိမ်မှုကြောင့် ပြောဆိုသကဲ့သို့ပင်၊ ကာမတဏှာလွှမ်းမိုးသူတို့—အို ရာဇရာဇိန္ဒြ!—သည် လောဘနှင့် မောဟကြောင့် မလုပ်သင့်သော အမှုကို ပြုမိကြသည်။

Verse 5

लोकानां दर्शनायैव जाता श्रद्धा ममोरसि । देवानां दर्शनं पुण्यं दुर्लभं हि सुमानुषैः

ကျွန်မ၏နှလုံး၌ လောကများကို မြင်တွေ့ရန်အတွက်သာ သဒ္ဓါ ပေါ်ပေါက်လာသည်။ ဒေဝတားတို့ကို ဒർശနရခြင်းသည် ပုဏ္ဏကောင်းမြတ်သော်လည်း၊ အကောင်းဆုံးသော လူသားတို့အတွက်တောင် အလွန်ရှားပါးလှသည်။

Verse 6

तेषां च दर्शनं राजन्कारयामि वदस्व मे । दोषं पापकरं यत्तु मत्संगादिह चेद्भवेत्

အို မင်းကြီး၊ သူတို့၏ ဒർശန (darśana) ကို မင်းကြီးအတွက် စီစဉ်ပေးမည်။ ငါနှင့်ပေါင်းသင်းခြင်းကြောင့် ဤနေရာ၌ ပာပ (pāpa) ကို ဖြစ်စေသော အပြစ်အနာတရ မည်သို့ ဖြစ်နိုင်သနည်း၊ ပြောပါ။

Verse 7

एवं चिंतयसे दुःखं यथान्यः प्राकृतो जनः । महाभयाद्यथाभीतो मोहगर्ते गतो यथा

မင်းကြီးသည် ဤသို့ ဒုက္ခကို စိတ်ကူးကာ ပူပန်နေသည်မှာ သာမန် လောကီလူကဲ့သို့ပင် ဖြစ်၏။ မဟာဘယ (mahābhaya) ကြောင့် ကြောက်လန့်၍ မိုဟ (moha) ၏ ချိုင့်ထဲသို့ ကျသွားသကဲ့သို့။

Verse 8

त्यज चिंतां महाराज न गंतव्यं त्वया दिवि । येन ते जायते दुःखं तन्न कार्यं मया कदा

အို မဟာရာဇာ၊ စိုးရိမ်ပူပန်ခြင်းကို စွန့်လွှတ်ပါ။ မင်းကြီးသည် စွဗဂ္ဂ (svarga) သို့ သွားရန် မလိုပါ။ မင်းကြီးကို ဒုက္ခ ဖြစ်စေမည့် အရာကို ငါ မည်သည့်အခါမျှ မလုပ်ပါ။

Verse 9

एवमुक्तस्तथा राजा तामुवाच वराननाम् । चिंतितं यन्मया देवि तच्छृणुष्व हि सांप्रतम्

ဤသို့ ပြောဆိုခံရပြီးနောက် မင်းကြီးသည် မျက်နှာလှသော မိန်းမတော်အား ပြော၏—“အို ဒေဝီ၊ ငါ စဉ်းစားနေသမျှကို ယခု နားထောင်ပါ။”

Verse 10

मानभंगो मया दृष्टो नैव स्वस्य मनःप्रिये । मयि स्वर्गं गते कांते प्रजा दीना भविष्यति

အို စိတ်ချစ်သူ၊ ဤအရာကြောင့် ဂုဏ်သိက္ခာ ပျက်စီးမည်ကို ငါ မြင်ထားပြီ—ငါ့၏ ဂုဏ်မဟုတ်။ အို ချစ်သူ၊ ငါ စွဗဂ္ဂ (svarga) သို့ သွားလျှင် ပြည်သူတို့သည် ဆင်းရဲနွမ်းပါး ဖြစ်ကြလိမ့်မည်။

Verse 11

त्रासयिष्यति दुष्टात्मा यमस्तु व्याधिभिः प्रजाः । त्वया सार्धं प्रयास्यामि स्वर्गलोकं वरानने

မကောင်းသောစိတ်ရှိသည့် ယမမင်းသည် ပြည်သူတို့ကို ရောဂါဘေးဖြင့် နှိပ်စက်လိမ့်မည်။ သို့သော် မျက်နှာလှသောသူမ၊ ငါသည် သင်နှင့်အတူ သုဝဏ္ဏလောက(စွဝဂ္ဂ)သို့ ထွက်ခွာမည်။

Verse 12

एवमाभाष्य तां राजा समाहूय सुतोत्तमम् । पूरुं तं सर्वधर्मज्ञं जरायुक्तं महामतिम्

ဤသို့ သူမအား ပြောပြီးနောက် မင်းကြီးသည် အထူးကောင်းမြတ်သော သားတော် ပူရုကို ခေါ်ယူ하였다—ဓမ္မအားလုံးကို သိသူ၊ အသက်အရွယ်ကြောင့် ရင့်ကျက်သူ၊ မဟာဉာဏ်ရှိသူ။

Verse 13

एह्येहि सर्वधर्मज्ञ धर्मं जानासि निश्चितम् । ममाज्ञया हि धर्मात्मन्धर्मः संपालितस्त्वया

လာပါ၊ လာပါ—ဓမ္မအားလုံးကို သိသူရေ။ သင်သည် ဓမ္မကို ယုံကြည်ချက်ခိုင်မာစွာ သိထားသည်။ ငါ၏ အမိန့်အတိုင်း၊ ဓမ္မစိတ်ရှိသူရေ၊ ဓမ္မကို သင်ကောင်းစွာ ထိန်းသိမ်းခဲ့ပြီ။

Verse 14

जरा मे दीयतां तात तारुण्यं गृह्यतां पुनः । राज्यं कुरु ममेदं त्वं सकोशबलवाहनम्

ချစ်သားရေ၊ ငါ၏ အိုမင်းခြင်းကို သင်ယူပါစေ၊ ငါ၏ လူငယ်တန်ခိုးကို ပြန်ယူပါစေ။ ငါ၏ ဤနိုင်ငံကို သင်အုပ်ချုပ်လော့—ဘဏ္ဍာတိုက်၊ စစ်တပ်နှင့် ယာဉ်ပဟေဠိတို့နှင့်တကွ။

Verse 15

आसमुद्रां प्रभुंक्ष्व त्वं रत्नपूर्णां वसुंधराम् । मया दत्तां महाभाग सग्रामवनपत्तनाम्

မဟာကံကောင်းသူရေ၊ သမုဒ္ဒရာတို့ဖြင့် ကန့်သတ်ထားပြီး ရတနာများဖြင့် ပြည့်ဝသော ဤမြေကြီးကို ခံစား၍ အုပ်ချုပ်လော့—ငါပေးအပ်သော၊ ရွာများ၊ တောများနှင့် မြို့များအပါအဝင်။

Verse 16

प्रजानां पालनं पुण्यं कर्तव्यं च सदानघ । दुष्टानां शासनं नित्यं साधूनां परिपालनम्

အပြစ်ကင်းသူရေ၊ ပြည်သူတို့ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခြင်းသည် ကုသိုလ်ဖြစ်၍ အမြဲတမ်း လုပ်ဆောင်ရမည်။ မကောင်းသူတို့ကို အစဉ်အမြဲ အပြစ်ပေး၍ သာဓုသူတို့ကို စောင့်ရှောက်ရမည်။

Verse 17

कर्तव्यं च त्वया वत्स धर्मशास्त्रप्रमाणतः । ब्राह्मणानां महाभाग विधिनापि स्वकर्मणा

ချစ်သားရေ၊ ဓမ္မရှာစတြာ၏ အထောက်အထားအတိုင်း သင်လည်း လုပ်ဆောင်ရမည်။ ကံကောင်းမြတ်သူရေ၊ စည်းကမ်းနည်းလမ်းအတိုင်း ဘြာဟ္မဏတို့ကို ရိုသေကာကွယ်၍ ကိုယ့်အတွက် သတ်မှတ်ထားသော တာဝန်ကံကို ဆောင်ရွက်လော့။

Verse 18

भक्त्या च पालनं कार्यं यस्मात्पूज्या जगत्त्रये । पंचमे सप्तमे घस्रे कोशं पश्य विपश्चितः

ဘက္တိဖြင့် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်ရမည်၊ အကြောင်းမူကား သုံးလောက၌ ပူဇော်ထိုက်သောအရာဖြစ်သည်။ ပညာရှိရေ၊ ပဉ္စမနေ့နှင့် သတ္တမနေ့တွင် ဘဏ္ဍာတိုက်ကို စစ်ဆေးကြည့်ရှုလော့။

Verse 19

बलं च नित्यं संपूज्यं प्रसादधनभोजनैः । चारचक्षुर्भवस्व त्वं नित्यं दानपरो भव

ထို့ပြင် ‘ဗလ’ ကို ပရသာဒ၊ ဓန-ဒါနနှင့် အစားအစာတို့ဖြင့် အမြဲတမ်း ပူဇော်ကန်တော့လော့။ စုံထောက်မျက်စိကဲ့သို့ အစဉ်သတိရှိနေပြီး ဒါန၌ အမြဲတမ်း အလေးထားလော့။

Verse 20

भव स्वनियतो मंत्रे सदा गोप्यः सुपंडितैः । नियतात्मा भव स्वत्वं मा गच्छ मृगयां सुत

မန္တရကို အသုံးပြုရာတွင် ကိုယ်တိုင်ထိန်းချုပ်၍ စည်းကမ်းရှိလော့; ဤမန္တရကို စစ်မှန်သော ပဏ္ဍိတတို့က အမြဲလျှို့ဝှက်ထားရသည်။ စိတ်ကို တည်ငြိမ်စွာ ထိန်းကွပ်၍ ကိုယ်ကိုလည်း ထိန်းချုပ်လော့; သားရေ၊ အမဲလိုက်မသွားနှင့်။

Verse 21

विश्वासः कस्य नो कार्यः स्त्रीषु कोशे महाबले । पात्राणां त्वं तु सर्वेषां कलानां कुरु संग्रहम्

မိန်းမများ၊ ဘဏ္ဍာတိုက်နှင့် မဟာအင်အားတို့၌ မည်သူ့ကို မကြောက်မရွံ့ ယုံကြည်ရမည်နည်း။ သို့ရာတွင် သင်သည် အရည်အချင်းရှိသူတိုင်းအတွက် သင့်လျော်သကဲ့သို့ အနုပညာနှင့် ကျွမ်းကျင်မှု အားလုံးကို စုစည်းလော့။

Verse 22

यज यज्ञैर्हृषीकेशं पुण्यात्मा भव सर्वदा । प्रजानां कंटकान्सर्वान्मर्दयस्व दिने दिने

ယဇ္ဉာများဖြင့် ဟೃṣīkeśa ကို ပူဇော်လော့၊ အမြဲတမ်း ပုဏ္ဏဝိညာဉ်နှင့် သမ္မာစိတ်ရှိသူ ဖြစ်လော့။ ထို့ပြင် နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ပြည်သူတို့၏ ဆူးတံများ—နှိပ်စက်သူ အုပ်ချုပ်သူများကို—ချေမှုန်းလော့။

Verse 23

प्रजानां वांछितं सर्वमर्पयस्व दिने दिने । प्रजासौख्यं प्रकर्तव्यं प्रजाः पोषय पुत्रक

နေ့စဉ်နေ့တိုင်း ပြည်သူတို့ လိုလားသမျှကို ပေးအပ်လော့။ ပြည်သူတို့၏ ချမ်းသာပျော်ရွှင်မှုကို ဆောင်ရွက်ရခြင်းသည် သင်၏ တာဝန်ဖြစ်သည်; သားရေ၊ ပြည်သူတို့ကို ပြုစုထောက်ပံ့လော့။

Verse 24

स्वको वंशः प्रकर्तव्यः परदारेषु मा कृथाः । मतिं दुष्टां परस्वेषु पूर्वानन्वेहि सर्वदा

ကိုယ့်မျိုးရိုးကို ဓမ္မအတိုင်း မှန်ကန်စွာ ဆက်လက်တည်တံ့စေ; သူတစ်ပါး၏ ဇနီးကို မနီးကပ်လော့။ သူတစ်ပါး၏ ပိုင်ဆိုင်မှုအပေါ် မကောင်းသော စိတ်မထားလော့; အမြဲတမ်း ရှေးက သုစရိုက်သူတို့၏ လမ်းစဉ်ကို လိုက်နာလော့။

Verse 25

वेदानां हि सदा चिंता शास्त्राणां हि च सर्वदा । कुरुष्वैवं सदा वत्स शस्त्राभ्यासरतो भव

ဝေဒများကို အမြဲစဉ်းစားနှလုံးသွင်းလော့၊ ရှာස්ထရ (śāstra) များကိုလည်း အစဉ်အမြဲ လေးစားလိုက်နာလော့။ သားရေ၊ ဤသို့ အမြဲပြုလုပ်၍ လက်နက်ပညာ လေ့ကျင့်မှု၌ ရတနာကဲ့သို့ မပြတ်မလပ် ရှိလော့။

Verse 26

संतुष्टः सर्वदा वत्स स्वशय्या निरतो भव । गजस्य वाजिनोभ्यासं स्यंदनस्य च सर्वदा

ချစ်သားရေ၊ အမြဲတမ်းကျေနပ်တည်ငြိမ်၍ မိမိ၏ရိုးရှင်းသောအိပ်ရာ၌သာ စိတ်တည်စေ။ ဆင်၊ မြင်းနှင့် စစ်ရထားတို့ကို ထိန်းသိမ်းလေ့ကျင့်ခြင်းကို အမြဲလိုက်လံမရှုပ်ပါနှင့်။

Verse 27

एवमादिश्य तं पुत्रमाशीर्भिरभिनंद्य च । स्वहस्तेन च संस्थाप्य करे दत्तं स्वमायुधम्

ဤသို့ သားကို သင်ကြားညွှန်ပြပြီး ကောင်းချီးမင်္ဂလာပေးကာ ချီးမွမ်းဝမ်းမြောက်하였다။ ထို့နောက် မိမိလက်ဖြင့်ပင် သေချာစွာတည်စေ၍ မိမိ၏လက်နက်ကို သား၏လက်ထဲသို့ ထည့်ပေး하였다။

Verse 28

स्वां जरां तु समागृह्य दत्त्वा तारुण्यमस्य च । गंतुकामस्ततः स्वर्गं ययातिः पृथिवीपतिः

မိမိ၏အိုမင်းခြင်းကို ပြန်လည်ယူဆောင်၍ အစားထိုးအဖြစ် မိမိ၏ယုဝတရားကို သူ့အားပေးပြီးနောက်၊ မြေကြီး၏အရှင် ရာဇာယယာတီသည် ထွက်ခွာလိုစိတ်ဖြင့် ကောင်းကင်ဘုံသို့ သွားလေ၏။

Verse 82

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने मातापितृतीर्थवर्णने ययातिचरित्रे द्व्यशीतितमोऽध्यायः

ဤသို့ «သီရိ ပဒ္မပုရာဏ» ၏ «ဘူမိခဏ္ဍ» တွင်၊ «ဝေနောပာချာန» အတွင်း၊ မိခင်ဖခင် တီရ္ထ၏ဖော်ပြချက်နှင့် ယယာတီဇာတ်ကြောင်း၌၊ အခန်း (၈၂) သည် ပြီးဆုံးလေ၏။