Adhyaya 42

Verse 1

द्विचत्वारिंशत्तमोऽध्यायः । सख्य ऊचुः । सुदेवा का त्वया प्रोक्ता किमाचारा वदस्व नः । त्वया प्रोक्तं महाभागे वद नः सत्यमेव च

အခန်း ၄၂။ မိတ်ဆွေမိန်းကလေးများက ဆိုကြသည်– “သင်ပြောသော စုဒေဝါသည် မည်သူနည်း။ သူမ၏ အကျင့်အကြံနှင့် အာစာရသည် မည်သို့နည်း၊ ကျွန်ုပ်တို့အား ပြောပါ။ ကံကောင်းမြတ်သော မိန်းမရေ၊ သင်ပြောခဲ့သမျှကို အမှန်တကယ် ပြောပြပါ။”

Verse 2

सुकलोवाच । अयोध्यायां महाराजः स आसीद्धर्मकोविदः । मनुपुत्रो महाभागः सर्वधर्मार्थतत्परः

စုကလာက ပြောသည်– အယောဓျာမြို့၌ ဓမ္မကို ကျွမ်းကျင်သိမြင်သော မဟာဘုရင်တစ်ပါး ရှိခဲ့သည်။ သူသည် မနု၏ ဂုဏ်သရေရှိသော သားတော်၊ မဟာဘဂ္ဂ၊ ဓမ္မနှင့် အဓိပ္ပါယ်(အර්ထ)ဆိုင်ရာ ရည်မှန်းချက်အားလုံး၌ တက်ကြွသူ ဖြစ်၏။

Verse 3

इक्ष्वाकुर्नाम सर्वज्ञो देवब्राह्मणपूजकः । तस्य भार्या सदा पुण्या पतिव्रतपरायणा

သူ၏အမည်မှာ အိක්ෂဝာကူ ဖြစ်၍ အရာအားလုံးကို သိမြင်သူ၊ ဒေဝတားနှင့် ဗြာဟ္မဏတို့ကို ပူဇော်ဂုဏ်ပြုသူ ဖြစ်၏။ သူ၏ မယားသည် အမြဲပုဏ္ဏရှိသူ၊ ပတိဝရတာဓမ္မ၌ တည်ကြည်စွာ အားထားသူ ဖြစ်သည်။

Verse 4

तया सार्द्धं यजेद्यज्ञं तीर्थानि विविधानि च । वेदराजस्य वीरस्य काशीशस्य महात्मनः

သူမနှင့်အတူ ယဇ္ဉကို ပြုလုပ်ကာ တီရ္ထ (သန့်ရှင်းသောဘုရားဖူးနေရာ) မျိုးစုံသို့လည်း သွားရမည်—ဤအရာအားလုံးသည် မဟာတ್ಮ ကာရှီဣရှ၊ သူရဲကောင်း ဝေဒရာဇ၏ အပိုင်ဖြစ်သည်။

Verse 5

सुदेवा नाम वै कन्या सत्याचारपरायणा । उपयेमे महाराज इक्ष्वाकुस्तां महीपतिः

စုဒေဝါ ဟူသော အမည်ရှိ သမီးကညာတစ်ဦးရှိ၍ သစ္စာကျင့်ဝတ်ကို အထူးတည်ကြည်သူ ဖြစ်၏။ အို မဟာရာဇာ၊ မြေပြင်အရှင် အိက္ခဝါကူသည် သူမကို လက်ထပ်ယူ၏။

Verse 6

सुदेवा चारुसर्वांगी सत्यव्रतपरायणा । तया सार्द्धं स वै राजा जनानां पुण्यनायकः

စုဒေဝါသည် ကိုယ်အင်္ဂါအစုံလင်လှပ၍ သစ္စာဝရတကို အထူးလိုက်နာသူ ဖြစ်၏။ သူမနှင့်အတူ ထိုဘုရင်သည် ပြည်သူတို့၏ ကုသိုလ်လမ်းညွှန် ဖြစ်လာ၏။

Verse 7

स रेमे नृपशार्दूलो नित्यं च प्रियया तया । एकदा तु महाराजस्तया सार्द्धं वनं ययौ

ဘုရင်တို့အနက် ကျားသဖွယ်သော ထိုမင်းသည် မိမိချစ်သူနှင့် အမြဲပျော်ရွှင်ရမဏပြုလေ၏။ တစ်နေ့တွင် အို မဟာရာဇာ၊ သူမနှင့်အတူ တောသို့ သွားလေ၏။

Verse 8

गंगारण्यं समासाद्य मृगयां क्रीडते सदा । सिंहान्हत्वा वराहांश्च गजांश्च महिषांस्तथा

ဂင်္ဂါတောသို့ ရောက်လျှင် သူသည် အမြဲ မုရဂယာ (အမဲလိုက်ခြင်း) ကို ကစားသကဲ့သို့ ပြုလေ၏—ခြင်္သေ့၊ ဝရာဟ (တောဝက်)၊ ဆင်နှင့် ကျွဲတို့ကိုလည်း သတ်လေ၏။

Verse 9

क्रीडमानस्य तस्याग्रे वराहश्च समागतः । बहुशूकरयूथेन पुत्रपौत्रैरलंकृतः

သူက ကစားပျော်ရွှင်နေစဉ်၊ ဝရာဟာ (Varāha) သည် သူ့ရှေ့သို့ ရောက်လာ၍ ဝက်တောအုပ်များစွာနှင့်အတူ၊ သားမြေးများဖြင့် တင့်တယ်လှပစွာ ဝန်းရံလျက်ရှိ၏။

Verse 10

एका च शूकरी तस्य प्रियापार्श्वे प्रतिष्ठिता । वराहैः शूकरैस्तस्य तमेव परिवारिता

ထို့ပြင် ဝက်မတစ်ကောင်သည် သူ၏ချစ်သူဘေး၌ တည်နေရာယူ၍ ရပ်နေ၏။ သူကိုယ်တိုင်လည်း ဝရာဟာများနှင့် ဝက်များက ဝန်းရံကာ ထိုသူတို့သာပင် ပတ်လည်ကာရံထားသည်။

Verse 11

दृष्ट्वा च राजराजेंद्रं दुर्जयं मृगयारतम् । पर्वताधारमाश्रित्य भार्यया सह शूकरः

ဘုရင်တို့၏ဘုရင် ဒုရ္ဇယာသည် အမဲလိုက်ခြင်း၌ စိတ်ဝင်စားနေသည်ကို မြင်သော်၊ ထိုဝက်တောသည် မိမိအဖော်မနှင့်အတူ တောင်ခြေ၌ ခိုလှုံသွား၏။

Verse 12

तिष्ठत्येकः सुवीर्येण पुत्रान्पौत्रान्गुरूञ्छिशून् । ज्ञात्वा तेषां महाराज मृगाणां कदनं महत्

အို မဟာရာဇာ၊ ထိုတိရစ္ဆာန်တို့၏ ကြောက်မက်ဖွယ် သတ်ဖြတ်မှုကြီးကို သိရှိသဖြင့် လူတစ်ဦးသည် မိမိ၏ သတ္တိဗလဖြင့် တည်ကြည်စွာ ရပ်တည်ကာ သားမြေး၊ အကြီးအကဲများနှင့် ကလေးငယ်များကို ကာကွယ်လေ၏။

Verse 13

तानुवाच सुतान्पौत्रान्भार्यां तां च स शूकरः । कोशलाधिपतिर्वीरो मनुपुत्रो महाबलः

ထိုဝက်တောသည် မိမိ၏ သားများ၊ မြေးများနှင့် မိမိဇနီးကိုလည်း မိန့်ကြား၍ ပြောဆိုလေ၏။ သူသည် ကိုရှလနိုင်ငံ၏ သူရဲကောင်းအုပ်စိုးရှင်၊ မနု၏သား၊ မဟာဗလရှိသူ ဖြစ်၏။

Verse 14

क्रीडते मृगयां कांते मृगान्संहरते बहून् । स मां दृष्ट्वा महाराज एष्यते नात्र संशयः

ချစ်သူရေ၊ သူသည် အမဲလိုက်ကစားပျော်နေပြီး သမင်များစွာကို သတ်ဖြတ်နေသည်။ မဟာရာဇာသည် ငါ့ကိုမြင်လျှင် ဤနေရာသို့ မလွဲမသွေ လာမည်—သံသယမရှိ။

Verse 15

अन्येषां लुब्धकानां मे नास्ति प्राणभयं ध्रुवम् । ममरूपं नृपो दृष्ट्वा क्षमां नैव करिष्यति

အခြားမုဆိုးများကြောင့် ငါ့အသက်အန္တရာယ်ကို သေချာစွာ မကြောက်ပါ။ သို့သော် ဘုရင်သည် ငါ့ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို မြင်လျှင် မည်သို့မျှ ခွင့်လွှတ်မည်မဟုတ်။

Verse 16

हर्षेण महताविष्टो बाणपाणिर्धनुर्द्धरः । श्वभिर्युक्तो महातेजा लुब्धकैः परिवारितः

အလွန်ဝမ်းမြောက်ခြင်းကြောင့် မူးယစ်လျက်၊ လက်တွင်မြားကို ကိုင်ထားသော ဓနုဓာရီ မဟာတေဇရှိသူသည် လာရောက်လာ၏—ခွေးများနှင့်အတူ၊ မုဆိုးများက ဝိုင်းရံလျက်။

Verse 17

प्रिये करिष्यते घातं ममाप्येवं न संशयः

ချစ်သူရေ၊ သံသယမရှိ—ဒီလိုပင် သူသည် ငါ့ကိုလည်း သတ်ဖြတ်၍ ငါ့သေခြင်းကို ဖြစ်စေမည်။

Verse 18

शूकर्युवाच । यदायदा पश्यसि लुब्धकान्बहून्महावने कांत समायुधान्बहून् । एतैस्तु पुत्रैर्ममपौत्रकैः समं दूरं नु भो यासि पलायमानः

ဝက်မက ပြောသည်– “ချစ်သူရေ၊ မဟာတောအတွင်း လက်နက်ကိုင် မုဆိုးများစွာကို မည်သည့်အခါမဆို မြင်တိုင်း၊ ငါ့သားများနှင့် ငါ့မြေးများနှင့်အတူ အဘယ်ကြောင့် အဝေးသို့ ထွက်ပြေးသနည်း?”

Verse 19

त्यक्त्वा सुधैर्यं बलपौरुषं महन्महाभयेनापि विषण्णचेतनः । दृष्ट्वा नृपेंद्रं पुरुषोत्तमोत्तमं करोषि किं कांत वदस्वकारणम्

တည်ကြည်သောသတ္တိ၊ ကြီးမားသောအားနှင့် ယောကျာ်းသတ္တိကို စွန့်လွှတ်ပြီး မဟာအန္တရာယ်ရှိသော်လည်း စိတ်က မည်သို့ကြောင့် ညှိုးနွမ်းနေသနည်း။ မင်းတို့၏မင်း—ပုရုရှိုတ္တမ၊ အမြင့်ဆုံးတို့အထက် အမြင့်ဆုံး—ကို မြင်ပြီးနောက်၊ ချစ်သူရေ၊ သင်ဘာလုပ်နေသနည်း။ အကြောင်းရင်းကို ပြောပါ။

Verse 20

तस्यास्तु वाक्यं सनिशम्य कोल उवाच तां शूकरराजौत्तरम् । यदर्थभीतोस्मि सुलुब्धकात्प्रिये दृष्ट्वा गतो दूर निशम्यशूकरान्

သူမ၏စကားကို ကြားပြီးနောက် ကိုလာက ဝက်တောတို့၏မင်းကဲ့သို့ ပြန်လည်ဖြေကြားသည်—“ချစ်သူရေ၊ အလွန်လောဘကြီးသော မုဆိုးထံမှ ငါကြောက်ရွံ့၏။ သူ့ကိုမြင်ပြီး ဝက်တောတို့၏အသံကို ကြားသဖြင့် ငါအဝေးသို့ ထွက်ခွာသွားခဲ့သည်။”

Verse 21

सुलुब्धकाः पापकराः शठाः प्रिये कुर्वंति पापं गिरिदुर्गकंदरे । सदैव दुष्टा बहुपापचिंतका जाताश्च सर्वे परिपापिनां कुले

“ချစ်သူရေ၊ သူတို့သည် အလွန်လောဘကြီး၍ အပြစ်ပြုသူများ၊ လှည့်စားတတ်သူများဖြစ်ကြသည်။ တောင်တန်းခံတပ်တို့၏ ဂူအတွင်းနှင့် ခက်ခဲသောနေရာများတွင် အပြစ်ကို ပြုကြ၏။ အမြဲတမ်းဆိုးယုတ်၍ အပြစ်များစွာကို စဉ်းစားကြံစည်သူများဖြစ်ပြီး၊ အားလုံးသည် အလွန်အပြစ်ကြီးသူတို့၏ မျိုးရိုးကနေ မွေးဖွားလာကြသည်။”

Verse 22

तेषां हि हस्तान्मरणाद्बिभेमि मृतोपि यास्यामि पुनश्च पापम् । दूरं गिरिं पर्वतकंदरं च व्रजामि कांते अपमृत्युभीतः

သူတို့၏လက်မှ သေမည်ကို ငါကြောက်၏။ သေသွားလျှင်တောင် ငါသည် အပြစ်ထဲသို့ ပြန်လည်ကျရောက်မည်ဟု ထင်၏။ ထို့ကြောင့် ချစ်သူရေ၊ အချိန်မတိုင်မီ သေဆုံးခြင်းကို ကြောက်ရွံ့သဖြင့် ငါသည် အဝေးသို့—တောင်သို့၊ တောင်ဂူများထဲသို့ပင်—သွားမည်။

Verse 23

अयं हि पुण्यो नरनाथ आगतो विश्वाधिकः केशवरूप भूपः । युद्धं करिष्ये समरे महात्मना सार्द्धं प्रिये पौरुषविक्रमेण

ဤပုဏ္ဏဝန် မင်းနာထာသည် အမှန်တကယ် ရောက်လာပြီ—ကမ္ဘာကိုလွန်ကဲသော အထက်မြတ်အုပ်စိုးရှင်၊ ကေသဝ၏ရုပ်သဏ္ဌာန်ကို ဆောင်ထားသော ဘုရင်ဖြစ်၏။ ချစ်သူရေ၊ ငါသည် ထိုမဟာသတ္တဝါနှင့်အတူ ယောကျာ်းသတ္တိမှ ပေါက်ဖွားသော ဗီရိယဖြင့် စစ်မြေပြင်၌ တိုက်ခိုက်မည်။

Verse 24

जेष्यामि भूपं यदि स्वेन तेजसा भोक्ष्यामि कीर्तिं त्वतुलां पृथिव्याम् । तेनाहतो वीरवरेण संगरे यास्यामि लोकं मधुसूदनस्य

ငါသည် ကိုယ်ပိုင်တေဇနှင့် သတ္တိဗလဖြင့် ထိုဘုရင်ကို အနိုင်ယူနိုင်လျှင် မြေပြင်ပေါ်၌ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော ကီရ్తိကို ခံစားရမည်။ ထို့ပြင် စစ်မြေ၌ ထိုသူရဲကောင်းအထွဋ်အမြတ်၏ လက်ဖြင့် ငါကျဆုံးလျှင် မဓုသူဒန (ဗိဿဏု) ၏ လောကသို့ သွားရမည်။

Verse 25

ममांगभूतेन पलेनमेदसा तृप्तिं परां यास्यति भूमिनाथः । तृप्ता भविष्यंति सुलोकदेवता अस्मादयंचागतो वज्रपाणिः

ငါ့ကိုယ်ခန္ဓာ၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သော အသားနှင့် အဆီတို့ဖြင့် မြေပြင်၏ အရှင်သည် အမြင့်ဆုံးသော တೃပ్తိကို ရရှိမည်။ ကောင်းမြတ်သော လောကများရှိ ဒေဝတားတို့လည်း တೃပ్తိရမည်။ ထိုပူဇာအလှူကြောင့်ပင် ဝဇ္ရပာဏိ (အိန္ဒြ) သည် ဤနေရာသို့ ရောက်လာသည်။

Verse 26

अस्यैव हस्तान्मरणं यदाभवेल्लाभश्च मे सुंदरि कीर्तिरुत्तमा । तस्माद्यशो भूमितले जगत्त्रये व्रजामि लोकं मधुसूदनस्य

ဤလက်တော်တည်းဖြင့် ငါ့အပေါ် သေခြင်းရောက်လာလျှင်၊ အလှတရားရှိသူမ၊ ငါသည် အမြင့်မြတ်ဆုံး ကီရ్తိနှင့်အတူ အကျိုးလည်း ရရှိမည်။ ထို့ကြောင့် မြေပြင်နှင့် သုံးလောကလုံး၌ ယശကို တည်ထောင်ပြီးနောက် မဓုသူဒန (ဗိဿဏု) ၏ လောကသို့ ငါထွက်ခွာမည်။

Verse 27

नैवं भीतोस्मि क्षुब्धोस्मि गतोऽहं गिरिसानुषु । पापाद्भीतो गतः कांतेधर्मं दृष्ट्वा स्थितोह्यहम्

ငါသည် ဤသို့ မကြောက်ရွံ့၊ မလှုပ်ရှားမတည်ငြိမ်လည်း မဟုတ်။ ငါသည် တောင်တန်းအနားစောင်းများသို့ သွားခဲ့သည်။ အပြစ်ကို ကြောက်ရွံ့၍၊ ချစ်သူမ၊ ငါသည် ထွက်ခွာခဲ့၏; ဓမ္မကို မြင်တွေ့ပြီးနောက် ငါသည် ထိုဓမ္မ၌ အမှန်တကယ် တည်ကြည်စွာ ရပ်တည်နေသည်။

Verse 28

न जाने पातकं पूर्वमन्यजन्मनि चार्जितम् । येनाहं शौकरीं योनिं गतोऽहं पापसंचयात्

အရင်ဘဝ သို့မဟုတ် အခြားဘဝတစ်ခုတွင် ငါသည် မည်သည့် ပာတက (အပြစ်) ကို ပြုလုပ်၍ စုဆောင်းခဲ့သည်ကို မသိ။ ထိုအပြစ်စုတင်ကြောင့်ပင် ငါသည် ဝက်မ၏ သားအိမ် (ယောနိ) သို့ ကျရောက်သွားရသည်။

Verse 29

क्षालयिष्याम्यहं घोरं पूर्वपातकसंचयम् । बाणोदकैर्महाघोरैः सुतीक्ष्णैर्निशितैः शतैः

ငါသည် အတိတ်က အပြစ်စုစည်းမှု အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ်ကို ဆေးကြောဖယ်ရှားမည်—မြှားကဲ့သို့ ထက်မြက်စူးရှ၍ ကြောက်မက်ဖွယ်သော ရေစီးကြောင်း ရာချီဖြင့်။

Verse 30

पुत्रान्पौत्रांस्तु वाराहि कन्यां कुटुंबबालकम् । गिरिं गच्छ गृहीत्वा तु मम मोहमिमं त्यज

အို ဝါရာဟီ၊ သင်၏ သားများနှင့် မြေးများ၊ သမီးနှင့် အိမ်ထောင်စုကလေးများကို ခေါ်ယူကာ တောင်သို့ သွားလော့; ထို့ပြင် ငါ၏ ဤမောဟကို စွန့်ပစ်လော့။

Verse 31

ममस्नेहं परित्यज्य हरिरेष समागतः । अस्य हस्तात्प्रयास्यामि तद्विष्णोः परमं पदम्

ငါ၏ တွယ်တာမှုကို စွန့်လွှတ်ပြီးနောက် ဤဟရီသည် ရောက်လာပြီ။ သူ၏ လက်မှ ငါသည် ထွက်ခွာ၍ ဝိෂ္ဏု၏ အမြင့်မြတ်ဆုံး ပဒသို့ သွားမည်။

Verse 32

दैवेनापि ममाद्यैव स्वर्गद्वारमनुत्तमम् । उद्घाटितकपाटं तु यास्यामि सुमहादिवम्

ကံကြမ္မာ၏ အမိန့်ဖြင့် ယနေ့ ငါ့အတွက် ကောင်းကင်ဘုံ၏ မနှိုင်းယှဉ်နိုင်သော တံခါးပေါက် ဖွင့်လှစ်သွားပြီ—တံခါးရွက်များလည်း ဖွင့်ထားပြီ; ထို့ကြောင့် ငါသည် အလွန်မြင့်မြတ်သော ဒေဝလောကသို့ ထွက်ခွာမည်။

Verse 33

सुकलोवाच । तच्छ्रुत्वा वचनं तस्य शूकरस्य महात्मनः । उवाच तत्प्रिया सख्यः सीदमानांतरा तदा

စူကလာက ပြောသည်—ထို မဟာအတ္တမ ဝက်တော၏ စကားကို ကြားပြီးနောက်၊ သူ၏ ချစ်ခင်ရသော မိတ်ဆွေမသည် ထိုအခါ အတွင်းစိတ်ပူပန်ကာ ပြောလေ၏။

Verse 34

शूकर्युवाच । यस्मिन्यूथे भवान्स्वामी पुत्रपौत्रैरलंकृतः । मित्रैश्च भ्रातृभिश्चैव अन्यैः स्वजनबांधवैः

ရှူကရျာက ပြောသည်– “သင်သည် အိမ်ထောင်စု၌ အရှင်အဖြစ် ဂုဏ်ပြုခံရသောနေရာ၌၊ သားမြေးတို့ဖြင့် အလှဆင်လျက်၊ မိတ်ဆွေများ၊ ညီအစ်ကိုများနှင့် အခြား ဆွေမျိုးသားချင်းတို့က ဝန်းရံလျက်ရှိ၏…”

Verse 35

त्वयैवालंकृतो यूथो भवता परिशोभते । त्वां विनायं महाभाग कीदृग्यूथो भविष्यति

ဤအုပ်စုသည် သင်တစ်ဦးတည်းကြောင့်ပင် အလှတင့်တယ်၍ သင်ကြောင့်ပင် တောက်ပလှပ၏။ အို မဟာကံကောင်းသူ၊ သင်မရှိလျှင် ဤအုပ်စုသည် မည်သို့ဖြစ်မည်နည်း?

Verse 36

तवैव स्वबलेनापि गर्जमानाश्च शूकराः । विचरंति गिरौ कांत तनया मम बालकाः

သင်၏ကိုယ်ပိုင်အားတန်ခိုးကြောင့်ပင် ဟိန်းဟောက်နေသော ဝက်တောများသည် တောင်ပေါ်၌ လှည့်လည်ကြ၏၊ အို ချစ်သူ။ ထိုသူတို့သည် ငါ၏သားများ၊ ငါ၏ကလေးငယ်များပင်။

Verse 37

कंदान्मूलान्सुभक्षंति निर्भयास्तव तेजसा । दुर्गेषु वनकुंजेषु ग्रामेषु नगरेषु च

သင်၏တေဇောဓာတ်၏အာနုಭಾವကြောင့် သူတို့သည် ကြောက်ရွံ့ခြင်းမရှိဘဲ ကန်ဒ-မြစ်အမြစ် စားသင့်သောအစာတို့ကို စားကြ၏—ခက်ခဲသောနေရာများ၊ တောအုပ်ကွယ်ရာများ၊ ရွာများနှင့် မြို့များတွင်ပင်။

Verse 38

न कुर्वंति भयं तीव्रं सिंहानामिह पर्वते । मनुष्याणां महाबाहो पालितास्तव तेजसा

အို လက်မောင်းတန်ခိုးကြီးသူ၊ ဤတောင်ပေါ်၌ ခြင်္သေ့တို့သည် လူတို့အား ပြင်းထန်သောကြောက်လန့်မှု မပေးနိုင်ကြ၊ သင်၏တေဇောဓာတ်ကြောင့် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ခံရသောကြောင့်ပင်။

Verse 39

त्वया त्यक्ता अमी सर्वे बालका मम दारकाः । दीनाश्चैवाकुलाश्चैव भविष्यंति विचेतनाः

သင်က သူတို့ကို စွန့်ပစ်လျှင် ဤကလေးအားလုံး—ကျွန်ုပ်၏သားများ—သည် ဆင်းရဲနာကျင်၍ စိတ်လှုပ်ရှားကာ အားကိုးရာမဲ့၊ သတိမဲ့သကဲ့သို့ အသက်ရှင်နေကြလိမ့်မည်။

Verse 40

नित्यमेव सुखं वर्त्म गत्वा पश्यंति बालकाः । पतिहीना यथा नारी शोभते नैव शोभना

ကလေးများသည် အမြဲလွယ်ကူ၍ သာယာသောလမ်းကို လိုက်သွားကာ ရှေ့တည့်တည့်ကိုသာ မြင်ကြသည်; ခင်ပွန်းမရှိသော မိန်းမသည် လှပသော်လည်း အမှန်တကယ် မတောက်ပသကဲ့သို့။

Verse 41

अलंकृता यथा दिव्यैरलंकारैः सकांचनैः । परिच्छदै रत्नवस्त्रैः पितृमातृसहोदरैः

ရွှေဖြင့်ပြုလုပ်သော တိဗ္ဗအလင်္ကာများဖြင့် အလှဆင်ထားသကဲ့သို့၊ အထူးကောင်းမွန်သော ပစ္စည်းပစ္စယနှင့် ရတနာတူ အဝတ်အစားများဖြင့် ပြည့်စုံ၍—အဖေ၊ အမေ နှင့် မောင်နှမများနှင့်အတူ။

Verse 42

श्वश्रूश्वशुरकैश्चान्यैः पतिहीना न भाति सा । चंद्रहीना यथा रात्री पुत्रहीनं यथा कुलम्

ယောက္ခမ၊ ယောက္ခထီးနှင့် အခြားဆွေမျိုးများ ဝိုင်းရံနေသော်လည်း ခင်ပွန်းမရှိသော မိန်းမသည် မတောက်ပနိုင်; လမရှိသောညကဲ့သို့၊ သားမရှိသော မျိုးရိုးကဲ့သို့။

Verse 43

दीपहीनं यथा गेहं नैव भाति कदाचन । त्वां विनायं तथा यूथो नैव शोभेत मानद

မီးအိမ်မရှိသော အိမ်သည် မည်သည့်အခါမျှ မတောက်ပသကဲ့သို့၊ သင်မရှိလျှင် ဤအစုအဝေးလည်း မလှပနိုင်ပါ၊ ဂုဏ်ပေးသူအရှင်။

Verse 44

आचारेण विना मर्त्यो ज्ञानहीनो यतिर्यथा । मंत्रहीनो यथा राजा तथायं नैव शोभते

သင့်လျော်သော အကျင့်အကြံမရှိသော လူသားသည် စစ်မှန်သော ဉာဏ်မရှိသည့် ရဟန်းတော်ကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ပညာရှိအကြံမရှိသော မင်းကဲ့သို့ပင်၊ ဤသူလည်း မည်သို့မျှ မတောက်ပ။

Verse 45

कैवर्तेन विना नौर्वा संपूर्णा परिसागरे । न भात्येवं यथा सार्थः सार्थवाहेन वै विना

လှေမောင်းသူမရှိလျှင် စုံလင်ပြည့်စုံသော လှေတောင် မဟာသမုဒ္ဒရာ၌ မအောင်မြင်နိုင်။ ထိုနည်းတူ ကာရဝန်လည်း ခေါင်းဆောင်မရှိလျှင် မတိုးတက်။

Verse 46

सेनाध्यक्षेण च विना यथा सैन्यं न भाति च । त्वां विना वै तथा सैन्यं शूकराणां महामते

စစ်ဦးစီးမရှိလျှင် စစ်တပ်သည် မတောက်ပ မအောင်မြင်သကဲ့သို့၊ ဟေ မဟာဉာဏ်ရှိသူ၊ သင်မရှိလျှင် ဝက်တောစစ်တပ်လည်း အားမရှိ အလင်းမရှိ။

Verse 47

दीनो भविष्यति तथा वेदहीनो यथा द्विजः । मयि भारं कुटुंबस्य विनिवेश्य प्रगच्छसि

သူသည် ဝေဒမရှိသော ဒွိဇကဲ့သို့ ဆင်းရဲနွမ်းပါးလာမည်။ သင်သည် မိသားစု၏ ဝန်ကို ကျွန်ုပ်အပေါ် တင်ထားပြီး ထွက်ခွာသွားသည်။

Verse 48

मरणं सुलभं ज्ञात्वा का प्रतिज्ञा तवेदृशी । त्वां विनाहं न शक्नोमि धर्तुं प्राणान्प्रियेश्वर

သေခြင်းသည် လွယ်ကူစွာ ရောက်လာနိုင်သည်ကို သိလျက်နှင့် သင်၏ ဤကတိသစ္စာသည် မည်သို့နည်း? ချစ်မြတ်နိုးသော အရှင်၊ သင်မရှိလျှင် ကျွန်ုပ် အသက်ရှူသက်တမ်းကိုပင် မထိန်းနိုင်။

Verse 49

त्वयैव सहिता स्वर्गं भूमिं वाथ महामते । नरकं वापि भोक्ष्यामि सत्यंसत्यं वदाम्यहम्

အို မဟာဉာဏ်ရှိသူ၊ သင်နှင့်သာ တစ်စည်းတစ်လုံးဖြစ်၍ ကောင်းကင်ဘုံဖြစ်စေ မြေပြင်ဖြစ်စေ—နရကဖြစ်စေ—အားလုံးကို ငါခံစားမည်။ အမှန်အကန် အမှန်တကယ် ငါသည် သစ္စာကို ပြော၏။

Verse 50

त्वं वा पुत्रांस्तुपौत्रांस्तु गृहीत्वा यूथमुत्तमम् । आवां व्रजाव यूथेश दुर्गमेवं सुकंदरम्

“သို့မဟုတ် သင်—သင်၏သားများနှင့် မြေးများကို ခေါ်ဆောင်၍ အထူးကောင်းမွန်သော အုပ်စုကို စုစည်းကာ—အုပ်စုခေါင်းဆောင်ရေ၊ ရောက်ရန်ခက်သော်လည်း လှပသော ဤနေရာသို့ သွားလော့; မဟုတ်လျှင် ငါတို့နှစ်ယောက်ပဲ သွားကြစို့”

Verse 51

जीवितव्यं परित्यज्य रणाय परिगम्यते । तत्र को दृश्यते लाभो मरणे वद सांप्रतम्

အသက်ရှင်သင့်သော ဘဝကို စွန့်ပစ်၍ လူသည် စစ်ပွဲသို့ သွားတတ်၏။ ထိုနေရာ၌ သေခြင်းထဲတွင် အကျိုးအမြတ် ဘာကို မြင်ရသနည်း။ ယခုချက်ချင်း ရှင်းလင်းစွာ ပြောပါ။

Verse 52

वाराह उवाच । वीराणां त्वं न जानासि सुधर्मं शृणु सांप्रतम् । युद्धार्थिना हि वीरेण वीरं गत्वा प्रयाचितम्

ဝရာဟာ မိန့်တော်မူသည်– “သင်သည် သူရဲကောင်းတို့၏ အမှန်တရားသော ဓမ္မစည်းကမ်းကို မသိသေး။ ယခု နားထောင်လော့။ စစ်ကိုလိုလားသော သူရဲကောင်းသည် အခြားသူရဲကောင်းထံ သွား၍ ထုံးတမ်းအတိုင်း စိန်ခေါ်တောင်းဆို၏။”

Verse 53

देहि मे योधनं संख्ये युद्धार्थ्यहं समागतः । परेण याचितं युद्धं न ददाति यदा नरः

“စစ်မြေပြင်၌ ငါ့အား တိုက်ပွဲ ပေးပါ; ငါသည် တိုက်ခိုက်လိုစိတ်ဖြင့် လာရောက်၏။ အခြားသူက တောင်းဆိုသော တိုက်ပွဲကို လူတစ်ယောက်က ငြင်းပယ်လျှင်၊ …”

Verse 54

कामाल्लोभाद्भयाद्वापि मोहाद्वा शृणु वल्लभे । कुंभीपाके तु नरके वसेद्युगसहस्रकम्

ကာမ၊ လောဘ၊ ကြောက်ရွံ့မှု သို့မဟုတ် မောဟကြောင့်ဖြစ်စေ—ချစ်သူမ၊ နားထောင်ပါ—ဤသို့ပြုသူသည် “ကುಂಬ္ဟီပါက” ဟူသော နရက၌ ယုဂတစ်ထောင်ကြာ နေထိုင်ရ၏။

Verse 55

क्षत्रियाणां परो धर्मो युद्धं देयं न संशयः । तद्युद्धं दीयमानेन रणभूमिगतेन वै

ခ္ෂတ္ရိယတို့အတွက် အမြင့်ဆုံးသော ဓမ္မမှာ စစ်ပွဲကို ပူဇော်တင်ဆက်ခြင်းပင်—သံသယမရှိ။ ထို့စစ်ပွဲကိုလည်း စစ်မြေပြင်သို့ ဝင်ရောက်ပြီးသူကသာ အမှန်တကယ် ပေးအပ်ရ၏။

Verse 56

निर्जितं तु परं तत्र यशःकीर्त्तिं प्रभुंजते । स वा हतो युध्यमानः पौरुषेणातिनिर्भयः

ထိုနေရာ၌ ရှုံးနိမ့်သော်လည်း အမြင့်ဆုံးသော ယသနှင့် ကီර්တိကို ခံစားရသည်။ အမှန်တကယ် ပုရုෂာရ્થနှင့် အလွန်မကြောက်မရွံ့စိတ်ဖြင့် တိုက်ခိုက်ရင်း သေဆုံးသူသည်လည်း ထိုဂုဏ်သိက္ခာကို ရရှိ၏။

Verse 57

वीरलोकमवाप्नोति दिव्यान्भोगान्प्रभुंजते । यावद्वर्षसहस्राणां विंशत्येकां प्रिये शृणु

သူသည် “ဝီရလောက” သို့ ရောက်ပြီး ဒိဗ္ဗဘောဂများကို ခံစားရသည်—ချစ်သူမ၊ နားထောင်ပါ—နှစ်နှစ်ဆယ်တစ်ထောင်ကြာတိုင်။

Verse 58

वीरलोके वसेत्तावद्देवाचारैर्महीयते । मनुपुत्रः समायात अयं वीरो न संशयः

သူသည် ထိုကာလတစ်လျှောက် ဝီရလောက၌ နေထိုင်ပြီး နတ်တို့၏ အကျင့်အထုံးနှင့် ပူဇော်ပွဲစဉ်များအတိုင်း ချီးမြှောက်ခံရသည်။ ဤဝီရသည် မနု၏ သားအဖြစ် ရောက်လာသူ—သံသယမရှိ။

Verse 59

संग्रामं याचमानस्तु युद्धं देयं मया ध्रुवम् । युद्धातिथिः समायातो विष्णुरूपः सनातनः

စစ်ပွဲကို တောင်းဆိုသူရှိလျှင် ထိုတိုက်ပွဲကို ငါ မလွဲမသွေ ပေးရမည်။ စစ်၏ဧည့်သည် ရောက်လာပြီ—အနန္တ၊ ဗိဿဏုရূপဖြင့်။

Verse 60

सत्कारो युद्धरूपेण कर्तव्यश्च मया शुभे । शूकर्युवाच । यदा युद्धं त्वया देयं राज्ञे चैव महात्मने

အို မင်္ဂလာရှိသူ၊ ငါသည် စစ်ပွဲ၏ရূপဖြင့်သာ ထိုက်တန်သော ဂုဏ်ပြုမှုကို ပြုရမည်။ ရှူကရီက ပြောသည်– “မင်းကြီး၊ မဟာစိတ်ရှိသူအားလည်း စစ်ကို ပေးရမည့်အခါ…”

Verse 61

ततोऽहं पौरुषं कांत पश्यामि तव कीदृशम् । एवमुक्त्वा प्रियान्पुत्रान्समाहूय त्वरान्विता

ထို့နောက် ချစ်သူရေ၊ သင်၏ ယောကျ်ားသတ္တိနှင့် သတ္တိဗလ ဘယ်လိုရှိသည်ကို ငါ မြင်မည်။ ထိုသို့ဆိုပြီးနောက် သူမသည် ချစ်မြတ်နိုးသော သားများကို အလျင်အမြန် ခေါ်စု하였다။

Verse 62

उवाच पुत्रका यूयं शृणुध्वं वचनं मम । युद्धातिथिः समायातो विष्णुरूपः सनातनः

သူက ပြောသည်– “သားတို့ရေ၊ ငါ့စကားကို နားထောင်ကြ။ စစ်အတွက် ဧည့်သည် ရောက်လာပြီ—အနန္တ၊ ဗိဿဏုရূপဖြင့်”

Verse 63

मया तत्र प्रगंतव्यं यत्रायं हि गमिष्यति । यावत्तिष्ठति वै नाथो भवतां प्रतिपालकः

သူ သွားမည့်နေရာသို့ ငါလည်း သွားရမည်။ သခင်နာထ—သင်တို့၏ ကာကွယ်ရှင်—ဤနေရာ၌ တည်ရှိနေသမျှကာလပတ်လုံး။

Verse 64

यूयं गच्छत वै दूरं दुर्गं गिरिगुहामुखम् । सुखं जीवत मे वत्सा वर्जयित्वा सुलुब्धकान्

သင်တို့သည် အမှန်တကယ် အဝေးသို့ သွားကြလော့—ဂူဝင်ပေါက်၌ရှိသော ရောက်ရန်ခက်ခဲသည့် တောင်တန်းခံတပ်သို့။ မိခင်၏ ချစ်လှစွာသော သားတို့၊ မကောင်းသော မုဆိုးတို့ကို ရှောင်ကာ ပျော်ရွှင်စွာ အသက်ရှင်ကြလော့။

Verse 65

मया तत्रैव गंतव्यं यत्रैष हि गमिष्यति । भवतां श्रेष्ठोऽयं भ्राता यूथरक्षां करिष्यति

ငါလည်း သူတကယ်သွားမည့် နေရာတစ်ခုတည်းသို့ သွားရမည်။ သင်တို့၏ ညီအစ်ကိုဤသူ—သင်တို့အနက် အကောင်းဆုံး—သည် အုပ်စု(အစုအဝေး)ကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်မည်။

Verse 66

एते पितृव्यकाः सर्वे भवतां त्राणकारकाः । दूरं प्रयात वै सर्वे मां विहाय सुपुत्रकाः

ဤအဖေဘက်ဦးလေးများအားလုံးသည် သင်တို့အတွက် ကယ်တင်သူနှင့် ကာကွယ်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ သို့သော် သူတို့အားလုံး အဝေးသို့ ထွက်ခွာသွား၍ ငါ့ကို နောက်တွင်ထားခဲ့ကြသည်—အို သားကောင်းတို့။

Verse 67

पुत्रा ऊचुः । अयं हि पर्वतश्रेष्ठो बहुमूलफलोदकः । भयं तु कस्य वै नास्ति सुखं जीवनमस्ति वै

သားတို့က ပြောကြသည်– “ဤတောင်သည် အလွန်မြတ်သောတောင် ဖြစ်၍ အမြစ်များ၊ သစ်သီးများနှင့် ရေများ ပေါများသည်။ သို့သော် အမှန်တကယ် ဘယ်သူက ကြောက်ရွံ့ခြင်းမရှိနိုင်သနည်း။ သို့ရာတွင် ဤနေရာ၌ အသက်ရှင်ခြင်းသည် သက်သာချမ်းမြေ့၏။”

Verse 68

युवाभ्यां हि अकस्माद्वै इदमुक्तं भयंकरम् । तन्नो हि कारणं मातर्वद सत्यमिहैव हि

သင်တို့နှစ်ဦးသည် ရုတ်တရက် ကြောက်မက်ဖွယ် စကားများကို ပြောလိုက်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် အမေ၊ ဤနေရာ၌ပင် ယခုချက်ချင်း အကြောင်းရင်းအမှန်ကို ကျွန်ုပ်တို့အား ပြောပြပါ။

Verse 69

शूकर्युवाच । अयं राजा महारौद्रः कालरूपः समागतः । क्रीडते मृगया लुब्धो मृगान्हत्वा बहून्वने

ရှူကာရီက ပြောသည်– “ဤမင်းသည် အလွန်ကြမ်းတမ်းသော မဟာရော်ဒြ ဖြစ်၍ ကာလ(အချိန်/မရဏ)၏ ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် ရောက်လာပြီ။ ကစားပျော်ရွှင်မှုကို လောဘကြီး၍ အမဲလိုက်ကစားကာ တောထဲ၌ တိရစ္ဆာန်များစွာကို သတ်ဖြတ်နေသည်။”

Verse 70

इक्ष्वाकुर्नाम दुर्धर्षो मनुपुत्रो महाबलः । संहरिष्यति कालोऽयं दूरं यात सुपुत्रकाः

“မနု၏သားတော် အိက္ရှဝာကူ ဟူသော မဟာဗလရှိ၍ မအနိုင်ယူနိုင်သူ ရှိသည်။ ဤကာလသည် ဖျက်ဆီးမှုကို ယူဆောင်လာမည်—ချစ်လှစွာသော သားတို့၊ ဝေးဝေးသို့ ထွက်ခွာကြလော့။”

Verse 71

पुत्रा ऊचुः । मातरं पितरं त्यक्त्वा यः प्रयाति स पापधीः । महारौद्रं सुघोरं तु नरकं प्रतिपद्यते

သားတို့က ပြောသည်– “မိခင်ဖခင်ကို စွန့်ပစ်ပြီး ထွက်ခွာသူသည် ပ罪ဉာဏ်ရှိသူ ဖြစ်သည်။ သူသည် ‘မဟာရော်ဒြ’ ဟူသော အလွန်ကြောက်မက်ဖွယ် နရကသို့ ကျရောက်သည်။”

Verse 72

मातुः पुण्यं पयः पीत्वा पुष्टो भवति निर्घृणः । मातरं पितरं त्यक्त्वा यः प्रयाति सुदुर्बलः

“မိခင်၏ ကုသိုလ်ပြည့်ဝသော နို့ကို သောက်၍ လူသည် ကြီးထွားသန်မာလာသော်လည်း မေတ္တာကင်းမဲ့သွားတတ်သည်။ မိခင်ဖခင်ကို စွန့်ပစ်ပြီး ထွက်ခွာသူသည် အလွန်နိမ့်ကျ၍ ဆင်းရဲသူ ဖြစ်သည်။”

Verse 73

पूयं नरकमेतीह कृमिदुर्गंधसंकुलम् । मातुस्तस्मान्न यास्यामो गुरुं त्यक्त्वा इहैव च

“ဤလောက၌ လူသည် ပုပ်ရည်နရကသို့ သွားရသည်၊ ပိုးကောင်များနှင့် အနံ့ဆိုးများဖြင့် ပြည့်နှက်၏။ ထို့ကြောင့် ဂုရုကို စွန့်ပစ်၍ မိခင်ထံ မသွားကြမည်—ဤဘဝ၌ပင် မသွားကြမည်။”

Verse 74

एवं विषादः संजातस्तेषां धर्मार्थसंयुतः । व्यूहं कृत्वा स्थिताः सर्वे बलतेजः समाकुलाः

ဤသို့ သာသနာဓမ္မနှင့် အရ္ထ (အကျိုး) ကို စဉ်းစားခြင်းနှင့် ဆက်နွယ်သော ဝမ်းနည်းမှုသည် သူတို့အတွင်း ပေါ်ပေါက်လာ၏။ ထို့နောက် အားလုံးက စစ်တန်းစီ (ဗျူဟ) ကို ဖွဲ့ကာ တည်ကြည်စွာ ရပ်တည်၍ အင်အားနှင့် တေဇ (တောက်ပသတ္တိ) ဖြင့် ပြည့်နှက်နေကြ၏။

Verse 75

साहसोत्साहसंपन्नाः पश्यंति नृपनंदनम् । नदंतः पौरुषैर्युक्ताः क्रीडमाना वने तदा

ရဲရင့်မှုနှင့် စိတ်အားထက်သန်မှု ပြည့်ဝ၍ သူတို့သည် မင်းသားကို မြင်ကြ၏။ ပုရုသ (ယောကျ်ားသတ္တိ) ဖြင့် ပြည့်နှက်ကာ ဟိန်းဟောက်၍ ထိုအခါ တောအတွင်း ကစားပျော်နေကြ၏။