သုတက မျက်လုံးကြာပန်းကဲ့သို့သော ဒေဝီက ဗြဟ္မာထံ ဘုရားကျောင်းနေရာသို့ ဝင်ရောက်နိုင်ရန် အမည်တစ်ခု ပေးရန် တောင်းဆိုသည့် အခန်းကို ပြောပြသည်။ ဗြဟ္မာက သူမကို «မောဟိနီ» ဟု (သဂုဏ အမည်) အမည်ပေးပြီး၊ သူမ၏ ရှိနေခြင်းသည် ကုသပေးနိုင်သော၊ ပျော်ရွှင်မှု ပေးနိုင်သော အာနုဘော်ရှိကြောင်း ဆိုသည်။ သူမက ဦးညွှတ်ပူဇော်ကာ ဒေဝတများကြည့်ရှုနေစဉ် မန္ဒရတောင်သို့ ခရီးထွက်ပြီး လျင်မြန်စွာ ရောက်ရှိသည်။ ထို့နောက် တီရ္ထသဘော တောင်တန်းမြေပြင်ကို ဖော်ပြကာ—ဝါစုကီနှင့် သမုဒ္ဒရာကို မွှေခြင်း ဆက်နွယ်မှု၊ သမုဒ္ဒရာ၏ အတိုင်းအတာနှင့် အနက်၊ ကူရ္မ၏ အရိုးမှ ထွက်လာသော နို့စီးနှင့် မီး၊ မန္ဒရတောင်ကို ရတနာနှင့် ဆေးပင်ဘဏ္ဍာ၊ ဒေဝတများ၏ ကစားကွင်း၊ တပသ်ကို ထွန်းညှိရာ နေရာဟု ချီးမြှောက်သည်။ သန့်ရှင်းရာ အမှတ်အသားများအဖြစ် ၇ ယojana အပြာရောင်တောက်ပသော ကျောက်ထိုင်ခုံ၊ လက် ၁၀ လောက်အရွယ် ကောလီရှ လင်္ဂ၊ နှင့် နာမည်ကြီး ဝೃṣလင်္ဂ ဘုရားကျောင်းကို ဖော်ပြသည်။ မောဟိနီက ရာဂ-တာလ၊ မူရ္ချနာ၊ ဂန္ဓာရ သံလွင်တို့ပါဝင်သည့် သန့်ရှင်းသော တေးဂီတကို အလွန်လှပစွာ တီးဆိုကာ မလှုပ်မရှားသော အရာများထဲတွင်တောင် ကာမကို တိုးပွားစေသည်။ ထိုသံကို ကြားသော ဒိဂမ္ဗရ သာသနာ့သမားတစ်ဦးသည် မိန်းမအဖြစ် ပြောင်းလဲကာ မောဟိနီထံ ချဉ်းကပ်ပြီး၊ ပါရဝတီ၏ မျက်စိအောက်တွင် ဆန္ဒနှင့် ရှက်ကြောက်မှုကြား ပဋိပက္ခဖြစ်နေသည်။
Verse 1
सौतिरुवाच । सा श्रुत्वा ब्रह्मणो वाक्यं नारी कमललोचना । उवाच नाम मेदेहि येन गच्छामि मंदिरम् ॥ १ ॥
စူတက ပြော၏—ဘြဟ္မာ၏ စကားကို ကြားပြီးနောက် ကြာပန်းမျက်လုံးရှိသော မိန်းမက «ကျွန်မ ဗိမာန်တော်သို့ သွားနိုင်ရန် အမည်တစ်ခု ပေးသနားပါ» ဟု ဆို၏။
Verse 2
पित्रा नाम प्रकर्तव्यमपत्यानां जगत्पते । नाम पापहरं प्रोक्तं तत्कुरुष्व कुशध्वज ॥ २ ॥
အို လောက၏အရှင်တော်၊ ကလေးတို့၏အမည်ကို ဖခင်ကပေးသင့်၏။ အမည်ဟူသည် အပြစ်ကိုဖယ်ရှားနိုင်သည်ဟု ဆိုထားသဖြင့်၊ အို ကုရှဓွဇ၊ ထိုအမည်ပေးခြင်းကို ပြုလော့။
Verse 3
ब्रह्मोवाच । यस्मादिदं जगत्सर्वं त्वया सुंदरि मोहितम् । मोहिनी नाम ते देवि सगुणं हि भविष्यति ॥ ३ ॥
ဗြဟ္မာက မိန့်တော်မူသည်– «ဤလောကတစ်ခုလုံးကို သင်၊ အလှတရားရှိသူမ၊ မောဟဖြင့် လှည့်ဖြားထားသဖြင့်၊ အို ဒေဝီ၊ သင်၏အမည်ကို ‘မောဟိနီ’ ဟု သတ်မှတ်မည်။ ထိုအမည်သည် သတ္တိဂုဏ်တို့နှင့် ဆက်နွယ်သော (စဂုဏ) အမည်ဖြစ်လိမ့်မည်»။
Verse 4
दशावस्थागतः सम्यग् दर्शनात्ते भविष्यति । यदि प्राप्नोति वै सुभ्रु त्वत्संपर्कं सुखावहम् ॥ ४ ॥
သူသည် အရေးကြီးသောအခြေအနေသို့ ရောက်နေသော်လည်း သင်ကို မြင်ရုံဖြင့်ပင် သက်သာကောင်းမွန်လာမည်။ သို့ရာတွင် အို လှပသောမျက်ခုံးရှင်မ၊ သူသည် သင်နှင့် ထိတွေ့ဆက်နွယ်ခြင်း—ပျော်ရွှင်မှုကို ပေးသောအရာ—ကို ရရှိပါကသာ ဖြစ်၏။
Verse 5
एवमुक्ता वरारोहा प्रणम्य कमलासनम् । वीक्ष्यमाणामरैर्मार्गे प्रतस्थे मंदराचलम् ॥ ५ ॥
ထိုသို့ မိန့်ကြားခံရသော အမြင့်မြတ်သည့် မိန်းမသည် ကမလာသန (ဗြဟ္မာ) ကို ဦးချ၍ ပူဇော်ကန်တော့၏။ လမ်းတစ်လျှောက် နတ်တို့က ကြည့်ရှုနေစဉ်၊ မန္ဒရာတောင်သို့ ထွက်ခွာသွားလေသည်။
Verse 6
तृतीयेन मुहूर्तेन संप्राप्ता गिरिमस्तकम् । यस्य संवेष्टने नागो वासुकिर्नहि पूर्यते ॥ ६ ॥
မုဟူရ္တ သုံးခုမြောက်အတွင်း၌ သူမသည် တောင်ထိပ်သို့ ရောက်ရှိလာ၏—ထိုတောင်ကို ပတ်လည်ရစ်ပတ်ရာတွင် နဂါး ဝါစုကီသည် အပြည့်အဝ မပြီးစီးနိုင်သော တောင်ဖြစ်၏။
Verse 7
यो धृतो हरिणा पूर्वं मथितो देवदानवैः । षड्लक्षयोजनः सिंधुर्यस्यासौ गह्वरो भवेत् ॥ ७ ॥
အရင်က ဟရီ (ဗိဿနု) က ထမ်းဆောင်ထားပြီး၊ ဒေဝများနှင့် ဒာနဝများက လှုပ်ခတ်ကာ ချွန်းခဲ့သောသူ—ထိုသူ၏ သမုဒ္ဒရာသည် ယောဇန ခြောက်သိန်းကျယ်ဝန်း၍ ထိုကြီးမားသော အပေါက်အနက်သည် သူ၏ အနက်ရှိုင်းသော အဘိဿဖြစ်၏။
Verse 8
कूर्मदेहेन संपृक्तो यो न भिन्नो गिरिर्महान् । पतता येन राजेंद्र सिंधोर्गुह्यं प्रदर्शितम् ॥ ८ ॥
အို မင်းကြီး၊ ကုဿမ (ကူර්မ) အဝတား၏ လိပ်ကိုယ်နှင့် ဆက်စပ်နေသော်လည်း မကွဲမပြားသော ထိုမဟာတောင်ကြီးသည်၊ ကျသွားသဖြင့် သမုဒ္ဒရာ၏ လျှို့ဝှက်အနက်ကို ထင်ရှားစေခဲ့၏။
Verse 9
गतं ब्रह्मांडमार्गेण पयो यस्माद्गिरेर्द्विजाः । कूर्मास्थिघर्षता येन पावको जनितो महान् ॥ ९ ॥
အို ဒွိဇာ ပညာရှိတို့၊ ထိုတောင်မှ နို့ရည်သည် ဘြဟ္မာဏ္ဍ လမ်းကြောင်းအတိုင်း စီးဆင်းသွား၏။ ထို့ပြင် ကူර්မ၏ အရိုးများ ပွတ်တိုက်ခြင်းကြောင့် မဟာမီးတောက် ပေါ်ပေါက်လာ၏။
Verse 10
यस्मिन्स वसते देवः सह भूतैर्दिगंबरः । न देवैर्दानवैर्वापि दृष्टो यो हि द्विजोत्तमाः ॥ १० ॥
အို ဒွိဇိုတ္တမတို့၊ ထိုနေရာ၌ ကောင်းကင်ဝတ် (ဒိဂမ္ဗရ) ဖြစ်သော ဘုရားသည် ဘူတများနှင့်အတူ နေထိုင်၏။ ဒေဝများနှင့် ဒာနဝများတောင် မမြင်နိုင်သော အရှင်ဖြစ်၏။
Verse 11
दशवर्षसहस्राख्ये काले महति गच्छति । केयूरघर्षणे येन कृतं देवस्य चक्रिणः ॥ ११ ॥
နှစ်တစ်သောင်းဟု ခေါ်သော အလွန်ကြီးမားသည့် ကာလ ကုန်လွန်သွားစဉ်၊ သူသည် စက်ရင် (ချကရ) ကိုင်ဆောင်သော အရှင် (ဗိဿနု) အတွက် လက်ကောက် (ကေယူးရ) ပွတ်တိုက်ခြင်းကို ဆောင်ရွက်ခဲ့၏။
Verse 12
रत्नानां मंदिरं ह्येष बहुधातुसमन्वितः ॥ १२ ॥
အမှန်တကယ် ဤသည်မှာ ရတနာတို့၏ ဘဏ္ဍာတိုက်၊ ရတနာအိမ်တော်ဖြစ်ပြီး သတ္တုနှင့် သတ္တုဓာတ်အမျိုးမျိုးဖြင့် ပြည့်စုံလှသည်။
Verse 13
क्रीडाविहारोऽपि दिवौकसां यस्तपस्विना यस्तपसोऽपि हेतु । सुरांगनानां रतिवर्द्धनो यो रत्नौषधीनां प्रभवो गिरिर्महान् ॥ १३ ॥
ထိုတောင်ကြီးသည် နတ်တို့၏ ကစားကွင်းဖြစ်၏။ တပသီတို့အတွက် တပသကျင့်ရာနေရာဖြစ်ပြီး တပသကိုလည်း မီးထိုးပေးသော အကြောင်းရင်းဖြစ်၏။ နတ်မိန်းမတို့၏ ရတိကို တိုးပွားစေပြီး ရတနာနှင့် ဆေးမြက်တို့ ပေါက်ဖွားရာ အရင်းအမြစ်လည်း ဖြစ်၏။
Verse 14
दशैकसाहस्रमितश्च मूले तत्संख्यया विस्तरतां गतोऽसौ । दैर्घ्येण तावंति हि योजनानि त्रैलोक्ययष्टीव समुच्छ्रितोऽसौ ॥ १४ ॥
အောက်ခြေမှာ ယောဇနာ တစ်သောင်းတစ်ထောင် အတိုင်းရှိပြီး ထိုအရေအတွက်တူညီစွာပင် အပြင်ဘက်သို့ ကျယ်ပြန့်သွားသည်။ အမြင့်လည်း ထိုမျှ ယောဇနာရှိ၍ သုံးလောကကို ချိတ်ဆက်ထားသည့် တိုင်တံကဲ့သို့ တန်းတန်းမတ်မတ် ထောင်လျက်ရှိသည်။
Verse 15
सकांचनै रत्नमयैश्च श्रृंगैः प्रकाशयन्भूमितलं वियच्च । यस्मिन्गतः कश्यपनंदनो वै विरश्मितामेति विनष्टतेजाः ॥ १५ ॥
ရွှေရောင်နှင့် ရတနာရောင် တောင်ထိပ်များဖြင့် မြေပြင်နှင့် ကောင်းကင်ကို တောက်ပစေ၏။ သို့သော် ကশ্যပ၏ သားတော်ဖြစ်သော နေမင်းက ထိုအတွင်းသို့ ဝင်ရောက်သော် သူ၏ ရောင်ခြည်ပျောက်ကွယ်သကဲ့သို့ တောက်ပမှု လျော့နည်းသွားသည်။
Verse 16
कांचनाकारभूतांगं सप्राप्ता कांचनप्रभा । सूर्यतेजोनिहंतारं मंदरं तेजसा स्वयम् ॥ १६ ॥
ရွှေရုပ်သဏ္ဍာန်နှင့် ရွှေရောင်တောက်ပမှုကို ဆောင်ထားသော သူမသည် မန္ဒရတောင်သို့ ချဉ်းကပ်လာ၏။ မန္ဒရသည် မိမိ၏ တေဇောဖြင့် နေ၏ ပူလောင်သော တောက်ပမှုကို အနိုင်ယူနိုင်သူဖြစ်၏။
Verse 17
कुर्वती नृपकामार्थमुपविष्टा शिलातले । नीलकांतिमये दिव्ये सप्तयोजनविरतृते ॥ १७ ॥
မင်းကို ရည်မှန်းသော ဆန္ဒအလိုဖြင့် သူမသည် အပြာရောင်တောက်ပသည့် သာသနာတော်ဆန်သော ကျောက်ပြားပေါ်၌ ထိုင်နေ၍ ယောဇန ခုနှစ်အထိ ကျယ်ပြန့်လျက်ရှိ၏။
Verse 18
तस्यां शिलायां राजेंद्र लिगं तिष्ठति कौलिशम् । दशहस्त प्रमाणं हि विस्तरादूर्द्ध्वसंख्यया ॥ १८ ॥
အို မင်းကြီး၊ ထိုကျောက်ပေါ်တွင် ကောလီရှ လင်္ဂသည် တည်ရှိ၏။ လက်တံ ဆယ်တံ အတိုင်းအတာရှိပြီး အကျယ်နှင့် အမြင့်ကို တွက်ချက်ထား၏။
Verse 19
वृषलिंगेति विख्यातं प्रासादाभ्रसमं परम् । तस्मिन्बाला द्विजश्रेष्ठाश्चक्रे संगीतमुत्तमम् ॥ १९ ॥
ထိုနေရာ၌ “ဝೃṣလင်္ဂ” ဟု ကျော်ကြားသော သာသနာတော်အဆောင်ရှိ၍ မိုးတိမ်ထိမတတ် အိမ်တော်ကဲ့သို့ မြင့်မြတ်လှ၏။ ထိုတွင် မိန်းကလေးငယ်နှင့် ဒွိဇအထူးမြတ်တို့က အလွန်ကောင်းမြတ်သော ဘုရားပူဇော်သီချင်းတေးဂီတကို ဆောင်ရွက်ကြ၏။
Verse 20
तन्त्रीता लसमायुक्तं क्लमहानिकरं परम् । समीपवर्तिनी तस्य भूत्वा लिंगस्य भामिनी ॥ २० ॥
အလှအပဖြင့် တန်ဆာဆင်ကာ ရယ်မောလှုပ်ရှားသည့် ချစ်စရာအရသာဖြင့် ပြည့်ဝသော ထွန်းလင်းသည့် မိန်းမသည် ထိုလင်္ဂအနီးသို့ ချဉ်းကပ်လာ၍ သူမ၏ရှိနေခြင်းကြောင့် ထိခိုက်သူတို့တွင် ပြင်းထန်သော ပင်ပန်းနွမ်းနယ်မှုကို ဖြစ်စေ၏။
Verse 21
मूर्च्छनातालसहितं गांधारध्वनिसंयुतम् । तस्मिन्प्रवृत्ते राजेंद्रगीते मन्मथवर्द्धने ॥ २१ ॥
မူရ္ဍ္ဍချနာ (သံလှိုင်းပြောင်းလဲမှု) နှင့် တာလ (လက်ခုပ်သံစည်းချက်) တို့ပါဝင်ကာ ဂန္ဓာရ သံနုတ်ဖြင့် ပေါင်းစည်းထားသော ထို “မင်းတော်သီချင်း” စတင်သံထွက်လာသော် ကာမ (မန್ಮထ) ကို ပိုမိုတိုးပွားစေသော အကြောင်းရင်း ဖြစ်လာ၏။
Verse 22
बभूव स्थावराणां हि स्पृहा तस्मिन्मुनीश्वराः । न च दैवं न चादैवं गीतं तादृग्बभूव ह ॥ २२ ॥
အို မုနိရှင်တို့၏ အရှင်မုနိကြီးတို့၊ ထိုအရာကို ကြားသိမြင်တွေ့လိုသော ဆန္ဒသည် သစ်ပင်ကဲ့သို့ မလှုပ်မရှားသော သတ္တဝါများထံတိုင်အောင် ပေါ်ထွန်းလာ၏။ ထိုသီချင်းကဲ့သို့—သက်သက် ‘ဒေဝ’ မဟုတ်၊ ‘မဒေဝ’ မဟုတ်—အရင်က မကြားဖူးသေး။
Verse 23
मोहिनीमुखनिर्गीतं गीतं सत्वविमोहनम् ॥ २३ ॥
မောဟိနီ၏ ပါးစပ်မှ ထွက်ပေါ်လာသော သီချင်းသည် စတ္တဝ (စင်ကြယ်သောစိတ်) ကိုတောင် မောဟဖြစ်စေသော မန္တန်သံတော်ဖြစ်၏။
Verse 24
श्रुत्वैव गीतं हि दिगम्बरस्तु तेनैव रूपेण वरांगनायाः । कामातुरो भोक्तुमनाश्चचाल तां मोहिनीं पार्वतिदृष्टिलज्जः ॥ २४ ॥
ထိုသီချင်းကို ကြားလိုက်သည်နှင့် အဝတ်မဝတ်သော တပသီ (ဒိဂမ္ဗရ) သည် ချက်ချင်းပင် အလှမယ်မိန်းမ၏ ပုံသဏ္ဌာန်ကို ယူဆောင်လာ၏။ ကာမဆန္ဒကြောင့် ပူလောင်၍ ခံစားလိုစိတ်ဖြင့် မောဟိနီထံသို့ လှမ်းသွားသော်လည်း ပါဝတီ၏ မျက်စိကြည့်မှုကို သတိရကာ ရှက်ကြောက်နေ၏။
Verse 25
इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणोत्तरभागे मोहिनीचरिते मंदरर्णनं नामाऽष्टमोऽध्यायः ॥ ८ ॥
ဤသို့ဖြင့် သီရိ ဘృဟန္နာရဒီယ ပုရာဏ အုတ္တရဘားဂ၌ မောဟိနီဇာတ်ကြောင်းအတွင်း «မန္ဒရ၏ ဖော်ပြချက်» ဟု အမည်ရသော အဋ္ဌမအခန်း ပြီးဆုံး၏။
The narrative treats naming as a dharmic act with sin-dispelling force (nāma as pāpa-hara) and frames “Mohinī” as a saguṇa designation—linking divine identity to manifest qualities accessible through darśana. This supports the Uttara-bhāga’s tīrtha logic: salvation and healing can occur through contact, sight, and presence at a sanctified locus.
Mandara is presented with measurable cosmography (yojanas, heights, bases), material sacrality (minerals, gems, healing herbs), tapas-activation (austerity-kindling), and shrine specificity (Kauliśa Liṅga, Vṛṣaliṅga). These features convert myth into a pilgrimage-ready sacred geography.
By embedding technical markers of performance (melodic progressions and rhythmic cycles) into a shrine narrative, the chapter depicts worship as embodied ritual aesthetics—sound as a force that transforms consciousness (even stirring kāma), reinforcing temple space as an experiential ‘technology’ of dharma.