မိုဟိနီ မေးမြန်း၍ ဝသု ဖြေကြားသော ဆွေးနွေးပုံစံဖြင့် ဤအဓ್ಯಾಯသည် ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းပေါ်ရှိ «ကာမောဒါ» တီရ္ထကို ချီးမွမ်းသည်။ ဝသုက နို့ပင်လယ်ကို မွှေရာမှ «ကညာ-ရတနာ» လေးပါး—ရာမာ(လက္ရှမီ)၊ ဝါရုဏီ၊ ကာမောဒါ၊ ဝရာ—ပေါ်ထွန်းလာကြောင်းနှင့် ဝါရုဏီကို ဗိဿနု၏ ခွင့်ပြုချက်ဖြင့် အဆုရများ ယူသွားသော်လည်း လက္ရှမီသည် ဗိဿနု၏ မဟေသီအဖြစ် တည်မြဲကြောင်း ရှင်းပြသည်။ နတ်များသည် အနာဂတ်ရည်ရွယ်ချက်ကို သိမြင်ကာ ဗိဿနု၏ အမိန့်ဖြင့် ကာမောဒါမြို့တွင် သမီးတော် ကာမောဒါကို ပူဇော်ကြပြီး၊ သူမသည် ဗိဿနုနှင့် ပေါင်းစည်းလိုစိတ်ဖြင့် သမาธိ၌ နေထိုင်သည်ဟု ဆိုသည်။ ထိုနေရာတွင် စိတ်နှလုံးသားမှ ဘက္တိဖြင့် ဗိဿနုကို ရနိုင်သည်။ ကာမောဒါ၏ အာနန္ဒမျက်ရည်များ ဂင်္ဂါထဲကျ၍ အနံ့သင်းသော အဝါရောင် «ကာမောဒါ» ကြာပန်းများနှင့် ဆက်စပ်ကြောင်း၊ မှန်ကန်သော ပူဇော်မှုသည် လိုရာဆန္ဒ ပြည့်စုံစေပြီး မမှန်ကန်လျှင် ဒုက္ခ ဖြစ်စေကြောင်း ဖော်ပြသည်။ ဂင်္ဂါဒွာရအထက်ရှိ တည်နေရာကို သတ်မှတ်ကာ ၁၂ အက္ခရာ မန္တရကို တစ်နှစ်ကြာ ဂျပ (သို့) တိုက်ရိုက်ဒർശနအတွက် ၁၂ နှစ်ကြာ ပြုလုပ်ရန် ညွှန်ကြားပြီး၊ ချိုင်တြ ဒွာဒသီနေ့နှင့် ရေချိုးခြင်းတို့ဖြင့် ပုဏ္ဏာရည် ရယူကာ ဆန္ဒပြည့်စုံနိုင်ကြောင်း ဆိုသည်။ ဘက္တိဖြင့် ဤကထာကို နားထောင်လျှင် အပြစ်များ ပျောက်ကင်းသည်။
Verse 1
अथ कामोदामाहात्म्यम् । मोहिन्युवाच । कामोदायास्तु माहात्म्यं ब्रूहि मे द्विजसत्तम । यच्छ्रुत्वाहं तव मुखात्प्रसन्ना स्यां कृतार्थवत् ॥ १ ॥
ယခု ကာမောဒါ တီရ္ထ၏ မဟာတ္မယကို စတင်ဆို၏။ မိုဟိနီက ဆိုသည်— «ဒွိဇတို့အနက် အမြတ်ဆုံးသော အရှင်၊ ကာမောဒါ၏ ဂုဏ်သတင်းကြီးမြတ်မှုကို ကျွန်မအား ပြောပြပါ။ အရှင်၏ ပါးစပ်မှ ကြားနာရသဖြင့် ကျွန်မ စိတ်ပျော်ရွှင်၍ ရည်မှန်းချက် ပြည့်စုံသကဲ့သို့ ဖြစ်ပါစေ»။
Verse 2
वसुरुवाच । श्रृणु देवि प्रवक्ष्यामि कामोदाख्यानकं शुभम् । यच्छ्रुत्वा सर्वपापेभ्यो मुच्यते नात्र संशयः ॥ २ ॥
ဝသုက ဆိုသည်— «နားထောင်ပါ ဒေဝီ၊ ကာမောဒါဟု ခေါ်သော မင်္ဂလာဇာတ်လမ်းကို ငါ ပြောမည်။ ၎င်းကို ကြားနာသူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်မည်—ဤအပေါ် သံသယမရှိ»။
Verse 3
कामोदाख्यं पुरं देवि गंगातीरे व्यवस्थितम् । कामोदा यत्र वर्तंते सार्द्धं देवैर्हरिप्रियाः ॥ ३ ॥
ဒေဝီ၊ ဂင်္ဂါမြစ်ကမ်းပေါ်တွင် ကာမောဒါဟု အမည်ရသော မြို့တစ်မြို့ ရှိ၏။ ထိုနေရာ၌ ဟရိ၏ ချစ်မြတ်နိုးခံရသူ ကာမောဒါတို့သည် ဒေဝတော်များနှင့်အတူ နေထိုင်ကြ၏။
Verse 4
यदा सुरासुरैर्देवि मथितः क्षीरसागरः । कामोदा सा तदोत्पन्ना कन्यारत्नचतुष्टये ॥ ४ ॥
အို ဒေဝီ၊ ဒေဝတားနှင့် အသူရတို့က နို့ပင်လယ်ကို မွှေခတ်သောအခါ၊ ထိုအချိန်၌ ကာမောဒါဟူသော နတ်သမီးသည် ပေါ်ထွန်းလာ၍ အဖိုးတန် ကညာရတနာ လေးပါးအနက် တစ်ပါးဖြစ်၏။
Verse 5
कन्या रमाख्या प्रथमा द्वितीया वारुणी स्मृता । कामोदाख्या तृतीया तु चतुर्थी तु वराभिधा ॥ ५ ॥
ကညာတို့အနက် ပထမသည် ရာမာဟူသောအမည်ရှိ၏၊ ဒုတိယကို ဝါရုဏီဟု မှတ်ရ၏။ တတိယသည် ကာမောဒါဟု ခေါ်ကြပြီး၊ စတုတ္ထသည် ဝရာဟူသောအမည်ကို ဆောင်၏။
Verse 6
तत्र कन्यात्रयं प्राप्तुं विष्णुना प्रभविष्णुना । वारुणी त्वसुरैर्नीता विष्णुदेवाज्ञया सति ॥ ६ ॥
ထိုနေရာ၌ အလုံးစုံအာဏာရှိသော သခင်ဗိဿဏုသည် ကညာသုံးပါးကို ရရှိစေရန်အတွက်၊ ဝါရုဏီကို အသူရတို့က ခေါ်ဆောင်သွားကြ၏။ ထိုအမှုသည် သခင်ဗိဿဏု၏ အမိန့်အာဏာအရ ဖြစ်ပေါ်ခဲ့၏။
Verse 7
ततः प्रभृति लक्ष्मीस्तु विष्णोर्वक्षस्थले स्थिता । बभूव विष्णुपत्नी सा सपत्नीरहिता शुभे ॥ ७ ॥
ထိုအချိန်မှစ၍ လက္ခ္မီသည် ဗိဿဏု၏ ရင်ဘတ်ပေါ်၌ တည်နေ၏။ အို မင်္ဂလာရှိသူ၊ သူမသည် ဗိဿဏု၏ မင်္ဂလာဇနီးဖြစ်လာ၍ ပြိုင်ဘက်ဇနီး မရှိဘဲ သုခမင်္ဂလာဖြင့် တည်၏။
Verse 8
भविष्यकार्यं विज्ञाय देवा विष्णुसमाज्ञया । कामोदाख्ये पुरे देवीं कामोदां पूजयंति हि ॥ ८ ॥
အနာဂတ်၌ ဖြစ်လာမည့် အမှုကို ကြိုတင်သိမြင်၍၊ ဒေဝတားတို့သည် သခင်ဗိဿဏု၏ အမိန့်တော်အရ ကာမောဒါဟူသော မြို့၌ ဒေဝီ ကာမောဒါကို အမှန်တကယ် ပူဇော်ကြ၏။
Verse 9
सा तत्र वर्तते नित्यं विष्णुसंयोगकाम्यया । भार्यात्वं भावतः प्राप्ता विष्णुध्यानपरायणा ॥ ९ ॥
သူမသည် ထိုနေရာ၌ အမြဲတမ်း နေထိုင်၍ ဗိဿနုနှင့် ပေါင်းစည်းခြင်းကို ဆန္ဒပြင်းပြသည်။ အတွင်းစိတ် ဘက္တိ၏ အင်အားကြောင့် ဇနီးအဖြစ် အခြေအနေကို ရရှိကာ ဗိဿနုကို သာ အာရုံစိုက်၍ ဓ്യာနပြုနေသည်။
Verse 10
स तत्र भावगम्यो वै विष्णुः सर्वगतो महान् । अनयापि तया नित्यं वर्तते तत्समीपतः ॥ १० ॥
ထိုနေရာ၌ စိတ်နှလုံးဘက္တိဖြင့်သာ အလုံးစုံပျံ့နှံ့သော မဟာဗိဿနုကို ရောက်နိုင်သည်။ ထိုမိန်းမကြောင့်ပင် သူသည် ထိုနေရာအနီး၌ အမြဲတမ်း တည်ရှိနေသည်။
Verse 11
स देवैर्वासुरैर्देवि मुनिभिर्मानवैस्तथा । अलक्ष्यदेहो विश्वात्मा वर्तते ध्यानगोचरः ॥ ११ ॥
အို ဒေဝီ၊ သူသည် ဒေဝတားများနှင့် အဆုရာများအတွင်း၊ မုနိများနှင့် လူသားများအတွင်းလည်း တည်ရှိသည်။ ကိုယ်ခန္ဓာကို မမြင်နိုင်သော်လည်း သူသည် ကမ္ဘာလောက၏ အတ္တမန် (ဝိශ්ဝအာတ္မာ) ဖြစ်၍ ဓ്യာန၏ အကွာအဝေးအတွင်း ရောက်နိုင်သည်။
Verse 12
ध्यानेनैव प्रपश्यंति देवाश्च मुनयो विभुम् । कामोदा सा महाभागा यदा हसति मोहिनि ॥ १२ ॥
ဓ്യာနဖြင့်သာ ဒေဝတားများနှင့် မုနိများသည် အလုံးစုံပျံ့နှံ့သော အရှင်ကို မြင်ကြသည်။ ထိုအခါ ကံကောင်းလှသော ကာမောဒါ—မောဟစေသော အလှတရားရှိသူ—ပြုံးလေသည်။
Verse 13
हर्षेण तु समाविष्टा तदाश्रूणि पतंति च । आनंदाश्रूणि गंगायां पतितानि सुरेश्वरि ॥ १३ ॥
ဝမ်းမြောက်ခြင်းကြောင့် လုံးဝလွှမ်းမိုးခံရသဖြင့် သူမ၏ မျက်ရည်များ ကျလာသည်။ အို ဒေဝတို့၏ မိဖုရား၊ ထို အာနန္ဒမျက်ရည်များသည် ဂင်္ဂါမြစ်ထဲသို့ ကျဆင်းသွားသည်။
Verse 14
कामोदाख्यानि पद्मानि तानि तत्र भवंति च । पीतानि च सुगंधीनि महामोदप्रदानि च ॥ १४ ॥
ထိုနေရာ၌လည်း «ကာမောဒ» ဟုခေါ်သော ကြာပန်းများ ပေါက်ရောက်နေကြ၏။ အဝါရောင်တောက်ပ၍ အနံ့မွှေးကြိုင်ကာ မဟာပီတိကို ပေးစွမ်းတတ်၏။
Verse 15
यस्तु भाग्यवशाल्लब्ध्वा तानि तैः पूजयेच्छिवम् । स लभेद्वांछितान्कामानित्याज्ञा पारमेश्वरी ॥ १५ ॥
သို့သော် ကံကောင်းခြင်း၏ အားဖြင့် ထိုပူဇော်ပစ္စည်းတို့ကို ရရှိပြီး ထိုပစ္စည်းတို့ဖြင့် သီဝကို ပူဇော်သူသည် မိမိလိုလားသမျှ ဆန္ဒတို့ကို ရရှိမည်ဟု ပရမေရှဝရ၏ အမြင့်မြတ်သော အမိန့်တော်ဖြစ်၏။
Verse 16
दुःखजानि तथाश्रूणि कदाचित्प्रपतंति हि । तेभ्यश्च तानि पद्मानि विगंधीन्युद्भवंति च ॥ १६ ॥
ဒုက္ခမှ ပေါက်ဖွားသော မျက်ရည်များသည် တစ်ခါတစ်ရံ အမှန်တကယ် ကျဆင်းတတ်၏။ ထိုမျက်ရည်တို့မှပင် ထိုကြာပန်းများ ပေါက်ဖွားလာ၍ အနံ့မွှေးကြိုင်ကာ သန့်ရှင်းလှ၏။
Verse 17
तैस्तु यः पूजयेद्देवं शंकरं लोकशंकरम् । स युज्येताखिलैर्दुःखैः पूर्वपापैर्विमोहितः ॥ १७ ॥
သို့သော် ထိုအရာတို့ (မသင့်လျော်သောနည်း) ဖြင့် လောကအကျိုးပြုသော သင်္ကရကို ပူဇော်သူသည် အရင်က အပြစ်ကံကြောင့် မောဟဖြစ်ကာ ဒုက္ခအမျိုးမျိုးနှင့် ကြုံတွေ့ရမည်။
Verse 18
गंगाद्वारादुपरि च दशयोजनके स्थितम् । कामोदं तत्र वर्षैकं यो जपेद्द्वादशाक्षरम् ॥ १८ ॥
ဂင်္ဂါဒွာရအထက်ဘက်တွင် ယောဇနာဆယ်ခန့်အကွာ၌ «ကာမောဒ» ဟုခေါ်သော သန့်ရှင်းရာဌာနရှိ၏။ ထိုနေရာ၌ တစ်နှစ်နေထိုင်ကာ ဒွါဒသအက္ခရာ မန္တရကို ဂျပ်သူသည် မိမိလိုရာ အကျိုးကို ပြည့်စုံစေ၏။
Verse 19
वर्षांते चैत्रमासस्य द्वादश्यां विधिनंदिनि । वासतौ च श्रियं दृष्ट्वा सा हसेद्धर्षतः सदा ॥ १९ ॥
မိုးရာသီအဆုံးတွင် ချိုင်တြလ၏ ဒွာဒသီနေ့၌—အကျင့်ထုံးတရားကို နှစ်သက်သူရေ—ထိုနေရာ၌ သရီ (လက္ခ္မီ) တည်နေသည်ကို မြင်လျှင် နាងသည် အမြဲ ဝမ်းမြောက်၍ ရယ်မောလေ၏။
Verse 20
तानि पद्मानि स लभेन्नान्यदा कोऽपि कर्हिचित् । तत्र यः स्नाति मनुजां विष्णुभक्तिपरायणः ॥ २० ॥
ထို “ပဒ္မ” သော အကျိုးကျေးဇူးတို့ကို သူတစ်ဦးတည်းသာ ရရှိနိုင်၏။ အခြားမည်သူမျှ အခြားအချိန်၌ မရနိုင်။ လူတို့အနက် ထိုနေရာ၌ ဗိဿဏုဘက္တိကို အပြည့်အဝ အားထား၍ ရေချိုးသူသည် ထိုအကျိုးကို ရရှိလေ၏။
Verse 21
ध्यात्वा पुरं च कामोदं स भवेद्विष्णुवल्लभः । देवतानां पितॄणां च वल्लभो नात्र संशयः ॥ २१ ॥
ကာမောဒ ဟူသော မြို့ကို စိတ်ဖြင့် ဓ്യာနပြုလျှင် သူသည် ဗိဿဏု၏ ချစ်မြတ်နိုးရာ ဖြစ်လာ၏။ ထို့ပြင် ဒေဝတားတို့နှင့် ပိတೃတို့၏ ချစ်မြတ်နိုးရာလည်း ဖြစ်သည်—သံသယမရှိ။
Verse 22
यो द्वादश समास्तत्र तिष्ठेज्जपपरायणः । स लभेद्दर्शनं साक्षात्कामोदायाः शुभानने ॥ २२ ॥
ထိုနေရာ၌ ဆယ့်နှစ်နှစ် တည်နေ၍ ဂျပ (မန္တရားထပ်ဆိုခြင်း) ကို အပြည့်အဝ အားထားသူသည်—အလှမက်သော မျက်နှာရှိသူမရေ—ကာမောဒါ ဒေဝီ၏ တိုက်ရိုက် ဒർശနကို ရရှိလေ၏။
Verse 23
यं यं चिंतयते कामं तत्र तीर्थे नरः शुचिः । स्नानमात्रेण लभते तं तमैहिकमंगने ॥ २३ ॥
သန့်ရှင်းသော လူတစ်ဦးသည် ထိုတီရ္ထ၌ မည်သည့် ဆန္ဒကိုမဆို စိတ်ကူးတောင့်တလျှင်—အလှတရားရှိသော မိန်းကလေးရေ—ရေချိုးခြင်းတစ်ခုတည်းဖြင့် ထိုလောကီအကျိုးကို တိတိကျကျ ရရှိလေ၏။
Verse 24
एतद्धि परमं तीर्थं लभ्यं भाग्यवशाद्भवेत् । हिमात्ययादगे भद्रे दुर्गभं विकटस्थलम् ॥ २४ ॥
ဤသည်မှာ အမြင့်မြတ်ဆုံးသော တီရ္ထ (သန့်ရှင်းရာကူးကန်) ဖြစ်၍ ကံကောင်းခြင်း၏ အားဖြင့်သာ ရနိုင်သည်။ အို မင်္ဂလာရှိသော မိန်းမရေ၊ ဟိမာလယ တောင်တန်းပေါ်၌ တည်ရှိပြီး ကြမ်းတမ်းခက်ခဲ၍ ရောက်ရန် မလွယ်ကူသော နေရာဖြစ်သည်။
Verse 25
एतत्ते सर्वमाख्यातं कामोदाख्यानकं शुभम् । यः श्रृणोति नरो भक्त्या सोऽपि पापैः प्रमुच्यते ॥ २५ ॥
ဤသို့ဖြင့် သင့်အား “ကာမောဒ အာখ্যာန” ဟူသော မင်္ဂလာဇာတ်လမ်းကို အပြည့်အစုံ ပြောကြားပြီးပြီ။ ယုံကြည်ကိုးကွယ်သည့် ဘက္တိဖြင့် နားထောင်သူ မည်သူမဆို အပြစ်တို့မှ လွတ်မြောက်၏။
Verse 26
इति श्रीबृहन्नारदीयपुराणे बृहदुपाख्याने उत्तरभागे वसुमोहिनी संवादे कामोदाख्यानं नामाष्टषष्टितमोऽध्यायः ॥ ६८ ॥
ဤသို့ဖြင့် သီရိ ဘೃಹန္နာရဒီယ ပုရာဏ၌၊ မဟာဥပాఖ్యာန အတွင်း၊ ဥတ္တရပိုင်း၌၊ ဝသုနှင့် မောဟိနီ တို့၏ ဆွေးနွေးပွဲတွင် “ကာမောဒ အာখ্যာန” ဟူသော အခန်း ၆၈ ပြီးဆုံး၏။
The chapter presents mantra-japa as the operative sādhana that activates the tīrtha’s promise: residence at Kāmodā combined with repetition of the twelve-syllabled Viṣṇu mantra is said to yield iṣṭa-siddhi (desired aims) within a year, and sustained japa for twelve years culminates in direct vision (darśana) of Goddess Kāmodā—framing bhakti and mantra as the bridge between sacred place and divine accessibility.
It distinguishes auspicious worship using the proper, fortune-granted Kāmoda lotuses—said to grant desired results by Śiva’s command—from worship performed through improper means (associated with sorrow-born tears), which leads to suffering and delusion. The intent is to emphasize ritual propriety (aucitya) and ethical purity as prerequisites for beneficial phala in vrata-kalpa and tīrtha practice.