Mahabharata — Virata Parva, Shloka 27
Adhyāya 14: Sudēṣṇā Sends Sairandhrī to Kīcaka’s House (सुदेष्णा–सैरन्ध्री–कीचक संवादः)
प्रविष्टा ह्मसितापाज्धि प्रचण्डाश्षण्डदारुणा: । अत्युन्मादसमारम्भा: प्रीत्युन्मादकरा मम | आत्मप्रदानसम्भोगैर्मामुद्धर्तुमिहाहसि
vaiśampāyana uvāca | praviṣṭā hmasitāpājdhi pracaṇḍāśṣaṇḍadāruṇāḥ | aty-unmāda-samārambhāḥ prīty-unmāda-karā mama | ātma-pradāna-sambhogair mām uddhartum ihāhasi |
ဝိုင်ရှမ္ပာယနက ပြောသည်– «ပေါင်းစည်းလိုသည့် မျှော်လင့်ချက်၏ ချွန်တုံးပေါ်တွင် တင်၍ ထက်မြက်စေခံရသဖြင့် ကာမ၏ မြားများသည် အလွန်ချွန်ထက်၍ ပြင်းထန်လာကြ၏။ အကြမ်းဖက်အားဖြင့် ပစ်လွှတ်ခံရသော ထိုမြားများသည် ကြင်နာမဲ့၍ ကြောက်မက်ဖွယ်ကောင်းကာ ငါ့နှလုံးကို ထိုးဖောက်ဝင်ရောက်ပြီး အရူးအမူးကဲ့သို့သော မူးယစ်မှုကို လှုံ့ဆော်ကာ ချစ်ခြင်း၏ ရူးသွပ်မှုကို တိုးပွားစေသည်။ လမုခမျက်နှာရှင်ရေ—ကိုယ်ကိုအပ်နှံခြင်းမှ ဖြစ်သော ပေါင်းစည်းခြင်းဟူသော ‘ဆေး’ ဖြင့်သာ သင်က ငါ့ကို ဤနေရာတွင် ကယ်တင်နိုင်သည်»။
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse foregrounds how unchecked desire can overwhelm discernment, using the imagery of Kāma’s arrows to depict psychological and bodily agitation; it also frames ‘self-surrender’ as the sought remedy, revealing the ethical tension between impulse and restraint within human relationships.
A speaker (reported by Vaiśampāyana) addresses a ‘moon-faced’ woman, describing being struck by the fierce arrows of love and pleading that she alone can save him through intimate union—an intense erotic appeal expressed through martial metaphors.