Adhyaya 243
Ritual Acclamation at Hastināpura and Karṇa’s Vow Concerning Arjuna (राजकीय स्तुति-प्रसङ्गः कर्णप्रतिज्ञा च)
Upa-parva: Dvāitavana-vihāra / Dvāitavana Episodes (contextual unit around Dvāitavana)
Vaiśaṃpāyana describes a public reception in which the king is praised upon entering the city after the successful completion of a major rite (mahākratu). Crowds scatter auspicious substances and congratulate him on an obstacle-free performance, while some voices introduce competitive comparison with Yudhiṣṭhira’s yajña, minimizing the present rite; allies counter with affirming praise and invoke exemplary royal precedents (Yayāti, Nahuṣa, Māndhātṛ, Bharata) associated with ritual merit. The king pays respects to elders (including Bhīṣma, Droṇa, Kṛpa, Vidura), sits surrounded by brothers, and receives congratulation from the sūta’s son (Karṇa). The conversation turns to future ambition—another rājasūya—framed as contingent on eliminating the Pāṇḍavas; Karṇa states he will not undertake certain acts of service until Arjuna is slain, prompting celebratory confidence among Dhṛtarāṣṭra’s sons. Subsequent reports reach the Pāṇḍavas; Yudhiṣṭhira becomes unsettled by Karṇa’s reputed armor and prowess, and his deliberation leads toward leaving the dangerous Dvāitavana forest, while Duryodhana continues governance and patronage through lavish sacrificial gifts.
Chapter Arc: गन्धर्वों की महाचमू को अपनी ओर उमड़ते देख कौरव-सेना में भगदड़ मचती है; पर सबके पीठ फेरते समय भी दुर्योधन अकेला अडिग दिखता है। → दुर्योधन शरवर्षा से गन्धर्वों को रोकने का यत्न करता है, पर उसकी सेना पहले ही टूट चुकी होती है। भयभीत धार्तराष्ट्र-सैनिक पाण्डवों की ओर भागते हैं—शत्रु से सहायता माँगने की विवशता कौरव-गौरव को चीर देती है। भीमसेन कटु उपहास करता है, और युधिष्ठिर उसे समयोचित मर्यादा में बाँधते हैं। → कौरव-सैनिक प्रत्यक्ष देखते हैं कि यह संघर्ष ‘अतिमानुष’ है—गन्धर्वों का प्रचण्ड आक्रमण और कौरवों की पराजय; दुर्योधन का हठ और सेना का पलायन एक साथ दृश्य को चरम पर ले जाते हैं। → युधिष्ठिर क्रोध-उपहास को रोककर नीति का मार्ग चुनते हैं—विपत्ति में पड़े शत्रु पर अनावश्यक परुषता नहीं; पाण्डवों के सामने अब निर्णय है कि वे इस संकट में क्या भूमिका लें। → कौरव-सेना पाण्डवों की शरण में आ पहुँची है—क्या पाण्डव गन्धर्वों के विरुद्ध हस्तक्षेप करेंगे, और दुर्योधन की प्रतिष्ठा/स्वतंत्रता का क्या होगा?
Shlokas
Verse 1
हि मय ० () है 7 - लोहेकी चद्दर या सीकड़ोंका बना हुआ आवरण वरूथ कहलाता है। पहले यह शत्रुके आघातसे रथको रक्षित रखनेके लिये उसके ऊपर डाला जाता था। द्विचत्वारिशर्दाधिकद्विशततमो< ध्याय: गन्धर्वोद्वारा दुर्योधन आदिकी पराजय और उनका अपहरण वैशम्पायन उवाच गन्धर्वैस्तु महाराज भग्ने कर्णे महारथे । सम्प्राद्रवच्चमू: सर्वा धार्तराष्ट्रस्य पश्यत:
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်—မဟာရာဇာ၊ ဂန္ဓဗ္ဗတို့က မဟာရഥီ ကර්ဏကို ထွက်ပြေးစေသည့်အခါ၊ ဒုရ്യೋಧန မျက်မြင်တင်ရှိနေစဉ်မှာပင် ဓೃತရာଷ္ဋရ၏ စစ်တပ်တစ်ရပ်လုံးသည် အလုံးစုံ ပြေးလွှားကာ ပျက်ပြားသွားလေ၏။ ဤမြင်ကွင်းသည် တရားဓမ္မနှင့် ပြတ်သားသော အမြင်မရှိဘဲ မာန်မာနနှင့် ရန်လိုမှုကို အားထားလျှင် အရှက်ကွဲကာ ကြောက်လန့်ပျက်စီးသို့ ချက်ချင်း ကျရောက်နိုင်ကြောင်းကို ထင်ဟပ်စေသည်။
Verse 2
तान् दृष्टवा द्रवतः सर्वान् धार्तराष्ट्रानू पराड्मुखान् । दुर्योधनो महाराजो नासीत् तत्र पराड्मुख:
ဝိုင်ရှမ္ပါယန မိန့်ကြားသည်—ဓೃತရာଷ္ဋရ၏ သားတော်အားလုံး စစ်မြေပြင်မှ ကျောပေးကာ ထွက်ပြေးသွားကြသည်ကို မြင်သော်လည်း၊ ဘုရင် ဒုရ्यೋಧန တစ်ဦးတည်းသာ ထိုနေရာတွင် ကျောမပေးခဲ့။ မိမိဘက်က ပျက်ပြားပြေးလွှားနေသော်လည်း သူသည် တည်ကြည်စွာ ရပ်တည်ကာ စစ်တွင် ကျောမပြ—မတရားသော အကြောင်းအရာအတွက် အသုံးချခံရသော်လည်း မတုန်မလှုပ် သတ္တိ၏ ပုံရိပ်တစ်ရပ်ဖြစ်သည်။
Verse 3
तामापतन्तीं सम्प्रेक्ष्य गन्धर्वाणां महाचमूम् । महता शरवर्षेण सो< भ्यवर्षदरिंदम:
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်– ဂန္ဓဗ္ဗတို့၏ ကြီးမားသော စစ်တပ်ကြီးသည် မိမိထံသို့ အလျင်အမြန် တိုက်ခိုက်လာသည်ကို မြင်သော် ရန်သူနှိမ်နင်းသူ သူရဲကောင်း ဒုရျောဓနသည် မြားမိုးကြီးတစ်ခုကဲ့သို့ အားကြီးစွာ ပစ်လွှတ်လေ၏။
Verse 4
अचिन्त्य शरवर्ष तु गन्धर्वास्तस्य तं रथम् । दुर्योधनं जिघांसन्त: समन््तात् पर्यवारयन्
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်– မတွေးမခေါ်နိုင်လောက်အောင် မြားမိုးကြီးကျနေသော်လည်း ဂန္ဓဗ္ဗတို့သည် မလှုပ်မရှား မပူပန်ကြ။ ဒုရျောဓနကို သတ်လိုသော စိတ်ဖြင့် သူ၏ ရထားကို လေးဘက်လုံးမှ ဝိုင်းရံလေ၏။
Verse 5
युगमीषां वरूथं च तथैव ध्वजसारथी । अश्वांस्त्रिवेणुं तल्पं च तिलशो व्यधमउछ्छरै:
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်– ထိုးဖောက်မြန်ဆန်သော မြားများဖြင့် သူသည် ရထား၏ ယုတ်နှင့် တိုင်၊ ကာကွယ်ရေးအကာအရံ၊ အလံနှင့် ရထားမောင်းသူ၊ မြင်းများ၊ ဝါးသုံးချောင်းဖြင့် ပြုလုပ်ထားသော ထီးတော်၊ ထိုင်ခုံတိုင်အောင်ကို အစိတ်အစိတ် ခွဲဖြတ်ပစ်လေ၏။
Verse 6
दुर्योधन चित्रसेनो विरथं पतितं भुवि । अभिद्र॒त्य महाबाहुर्जीवग्राहमथाग्रहीत्,उस समय दुर्योधन रथहीन होकर धरतीपर गिर पड़ा। यह देख महाबाहु चित्रसेनने झटपट जाकर उसे जीते-जी ही बंदी बना लिया
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်– ရထားမဲ့သွားသော ဒုရျောဓနသည် မြေပေါ်သို့ လဲကျသွားသောအခါ လက်တန်ခိုးကြီးသော စိတ္တရစေနသည် အလျင်အမြန် ပြေးဝင်ကာ သူ့ကို အသက်ရှင်လျက် ဖမ်းဆီး၍ အကျဉ်းသားအဖြစ် ခေါ်ယူလေ၏။
Verse 7
तस्मिन् गृहीते राजेन्द्र स्थितं दुःशासन रथे | पर्यगृह्नन्त गन्धर्वा: परिवार्य समन््तत:,राजेन्द्र! दुर्योधनके कैद हो जानेपर गन्धर्वोंने रथपर बैठे हुए दुःशासनको भी सब ओरसे घेरकर पकड़ लिया
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်– «အို မင်းမြတ်ကြီး၊ ဒုရျောဓန ဖမ်းဆီးခံရပြီးနောက် ဂန္ဓဗ္ဗတို့သည် လေးဘက်လုံးမှ ဝိုင်းရံကာ ရထားပေါ်တွင် ထိုင်နေသေးသော ဒုရှာသနကိုပါ ဖမ်းဆီး၍ အကျဉ်းသားအဖြစ် ခေါ်ယူကြလေ၏»။
Verse 8
विविंशतिं चित्रसेनमादायान्ये विदुद्रुवु: । विन्दानुविन्दावपरे राजदारांश्व सर्वश:
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– ဂန္ဓဗ္ဗအချို့သည် ဝိဝိṁသတိ နှင့် စိတြစေန ကို ဖမ်းဆီးယူကာ အလျင်အမြန် ထွက်ပြေးသွားကြသည်။ အခြားသူတို့သည် ဝိန္ဒာ နှင့် အနုဝိန္ဒာ ကိုလည်း ဖမ်းယူပြီး မင်းတော်အိမ်တော်၏ မိဖုရားများနှင့် မိန်းမများအားလုံးကိုပါ မိမိတို့အာဏာအောက်သို့ ကျရောက်စေ하였다။
Verse 9
सैन्यं तद् धार्तराष्ट्रस्य गन्धर्वै: समभिद्रुतम् । पूर्व प्रभग्ना: सहिता: पाण्डवानभ्ययुस्तदा
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– ဓೃತရာෂ္ဌရ၏ သားများ၏ စစ်တပ်ကို ဂန္ဓဗ္ဗတို့က ပြင်းထန်စွာ တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။ ထို့နောက် ယခင်ကတည်းက ပျက်စီးကွဲပြားနေသော ထိုတပ်ဖွဲ့တို့သည် တစ်စုတစ်စည်းတည်း စုဝေးကာ ပाण्डဝတို့ထံ ခိုလှုံရန် သွားကြသည်။
Verse 10
शकटापणवेशाश्व यानयुग्यं च सर्वश: । शरणं पाण्डवान् जम्मुर्हियमाणे महीपतौ
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– မင်းကြီးကို (အကျဉ်းသားအဖြစ်) ခေါ်ဆောင်သွားကြစဉ် ကౌရဝ စစ်သားတို့သည် အလွန်ရှုပ်ထွေးစွာဖြင့် လှည်းများ၊ စားနပ်ရိက္ခာနှင့် စျေးဆိုင်ပစ္စည်းများ၊ အဝတ်အစားနှင့် ကိရိယာတန်ဆာပလာများ၊ မြင်းများနှင့် အခြားစီးနင်းယာဉ်များ၊ နွားယဉ်ဆွဲနိုင်သော တိရစ္ဆာန်များကိုပါ ယူဆောင်ကာ ပाण्डဝတို့ထံ ခိုလှုံရန် သွားကြသည်။
Verse 11
सैनिक बोले--कुन्तीकुमारो! हमारे प्रियदर्शी महाबाहु महाबली धूृतराष्ट्रकुमार राजा दुर्योधनको गन्धर्व (बाँधकर) लिये जाते हैं। आपलोग उनकी रक्षाके लिये दौड़िये। वे दुःशासन
စစ်သားတို့က အော်ဟစ်ကြသည်– “ကുന္တီ၏ သားတော်တို့ရေ! ကျွန်ုပ်တို့၏ ချစ်ခင်မြင်သာသော၊ လက်မောင်းကြီး၍ အင်အားကြီးသော ဓೃತရာஷ္ဌရ၏ သား မင်းသား—ဘုရင် ဒုర్యೋಧန—ကို ဂန္ဓဗ္ဗတို့က ချည်နှောင်၍ အကျဉ်းသားအဖြစ် ခေါ်ဆောင်သွားနေကြသည်။ သူ့ကို ကာကွယ်ရန် အလျင်အမြန် ပြေးကြပါ။ ထို့ပြင် ဒုಃရှာသန၊ ဒုర్వိသဟ၊ ဒုর্মုခ၊ ဒုర్జယ နှင့် ကုရုအိမ်တော်၏ မိန်းမများအားလုံးကိုပါ ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားနေကြသည်။”
Verse 12
दुःशासनो दुर्विषहो दुर्मुखो दुर्जयस्तथा । बद्ध्वा हियन्ते गन्धर्व राजदाराश्न सर्वश:
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– “ဒုಃရှာသန၊ ဒုర్వိသဟ၊ ဒုর্মုခ၊ ဒုర్జယ တို့လည်း ချည်နှောင်ဖမ်းဆီးကာ ခေါ်ဆောင်သွားကြသည်။ ထို့အပြင် ကုရု မင်းတော်အိမ်တော်၏ မိန်းမများအားလုံးကိုပါ ဂန္ဓဗ္ဗတို့က ဖမ်းယူ၍ ခေါ်ဆောင်သွားကြသည်။”
Verse 13
इति दुर्योधनामात्या: क्रोशन्तो राजगृद्धिन: । आर्ता दीनास्तत: सर्वे युधिष्ठिरमुपागमन्
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်– ထို့ကြောင့် ဒုရ്യောဓန၏ အမတ်များသည် မင်းအာဏာကို လောဘကြီး၍ အော်ဟစ်ကြကာ ယုဓိဋ္ဌိရထံသို့ လာရောက်ကြ၏။ စိတ်နာကျင်၍ နှိမ့်ချသွားသော သူတို့သည် ထိုစကားများကို ထပ်မံကြွေးကြော်လျက် အရှင်ထံ ချဉ်းကပ်ကြ၏။
Verse 14
तांस्तथा व्यथितान् दीनान् भिक्षमाणान् युधिष्ठटिरम् वृद्धान् दुर्योधनामात्यान् भीमसेनो 5 भ्यभाषत
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်– ဒုရ്യောဓန၏ အသက်ကြီးသော အမတ်များသည် စိတ်နာကျင်၍ နှိမ့်ချကာ ယုဓိဋ္ဌိရထံ အကူအညီကို တောင်းခံလာသည်ကို မြင်သဖြင့် ဘီမစေနက သူတို့အား ပြောဆိုလေ၏။
Verse 15
महता हि प्रयत्नेन संनह् गजवाजिभि: | अस्माभिर्यदनुष्ेयं गन्धर्वैस्तदनुछितम्,“हमें हाथी-घोड़ों आदिके द्वारा बहुत प्रयत्न करके कमर कसकर जो काम करना चाहिये था, उसे गन्धर्वोंने ही पूरा कर दिया
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်– «ဆင်မြင်းတို့ဖြင့် အပြည့်အဝ ပြင်ဆင်ကာ ကြိုးပမ်းအားထုတ်ကြီးစွာဖြင့် ငါတို့က လုပ်ဆောင်သင့်သော အလုပ်ကို ဂန္ဓဗ္ဗတို့ကပင် ပြီးမြောက်စေခဲ့သည်» ဟု။
Verse 16
अन्यथा वर्तमानानामर्थों जातो5यमन्यथा । दुर्मन्त्रितमिदं तावदू राज्ञो दुर्दृतदेविन:
သူတို့ လိုလားနေသည့် အရာနှင့် ဆန့်ကျင်သည့် အကျိုးရလဒ်သာ ဖြစ်ပေါ်လာ၏။ သူတို့ လုပ်ရပ်၏ အဓိပ္ပါယ်သည် မူလရည်ရွယ်ချက်၏ ဆန့်ကျင်ဘက်သို့ ပြောင်းလဲသွား၏။ ဤသည်မှာ ကောက်ကျစ်သော အကြံပေးချက်များဖြင့် စီမံထားသော ဘုရင် ဒုရ്യောဓန၏ မကောင်းသော အကြံအစည်ပင် ဖြစ်သော်လည်း မအောင်မြင်ခဲ့။
Verse 17
द्वेष्टारमन्ये क्लीबस्य पातयन्तीति नः श्रुतम् इदं कृत॑ नः प्रत्यक्ष॑ं गन्धर्वैरतिमानुषम्
မစွမ်းမသန်သော ယောက်ျားကို မုန်းတီးသူတို့ကို အခြားသူများကပင် အောက်ကျအရှက်ရစေသည်ဟု ငါတို့ ကြားဖူးသည်။ ယနေ့ ဂန္ဓဗ္ဗတို့သည် လူ့အလွန်သော သတ္တိဗလဖြင့် ထိုကြားဖူးသည့် စကားကို ငါတို့ မျက်မြင်အဖြစ် ပြသလိုက်ပြီ။
Verse 18
दिष्ट्या लोके पुमानस्ति कश्रिदस्मत्प्रिये स्थित: । येनास्माकं हृतो भार आसीनानां सुखावह:
ကံကောင်းလှစွာ၊ ဤလောက၌ ကျွန်ုပ်တို့ကို ချစ်ခင်ကာ အကျိုးပြုရန် တည်ကြည်စွာ ရပ်တည်နေသော ယောက်ျားတစ်ဦး ရှိနေသေးသည်။ သူကြောင့် ကျွန်ုပ်တို့၏ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးကို လျော့ချပေးပြီး၊ ကျွန်ုပ်တို့ ထိုင်နေရာမှပင် သက်သာချမ်းသာမှုကို ရရှိစေ하였다။
Verse 19
शीतवातातपसहांस्तपसा चैव कर्शितान् | समस्थो विषमस्थान हि द्रष्टमिच्छति दुर्मति:
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– «ကျွန်ုပ်တို့သည် အအေး၊ လေ၊ နေပူပြင်းတို့ကို ခံရပြီး၊ တပဿာကြောင့် ကိုယ်ခန္ဓာလည်း ပင်ပန်းနွမ်းနယ်ကာ၊ ခက်ခဲမညီမညာသော အခြေအနေများအတွင်း နေထိုင်နေရသော်လည်း—ရာဇပလ္လင်ပေါ်တွင် လုံခြုံစွာ ထိုင်ကာ သက်သာချမ်းသာမှုကို ခံစားနေသော မကောင်းစိတ်ရှိသည့် ဒုရ្យೋಧနသည် ဤဒုက္ခအခြေအနေတွင် ကျွန်ုပ်တို့ကို လာကြည့်လိုနေသေးသည်»။
Verse 20
अधर्मचारिणस्तस्य कौरव्यस्य दुरात्मन: । ये शीलमनुवर्तन्ते ते पश्यन्ति पराभवम्,“उस पापाचारी दुरात्मा कौरवके स्वभावका जो लोग अनुसरण करते हैं, वे भी अपनी पराजय देखते हैं
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– «အဓမ္မဖြင့် အသက်မွေးနေသော ထိုကောရဝ မကောင်းသူ၏ အကျင့်အကြံကို လိုက်နာသူတို့သည် မိမိတို့၏ ကျရှုံးမှုကို ကိုယ်တိုင်မြင်ရလိမ့်မည်»။
Verse 21
अधर्मो हि कृतस्तेन येनैतदुपशिक्षितम् | अनृशंसास्तु कौन्तेयास्तत् प्रत्यक्ष ब्रवीमि व:
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက ပြောသည်– «ဤအကြံကို သင်ပေးသူ—ဒုရ്യೋಧနကို တောထဲသို့ သွား၍ ပाण्डဝတို့နှင့် တွေ့ကာ သူတို့ကို လှောင်ပြောင်စေဟု အကြံပေးသူ—သည် အလွန်ကြီးမားသော အဓမ္မကို ကျူးလွန်ခဲ့သည်။ ကုန္တီ၏ သားတို့သည် သဘာဝအားဖြင့် ရက်စက်သူများ မဟုတ်ကြ; ဤအရာကို သင်တို့အားလုံးရှေ့တွင် ထင်ရှားစွာ ငါကြေညာသည်!»
Verse 22
एवं ब्रुवाणं कौन्तेयं भीमसेनमपस्वरम् । न काल: परुषस्यायमिति राजाभ्यभाषत,कुन्तीनन्दन भीमसेनको इस प्रकार विकृत स्वरमें बात करते देख राजा युधिष्ठिरने कहा --'भैया! यह कड़वी बातें कहनेका समय नहीं है”
ကုန္တီ၏ သား ဘီမစೇနသည် အသံပျက်၍ ကြမ်းတမ်းစွာ ပြောဆိုနေသည်ကို မြင်သော်၊ ဘုရင် ယုဓိဋ္ဌိရက ပြောလိုက်သည်– «ညီတော်၊ ယခုက ခါးသီးကြမ်းတမ်းသော စကားများ ပြောရမည့် အချိန် မဟုတ်»။
Verse 131
सैनिका ऊचु: प्रियदर्शी महाबाहुर्धातराष्ट्री महाबल: । गन्धर्वर्हियते राजा पार्थास्तमनुधावत
စစ်သည်တို့က ပြောကြသည်– «ရုပ်ရည်လှပ၍ လက်မောင်းကြီးသန်မာကာ အင်အားကြီးမားသော ဓာတရာရှ္ဋြ မင်းသား—ကျွန်ုပ်တို့၏ ဘုရင်—ကို ဂန္ဓဗ္ဗတို့က ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားနေပြီ။ အို ပೃഥာ၏ သားတို့၊ သူတို့ကို လိုက်လံတားဆီးကြပါ!»
Verse 241
इस प्रकार श्रीमहाभारत वनपर्वके अन्तर्गत घोषयात्रापर्वमें कर्णपराजयविषयक दो सौ इकतालीसवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/
ဤသို့ဖြင့် «သီရိ မဟာဘာရတ» ၏ ဝနပရဝအတွင်းရှိ ဂိုရှယာထရာပရဝ၌ ကာဏ၏ ရှုံးနိမ့်မှုအကြောင်း ဆိုသော နှစ်ရာလေးဆယ်တစ်မြောက် အခန်း ပြီးဆုံးလေ၏။ ဤကော်လိုဖွန်သည် အပိုင်းတစ်ခု၏ အဆုံးသတ်ကို မှတ်သားကာ မာနနှင့် ရန်လိုမှုတို့သည် ပြန်လှန်မှုကို တွေ့ကြုံရပြီး အကျိုးဆက်၏ သီလတရားလမ်းကြောင်းကို ထပ်မံအတည်ပြုသကဲ့သို့ ဖြစ်သည်။
Verse 242
इति श्रीमहाभारते वनपर्वणि घोषयात्रापर्वणि दुर्योधनादिहरणे द्विचत्वारिंशदधिकद्विशततमो 5 ध्याय:
ဤသို့ဖြင့် «သီရိ မဟာဘာရတ» ၏ ဝနပရဝအတွင်း၊ နွားမောင်းခရီး (ဂိုရှယာထရာ) အပိုင်း၌ ဒုရယောဓနနှင့် သူ၏အဖွဲ့ကို ဖမ်းဆီးခေါ်ဆောင်သွားခြင်းအကြောင်း ဆိုသော နှစ်ရာလေးဆယ်နှစ်မြောက် အခန်း ပြီးဆုံးလေ၏။ ဤကော်လိုဖွန်သည် အဖြစ်အပျက်၏ ပြီးဆုံးမှုကို မှတ်သားကာ မာနနှင့် ရန်လိုမှုတို့သည် အရှက်ကွဲခြင်းကို တွေ့ကြုံရသည့် သီလတရားဆိုင်ရာ အလှည့်အပြောင်းအဖြစ် ဖော်ပြပြီး၊ ထိန်းသိမ်းခြင်းသည် မျှော်လင့်ရသော သင်ခန်းစာဖြစ်ကြောင်းကို ညွှန်ပြသည်။
Frequently Asked Questions
The chapter highlights the ethical instability of prestige politics: ritual merit and public praise are leveraged toward hostile intent, raising the dilemma of whether royal legitimacy can remain dharmic when yoked to envy-driven objectives.
Public acclaim and ritual success do not, by themselves, certify moral excellence; vows and reputational narratives function as instruments of power, and prudent judgment requires separating ceremonial achievement from ethical intent.
No explicit phalaśruti is stated here; the meta-function is narrative and ethical—showing how reports, vows, and ritual discourse reshape decisions, especially Yudhiṣṭhira’s loss of calm and the move toward leaving Dvāitavana.
Read Mahabharata in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.