Shloka 42
Dambhodbhava, Nara-Nārāyaṇa, and the Counsel to Abandon Hubris
Udyoga-parva 94
स्थाता न: समये तस्मिन् पितेति कृतनिश्चया: । नाहास्म समयं तात तच्च नो ब्राह्मणा विदु:
sthātā naḥ samaye tasmin pite iti kṛtaniścayāḥ | nāhāsma samayaṃ tāta tac ca no brāhmaṇā viduḥ ||
ဝိုင်သမ္ပာယနက ပြောသည်– «သတ်မှတ်ထားသော အချိန်ရောက်လျှင် ကျွန်ုပ်တို့၏ ဖခင်သည် မိမိကတိကို တည်မြဲစွာ ထိန်းသိမ်းမည်—‘အမှန်တကယ် ဖခင်ကဲ့သို့ ပြုမူမည်’ ဟူ၍ ဆုံးဖြတ်ထားသဖြင့်၊ အို ချစ်လှစွာသော မင်းသား၊ ကျွန်ုပ်တို့သည် သဘောတူထားသော စည်းကမ်းကို တစ်ခါမျှ မချိုးဖောက်ခဲ့ပါ။ ကျွန်ုပ်တို့နှင့်အတူ နေထိုင်ခဲ့သော ဗြာဟ္မဏတို့ကလည်း ဤအရာကို အမှန်ဟု သိကြသည်»။
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse underscores dharma as fidelity to a sworn agreement: moral authority and rightful claim rest on keeping one’s pledged terms, and public witnesses (here, Brahmins) strengthen the ethical and social legitimacy of that truth.
In the Udyoga Parva’s lead-up to war, the speaker reports a claim that the exiled party never broke the stipulated conditions of their agreement; they endured the term relying on the expectation that the ‘father’ figure would honor his promise at the appointed time, with Brahmins serving as corroborating witnesses.