Shloka 25
Adhyāya 152: Kaurava-sainyavibhāgaḥ
Division and Standardization of the Kaurava Host
जनौघसलिलावर्तो रथनागाश्चमीनवान् | शड्खदुन्दुभिनिर्धोष: कोशसंचयरत्नवान्
vaiśampāyana uvāca | janaugha-salilāvarto ratha-nāgāśva-mīnavān | śaṅkha-dundubhi-nirdhoṣaḥ kośa-saṃcaya-ratnavān, rājan |
ဝိုင်ရှမ္ပါယနက မိန့်ကြားသည်– မင်းကြီးအို၊ လူအစုအဝေးကြီးသည် ပင်လယ်ထဲက လှိုင်းဝဲကဲ့သို့ လှုပ်ရှားကာ လှည့်ပတ်နေသကဲ့သို့ ထင်ရ၏။ ရထား၊ ဆင်၊ မြင်းတို့သည် ထိုအတွင်း၌ ငါးများကဲ့သို့ မြင်ရ၏။ သင်္ခါသံနှင့် ဒုန္ဒုဘီတီးသံတို့သည် ထိုပင်လယ်၏ ဟိန်းဟောက်သံဖြစ်လာပြီး၊ စုဆောင်းထားသော خزာနာများသည် ရတနာတောင်တန်းများကို ကိုယ်စားပြုသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ဤသို့ ကုရုတပ်မတော်သည် စစ်စိတ်ထက်သန်မှုဖြင့် ဖောင်းပွလာကာ အင်အားနှင့် ဥစ္စာကြွယ်ဝမှုတို့ဖြင့် လှိုင်းထန်သော ပင်လယ်တစ်စင်းကဲ့သို့ ထင်ရှားလာသည်။ ထိုတောက်ပမှုသည် အဟင်္ကာရ၏ အန္တရာယ်နှင့် လာမည့်စစ်ပွဲကို ကြိုတင်ညွှန်ပြနေ၏။
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse uses a grand ocean-metaphor to show how collective power, noise, and wealth can intoxicate a kingdom; it subtly warns that such swelling pride and militarized excitement can carry society toward destructive conflict.
Vaiśampāyana describes the Kuru preparations and the massed assembly in vivid imagery: the crowd swirls like a whirlpool, war-vehicles and animals move like fish, conches and drums roar like the sea, and accumulated treasure appears like jewels—building the atmosphere before the outbreak of war.