Previous Verse
Next Verse

Shloka 4

Yudhiṣṭhira’s Lament for Karṇa and Renunciation-Oriented Self-Assessment (शोक-प्रलापः / त्याग-प्रवृत्तिः)

युधिष्ठिरने कहा--अर्जुन! यदि हमलोग वृष्णिवंशी तथा अन्धकवंशी क्षत्रियोंकी नगरी द्वारकामें जाकर भीख माँगते हुए अपना जीवन-निर्वाह कर लेते तो आज अपने कुटुम्बको निर्वेश करके हम इस दुर्दशाको प्राप्त नहीं होते ।। अमित्रा न: समृद्धार्था वृत्तार्था: कुरव: किल । आत्मानमात्मना हत्वा कि धर्मफलमाप्नुम:,हमारे शत्रुओंका मनोरथ पूर्ण हुआ (क्योंकि वे हमारे कुलका विनाश देखकर प्रसन्न होंगे)। कौरवोंका प्रयोजन तो उनके जीवनके साथ ही समाप्त हो गया। आत्मीय जनोंको मारकर स्वयं ही अपनी हत्या करके हम कौन-सा धर्मका फल प्राप्त करेंगे?

Yudhiṣṭhira uvāca— Arjuna! yadi vayaṁ Vṛṣṇivaṁśyāndhakavaṁśya-kṣatriyāṇāṁ nagarīṁ Dvārakāṁ gatvā bhikṣāṁ yācantaḥ jīvana-nirvāhaṁ kṛtavantaḥ syāma, adya sva-kutumbaṁ nirveśya naivaṁ durdaśāṁ prāpnuyāma. Amitrā naḥ samṛddhārthā vṛttārthāḥ Kuravaḥ kila; ātmānam ātmanā hatvā kiṁ dharma-phalam āpnuyāmaḥ?

ယုဓိဋ္ဌိရက ပြောသည်– «အာర్జုန၊ ငါတို့သည် ဝೃષ્ણိနှင့် အန္ဓကတို့၏ မြို့ ဒွာရကာသို့ သွား၍ တောင်းစားကာ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းခဲ့လျှင်၊ ကိုယ့်အိမ်ထောင်ကို အသက်ကင်းမဲ့စေပြီးနောက် ဤကဲ့သို့ ဆင်းရဲသည့် အခြေအနေသို့ မရောက်ခဲ့ကြပေ။ ငါတို့၏ ရန်သူတို့၏ ဆန္ဒသည် ပြည့်စုံသွားပြီ—သူတို့သည် ငါတို့ မျိုးရိုးပျက်စီးခြင်းကို မြင်၍ ဝမ်းမြောက်ကြလိမ့်မည်။ ကုရုဝင် (ကောရဝ) တို့၏ ရည်ရွယ်ချက်လည်း သူတို့၏ အသက်နှင့်အတူသာ အဆုံးသတ်ခဲ့သည်။ ကိုယ့်ဆွေမျိုးကို သတ်ပြီး၊ ထိုအမှုတည်းဖြင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကို ဖျက်ဆီးသကဲ့သို့ ဖြစ်သွားသော ငါတို့သည် ဓမ္မ၏ အကျိုးကို ဘာရနိုင်မည်နည်း?»

अमित्राःenemies
अमित्राः:
Karta
TypeNoun
Rootअमित्र
FormMasculine, Nominative, Plural
नःof us/our
नः:
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Plural
समृद्धार्थाःhaving their aim fulfilled
समृद्धार्थाः:
Karta
TypeAdjective
Rootसमृद्धार्थ
FormMasculine, Nominative, Plural
वृत्तार्थाःwhose purpose is accomplished
वृत्तार्थाः:
Karta
TypeAdjective
Rootवृत्तार्थ
FormMasculine, Nominative, Plural
कुरवःthe Kurus (Kauravas)
कुरवः:
Karta
TypeNoun
Rootकुरु
FormMasculine, Nominative, Plural
किलindeed/it is said
किल:
TypeIndeclinable
Rootकिल
आत्मानम्oneself (the self)
आत्मानम्:
Karma
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Accusative, Singular
आत्मनाby oneself/with oneself
आत्मना:
Karana
TypeNoun
Rootआत्मन्
FormMasculine, Instrumental, Singular
हत्वाhaving killed
हत्वा:
TypeVerb
Rootहन्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral for gerund)
किwhat?
कि:
Karma
TypePronoun
Rootकिम्
FormNeuter, Accusative, Singular
धर्मफलम्fruit of dharma/merit
धर्मफलम्:
Karma
TypeNoun
Rootधर्मफल
FormNeuter, Accusative, Singular
आप्नुमःshall we obtain
आप्नुमः:
TypeVerb
Rootआप्
Formलृट् (simple future), Future, First, Plural, Parasmaipada

युधिछिर उवाच

युधिष्ठिर (Yudhiṣṭhira)
अर्जुन (Arjuna)
द्वारका (Dvārakā)
वृष्णि (Vṛṣṇi clan)
अन्धक (Andhaka clan)
कुरवः/कौरवाः (Kuravas/Kauravas)
अमित्राः (enemies)