Shloka 156
Yudhiṣṭhira’s Lament for Karṇa and Renunciation-Oriented Self-Assessment (शोक-प्रलापः / त्याग-प्रवृत्तिः)
इह चामुत्र चैवेति कृपणा: फलहेतव: । इसी प्रकार सभी माताएँ उपवास
iha cāmutra caiveti kṛpaṇāḥ phala-hetavaḥ |
ယုဓိဋ္ဌိရက ပြောသည်– «‘ဤလောက၌လည်း၊ နောက်လောက၌လည်း’ ဟု တွေးကာ သနားဖွယ်သူတို့သည် အကျိုးရလဒ်ကို ရည်ရွယ်၍ လုပ်ကြ၏။ ထိုနည်းတူ မိခင်တို့သည် ထူးချွန်သောသားကို လိုလားသဖြင့် အစာရှောင်ခြင်း၊ ယဇ်ပူဇော်ခြင်း၊ ဝရတ (သစ္စာကတိ/သီလကတိ) များ၊ မင်္ဂလာအခမ်းအနားနှင့် အခြားကောင်းမြတ်သော အကျင့်အကြံများကို ဆောင်ရွက်ကာ ဆယ်လအတောအတွင်း သန္ဓေကို ထိန်းသိမ်းပျိုးထောင်ကြ၏။ သူတို့၏ ရည်ရွယ်ချက်မှာ– ကလေးများ အန္တရာယ်ကင်းစွာ မွေးဖွားနိုင်လျှင်၊ မွေးပြီးနောက် အသက်ရှင်နေနိုင်လျှင်၊ အားကောင်း၍ ကောင်းသောဂုဏ်သတ္တိများနှင့် ပြည့်စုံလာလျှင်၊ ဤလောကနှင့် နောက်လောကတွင်ပါ ကျွန်ုပ်တို့အား ချမ်းသာပျော်ရွှင်မှု ပေးမည်ဟူ၍ ဖြစ်၏။ ထို့ကြောင့် ထိုဒုက္ခရောက်မိခင်တို့သည် အကျိုး ‘အသီး’ ကို မျှော်လင့်ကြ၏။»
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
The verse highlights how people often act with a strong expectation of reward—seeking benefit ‘here and hereafter.’ By calling such agents kṛpaṇa (“pitiable/attached”), it critiques fruit-motivated action and points toward a more dharmic ideal of acting without anxious clinging to outcomes.
In Śānti Parva’s reflective discourse, Yudhiṣṭhira remarks on human motivation: even loving, strenuous maternal practices (fasts, vows, rites during pregnancy) are frequently driven by the hope that virtuous, strong children will later provide happiness in both worlds.