Shloka 86
Bhīṣma’s Śara-śayyā Stuti to Vāsudeva and Yogic Preparation for Dehotsarga
Body-Relinquishment
इस विश्वकी रचना करनेवाले परमेश्वर! आपको प्रणाम है। विश्वके आत्मा और विश्वकी उत्पत्तिके स्थानभूत जगदीश्वर! आपको नमस्कार है। आप पाँचों भूतोंसे परे हैं और सम्पूर्ण प्राणियोंके मोक्षस्वरूप ब्रह्म हैं ।।
namaḥ te triṣu lokeṣu namaḥ te paratastriṣu | namaḥ te dikṣu sarvāsu tvaṁ hi sarvamayo nidhiḥ ||
ဤကမ္ဘာကို ဖန်ဆင်းတော်မူသော အမြင့်မြတ်ဆုံး အရှင်၊ သင့်အား နမস্কာရပါ၏။ ကမ္ဘာ၏ အတ္တဖြစ်၍ ကမ္ဘာပေါ်ပေါက်ရာ အရင်းအမြစ်ဖြစ်သော လောကဣश्वर၊ သင့်အား ရိုသေစွာ နမস্কာရပါ၏။ သင်သည် ငါးပါးဓာတ်ကို ကျော်လွန်ပြီး သတ္တဝါအားလုံး၏ မောက္ခဖြစ်သော ဘြဟ္မန်တော် ဖြစ်၏။ လောကသုံးပါးအတွင်း ပျံ့နှံ့တော်မူသော သင့်အား နမস্কာရပါ၏။ လောကသုံးပါးကိုလည်း ကျော်လွန်နေသော သင့်အား နမস্কာရပါ၏။ အရပ်ရပ်အားလုံး၌ ပျံ့နှံ့တော်မူသော အရှင်၊ သင့်အား နမস্কာရပါ၏—အကြောင်းမူကား သင်သည် အရာဝတ္ထုအားလုံးဖြင့် ပြည့်စုံသော မကုန်ခန်းသည့် خزန်တော် ဖြစ်သောကြောင့်တည်း။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches a vision of the Supreme as both immanent and transcendent: present throughout the three worlds and all directions, yet also beyond the three worlds. It frames God/Brahman as the all-containing repository and as the liberating reality (mokṣa-svarūpa) sought by beings.
In the Shanti Parva’s instruction setting, Bhishma speaks in a devotional register, offering salutations and praise to the Supreme Lord. The verse functions as a stotra-like affirmation of the Lord’s cosmic pervasion and supremacy within Bhishma’s broader discourse on dharma and ultimate good.