Shloka 28
तृष्णाक्षय-उपदेशः
Instruction on the Cessation of Craving
द्वाराणि यस्य सर्वाणि सुगुप्तानि मनीषिण: । उपस्थमुदरं बाहू वाक् चतुर्थी स वै द्विज:,जिस मनीषी पुरुषके उपस्थ, उदर, हाथ-पैर और वाणी--ये सभी द्वार पूर्णतः रक्षित हैं, वही वास्तवमें ब्राह्मण है
dvārāṇi yasya sarvāṇi sugoptāni manīṣiṇaḥ | upastham udaraṃ bāhū vāk caturthī sa vai dvijaḥ ||
ကပိလက ဆိုသည်—အမှန်တကယ် ပညာရှိဟူသည် တံခါးများအားလုံးကို ကောင်းစွာ ကာကွယ်ထားသူဖြစ်သည်။ အဲဒီတံခါးများမှာ လိင်စိတ်၊ ဝမ်း၏ အစာလိုချင်စိတ်၊ လက်မောင်းများ (လုပ်ဆောင်ခြင်းနှင့် ယူဆောင်ဖမ်းဆီးနိုင်သော အာဏာ) နှင့် စကား—ဤလေးခုဖြစ်သည်။ ထိုသို့ ကိုယ်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်သူသာ ‘နှစ်ကြိမ်မွေး’ (ဒွိဇ/ဗြာဟ္မဏ) ဟု ခေါ်ထိုက်သည်၊ အကြောင်းမှာ သူ၏ အကျင့်သည် ဆန္ဒမဟုတ်ဘဲ စည်းကမ်းဖြင့် ကာကွယ်ထားသောကြောင့် ဖြစ်သည်။
कपिल उवाच
Educational Q&A
Brahminhood is defined by disciplined restraint: guarding desire (sex), appetite (food), the power of action (arms), and speech. Ethical identity is grounded in self-mastery rather than mere birth or ritual.
In the Śānti Parva’s instruction on dharma and liberation-oriented conduct, Kapila delivers a didactic statement redefining the ‘dvija’ as the person who protects key ‘gates’ of behavior through vigilance and wisdom.