Shloka 5
Yoga-kṛtya (योककृत्य) — Vyāsa on Sense-Restraint, Obstacles, and Brahman-Realization
आकाशात् तु विकुर्वाणात् सर्वगन्धवह: शुचि: । बलवान जायते वायुस्तस्य स्पर्शो गुणो मत:
ākāśāt tu vikurvāṇāt sarvagandhavahaḥ śuciḥ | balavān jāyate vāyus tasya sparśo guṇo mataḥ ||
ဗျာသက ဓာတ်တရားများ ပေါ်ထွန်းလာသည့် အစဉ်ကို ရှင်းပြသည်– ထို့နောက် အာကာသ (ākāśa) တွင် ပြောင်းလဲမှု ဖြစ်ပေါ်သောအခါ သန့်ရှင်း၍ အနံ့ရနံ့အားလုံးကို သယ်ဆောင်နိုင်သော အင်အားကြီး ဝါယု (vāyu) ပေါ်ထွန်းလာသည်။ ဝါယု၏ ထူးခြားသော ဂုဏ်သတ္တိကို “ထိတွေ့မှု” (sparśa) ဟု သတ်မှတ်ကြသည်။
व्यास उवाच
Educational Q&A
The verse teaches a step in the ordered evolution of the elements: from the transformation of ākāśa arises vāyu, whose defining attribute is sparśa (touch). Each element is known by its specific guṇa, aiding philosophical discernment.
Vyāsa is presenting a doctrinal explanation within Śānti Parva’s instruction: a cosmological account of how elemental principles manifest sequentially and how their characteristic qualities are identified.