Shloka 16
Jñāna-plava (The Raft of Knowledge): Svabhāva, Prajñā, and the Ascent to Ātmajñāna
विमुच्य हृदयग्रन्थिं चड़्क्रमन्ति यथासुखम् । न येषां बान्धवा: सन्ति ये चान्येषां न बान्धवा:
vimucya hṛdayagranthiṃ caḍkramanti yathāsukham | na yeṣāṃ bāndhavāḥ santi ye cānyeṣāṃ na bāndhavāḥ ||
ဇိုင်ဂိရှဗျာက ဆိုသည်– နှလုံးသား၏ ချည်နှောင်မှုကို ဖြေချပြီးနောက် သူတို့သည် အရပ်ရပ်သို့ လွတ်လပ်စွာ၊ ပျော်ရွှင်စွာ လှည့်လည်သွားလာကြသည်။ သူတို့တွင် ကိုယ်ပိုင် ဆွေမျိုးမရှိသကဲ့သို့၊ အခြားသူတို့၏ ဆွေမျိုးအဖြစ်လည်း မတည်ကြ။
जैगीषव्य उवाच
Educational Q&A
Freedom arises when the ‘knot of the heart’—ignorance-driven attachment and possessiveness—is cut. The liberated person no longer defines identity through ‘my people’ and ‘others’ and thus moves through the world without binding ties.
In a didactic passage of the Śānti Parva, Jaigiṣavya describes the conduct of those who have attained inner release: they wander at ease, unconfined by familial or social claims that ordinarily create obligation, partiality, and suffering.