Shloka 5
Doṣa-Parīkṣā and Guṇa-Viveka
Examination of Faults and Discernment of the Guṇas
न जानपदिकं दुःखमेक: शोचितुमहति । अशोचन् प्रतिकुर्वीत यदि पश्येदुपक्रमम्
na jānapadikaṁ duḥkham ekaḥ śocitum arhati | aśocan pratikurvīta yadi paśyed upakramam ||
နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံလုံးကို ဖုံးလွှမ်းလာသော ဒုက္ခအတွက် လူတစ်ယောက်တည်းက မိမိတစ်ဦးတည်း၏အဖြစ်ကဲ့သို့ ဝမ်းနည်းပူဆွေးမနေသင့်။ တားဆီးတုံ့ပြန်နိုင်မည့် လက်တွေ့နည်းလမ်းကို မြင်နိုင်လျှင် ငိုကြွေးခြင်းကို ချန်ထားကာ ထိုဒုက္ခကို ဖယ်ရှားရန် ကြိုးပမ်းသင့်သည်။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Grief is unhelpful when suffering is collective; if a remedy is available, one should replace lamentation with purposeful action to alleviate the harm.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs the listener on dharma and governance; here he counsels a ruler-like mindset: recognize public calamity as a shared burden and respond with calm, remedial effort rather than personal despair.