Shloka 61
Adhyāya 166: Kṛtaghna-doṣa (कृतघ्नदोषः) — the fault of ingratitude and the limits of expiation
काले चतुर्थे भुठ्जानो ब्रह्मचारी व्रती भवेत् । स्थानासनाभ्यां विहरेत त्रिरह्वाभ्युपयन्नप: । एवमेव निराकर्ता यश्षाग्नीनपविध्यति
kāle caturthe bhuñjāno brahmacārī vratī bhavet | sthānāsanābhyāṁ viharet trir ahvābhyupayann apaḥ | evam eva nirākartā yaḥ agnīn apavidhyati |
ဘီရှ္မက မိန့်တော်မူသည်– «အချိန်သတ်မှတ်ထားသည့် စတုတ္ထအချိန်တွင်သာ အစာစား၍၊ ဗြဟ္မစရိယ (အိမ်ထောင်မပြု) အဖြစ်နှင့် ဝတ္တရားတည်ကြည်သူ ဖြစ်ရမည်။ ရပ်နေခြင်း၊ ထိုင်နေခြင်းတို့ဖြင့် ကိုယ်ကိုထိန်းချုပ်ကာ နေ့ရက်ကို ဖြတ်သန်းရမည်။ ထို့ပြင် တစ်နေ့သုံးကြိမ် သန့်စင်ရန် ရေကို ချဉ်းကပ်ယူရမည်။ ဤနည်းတူပင် သန့်ရှင်းသော မီးပူဇော်မှု (အဂ္နိ) ကို ပစ်ပယ်လျစ်လျူရှုသူအတွက် သင့်လျော်သော အပြစ်ဖြေဖြစ်သည်။»
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse prescribes a disciplined penance: regulated eating, celibacy, vow-observance, restrained posture (standing/sitting), and thrice-daily ritual water-taking, as an expiation for neglecting the sacred household fires.
In Bhishma’s dharma-instruction in the Śānti Parva, he lays down a specific rule of conduct (austerity and purification regimen) to rectify the fault of abandoning or failing to maintain the sacred fires.