Shloka 7
मयूरवद्राजधर्मः (Mayūra-vat Rāja-dharma) — The Peacock-Model of Protective Kingship
सब सेवकोंको उनके योग्य कार्यमें ही लगाना चाहिये। कर्मफलकी इच्छा करनेवाले राजाको चाहिये कि वह अपने सेवकोंको ऐसे कार्योंमें न नियुक्त करे, जो उनकी योग्यता और मर्यादाके प्रतिकूल पड़ते हों ।।
yaḥ pramāṇam atikramya pratilomaṁ narādhipaḥ | bhṛtyān sthāpayate buddhir na sa rañjayate prajāḥ ||
ဘိဿမက မိန့်ကြားသည်– အကျိုးရလဒ်ကို လိုလားသော မင်းသည် အမှုထမ်းတစ်ဦးချင်းစီကို ၎င်းတို့၏ စွမ်းရည်နှင့် အဆင့်အတန်းနှင့် ကိုက်ညီသော အလုပ်၌သာ ခန့်ထားသင့်သည်။ သို့သော် ခွဲခြားသိမြင်မှုမရှိသော အုပ်စိုးရှင်သည် သင့်လျော်သော စံနှုန်းကို ကျော်လွန်ကာ မိမိ၏ လက်အောက်ခံတို့ကို ၎င်းတို့၏ အရည်အချင်းနှင့် အကန့်အသတ်နှင့် ဆန့်ကျင်သော တာဝန်များ၌ ထားလျှင် ပြည်သူကို မပျော်ရွှင်စေနိုင်။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler must respect proper standards (pramāṇa) and assign duties according to each person’s competence and rightful role; misassignment that violates aptitude and propriety leads to dissatisfaction and instability among the people.
In Śānti Parva’s instruction on rājadharma, Bhīṣma advises the king (Yudhiṣṭhira in context) on practical governance: the success of rule depends on wise appointments and adherence to established norms, not arbitrary or contrary placements of retainers.