Shloka 41

Sārasvata–Dadhīca Upākhyāna at Sarasvatī Tīrtha

Balarāma’s Pilgrimage Context

Devanagari script

।। आरुहा च गवां लोकं प्रयातो ब्रह्म॒सत्रिणाम्‌

Transliteration

ārūhā ca gavāṁ lokaṁ prayāto brahmasatriṇām

Translation

ထို့နောက် သူသည် နွားတို့၏ လောကဟူသော မင်္ဂလာရှိသည့် ကောင်းကင်ဘုံသို့ တက်ရောက်ပြီး၊ ဗြဟ္မ-သတ္တရိန်တို့၏ လောက—ဝေဒယဇ္ဉကို ရှည်လျားစွာ ဆောင်ရွက်သူတို့၏ အဝန်းအဝိုင်း—သို့ ထွက်ခွာသွားသည်။ ဤကောက်နုတ်ချက်သည် အခိုင်အမာသော ယဇ္ဉဝိနယနှင့် ကုသိုလ်ပြုကျင့်မှုတို့က သေပြီးနောက် မြင့်မြတ်သော အကျိုးရလဒ်များသို့ ဦးတည်စေသည်ဟု ယုံကြည်ကြောင်းကို ထင်ရှားစေသည်။

Word by Word

• आरुह्य: having ascended
• आरुह्य: Karta
• Type: Verb
• Root: आ-रुह्
• Form: ल्यप् (absolutive/gerund), कर्तरि

• च: and
• Type: Indeclinable
• Root: च

• गवाम्: of cows
• गवाम्: Sambandha
• Type: Noun
• Root: गो
• Form: feminine, genitive, plural

• लोकम्: world/realm
• लोकम्: Karma
• Type: Noun
• Root: लोक
• Form: masculine, accusative, singular

• प्रयातः: departed/went forth
• प्रयातः: Karta
• Type: Verb
• Root: प्र-या
• Form: क्त (past passive participle, used actively), masculine, nominative, singular

• ब्रह्मसत्रिणाम्: of the performers of a brahma-satra (a long sacrificial session)
• ब्रह्मसत्रिणाम्: Sambandha
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मसत्रिन्
• Form: masculine, genitive, plural

Speaker

वैशम्पायन उवाच

Characters & Entities

• gavāṁ loka (world/realm of cattle)
• brahmasatriṇaḥ (Brahma-sacrificers; performers of brahma-satra)

Educational Q&A

What is the core teaching?

The verse highlights a traditional Mahābhārata ethic: disciplined adherence to dharma—especially through sustained Vedic rites and meritorious living—is associated with attaining higher realms after death.

What is happening in the narrative?

Vaiśampāyana states that the person being described has 'ascended' to the gavām-loka and then 'departed' to the domain of the brahma-satrins, indicating a posthumous transition to auspicious worlds linked with ritual merit.