Shloka 61
Karṇa-parva Adhyāya 58 — Arjuna’s Arrow-Storm and Relief of Bhīmasena
निषसाद रथोपस्थे वैक्लव्यं च परं॑ ययौ । महाराज! वह महातेजस्वी नाराच उस ब्राह्मणके कंधेपर जा लगा। अभश्वत्थामा युद्धस्थलमें उस बाणके वेगसे व्याकुल हो रथकी बैठकमें धम्मसे बैठ गया और अत्यन्त मूर्च्छित हो गया ।।
sañjaya uvāca | niṣasāda rathopasthe vaiklavyaṃ ca paraṃ yayau | mahārāja! sa mahātejasvī nārācaḥ tasya brāhmaṇasya skandhe ’bhilagnaḥ | aśvatthāmā yuddhasthale tasya bāṇavegena vyākulaḥ san rathasya āsane dhamm iti niṣasāda, atyantaṃ ca mūrcchitaḥ || tataḥ karṇo mahārāja vyākṣipad vijayaṃ dhanuḥ | rājarājeśvara! tataḥ paścāt karṇaḥ samaraṅgaṇe kupito ’rjunaṃ prati punaḥ punaḥ paśyan vijaya-nāmnaḥ dhanuṣaḥ ṭaṅkāram akarot | sa mahāsamare ’rjunena saha dvairatha-yuddhasya abhīlāṣī babhūva ||
သဉ္ဇယက ဆို၏—သူသည် ရထားထိုင်ခုံပေါ်သို့ ထိုင်ကျသွားကာ အလွန်အမင်း အားနည်းသွား၏။ ထိုတောက်ပသော နာရာချ မြားသည် ဗြာဟ္မဏ၏ ပခုံးကို ထိမှန်၏။ အရှွတ္ထာမာသည် စစ်မြေပြင်၌ ထိုမြား၏ အရှိန်ကြောင့် တုန်လှုပ်ကာ ရထားခုံပေါ်သို့ ပြင်းထန်စွာ လဲကျပြီး နက်ရှိုင်းစွာ မေ့မြောသွား၏။ ထို့နောက် အို မဟာရာဇာ၊ ကာဏ္ဏသည် «ဝိဇယ» ဟူသော လေးကို ကိုင်မြှောက်၏။ အို မင်းတို့၏မင်း၊ ထို့နောက် ကာဏ္ဏသည် စစ်ကွင်း၌ ဒေါသထွက်လျက် အာర్జုနကို မကြာခဏ ကြည့်ကာ «ဝိဇယ» လေး၏ တင်းတိမ်သံကို မြည်စေ၍ အာర్జုနနှင့် ရထားချင်း တိုက်ပွဲကို အလွန်လိုလားနေ၏။
संजय उवाच
Educational Q&A
The passage highlights the kṣatriya ideal of steadfastness and the public signaling of intent in war: even amid chaos and injury, warriors assert resolve (through the bow’s ṭaṅkāra) and seek regulated forms of combat (dvairatha), showing how martial ethics tries to impose order on violence.
A powerful narāca arrow strikes a brahmin on the shoulder, and Aśvatthāmā—disturbed by the arrow’s force—collapses unconscious on the chariot-seat. Immediately after, Karṇa, angered, brandishes his bow Vijaya, repeatedly looks toward Arjuna, and twangs the bow to declare his desire for a direct chariot-duel with him.