Shloka 3
Brahmā’s Enumeration of Primacies (Ādi) and the Supremacy of Knowledge
Jñāna
भूमिरादिस्तु गन्धानां रसानामाप एव च | रूपाणां ज्योतिरादित्य: स्पर्शानां वायुरुच्यते
bhūmir ādis tu gandhānāṃ rasānām āpa eva ca | rūpāṇāṃ jyotir ādityaḥ sparśānāṃ vāyur ucyate
ဝါယုဒေဝ မိန့်တော်မူသည်– «မြေသည် အနံ့၏ အဓိက အရင်းအမြစ် ဖြစ်သည်။ ရေသည် အရသာ၏ အဓိက အရင်းအမြစ် ဖြစ်သည်။ ရောင်လင်းသော မီးဖြစ်သည့် နေ (အာဒိတျ) သည် ရုပ်သဏ္ဌာန် (မြင်နိုင်သော ပုံရိပ်) ၏ အဓိက အရင်းအမြစ်ဟု ကြေညာကြပြီး၊ လေသည် ထိတွေ့မှု၏ အဓိက အရင်းအမြစ်ဟု ဆိုကြသည်»။
वायुदेव उवाच
Educational Q&A
Each sense-quality is traced to its elemental source: smell to earth, taste to water, form/visibility to the sun’s radiance (fire/light), and touch to wind. The implied ethical lesson is discernment—knowing the basis of sensory experience helps one restrain craving and act with steadiness and dharmic clarity.
Vāyu-deva is speaking as an instructor, presenting a compact cosmological mapping between elements and sense-objects. The verse functions as doctrinal guidance within the dialogue, shifting attention from external attractions to their underlying principles.