Shloka 15
Ahiṃsā as Threefold Restraint (Mind–Speech–Action) and the Ethics of Consumption
तस्माद् धर्म: सहायश्न सेवितव्य: सदा नृभि: । वे कुटुम्बीजन तो उसके शरीरका परित्याग करके चले जाते हैं, किंतु एकमात्र धर्म ही उस जीवात्माका अनुसरण करता है; इसलिये धर्म ही सच्चा सहायक है। अतः मनुष्योंको सदा धर्मका ही सेवन करना चाहिये ।।
tasmād dharmaḥ sahāyaś ca sevitavyaḥ sadā nṛbhiḥ | prāṇī dharmasamāyukto gacchet svargagatiṁ parām ||
ထို့ကြောင့် လူသားတို့အတွက် ဓမ္မသာ အမြဲတမ်း လေ့ကျင့်ပျိုးထောင်ရမည်၊ ဓမ္မသည် တကယ့်အဖော်နှင့် အကူအညီဖြစ်သောကြောင့်။ ဆွေမျိုးနှင့် အိမ်ထောင်သားများသည် ကိုယ်ခန္ဓာကို စွန့်ပစ်ကာ ထွက်ခွာသော်လည်း ဓမ္မသာ အတ္တကို လိုက်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ဓမ္မကို အစဉ်မပြတ် ကျင့်သုံးရမည်။ ဓမ္မနှင့် ပေါင်းစည်းသော သတ္တဝါသည် ကောင်းကင်သို့ သွားရာ အမြင့်မြတ်ဆုံး လမ်းကို ရောက်သည်။
युधिछिर उवाच
Educational Q&A
Dharma is the only reliable companion of a person: family and social ties end with the body, but one’s righteous conduct accompanies the self and shapes one’s destiny; therefore Dharma should be practiced continually.
Yudhiṣṭhira is speaking in a didactic context, drawing an ethical conclusion about human life and death: worldly relations fall away at death, while Dharma alone ‘follows’ the individual, leading the righteous toward the highest heavenly course.