Shloka 42
आचारप्रशंसा
Praise of Ācāra as the Basis of Longevity, Fame, and Prosperity
नित्यमग्निं परिचरेद् भिक्षां दद्याच्च नित्यदा | वाग्यतो दन्तकाषछं च नित्यमेव समाचरेत्
bhīṣma uvāca |
nityam agniṁ paricared bhikṣāṁ dadyāc ca nityadā |
vāgyato dantakāṣṭhaṁ ca nityam eva samācaret |
ဘီရှ္မက မိန့်တော်မူသည်– «သန့်ရှင်းသော မီးကို အမြဲတမ်း ပြုစုထိန်းသိမ်းရမည်၊ ထို့ပြင် အလှူကိုလည်း အစဉ်မပြတ် ပေးကမ်းရမည်။ စကားကို ထိန်းချုပ်ရမည်၊ ထို့အတူ သွားတံ (tooth-stick) ဖြင့် သွားသန့်စင်သည့် အကျင့်ကိုလည်း နေ့စဉ် ဆောင်ရွက်ရမည်—ဤသို့ဖြင့် အကျင့်အကြံကို အမြဲတမ်း စည်းကမ်းတကျ ထိန်းသိမ်းနိုင်သည်»။
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Bhishma teaches a disciplined dharmic routine: maintain sacred duties (tending the ritual fire), practice generosity (giving alms), cultivate self-control (restraint in speech), and uphold daily purity practices (using the tooth-stick). Together these form steady ethical conduct rather than occasional piety.
In Anushasana Parva, Bhishma instructs Yudhiṣṭhira on dharma through practical rules of conduct. This verse is part of a prescriptive passage listing everyday observances that sustain personal purity, social responsibility, and religious order.