Shloka 77
Śrīcakra–Mantra–Pūjāvidhi: Agastya–Hayagrīva Saṃvāda
Lalitopākhyāna Context
Devanagari script
आत्मनिक्षेपकार्पण्ये षड्विधा शरणागतिः / अङ्गीकृत्यात्मनिक्षेपं पञ्चाङ्गानि समर्पयेत् / न ह्यस्य सदृशं किञ्चिद्भुक्तिमुक्त्योस्तु साधनम्
Transliteration
ātmanikṣepakārpaṇye ṣaḍvidhā śaraṇāgatiḥ / aṅgīkṛtyātmanikṣepaṃ pañcāṅgāni samarpayet / na hyasya sadṛśaṃ kiñcidbhuktimuktyostu sādhanam
Translation
ကိုယ်ကို အပ်နှံခြင်းနှင့် နှိမ့်ချကာရုဏာစိတ်တို့ပါဝင်သော ရှရဏာဂတိသည် ခြောက်မျိုးရှိသည်။ ကိုယ်အပ်နှံခြင်းကို လက်ခံပြီးနောက် အခြား အင်္ဂါငါးပါးကိုလည်း ဆက်လက် ဆက်ကပ်အပ်နှံရမည်။ အမှန်တကယ် ဤကဲ့သို့သော နည်းလမ်းသည် လောကီအကျိုး (ဘုဂ္ဂ) နှင့် မောက္ခ (မုက္ခ) နှစ်ပါးအတွက် တူညီမည့် साधန မရှိ။
Word by Word
आत्म-निक्षेप-कार्पण्येin self-surrender and humility
आत्म-निक्षेप-कार्पण्ये:
Adhikarana (अधिकरण/Domain)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक) + निक्षेप (प्रातिपदिक) + कार्पण्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; द्वन्द्वसमास (आत्मनिक्षेपश्च कार्पण्यं च) सप्तम्यर्थे ‘in self-surrender and humility’
षड्-विधाsixfold
षड्-विधा:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootषड् (संख्या-प्रातिपदिक) + विधा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; द्विगुसमास (sixfold)
शरण-आगतिःsurrender (seeking refuge)
शरण-आगतिः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootशरण (प्रातिपदिक) + आगति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
अङ्गीकृत्यhaving accepted
अङ्गीकृत्य:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Converb)
TypeVerb
Rootअङ्गी√कृ (धातु; नामधातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund) ‘having accepted’
आत्म-निक्षेपम्self-surrender
आत्म-निक्षेपम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक) + निक्षेप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘आत्मनः निक्षेपः’ (placing oneself)
पञ्च-अङ्गानिthe five components
पञ्च-अङ्गानि:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootपञ्च (संख्या-प्रातिपदिक) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; द्विगुसमास ‘five limbs/parts’
समर्पयेत्should offer/surrender
समर्पयेत्:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootसम्+√अर्प् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
नnot
न:
Pratiṣedha (प्रतिषेध/Negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध
हिindeed
हि:
Prakaraṇa (प्रकरण/Particle)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थ/निश्चयार्थक (indeed/for)
अस्यof this
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी, एकवचन; ‘of this/its’
सदृशम्equal, comparable
सदृशम्:
Karma (कर्म/Object complement)
TypeAdjective
Rootसदृश (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘similar/equal’
किञ्चित्anything
किञ्चित्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकिञ्चित् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अनिश्चित (indefinite pronoun)
भुक्ति-मुक्त्योःof enjoyment and liberation
भुक्ति-मुक्त्योः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootभुक्ति (प्रातिपदिक) + मुक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, द्विवचन; द्वन्द्वसमास (भुक्तिश्च मुक्तिश्च) ‘of enjoyment and liberation’
तुindeed
तु:
Prakaraṇa (प्रकरण/Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेष (but/indeed)
साधनम्means, instrument
साधनम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootसाधन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन