Sutra 39
Devanagari script
शक्तिमान् हि पार्ष्णिग्रहणे यात्रासाहाय्यदाने वा शक्तः शुचिः सिद्धौ चासिद्धौ च यथास्थितकारीति ॥ कZ_०७.५.३९ ॥
Transliteration
śaktimān hi pārṣṇigrahaṇe yātrāsāhāyyadāne vā śaktaḥ śuciḥ siddhau cāsiddhau ca yathāsthitakārīti
Translation
စွမ်းရည်ရှိသော မိတ်ဖက်ဟူသည် ရန်သူ၏နောက်တန်းကို ဖမ်းဆီးနိုင်ခြင်း (သို့) နောက်တန်းကို ထိန်းထားနိုင်ခြင်း၊ သို့မဟုတ် ချီတက်ရေးအကူအညီ ပေးနိုင်ခြင်းရှိသူ၊ ယုံကြည်ထိုက်သူ၊ ထို့ပြင် အောင်မြင်သည်ဖြစ်စေ မအောင်မြင်သည်ဖြစ်စေ အခြေအနေအတိုင်း တည်တံ့စွာ လုပ်ဆောင်သူ ဖြစ်သည်။
Word by Word
शक्तिमान्one who is capable/powerful
शक्तिमान्:
TypeNoun (adjectival)
Rootशक्ति
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; मतुप्-प्रत्ययान्त (शक्ति + मतुप्) विशेषण
हिindeed/for
हि:
TypeParticle
Rootहि
Formनिपात; हेत्वर्थ/निश्चयार्थ
पार्ष्णिग्रहणेin the act of seizing/controlling the ‘pārṣṇi’ (rear/heel-side; the enemy’s rear flank)
पार्ष्णिग्रहणे:
TypeNoun
Rootपार्ष्णिग्रहण
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-एकवचन; अधिकरण (—ने)
यात्राcampaign/military expedition
यात्रा:
TypeNoun
Rootयात्रा
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (समासपूर्वपद)
साहाय्यassistance/support
साहाय्य:
TypeNoun
Rootसाहाय्य
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन (समासपूर्वपद)
दानेin giving assistance (to a campaign)
दाने:
TypeNoun
Rootदान
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-एकवचन; अधिकरण
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formनिपात; विकल्पार्थ
शक्तःable/capable
शक्तः:
TypeVerb-derived adjective (past passive participle)
Rootशक्
Formकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; ‘समर्थः’ इत्यर्थे
शुचिःpure/clean (upright)
शुचिः:
TypeNoun (adjectival)
Rootशुचि
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; विशेषण (शुद्ध/निर्मल-आचारः)
सिद्धौin success
सिद्धौ:
TypeNoun
Rootसिद्धि
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-एकवचन; अधिकरण
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formनिपात; समुच्चयार्थ
असिद्धौin failure
असिद्धौ:
TypeNoun
Rootअसिद्धि
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-एकवचन; अधिकरण
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formनिपात; समुच्चयार्थ
यथास्थितकारीone who acts as the situation/instructions require (acts accordingly)
यथास्थितकारी:
TypeNoun (agent noun)
Rootकृ
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-एकवचन; कृदन्त ‘कारी’ (कर्तरि); ‘यथास्थितम्’ = यथानिर्दिष्ट/यथावस्थितं, तदनुसारं करोति
इतिthus
इति:
TypeQuotative particle
Rootइति
Formनिपात; वाक्यसमाप्त्यर्थ/उद्धरणचिह्न
Entities Mentioned
A
ally/partner (implicit)FAQs
An ally should not renegotiate or defect when conditions change; steadiness across outcomes is the test of alliance credibility.