Sangrama Adhyaya 5 Sutra 54 - Arthashastra | Burmese | Vedapath

Kautilya

Sutra 54

Devanagari script

प्रकीर्णिकावर्जान्येतान्येव चतुर्णामङ्गानां व्यस्तसमस्तानां वा घातः पक्षकक्षोरस्यानां च प्रभञ्जनमवस्कन्दः सौप्तिकं चेति हसिद्युद्धानि ॥ कZ_१०.५.५४ ॥

Transliteration

prakīrṇikāvarjānyetānyeva caturṇāmaṅgānāṃ vyastasamastānāṃ vā ghātaḥ pakṣakakṣorasyānāṃ ca prabhañjanamavaskandaḥ sauptikaṃ ceti hasidyuddhāni

Translation

«ပြန့်ကျဲတန်းစီခြင်း» ကို မပါဝင်စေဘဲ၊ ဤတူညီသော (မောင်းနှင်မှုများ) ကိုပင် အသုံးချနိုင်သည်။ ထို့ပြင် စစ်တပ်၏ အင်္ဂါလေးပါးကို (ခွဲထားသော်လည်းကောင်း၊ ပေါင်းစည်းထားသော်လည်းကောင်း) ထိုးနှက်ခြင်း၊ တောင်ပံ၊ ဘေးဖက်နှင့် ရှေ့တန်းကို ချိုးဖျက်ခြင်း၊ ဝင်ရောက်တိုက်ခိုက်ခြင်း (assault/irruption) နှင့် ညအချိန် ဝင်စီးခြင်း—ဤတို့သည် ဆင်တပ်၏ တိုက်ခိုက်နည်းများဖြစ်သည်။

Word by Word

प्रकीर्णिकाthe battle-type called “prakīrṇikā” (scattered/irregular engagement)

अवर्जानिnon-exempt / not to be excluded

एतानिthese

एवindeed / only

चand

चतुर्णाम्of the four

अङ्गानाम्of the limbs/arms (of the fourfold army)

व्यस्तसमस्तानाम्whether deployed separately or together (in combination)

वाor

घातःthe battle-type called “ghāta” (assault/striking)

पक्षकक्षोरस्यानाम्of the flank/wing, the side, and the front/centre (positions of an array)

चand

प्रभञ्जनम्the battle-type “prabhañjana” (shattering/breaking attack)

अवस्कन्दःthe battle-type “avaskanda” (sudden raid/onslaught)

सौप्तिकम्the battle-type “sauptika” (attack while the enemy is asleep)

चand

इतिthus / namely

हसिद्युद्धानिthese are the ‘hasi’-type battles (a named class of battle-modes)

Entities Mentioned

hasti (elephants)

catur-aṅga (four arms of the army)

pakṣa

kakṣa

uras

sauptika (night raid)

FAQs

Why is ‘dispersed formation’ excluded for elephants?

Elephants function best as concentrated shock; dispersal reduces impact and increases control problems and vulnerability.