Previous Sutra
Next Sutra

Sutra 12

भर्तारं द्विषती स्त्री सप्तार्तवान्यमण्डयमाना तदानीमेव स्थाप्याभरणं निधाय भर्तारमन्यया सह शयानमनुशयीत ॥ कZ_०३.३.१२ ॥

bhartāraṃ dviṣatī strī saptārtavāny amaṇḍayamānā tadānīmeva sthāpyābharaṇaṃ nidhāya bhartāram anyayā saha śayānam anuśayīta

ခင်ပွန်းကို မုန်းသော ဇနီးသည်—ဥပမာ မစင်ကြယ်ကာလ ၇ ကြိမ်တိုင်တိုင် မအလှဆင်ဘဲ နေပြီး ထိုအချိန်တိတိတွင်ပင် အလှဆင်ပစ္စည်းများ ဝတ်ဆင်ကာ—ခင်ပွန်းက အခြားမိန်းမနှင့် အိပ်နေစဉ် (စိတ်ထိခိုက်စေ/အရှက်ခွဲရန်) အိပ်ရာဝင်လျှင် အပြစ်ရှိသူအဖြစ် သတ်မှတ်ရမည်။

भर्तारम्husband (as object)
भर्तारम्:
TypeNoun
Rootभर्तृ
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया विभक्ति
द्विषतीhating; hostile (woman)
द्विषती:
TypeParticiple
Rootद्विष्
Formवर्तमान कृदन्त (शतृ); स्त्रीलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा विभक्ति
स्त्रीa woman; wife
स्त्री:
TypeNoun
Rootस्त्री
Formस्त्रीलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा विभक्ति
सप्तseven
सप्त:
TypeNumeral
Rootसप्त
Formअव्ययवत् संख्याशब्द; (अत्र) विशेषणरूपेण
आर्तवानि(during) the menses/menstrual period (days)
आर्तवानि:
TypeNoun/Adjective
Rootआर्तव
Formनपुंसकलिङ्ग; बहुवचन; द्वितीया विभक्ति (काल/दिन-सम्बन्धे ‘आर्तव’ = रजःकाल/ऋतुकाल)
अमण्डयमानाnot adorning herself; not dressing up
अमण्डयमाना:
TypeParticiple
Rootमण्ड्
Formवर्तमान कृदन्त (शानच्); स्त्रीलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; नकारार्थे ‘अ-’ उपसर्गः
तदाthen; at that time
तदा:
TypeAdverb
Rootतद्
Formकालवाचक अव्यय
अनीम्immediately; just then
अनीम्:
TypeAdverb
Rootअनीम्
Formकालवाचक अव्यय (तत्क्षण/तत्काल)
एवindeed; exactly; only
एव:
TypeParticle
Rootएव
Formनिपात (अवधारणार्थक)
स्थाप्यhaving placed; having set (something)
स्थाप्य:
TypeGerund
Rootस्था
Formक्त्वान्त (ल्यप्) अव्यय; ‘स्थापयित्वा/स्थापित्वा’ = having placed/kept
आभरणम्ornament(s); jewelry
आभरणम्:
TypeNoun
Rootआभरण
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया विभक्ति
निधायhaving deposited; having put down/placed
निधाय:
TypeGerund
Rootधा (नि-धा)
Formक्त्वान्त (ल्यप्) अव्यय; उपसर्गः ‘नि-’
भर्तारम्husband (as object)
भर्तारम्:
TypeNoun
Rootभर्तृ
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया विभक्ति
अन्ययाwith another (woman)
अन्यया:
TypePronoun/Adjective
Rootअन्य
Formस्त्रीलिङ्ग; एकवचन; तृतीया विभक्ति
सहtogether with
सह:
TypePreposition/Particle
Rootसह
Formअव्यय; सहार्थक (तृतीया-सहयोगी)
शयानम्lying (down); in bed
शयानम्:
TypeParticiple
Rootशी (शय)
Formवर्तमान कृदन्त (शानच्); पुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया विभक्ति
अनुशयीतshould lie down after/along with; should sleep (following him)
अनुशयीत:
TypeVerb
Rootशी (अनु-शी)
Formलिङ् (विधिलिङ्); परस्मैपद; प्रथमपुरुष; एकवचन; उपसर्गः ‘अनु-’
S
strī (wife)
B
bhartṛ (husband)
Ā
ārtava (menstrual period)
Ā
ābharaṇa (ornaments)
A
anyā strī (another woman)

FAQs

They operate as evidentiary heuristics for courts—patterned conduct is used to infer intent/hostility in fault-based marital adjudication.

As a deliberate act of lying down alongside/after, implying provocation or affront, rather than a neutral physical description.