Sutra 6
Devanagari script
पुष्पफलशाकमूलकन्दपक्वान्नचर्मवेणुमृद्भाण्डादीनां क्षुद्रकद्रव्याणां द्वाद्शपणावरश्चतुर्विंशतिपणपरो दण्डः ॥ कZ_०३.१७.०६ ॥
Transliteration
puṣpaphalaśākamūlakandapakvānnacarmaveṇumṛdbhāṇḍādīnāṃ kṣudrakadravyāṇāṃ dvādaśapaṇāvaraś caturviṃśatipaṇaparo daṇḍaḥ
Translation
အသေးအဖွဲပစ္စည်းများ—ပန်း၊ သစ်သီး၊ ဟင်းသီးဟင်းရွက်၊ အမြစ်၊ ဥ၊ ချက်ပြီးအစားအစာ၊ သားရေ၊ ဝါး၊ မြေထည်အိုးအခွက် စသည်တို့အတွက်—ဒဏ်ငွေမှာ အနည်းဆုံး ၁၂ ပဏ မှ အများဆုံး ၂၄ ပဏ အထိ ဖြစ်သည်။
Word by Word
पुष्पflowers
पुष्प:
TypeNoun
Rootपुष्प
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समाहार-द्वन्द्व-समासाङ्ग)
फलfruits
फल:
TypeNoun
Rootफल
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समाहार-द्वन्द्व-समासाङ्ग)
शाकvegetables/greens
शाक:
TypeNoun
Rootशाक
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समाहार-द्वन्द्व-समासाङ्ग)
मूलroots
मूल:
TypeNoun
Rootमूल
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समाहार-द्वन्द्व-समासाङ्ग)
कन्दtubers/bulbs
कन्द:
TypeNoun
Rootकन्द
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समाहार-द्वन्द्व-समासाङ्ग)
पक्वान्नcooked food
पक्वान्न:
TypeNoun
Rootअन्न (पक्व + अन्न)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समासाङ्ग)
चर्मleather/hide
चर्म:
TypeNoun
Rootचर्म
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समाहार-द्वन्द्व-समासाङ्ग)
वेणुbamboo
वेणु:
TypeNoun
Rootवेणु
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समाहार-द्वन्द्व-समासाङ्ग)
मृद्भाण्डearthen vessel/pottery
मृद्भाण्ड:
TypeNoun
Rootभाण्ड (मृद् + भाण्ड)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समासाङ्ग)
आदीनाम्and similar items (etc.)
आदीनाम्:
TypeIndeclinable (as compound-member)
Rootआदि
Formआदि-शब्दः; ‘आदि’ इत्यस्य ‘आदि + नाम्’ = षष्ठी बहुवचन; पूर्वोक्तादि-समूहस्य निर्देशः (“and the like”)
क्षुद्रकद्रव्याणाम्of petty/low-value goods
क्षुद्रकद्रव्याणाम्:
TypeNoun
Rootद्रव्य (क्षुद्रक + द्रव्य)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन; ‘…आदीनाम्’ इत्यस्य विशेषणम्/सम्बन्धः
द्वादशपणावरःhaving a minimum of twelve paṇas
द्वादशपणावरः:
TypeAdjective (used predicatively)
Rootअवर (द्वादश + पण + अवर)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; दण्डस्य विशेषणम्—‘द्वादशपण’ इति परिमाणं यस्य सः; ‘अवर’ = न्यून/निम्न-सीमा (minimum)
चतुर्विंशतिपणपरःhaving a maximum of twenty-four paṇas
चतुर्विंशतिपणपरः:
TypeAdjective (used predicatively)
Rootपर (चतुर्विंशति + पण + पर)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; दण्डस्य विशेषणम्—‘चतुर्विंशतिपण’ इति परिमाणं यस्य सः; ‘पर’ = उच्च/पर-सीमा (maximum)
दण्डःthe fine/penalty
दण्डः:
TypeNoun
Rootदण्ड
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; वाक्यस्य विधेयः (fine/penalty)
FAQs
By assigning a defined penalty band (12–24 paṇas) to a standardized category of low-value commodities.