Adhyaya 350
Forms Established by the suP (Nominal Case-Endings) — सुब्विभक्तसिद्धरूपम्
ဤအধ্যာယသည် sandhi မှ ဖြစ်ပေါ်သော ရုပ်ပုံများမှ နာမ်ပုံပြောင်း (nominal inflection) သို့ ကူးပြောင်းသည်။ စကန္ဒသည် ကာတျာယနအား နာမ်အတွက် suP နှင့် ကြိယာအတွက် tiṅ ဟူသော ပုံပြောင်းစနစ်နှစ်မျိုးကို သင်ကြားကာ suP ကို ဝိဘတ္တိ ၇ မျိုး၏ အခြေခံဟု သတ်မှတ်သည်။ ဝိဘတ္တိတိုင်းအတွက် case-suffix အစုများကို စာရင်းပြု၍ dhātu နှင့် ကြိယာပစ္စည်းများ မပါသော နာမ်အခြေ prātipadika အယူအဆနှင့် ချိတ်ဆက်ထားသည်။ အဆုံးသရ (ajanta) နှင့် အဆုံးဗျည်း (halanta) ဟူ၍ ခွဲကာ ပု/မ/နပုန် လိင်အလိုက် စီမံပြီး ‘nāyaka’ စံနမူနာများနှင့် မမှန်ကန်ပုံများ၊ ဝေဒိကပုံများကိုလည်း ထည့်သွင်းဖော်ပြသည်။ ထို့နောက် kāraka အဓိပ္ပါယ်နှင့် ဆက်စပ်ကာ—ပထမဝိဘတ္တိ (နာမဝိဘတ္တိ) သည် ကိုယ်ပိုင်အဓိပ္ပါယ်နှင့် ခေါ်ဆိုခြင်း, ဒုတိယသည် karman (အရာဝတ္ထု), တတိယသည် karaṇa (ကိရိယာ), စတုတ္ထသည် sampradāna (လက်ခံသူ), ပဉ္စမသည် apādāna (ရင်းမြစ်/ခွဲထွက်မှု), ဆဋ္ဌမသည် ပိုင်ဆိုင်မှု, သတ္တမသည် adhikaraṇa (တည်နေရာ/အခြေခံ) ဟု ရှင်းလင်းသည်။ နောက်ပိုင်းတွင် sakhā, pati, pitā, gauḥ, rājā, panthā နှင့် ka/ayam/asau စသည့် သဒ္ဒါပုံစံများကို ပုံတူဇယားဖြင့် ပြကာ စံပုံ၊ ခြွင်းချက်နှင့် ပညာရှင်နှင့် ယဇ်ပူဇော်ရေး စကားပြောတွင် အသုံးချပုံကို အလေးပေးထားသည်။
Shlokas
No shlokas available for this adhyaya yet.
Frequently Asked Questions
The chapter foregrounds suP-based nominal morphology: the precise suffix inventories for each vibhakti, the definition and classification of prātipadikas (ajanta/halanta; gendered), and kāraka-driven rules assigning cases by semantic role.
By disciplining speech through correct forms and semantic clarity, it supports accurate mantra and scripture usage, reduces interpretive error, and frames linguistic mastery as a dharmic practice—an Agneya Vidya that serves both worldly competence (bhukti) and spiritual refinement (mukti).