
Sāma-vidhāna (Procedure of the Sāman Hymns)
ပုရှ္ကရသည် ယဇုရ-ဝိဓာန အဆုံးသတ်ပြီးနောက် စာမ-ဝိဓာနသို့ ကူးပြောင်းကာ စာမဝေဒ သီချင်းမန်တရားများကို śānti (ငြိမ်းချမ်းရေး/ပဋိပက္ခသက်သာရေး)၊ ကာကွယ်ရေးနှင့် လိုအင်ဆန္ဒပြည့်စုံရေးအတွက် အသုံးချနိုင်သော ရိတုအင်ဂျင်နီယာနည်းပညာအဖြစ် ဖော်ပြသည်။ Saṃhitā-japa (Vaiṣṇavī, Chāndasī, Skandī, Paitryā) နှင့် gaṇa-homa (Śāntātīya, Bhaiṣajya, Tri-saptīya, Abhaya, Āyuṣya, Svastyayana, Vāstoṣpati, Raudra စသည်) ကို အကျိုးရလဒ်များ—ငြိမ်းချမ်းမှု၊ ရောဂါဖယ်ရှားမှု၊ အပြစ်လွတ်မြောက်မှု၊ မကြောက်မရွံ့မှု၊ အောင်မြင်မှု၊ စည်းစိမ်တိုးတက်မှု၊ သားသမီးရရှိမှု၊ ခရီးသွားလုံခြုံမှုနှင့် အချိန်မတိုင်မီ သေဆုံးမှုကာကွယ်ခြင်း—နှင့် ချိတ်ဆက်ဖော်ပြသည်။ မန်တရားကွဲပြားဖတ်ရှုမှုများကို စာခွဲ/ပုဒ်မကွဲအလိုက် သတိပြုကာ ဂhee ပူဇော်ခြင်း၊ mekhalā-bandha၊ မွေးကင်းစအမူလက်၊ śatāvarī ကျောက်မျက်၊ နွားစောင့်ရှောက်ရေးဝတ်နှင့် śānti/puṣṭi အတွက် သုံးပစ္စည်းများ၊ abhicāra အတွက် သုံးပစ္စည်းများကိုလည်း ညွှန်ကြားသည်။ နိဂုံးတွင် viniyoga မှန်ကန်ရန် ṛṣi, devatā, chandas ကို သတ်မှတ်ရမည်ဟုဆိုပြီး ရန်လိုသောကర్మများတွင် ဆူးပါ samidh ကို သုံးရန်ညွှန်ကာ မန်တရားအာဏာနှင့် နည်းလမ်းကျကျ အကောင်အထည်ဖော်မှုကို ပေါင်းစည်းထားသည်။
Verse 1
इत्य् आगेनेये महापुराणे यजुर्विधानं नामोनषष्ट्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः अथ षष्ठ्यधिकद्विशततमो ऽध्यायः सामविधानं पुष्कर उवाच युजुर्विधानङ्कथितं वक्ष्ये साम्नां विधानकं संहितां वैष्णवीञ्जप्त्वा हुत्वा स्यात् सर्वकामभाक् शान्तातीयं गणं हुत्वा शान्तिमाप्नोति मानवः
ဤသို့ အဂ္နేయ မဟာပုရာဏ၌ «ယဇုရ္-ဝိဓာန» ဟူသော အခန်းသည် (၂၅၉) အခန်းအဖြစ် ပြီးဆုံး၏။ ယခု (၂၆၀) အခန်း «သာမ-ဝိဓာန» ကို စတင်၏။ ပုရှ္ကရက ဆိုသည်— «ယဇုရ္ဝేద ဆိုင်ရာ နည်းလမ်းကို ရှင်းပြပြီးပြီ; ယခု သာမန် သီချင်းများ၏ နည်းလမ်းကို ငါ သင်ကြားမည်။ ဝိုင်ෂ္ဏဝီ သံဟိတာကို ဂါထာဖတ်၍ ဟောမ (မီးပူဇော်) ပြုလျှင် ဆန္ဒအားလုံး ပြည့်စုံစေသူ ဖြစ်၏။ Śāntātīya ဂဏကို မီးထဲသို့ ပူဇော်လျှင် လူသည် ငြိမ်းချမ်းမှုကို ရ၏»။
Verse 2
संहिताञ्छान्दसीं साधु जप्त्वा प्रीणाति शङ्करं स्कन्दीं पैत्र्यां संहिताञ्च जप्त्वा स्यात्तु प्रसादवान् भैषज्यञ्च गणं हुत्वा सर्वान्रोगान् व्यापोहति त्रिसप्तीयं गणं हुत्वा सर्वपापैः प्रमुच्यते
.... } which is invalid. Also there is an extra object {
Verse 3
भागत इति क , ग , छ , ञ च प्रवादीशं सोपदितीति ख , छ च सर्वशान्तिकरन्तथेति घ , ञ च यत इन्द्र भजामहे हिंसादोषविनाशनं अवकीर्णी मुच्यते च अग्निस्तिग्मेति वै जपन् क्वचिन्नाप्नोति च भयं हुत्वा चैवाभयङ्गणं न क्वचिज्जायते राम गणं हुत्वा पराजितं
«(မန္တရ မျိုးကွဲများမှာ) ‘bhāgata’ သည် Ka, Ga, Cha နှင့် Ña ရှာခါများတွင်; ‘pravādīśaṃ sopaditī’ သည် Kha နှင့် Cha ရှာခါများတွင်; ‘sarvaśāntikaraṃ’ သည် Gha နှင့် Ña ရှာခါများတွင် ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အို အိန္ဒြာ၊ ငါတို့သည် ဟింసာ (အကြမ်းဖက်မှု) ၏ အပြစ်ကို ဖျက်ဆီးသူကို ကိုးကွယ်ကြ၏။ ကြီးလေးသော ပြစ်မှုကျူးလွန်သူပင် လွတ်မြောက်၏။ အမှန်တကယ် ‘agnis tigme’ ဟု ဂျပ်လျှင် မည်သည့်နေရာတွင်မျှ ကြောက်ရွံ့မှု မရောက်; ထို့ပြင် ‘Abhaya-gaṇa’ သို့ ဟောမပူဇော်လျှင် မည်သည့်နေရာတွင်မျှ ကြောက်ရွံ့မှု မပေါ်ပေါက်၊ အို ရာမ။ ဂဏကို ပူဇော်ပြီးလျှင် ရန်သူ (ရှုံးနိမ့်သူ) ကို ချုပ်နှောင်နိုင်၏»။
Verse 4
सर्वपापहरं ज्ञेयं परितोयञ्च तासु च अविक्रेयञ्च विक्रीय जपेद्घृतवतीति च आयुष्यञ्च गणं हुत्वा अपमृत्युं व्यपोहति स्वस्तिमाप्नोति सर्वत्र हुत्वा स्वस्त्ययनङ्गणं
ဤသည်ကို အပြစ်အားလုံးကို ဖယ်ရှားပေးသော အရာဟု သိမှတ်ရမည်။ ထိုနည်းလမ်းများအနက် ‘Paritoya’ ဟူသော ဖော်မြူလာလည်း ရှိသည်။ မရောင်းသင့်သော အရာကို လှူဒါန်း၍ ‘Ghṛtavatī’ ကို ဂျပ်ဖတ်ရမည်။ Āyuṣya-gaṇa သို့ ဟောမပူဇော်လျှင် အချိန်မတိုင်မီ သေဆုံးခြင်း (apamṛtyu) ကို ဖယ်ရှားနိုင်သည်။ ထို့ပြင် နေရာအနှံ့ Svastyayana-gaṇa သို့ ပူဇော်လျှင် အရပ်ရပ်၌ ကောင်းကျိုးချမ်းသာကို ရရှိသည်။
Verse 5
अयानो देव सवितुर्ज्ञेयन्दुःस्वप्ननाशनं अबोध्यग्निरितिमन्त्रेण घृतं राम यथाविधि श्रेयसा योगमाप्नोति शर्मवर्मगणन्तथा वास्तोष्पत्यगणं हुत्वा वास्तुदोषान् व्यपोहति
«‘Ayāno deva savituḥ’ သည် မကောင်းသော အိပ်မက်များကို ဖျက်ဆီးသော မန္တရဟု သိမှတ်ရမည်။ ‘abodhy agniḥ’ မန္တရဖြင့်၊ အို ရာမ၊ သတ်မှတ်ထားသည့် နည်းအတိုင်း ဂျီ (ghṛta) ကို ဟောမပူဇော်ရမည်; ထို့ကြောင့် śreyas (ကောင်းမြတ်သော ချမ်းသာ) ကို ရရှိသည်။ ထို့အတူ Śarma နှင့် Varma ဂဏများနှင့် Vāstoṣpati ဂဏသို့ ပူဇော်လျှင် အိမ်ရာ/အဆောက်အဦး၏ vāstu-doṣa (နေရာအပြစ်) များကို ဖယ်ရှားနိုင်သည်»။
Verse 6
अभ्युक्ष्य घृतशेषेण मेखलाबन्ध इष्यते स्त्रीणां यासान्तु गर्भाणि पतन्ति भृगुसत्तम तथा रौद्रगणं हुत्वा सर्वान् दोषान् व्यपोहति एतैर् दशगुणैर् होमी ह्य् अष्टादशसु शान्तिषु
ကျန်ရှိသော ဂျီ (ghṛta) ဖြင့် ပက်ဖျန်းပြီးနောက် မေခလာ-ဗန္ဓ (mekhalā-bandha) ဟူသော ကာကွယ်ရေးခါးပတ်ချည်ပွဲကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ဘൃဂုမျိုး၏ အမြတ်ဆုံးရေရှင်တော်၊ ကိုယ်ဝန်ပျက်ကျသော မိန်းမများအတွက် ရုဒြဂဏ (raudra-gaṇa) ထံသို့ ဟောမ (homa) ပူဇော်ကာ အပြစ်အနာအဆာအားလုံးကို ဖယ်ရှားရမည်။ ဤနည်းလမ်းများဖြင့် ဆန်တိ (śānti) အမျိုး ၁၈ မျိုးတွင် ဟောမကို ဆယ်ဆတိုး၍ ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 7
मणिं जातस्य बालस्य वध्नीयात्तदनन्तरं सोमं राजानमेतेन व्याधिभिर्विप्रमुच्यते वैष्णवी शान्तिरैन्द्री च ब्राह्मी रौद्री तथैव च वायव्या वारुणी चैव कौवेरी भार्गवी तथा
ထို့နောက် ချက်ချင်းပင် မွေးကင်းစကလေး၏ ကိုယ်ပေါ်တွင် ကာကွယ်ရေး မဏိတံဆိပ် (amulet) ကို ချည်ပေးရမည်။ ဤနည်းနှင့် စိုးမရာဇာ (Soma—လ) ကို ပူဇော်ဖိတ်ခေါ်ခြင်းအားဖြင့် ရောဂါများမှ လုံးဝ ကင်းလွတ်စေသည်။ ဆန်တိများမှာ—ဝိုင်ရှ္ဏဝီ (Vaiṣṇavī), အိုင်န္ဒြီ (Aindrī), ဘြာဟ္မီ (Brāhmī), ရော်ဒြီ (Raudrī), ဝါယဗျာ (Vāyavyā), ဝါရုဏီ (Vāruṇī), ကೌဝေရီ (Kauverī), နှင့် ဘာရ္ဂဝီ (Bhārgavī) တို့ဖြစ်သည်။
Verse 8
सर्पसाम प्रयुञ्जीनो नाप्नुयात् सर्पजम्भयं माद्य त्वा वाद्यतेत्येतद्धुत्वा विप्रः सहस्रशः प्राजापत्या तथा त्वाष्ट्री कौमारी वह्निदेवता मारुद्गणा च गान्धारी शान्तैर् नैरृतकी तथा
Sarpasāman ကို အသုံးပြုသူသည် မြွေကြောင့် ဖြစ်သော ဘေးဒုက္ခကို မရောက်နိုင်။ «mādya tvā vādyate» ဟူသော မန္တရကို မီးထဲသို့ တစ်ထောင်ကြိမ် ဟုတော်မ (homa) ပြုလုပ်ပြီးနောက် ဗြာဟ္မဏ (ယဇ္ဇက) သည် Prājāpatyā, Tvāṣṭrī, Kaumārī (အဂ္နိကို အဓိကဒေဝတာအဖြစ်), Mārudgaṇā, Gāndhārī နှင့် Nairṛtakī ဟူသော ဆန်တိမန္တရများဖြင့်လည်း ပူဇော်သင့်သည်။
Verse 9
शतावरिमणिबद्ध्वा नाप्नुयाच्छस्त्रतो भयं दीर्घतमसोर्क इति हुत्त्वान्नं प्राप्नुयाद्बहु शान्तिराङ्गिरसी याम्या पार्थिवी सर्वकामदा यस्त्वां मृत्युरिति ह्य् एतज्जप्तं मृत्युविनाशनं
śatāvarī မဏိအမူလက်ကို ချည်ထားလျှင် လက်နက်ကြောင့် ဖြစ်သော ကြောက်ရွံ့မှု မရောက်နိုင်။ «dīrgha-tamas-orka» မန္တရဖြင့် ဟောမပြုလျှင် အစာအဟာရ များစွာ ရရှိမည်။ ဆန်တိသည် Āṅgirasī အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး Yāmya နှင့် Pārthivī တို့လည်း ပါဝင်ကာ ဆန္ဒအားလုံးကို ပေးစွမ်းသည်။ ထို့ပြင် «yastvāṃ mṛtyuḥ…» ဟူသော မန္တရကို ဇပ (japa) ပြုလျှင် သေခြင်းကို ဖျက်ဆီး (တားဆီး) သည်။
Verse 10
स्वमध्यायन्तीति जपन्न म्रियेत पिपासया त्वमिमा ओषधी ह्य् एतज्जप्त्वा व्याधिं न वाप्नुयात् सुपर्णस्त्वेति हुत्वा च भुजगैर् नैव बाध्यते इन्द्रेण दत्तमित्येतत् सर्वकामकरम्भवेत्
«svamadhyāyantī…» ဟူသော မန္တရကို ဇပ (japa) ပြုလျှင် ရေငတ်၍ မသေ။ «tvam imā oṣadhī…» ဟူသော မန္တရကို ရွတ်ဆိုလျှင် ရောဂါမကပ်။ ထို့ပြင် «suparṇas tvam…» မန္တရဖြင့် ဟောမပြုလျှင် မြွေများကြောင့် လုံးဝ မထိခိုက်။ «indreṇa dattam…» ဟူသော မန္တရသည် ဆန္ဒအားလုံးကို ပေးစွမ်းသော အရာဖြစ်လာသည်။
Verse 11
पथि देवव्रतञ्जप्त्वा भयेभ्यो विप्रमुच्यते यदिन्द्रो मुनये त्वेति हुतं सौभाग्यवर्धनं इन्द्रेण दत्तमित्येतत् सर्वबाधाविनाशनं इमा देवीति मन्त्रश् च सर्वशान्तिकरः परः
ခရီးသွားရာလမ်း၌ «ဒေဝဗြတ» မန္တရကို ရွတ်ဆိုလျှင် ကြောက်ရွံ့မှုအပေါင်းမှ ပြည့်စုံစွာ လွတ်မြောက်သည်။ «yad indro munaye tvā iti» ဟူသော စကားဖြင့် ဟောမ (အာဟုတိ) ပူဇော်ခြင်းသည် ကံကောင်းခြင်းကို တိုးပွားစေသည်ဟု ဆိုကြသည်။ «indreṇa dattam» မန္တရသည် အနှောင့်အယှက်အားလုံးကို ဖျက်ဆီးပြီး «imā devīḥ» မန္တရသည် အလုံးစုံငြိမ်းချမ်းရေး (śānti) ကို ဖြစ်စေရာ၌ အမြင့်မြတ်ဆုံး အာနုဘော်ရှိသည်။
Verse 12
भगो न चित्र इत्य् एवं नेत्रयो रञ्जनं हितं सौभाग्यवर्धनं राम नात्र कार्य विचारणा देवा मरुत इत्य् एतत् सर्वकामकरम्भवेत् यमस्य लोकादित्येतत् दुःस्वप्नशमनम्परं
«Bhago na citra…» ဟု ရွတ်ဆိုကာ မျက်စိတွင် အညဉ် (collyrium) လိမ်းခြင်းသည် အကျိုးရှိ၍ ကံကောင်းခြင်းကို တိုးပွားစေသည်၊ အို ရာမ; ဤတွင် သံသယမလို။ «Devā maruta…» ဟူသည် အလိုရှိသမျှကို ပေးစွမ်းသူ ဖြစ်လာသည်။ «Yamasya lokāt…» ဟူသည် မကောင်းသောအိပ်မက်များကို သက်သာစေရာ၌ အမြင့်မြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။
Verse 13
जपेन्द्रेति वर्गञ्च तथा सौन्भाग्यवर्धनं परितोयं युतायुतमिति ज , ट च पिपासित इति घ , ञ च परि प्रिया हि वः कारिः काम्यां संश्रावयेत् स्त्रियं इन्द्रश् च पञ्चबणिजेति हुतं स्त्रीणां सौभाग्यवर्धनं कामो मे वाजीति हुतं स्त्रीणां सौभाग्यवर्धनं
«japendra…» ဖြင့်အစပြုသော မန္တရအစုကို အသုံးချရမည်၊ ထို့အတူ «saubhāgya-vardhana» (ကံကောင်းခြင်းတိုးပွားစေသော) ဖော်မြူလာကိုလည်း သုံးရမည်။ ထို့ပြင် «paritoyaṃ yutāyutam» ကို ja နှင့် ṭa သရအက္ခရာများနှင့်အတူ၊ «pipāsita» ကို gha နှင့် ña နှင့်အတူ ရွတ်ဆိုရမည်။ ကာမ്യ (လိုအင်ပြည့်စုံစေသော) ကိစ္စကို မိန်းမ၏နားထဲသို့ ကြားအောင် ရွတ်ဆိုစေ၍ «သင်သည် အလွန်ချစ်မြတ်နိုးဖွယ်; သင်သည် စည်းစိမ်တိုးပွားစေသော အကျိုးဆောင်…» ဟု ဆိုရမည်။ «indraś ca pañcabaṇija…» မန္တရဖြင့် ဟောမပူဇော်ခြင်းသည် မိန်းမတို့၏ သောဘဂျ (အိမ်ထောင်ရေးကံကောင်းခြင်း) ကို တိုးစေသည်ဟု ဆိုကြပြီး «kāmo me vājī…» ဖြင့် ပူဇော်ခြင်းလည်း ထိုသို့ပင် တိုးပွားစေသည်။
Verse 14
सा तङ्कामयते राम नात्र कार्या विचारणा रथन्तरं वामदेव्यं ब्रह्मवर्चसवर्धनं तुभ्यमेव जवीमन्नित्ययुतन्तु हुतम्भवेत् अग्ने गोभिन्न इत्य् एतत् मेधावृद्धिकरम्परं
အို ရာမ၊ သူမသည် ထိုရလဒ်ကိုပင် လိုလားသည်; ဤတွင် စဉ်းစားဆင်ခြင်ရန် မလို။ «Rathantara» နှင့် «Vāmadevya» သံချိုင့် (chants) များကို ရွတ်ဆိုပါ—၎င်းတို့သည် brahma-varcas (ဝိညာဉ်ရောင်ခြည်နှင့် ဝေဒဓမ္မတောက်ပမှု) ကို တိုးစေသည်။ ထုံးတမ်းနှင့် ကိုက်ညီစွာ အမြဲ ဟောမအာဟုတိကို «သင်တစ်ဦးတည်းအတွက်၊ အို လျင်မြန်သူ (အဂ္နိ)…» ဟု ဆိုကာ ပူဇော်စေ။ «Agne gobhinna…» မန္တရသည် medhā (ဉာဏ်ပညာ) ကို တိုးစေရာ၌ အမြင့်မြတ်ဆုံး ဖြစ်သည်။
Verse 15
प्राशयेद्बालकं नित्यं वचाचूर्णं घृतप्लुतं इन्द्रमिद्गाथिनं जप्त्वा भवेच्छ्रुतिधरस्त्वसौ ध्रुवं ध्रुवेणेति हुतं स्थानलाभकरं भवेत् अलक्तजीवेति शुना कृषिलाभकरं भवेत्
ကလေးကို နေ့စဉ် vacā (sweet-flag) အမှုန့်ကို ဂျီ (ghee) နှင့်ရော၍ ကျွေးစေကာ «indram id gāthinam» မန္တရကို ရွတ်ဆိုရမည်; ထို့နောက် ထိုကလေးသည် ကြားသမျှကို ထိန်းသိမ်းနိုင်သူ (မှတ်ဉာဏ်ကောင်းသူ) ဖြစ်လာမည်မှာ သေချာသည်။ «dhruvaṃ dhruveṇa» မန္တရဖြင့် ဟောမအာဟုတိ ပူဇော်ခြင်းသည် တည်ငြိမ်သော အရာထူး/ရာထူးတစ်ခု ရရှိစေသော အကြောင်းဖြစ်လာမည်။ ထို့ပြင် «alaktajīva» မန္တရဖြင့် ခွေး (śunā) နှင့်ဆိုင်သော ပူဇော်မှု/အခမ်းအနားကို ပြုလုပ်လျှင် စိုက်ပျိုးရေးအကျိုးအမြတ် ရရှိစေသော အကြောင်းဖြစ်လာမည်။
Verse 16
हुत्वा रथन्तरञ्जप्त्वा पुत्रमाप्नोत्यसंशयं मयि श्रीरिति मन्त्रोयं जप्तव्यः श्रीविवर्धनः अहन्ते भग्न इत्य् एतत् भवेत्सौभाग्यवर्धनं ये मे पाशस् तथाप्येतत् बन्धनाम्नोक्षकारणं
ဟောမ (အာဟုတိ) ပူဇော်ပြီး «ရထန္တရ» သံတော်ကို ဂျပ်တော်မူလျှင် သံသယမရှိဘဲ သားတော်ကို ရရှိသည်။ «ငါ၌ သရီ (Śrī—ကံကောင်းခြင်းနှင့် စည်းစိမ်) ရှိ၏» ဟူသော မန္တရကို ထပ်ခါတလဲလဲ ဂျပ်ရမည်၊ စည်းစိမ်တိုးပွားစေသည်။ «ငါသည် သင်၏ အမင်္ဂလာကို ချိုးဖျက်သူ» ဟူသော စကားသည် ကံကောင်းခြင်းတိုးစေသည်။ «ဤတို့သည် ငါ၏ ကြိုးချည်များ» ဟူသော အဆိုပင်လည်း ချည်နှောင်မှုမှ လွတ်မြောက်စေသော အကြောင်းတရား ဖြစ်လာသည်။
Verse 17
वैरूप्यस्याष्टकं नित्यं प्रयुञ्जानः श्रियं लभेत् सप्ताष्टकं प्रयुञ्जानः सर्वान् कामानवाप्नुयात् शपन्त्वहन्निति रिपून् नाशयेद्धोमजाप्यतः इन्द्र वनं वनिक् चेतीति घ , ज च अग्ने सौभाग्य इत्य् एतदिति ज त्वमुत्तममितीत्येतद्यशोबुद्धिविवर्धनं
ရုပ်ပျက်မှု (ဝိုင်ရူပျ) ကိုဖယ်ရှားရန် ဆိုင်သော «အဋ္ဌက» ကို နေ့စဉ် အသုံးပြု (ဂျပ်) သောသူသည် သရီ (စည်းစိမ်) ကို ရရှိသည်။ «သပ္တအဋ္ဌက» ကို အသုံးပြုသူသည် လိုအင်ဆန္ဒ အားလုံးကို ရောက်ရှိနိုင်သည်။ «śapantu … ahan» ဟူသော စကားကို ဂျပ်နှင့် ဟောမ ပြုလုပ်ခြင်းဖြင့် ရန်သူတို့ကို ဖျက်ဆီးနိုင်သည်။ ထို့ပြင် «indra vanaṃ vanik ceti …», «agne saubhāgya …», «tvam uttamam …» စသည့် ဂျပ်တော်များလည်း ရှိပြီး၊ (နောက်ဆုံးသော) ဤသည်ကို ကီर्तिနှင့် ဉာဏ်ပညာ တိုးပွားစေသည်ဟု ဆိုထားသည်။
Verse 18
गव्येषुणेति यो नित्यं सायं प्रातरतन्त्रितः उपस्थानं गवां कुर्यात्तस्य स्युस्ताः सदा गृहे यथा मृगमतीत्येतत् स्त्रीणां सौभाग्यवर्धनं येन चेहदिदञ्चैव गर्भलाभकरं भवेत्
ညနှင့် မနက်တွင် စိတ်တည်ငြိမ်၍ မပျံ့လွင့်ဘဲ «gavyeṣuṇe» ဟူသော မန္တရကို နေ့စဉ် ဂျပ်ကာ နွားများကို ရိုသေစွာ အနီးကပ်ဝတ်ပြုသူ၏ အိမ်တွင် နွားများသည် အမြဲတမ်း တည်ရှိမည်။ «yathā mṛgamatī» ဟု ခေါ်သော ဤအကျင့်သည် မိန်းမတို့၏ အိမ်ထောင်ရေး ကံကောင်းခြင်းကို တိုးပွားစေသည်ဟု ဆိုကြပြီး၊ ဤဘဝ၌လည်း နောက်ဘဝ၌လည်း ကိုယ်ဝန်ရခြင်း/သားသမီးရခြင်းကို ဖြစ်စေသည်။
Verse 19
घृताक्तन्तु यवद्रोणं वात आवातु भेषजं अनेन विधिवत् सर्वां मायां व्यपोहति अयन्ते योनिरित्येतत् पुत्रलाभकरं भवेत् शिवः शिवाभिरित्येतत् भवेत्सौभाग्यवर्धनं
ဃီ (ghee) လိမ်းထားသော ယဝ (barley) တစ်ဒြောဏ (droṇa) ကို «vāta āvātu bheṣajam»—«လေတိုက်လာပါစေ၊ ဤသည် ဆေးဖြစ်၏» ဟူ၍ ရွတ်ဆိုကာ စည်းကမ်းတကျ အသုံးပြုလျှင် ရန်လိုသော မာယာ (အဂ္ဂမ/မန်တရ မကောင်းမှု) အားလုံးကို ဖယ်ရှားပစ်သည်။ «ayante yoniḥ» ဟူသော မန္တရသည် သားတော်ရရှိစေသည်ဟု ဆိုသည်။ «śivaḥ śivābhiḥ» ဟူသော မန္တရသည် ကံကောင်းခြင်းနှင့် အိမ်ထောင်ရေး မင်္ဂလာကို တိုးပွားစေသည်ဟု ဆိုသည်။
Verse 20
प्रदेवो दासेन तिलान् हुत्वा कार्मणकृन्तनं अभि त्वा पूर्वपीतये वषट्कारसमन्वितं वृहस्पतिर् नः परिपातु पथि स्वस्त्ययनं भवेत् मुञ्चामि त्वेति कथितमपमृत्युनिवारणं
ကျွန်တော်/ကျွန်မ၏ အစေခံမှ နှမ်းစေ့များကို မီးထဲသို့ ဟောမပူဇော်ပြီးနောက် ရန်လိုသော ကာမ္မဏ (ကာမဏ) ကို ဖြတ်တောက်သည့် အကျင့်ကို အသုံးပြုရမည်—«abhi tvā pūrvapītaye» ကို vaṣaṭ အော်ဟစ်သံနှင့် တွဲဖက်၍ ရွတ်ဆိုသည်။ «ဗြဟස්ပတိ (Bṛhaspati) သည် လမ်းခရီး၌ ကျွန်ုပ်တို့ကို ကာကွယ်ပါစေ၊ ခရီးသည် မင်္ဂလာရှိပါစေ» ဟူ၍ ဆုတောင်းရသည်။ «muñcāmi tvā» ဟူသော မန္တရကို အပမృత్యု (အချိန်မတိုင်မီ သေဆုံးခြင်း) ကို တားဆီးရာ နည်းလမ်းဟု ကြေညာထားသည်။
Verse 21
वासकेध्मसहस्रन्तु हुतं युद्धे जयप्रदं हस्त्यश्वपुरुषान् कुर्याद्बुधः पिष्टमयान् शुभान् अथर्वशिरसो ऽध्येता सर्वपापैः प्रमुच्यते प्राधान्येन तु मन्त्राणां किञ्चित् कर्म तवेरितं
ဝါသက မီးဖိုသစ်တုံး တစ်ထောင်ကို မီးထဲသို့ ဟုတံ (အပူပူဇော်) ပြုလျှင် စစ်ပွဲ၌ အောင်မြင်မှု ပေးသည်။ ပညာရှိသည် မုန့်နှစ်ဖြင့် ဆင်၊ မြင်း၊ လူ ပုံသဏ္ဍာန်ကောင်းများကို ပြုလုပ်သင့်သည်။ «အထရ္ဝရှီရသ» ကို ရွတ်ဖတ်သင်ယူသူသည် အပြစ်အားလုံးမှ လွတ်မြောက်သည်။ ထို့ကြောင့် မန္တရ၏ အဓိကတန်ခိုးကို အလေးထား၍ အချို့သော ကర్మ (ရိတု) ကို သင်အား ပြောကြားခဲ့သည်။
Verse 22
परकीयानथोद्देश्य प्रधानपुरुषांस् तथा सुस्विन्नान् पिष्टकवरान् क्षुरेणोत् कृत्य भागशः वृक्षाणां यज्ञियानान्तु समिधः प्रथमं हविः आज्यञ्च व्रीहयश् चैव तथा वै गौरसर्षपाः
အခြားသူတို့၏ မှီခိုသူများ (ဆင်းရဲနွမ်းပါးသူများ) အတွက်လည်းကောင်း၊ အဓိက အုပ်ချုပ်သူပုရောဟိတ်များအတွက်လည်းကောင်း အပိုင်းများကို ခွဲဝေထားပြီး၊ အပူငွေ့ကောင်းကောင်းဖြင့် ချက်ထားသော ပိဋ္ဌက (ပူဇော်မုန့်) ကို ဓားဖြင့် အပိုင်းလိုက် ဖြတ်တောက်ပြီးနောက်၊ ယဇ్ఞအတွက် သင့်လျော်သော သစ်ပင်များထဲမှ စမိဓ် (မီးဖိုသစ်တုံး) သည် ပထမ ဟဝိ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် ဂျီ (ghee)၊ ဆန်စေ့များနှင့် အဖြူမုန်ညင်းစေ့များလည်း ပါဝင်သည်။
Verse 23
अभि त्वा शूर णोनुमो मन्त्रेणानेन मन्त्रवित् कृत्वा सर्षपतैलाक्तान् क्रोधेन जुहुयात्ततः अक्षतानि तिलाश् चैव दधिक्षीरे च भार्गव दर्भास्तथैव दूर्वाश् च विल्वानि कमलानि च
«သူရဲကောင်းရေ၊ ဤမန္တရဖြင့် သင့်ကို ဆန့်ကျင်၍ အင်အားကို ခေါ်ယူ၏» ဟူ၍။ အကြိုပြုလုပ်ရမည့် ကိစ္စကို ပြီးစီးပြီးနောက် မန္တရသိသူသည် ဒေါသတရားဖြင့် အင်အားပြင်းသော ရိတုတွင် မုန်ညင်းဆီလိမ်း၍ မုန်ညင်းစေ့နှင့် ရောထားသော ဟုတံများကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် ဗာရ္ဂဝရေ၊ မကွဲသော ဆန်စေ့များနှင့် နှမ်းကို ဒဟိ (ယိုဂတ်) နှင့် နို့တို့နှင့်အတူ ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် ဒರ್ಭမြက်၊ ဒူးರ್ವာမြက်၊ ဘိလ္ဝရွက်နှင့် ကြာပန်းတို့ကိုလည်း ပူဇော်ရမည်။
Verse 24
परिप्रियादेव कारिरिति ख , छ च परिप्रियादेव कविरिति घ , ञ च मन्त्रेणेति ख , छ , ज च एतत् कृत्वा बुधः कर्म संग्रामे जयमाप्नुयात् गारुडं वामदेव्यञ्च रथन्तरवृहद्रथौ शान्तिपुष्टिकराण्याहुर्द्रव्याण्येतानि सर्वशः तैलङ्कणानि धर्मज्ञ राजिका रुधिरं विषं
«Paripriyādeva kāriḥ» ဟူသည်ကို kha နှင့် cha စာမူများတွင် ဖတ်ကြသည်။ «paripriyādeva kaviḥ» ဟူသည်ကို gha နှင့် ña စာမူများတွင် ဖတ်ကြသည်။ ထို့ပြင် «ဤမန္တရဖြင့်» ဟူသည်ကို kha, cha နှင့် ja စာမူများတွင် ဖတ်ကြသည်။ ဤကర్మကို ပြုလုပ်ပြီးလျှင် ပညာရှိသည် စစ်ပွဲ၌ အောင်မြင်မှု ရရှိမည်။ (ထိုတွင်) ဂါရုဍ မန္တရနှင့် ဝါမဒေဝ မန္တရ၊ ရထန္တရ နှင့် ဝృဟဒ္ရထ စာမန် (chants) တို့ ပါဝင်ပြီး၊ အမျိုးမျိုးသောနည်းဖြင့် ငြိမ်းချမ်းမှုနှင့် စည်းစိမ်တိုးပွားမှုကို ဖြစ်စေသည်ဟု ဆိုကြသည်။ အသုံးပြုသော ပစ္စည်းများမှာ ဆီနှင့် လိမ်းဆေးများ၊ ရာဇိကာ (မုန်ညင်း)၊ သွေးနှင့် အဆိပ် ဖြစ်သည်—ဓမ္မသိသူရေ။
Verse 25
सर्वपापप्रशमनाः कथिताः संशयं विना समिधः कण्टकोपेता अभिचारेषु योजयेत् आर्षं वै दैवतं छन्दो विनियोगज्ञ आचरेत्
ဤစမိဓ် (မီးဖိုသစ်တုံး) များကို သံသယမရှိဘဲ အပြစ်အားလုံးကို သက်သာပျောက်ကင်းစေသော အရာများဟု ကြေညာထားသည်။ အဘိချာရ (ရန်ပြုမန်တရ) ရိတုများတွင် မျက်နှာပြင်၌ ဆူးပါသော စမိဓ် များကို အသုံးပြုသင့်သည်။ ဝိနိယောဂ (viniyoga) ကို မှန်ကန်စွာ သိသူသည် Ṛṣi (မြင်သူ)၊ ဒေဝတာနှင့် ချန္ဒသ (chandas) ကို သတ်မှတ်ထားသလို အကျင့်ပြု၍ ရိတုကို ဆောင်ရွက်ရမည်။
A mapping of Saṃhitā-japa and gaṇa-homa applications—each mantra-set and oblation-group is assigned a specific prayojana (peace, health, fearlessness, prosperity, victory, fertility, safe travel), with procedural add-ons like ghee offerings, amulets, and mekhalā-bandha.
It frames pacification and protection rites as dharmic stabilization: removing fear, disease, sin, and untimely death supports purity, steadiness, and sustained sādhana, aligning ritual efficacy with inner discipline and higher aims.
Correct performance depends on viniyoga—explicitly knowing and applying the ṛṣi (seer), devatā (presiding deity), and chandas (metre), and selecting appropriate samidh (including thorny fuel for abhicāra).