
Agnisthāpana-vidhi (Procedure for Establishing the Sacred Fire) and Protective Īśāna-kalpa Homa Sequences
ဤအধ্যာယတွင် ထိန်းချုပ်ထားသော ယဇ္ဉာဝန်းအတွင်း သာသနာ့မီး (အဂ္နိ) ကို တည်ထောင်၍ အသက်သွင်းရန် အဆင့်လိုက် prayoga ကို ဖော်ပြသည်။ ပူဇော်သူသည် အရ္ဃဗာဇနာကို ကိုင်ကာ အဂ္နျာဂါရသို့ ဝင်ရောက်ပြီး မြောက်ဘက်မျက်နှာပြု ကုဏ္ဍကို စစ်ဆေးကာ prokṣaṇa၊ kuśa ထိနှိပ်ခြင်း၊ astra-mantra နှင့် varma/kavaca ကာကွယ်မှုများဖြင့် အကာအကွယ်တည်ဆောက်သည်။ ကုဏ္ဍကို တူးဖော်သန့်စင်၊ ဖြည့်တင်း၊ ညီညာစေ၊ လိမ်းပတ်၊ လိုင်းဆွဲ စသဖြင့် ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ပြင်ဆင်ပြီး နောက်တစ်ဖက်တွင် nyāsa၊ bīja-dhyāna နှင့် Vāgīśvarī၊ Īśā ကို ဖိတ်ခေါ်ခြင်းတို့ဖြင့် အတွင်းပိုင်းပြင်ဆင်သည်။ အဂ္နိကို အမြဲတမ်းမီးရင်းမြစ်မှ ယူ၍ သန့်စင်ကာ anala-traya အဖြစ် ပေါင်းစည်းပြီး dhenu-mudrā နှင့် ပတ်လည်လှည့်ခြင်းဖြင့် တံဆိပ်ခတ်သည်။ ထို့နောက် အိမ်ထောင်ရေး-သံစ్కာရ (garbhādhāna၊ puṃsavana၊ sīmantonnayana၊ jātakarma) ကို ထောက်ပံ့သည့် အာဟုတိအစုံများနှင့် pañcabrahma (Sadyojāta–Īśāna) အစဉ်များ၊ vaktra-udghāṭana နှင့် vaktra-ekīkaraṇa (မျက်နှာငါးပါး ပေါင်းစည်းခြင်း) ကို ဖော်ပြသည်။ နောက်ဆုံးတွင် homa လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများ၊ yāgāgni နှင့် Śiva ကြား nāḍī လမ်းကြောင်းညှိနှိုင်းမှုကို ရှင်းလင်းပြီး Rudra များ၊ Mātṛkā များ၊ Gaṇa များ၊ Yakṣa၊ Nāga၊ Graha၊ Rākṣasa နှင့် Kṣetrapāla တို့သို့ အတွင်း/အပြင် bali ပူဇော်ကာ saṃhāra-mudrā ဖြင့် ပြန်လည်သိမ်းဆည်း၍ ပိတ်သိမ်းခြင်းနှင့် ခွင့်လွှတ်တောင်းပန်ခြင်းဖြင့် အဆုံးသတ်သည်။
Verse 1
ख, चिह्नितपुस्तकपाठः हरहस्ते इति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः शिवज्ञानामिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः नमेदष्ताङ्गमूर्तये इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः अथ पञ्चसप्ततितमो ऽध्यायः अग्निस्थापनादिविधिः ईश्वर उवाच अर्घपात्रकरो यायादग्न्यागारं सुसंवृतः यागोपकरणं सर्वं दिव्यदृष्ट्या च कल्पयेत्
ဤနေရာတွင် အခန်း ၇၅ စတင်သည်—သန့်ရှင်းသော မီး (အဂ္နိ) တည်ထောင်ခြင်းနှင့် ဆက်စပ်သော အခမ်းအနားများ၏ နည်းလမ်း။ အီရှ္ဝရက မိန့်တော်မူသည်– «အာရ္ဃျပാത്രကို လက်တွင်ကိုင်၍၊ အခမ်းအနားစည်းကမ်းအရ ကောင်းစွာကာကွယ်ထိန်းသိမ်းထားလျက် မီးအိမ်/မီးသန့်နေရာ (agnyāgāra) သို့ သွားရမည်။ ထို့ပြင် ယာဂ (ယဇ္ဈ) အတွက် လိုအပ်သော ပစ္စည်းအားလုံးကို သန့်စင်သော ဒေဝတိယအမြင် (ritually consecrated attention) ဖြင့် စီစဉ်ရမည်»။
Verse 2
उदङ्मुखः कुण्डमीक्षेत् प्रओक्षणं ताडनंकुशैः विदध्यादस्त्रमन्त्रेण वर्मणाभ्युक्षणं मतं
မြောက်ဘက်ကို မျက်နှာမူ၍ မီးကွန်ဒ (fire-pit) ကို ကြည့်ရှုစစ်ဆေးရမည်။ သန့်ရေဖြန်းခြင်း (prokṣaṇa) နှင့် ကုရှမြက်ဖြင့် ထိ/တောက်ခြင်းကို ပြုလုပ်ရမည်။ ထို့ပြင် အஸ္တရမန်တရ (Astra-mantra) ဖြင့် အကာအကွယ်ရေဖြန်းခြင်း (abhyukṣaṇa) ကို ဝရ္မ (အာမော်/ကာကွယ်ရေး) အဖြစ် ဆောင်ရွက်ရမည်ဟု သဘောတူထားသည်။
Verse 3
खड्गेन खातमुद्धारं पूरणं समतामपि कुर्वीत वर्मणा सेकं कुट्टनन्तु शरात्मना
တူးဖော်ထားသော မြေကို ဓားဖြင့် ဖယ်ရှားရမည်။ ပြန်ဖြည့်ခြင်းနှင့် ညီညာအောင်လုပ်ခြင်းကိုလည်း ပြုလုပ်ရမည်။ ရေဖြန်းခြင်းကို ဝရ္မ (ကာကွယ်ရေးကိရိယာ) ဖြင့် ပြုလုပ်ရပြီး၊ တင်းကျပ်အောင် တုတ်ထိုး/တုံးထုခြင်းကို မြားတံကဲ့သို့သော တံတားဖြင့် ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 4
सम्मार्जनं समालेपं कलारूपप्रकल्पनं त्रिसूत्रीपरिधानं च वर्मणाभ्यर्चनं सदा
အမြဲတမ်း ပြုလုပ်ရမည်မှာ—သန့်ရှင်းရေးဖြင့် လှည်းသုတ်ခြင်းနှင့် သန့်စင်ခြင်း၊ အခမ်းအနားနေရာကို လိမ်းသုတ်/ပလတ်စတာလုပ်ခြင်း၊ အနုပညာပုံစံများကို စီမံဖန်တီးခြင်း၊ သုံးကြိုးတန်း (trisūtrī) ကို ဝတ်ဆင်ခြင်း၊ နှင့် ဝရ္မ (ကာကွယ်ရေးအာမော်) ဖြင့် အစဉ်အမြဲ ပူဇော်ခြင်း ဖြစ်သည်။
Verse 5
रेखात्रयमुदक् कुर्यादेकां पूर्वाननामधः कुशेन च शिवास्त्रेण यद्वा तासां विपर्ययः
ရေဖြင့် မျဉ်းသုံးကြောင်းကို ဆွဲရမည်။ ထိုအထဲမှ တစ်ကြောင်းကို အောက်ဘက်တွင် ထား၍ အရှေ့ဘက်သို့ မျက်နှာမူစေ။ ကုရှမြက်ဖြင့်လည်းကောင်း၊ «ရှီဝအස්တြ» (ရှီဝ၏ မန္တရအာယုဓ) ကို အသုံးပြု၍လည်းကောင်း ပြုလုပ်ရမည်၊ သို့မဟုတ် မျဉ်းများ၏ အစီအစဉ်ကို ပြောင်းပြန်လည်း လုပ်နိုင်သည်။
Verse 6
वज्रीकरणमन्त्रेण हृदा दर्भैश् चतुष्पथं अक्षपात्रन्ततनुत्रेण विन्यसेद्विष्टरं हृदा
«ဝဇ္ရီကရဏ» မန္တရနှင့် ဟృဒယ (နှလုံး) မန္တရဖြင့် ဒರ್ಭမြက်ကို သုံးကာ လမ်းလေးခွ (ကြက်ခြေခတ်ပုံ) အစီအစဉ်ကို ခင်းရမည်။ ထို့နောက် «တတနုတြ» (ကာကွယ်ဖုံးအုပ်) မန္တရဖြင့် အက္ခ-အိုးကို တင်ထား၍၊ နောက်တစ်ဖန် ဟృဒယ မန္တရဖြင့် ပူဇော်ထိုင်ခုံ (ဝိဋ္ဌရ) ကို ချထားရမည်။
Verse 7
हृदा वागीश्वरीं तत्र ईशामावाह्य पूजयेत् वह्निं सदाश्रयानीतं शुद्धपात्रोपरिस्थितं
ထိုနေရာတွင် ဟృဒယ (နှလုံး) မန္တရဖြင့် ဝါဂီဣශ්ဝရီ (စကား၏ ဒေဝီ) ကို အာဝါဟနာခေါ်ယူ၍ ပူဇော်ရမည်၊ ထို့အပြင် ဣရှာကိုလည်း အာဝါဟနာပြုရမည်။ ထို့နောက် အမြဲတမ်းမီးရင်းမြစ်မှ ယူဆောင်လာသော သန့်ရှင်းသော အဂ္နိကို သန့်ပാത്രပေါ်တွင် တည်စေရာသည်။
Verse 8
क्रव्यादांशं परित्यज्य वीक्षणादिविशोधितं औदर्यं चैन्दवं भौतं एकीकृत्यानलत्रयं
ကရဗျာဒ အংশ (အသားဆန်သော/မသန့်သော အပိုင်း) ကို စွန့်ပစ်ပြီး၊ ကြည့်ရှုစစ်ဆေးခြင်း စသည်တို့ဖြင့် သန့်စင်ပြီးနောက်၊ အစာချေမှုနှင့် ဆက်စပ်သော အစိတ်အပိုင်းများ—ချန်ဒြ (အေးမြ) အစိတ်အပိုင်းနှင့် ဘောတ (ဓာတ်လောက) အစိတ်အပိုင်း—ကို တစ်စုတစ်စည်းတည်း ပေါင်းစည်း၍ «အနလ တြယ» (မီးသုံးပါး) ကို ဖွဲ့စည်းရမည်။
Verse 9
ॐ हूं वह्निचैतन्याय वह्निवीजेन विन्यसेत् संहितामन्त्रितं वह्निं धेनुमुद्रामृतीकृतं
ဝဟ္နိ-ဘီဇ (မီးစေ့) ကို အသုံးပြု၍ နျာသ ပြုလုပ်ရမည်၊ «အိုမ် ဟုမ်—အဂ္နိ၏ စိတ်ဓာတ်သို့» ဟု ရွတ်ဆိုကာ တင်သွင်းရမည်။ ထို့နောက် သံဟိတာ မန္တရများဖြင့် သက္ကာရပြု၍ သန့်စင်ထားသော အဂ္နိကို တည်ထောင်ပြီး၊ «ဓေနု» မုဒြာဖြင့် အမృతကဲ့သို့ ဖြစ်စေရမည်။
Verse 10
रक्षितं हेतिमन्त्रेण कवचेनावगुण्ठितं पूजितन्त्रिः परिभ्राम्य कुण्डस्योर्ध्वं प्रदक्षिणं
Heti မန္တရဖြင့် ကာကွယ်၍ ကဝစ (kavaca) အကာအကွယ်ဖြင့် ဖုံးအုပ်ကာ သင့်တော်စွာ ပူဇော်ပြီးနောက် မီးကွန်ဒ (kuṇḍa) ၏ အပေါ်ဘက်အနားတစ်လျှောက် ညာဘက်တွင်ထား၍ နာရီလက်တံအတိုင်း ပရဒက္ခိဏာ (pradakṣiṇā) သုံးကြိမ် လှည့်ပတ်ရမည်။
Verse 11
दिव्यदृष्ट्या विल्प्कयेदिति घ, ङ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः शराणुनेति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः शिववीजमिति ध्यात्वा वागीशागर्भगोचरे वागीश्वरेण देवेन क्षिप्यमानं विभावयेत्
Śiva-bīja (ရှီဝ ဗီဇ) ကို သာဓကပြု၍ တရားစူးစိုက်ပြီးနောက်၊ ဝါဂီရှ (Vāgīśa) — စကား၏အရှင် — ၏ အဝန်းအဝိုင်း/ကဏ္ဍအတွင်း၌၊ ဒေဝ ဝါဂီရှဝရ (Vāgīśvara) က ထိုအရာကို ပစ်လွှတ်နေသည်ဟု မြင်ယောင်စိတ်ကူးရမည်။ (လက်ရေးမူကွဲများတွင် အချို့၌ “divyadṛṣṭyā …” ဟု၊ အခြားတစ်ခု၌ “śarāṇunā/śarāṇune …” ဟု ဖတ်ကြသည်။)
Verse 12
भूमिष्ठजानुक्को मन्त्री हृदात्मसम्मुखं क्षिपेत् ततो ऽन्तस्थितवीजस्य नाभिदेशे समूहनं
မြေပြင်ပေါ်တွင် ဒူးထောက်၍ မန္တရကျင့်သူသည် မိမိရှေ့ရှိ နှလုံးနှင့် အတ္တ (Self) ထံသို့ (မန္တရ/ဓာတ်အား) ကို ပို့လွှတ်ရမည်။ ထို့နောက် အတွင်း၌ တည်ထားသော ဗီဇအက္ခရာ၏ အာနာဘိဒေသ (နာဗီ/ချက်) တွင် စူးစိုက်၍ စုစည်း-သိပ်သည်းစေခြင်းကို ပြုရမည်။
Verse 13
सम्भृतिं परिधानस्य शौचमाचमनं हृदा गर्भाग्नेः पूजनं कृत्वा तद्रक्षार्थं शराणुना
အဝတ်အစားအတွက် သင့်တော်စွာ ပြင်ဆင်ပြီး၊ ကိုယ်သန့်စင်ခြင်းနှင့် အာစမန (ācamana) ကို စိတ်နှလုံးဖြင့် ပြုလုပ်ကာ၊ ထို့နောက် ဂರ್ಭာဂ္နိ (Garbhāgni) — အတွင်း/အိမ်ထောင်မီးအဖြစ် သန့်စင်သိက္ခာတင်ထားသော မီး — ကို ပူဇော်ရမည်။ ထိုမီးကို ကာကွယ်ရန်အတွက် သရာဏု (śarāṇu) — မြှားတံ/ရိဒ်တံ — ဖြင့် ကာကွယ်ရေးလုပ်ရပ်ကို ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 14
बध्नीयाद्गर्भजं देव्याः ककङ्कणं पाणिपल्लवे गर्भाधानाय सम्पूज्य सद्योजातेन पावकं
ဂರ್ಭာဓာန (garbhādhāna) အခမ်းအနားအတွက်၊ ကိုယ်ဝန်ဆောင်ခြင်းနှင့် ဆိုင်သော ဒေဝီ၏ ဂರ್ಭဇ ကကင်္ကဏ (လက်ကောက်-အမူလက်) ကို သူမ၏ နူးညံ့သော လက်ဖဝါး/လက်တံပေါ်တွင် ချည်နှောင်ရမည်။ ထို့နောက် သင့်တော်စွာ ပူဇော်ပြီး၊ စဒ္ယောဇာတ (Sadyojāta) မန္တရဖြင့် ပဝက (မီး) ကို သန့်စင်-သိက္ခာတင်ရမည်။
Verse 15
ततो हृदयमन्त्रेण जुहुयादाहुतित्रयं पुंसवनाय वामेन तृतीये यासि पूजयेत्
ထို့နောက် ဟృဒယမန်တရ (Hṛdaya-mantra) ဖြင့် မီးထဲသို့ အာဟုတိ သုံးကြိမ် ပူဇော်ရမည်။ ပုṃසဝန (puṃsavana) အခမ်းအနားအတွက် ဘယ်ဘက်ဖြင့်၊ တတိယအာဟုတိတွင် «ယာစိ» ဟုဆိုကာ ဖိတ်ခေါ်ထားသော ဒေဝတ/ရှက္တိကို ပူဇော်ရမည်။
Verse 16
आहुतित्रितयं दद्याच्छिरसाम्बुकणान्वितं सीमन्तोन्नयनं षष्ठे मासि सम्पूज्य रूपिणा
ခေါင်းပေါ်သို့ ရေစက်များ ပက်ဖျန်းခြင်းနှင့်အတူ အာဟုတိ သုံးကြိမ် ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် ခြောက်လမြောက်တွင် ရုပ်သဏ္ဌာန်ဖြင့် တည်ရှိသော ဒေဝတကို စနစ်တကျ ပူဇော်ပြီး sīmantonnayana (ကိုယ်ဝန်ဆောင်မိန်းမ၏ ဆံပင်ခွဲပွဲ) ကို ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 17
जुहुयादाहुतीस्तिस्रः शिखया शिखयैव तु वक्त्राङ्गकल्पनां कुर्याद्वक्त्रोद्घाटननिष्कृती
အာဟုတိ သုံးကြိမ် ပူဇော်ရမည်။ မီးလျှံဖြင့်—အမှန်တကယ် မီးလျှံတစ်ခုတည်းဖြင့်—ပါးစပ်နှင့် ကိုယ်အင်္ဂါများကို သတ်မှတ်ထားသည့် အနေအထား/စိတ်ကူးပုံဖော်ခြင်းကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ဤသည်မှာ «vaktra-udghāṭana» (ပါးစပ်ဖွင့်ခြင်း) ဟုခေါ်သော အပြစ်ဖြေ niṣkṛti ပင်ဖြစ်သည်။
Verse 18
जातकर्मनृकर्मभ्यां दशमे मासि पूर्ववत् वह्निं सन्धुक्ष्य दर्भाद्यैः स्नानं गर्भमलापहं
jātakarma နှင့် ထို့နောက် ဆက်လက်ပြုလုပ်သော လူ့အခမ်းအနားများအတွက် ဒသမလတွင် ယခင်ကဲ့သို့ပင်—ဝဟ္နိ (သန့်ရှင်းသော မီး) ကို မီးထွန်းပြီး darbha/kuśa မြက် စသည်တို့ဖြင့် ရေချိုးရမည်။ ဤရေချိုးခြင်းသည် သားအိမ်မှ အညစ်အကြေးများကို ဖယ်ရှားပေးသည်။
Verse 19
सुवर्णबन्धनं देव्या कृतं ध्यात्वा हृदार्चयेत् सद्यःसूतकनाशाय प्रोक्षयेदस्त्रवारिणा
ဒေဝီကို ရွှေချည်နှောင် (အလှဆင်ဘန်ဒ်) ဖြင့် တန်ဆာဆင်ထားသည်ဟု စိတ်တွင် သမားတော်က ဓ్యာနပြု၍ နှလုံးအတွင်း၌ ပူဇော်ရမည်။ sūtaka (အခမ်းအနားဆိုင်ရာ မသန့်ရှင်းမှု) ကို ချက်ချင်းဖျက်သိမ်းရန် astra-mantra ဖြင့် အာဏာသွင်းထားသော ရေဖြင့် ကိုယ်တိုင်/နေရာကို ပက်ဖျန်းရမည်။
Verse 20
कुम्भन्तु वहिरस्त्रेण ताडयेद्वर्मणोक्षयेत् अस्त्रेणोत्तरपूर्वाग्रान्मेखलासु वहिः कुशान्
ထို့နောက် ကုမ္ဘ (ရေခွက်/ရေကန်) ကို ဝဟ္နိ-အස්တြ မန္တရဖြင့် ထိုးနှက်ရမည်။ ထို့ပြီး ဝර්မဏ (ကာကွယ်ရေး) မန္တရဖြင့် ပက်ဖျန်းရမည်။ အස්တြ မန္တရဖြင့် မေခလာ (ဝိုင်းပတ်ကြိုး) အပြင်ဘက်တွင် ကုရှမြက်ကို တင်၍ အဖျားများကို မြောက်နှင့် အရှေ့သို့ မျက်နှာမူစေရမည်။
Verse 21
ततोन्तस्थितदेवस्य इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः शरात्मना इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः गन्धाद्यैर् इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः कुण्डन्तु इति ख, ङ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः आस्थाप्य स्थापयेत्तेषु हृदा परिधिविस्तरं वक्ताणामस्त्रमन्त्रेण ततो नालापन्नुत्तये
ထို့နောက် (ပစ္စည်းပူဇော်/ဒေဝတား) ကို သက်ဆိုင်ရာနေရာများတွင် တည်စေပြီး၊ ဟృဒာ (Hṛdā) မန္တရဖြင့် ပရိဓိ (အကာအရံဝိုင်း) ၏ အကျယ်အဝန်းကို တည်ထောင်ရမည်။ ထို့နောက် အස්တြ-မန္တရဖြင့် အမှုဆောင်သူများနှင့် အခမ်းအနားကို ကာကွယ်တားဆီး၍ အနှောင့်အယှက် သို့မဟုတ် မတော်တဆမှု မဖြစ်ပေါ်စေရန် ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 22
समिधिः पञ्च होतव्याः प्रान्ते मूले घृतप्लुताः ब्रह्माणं शङ्करं विष्णुमनन्तञ्च हृदार्चयेत्
ဆမိဓိ (မီးထိုးတုတ်) ငါးချောင်းကို ပူဇော်ရမည်၊ အဖျားနှင့် အမြစ်တွင် ဂျီ (ghee) လိမ်းထားရမည်။ ထို့ပြင် ဟృဒါဖြင့် (နှလုံး၌) ဘြဟ္မာ၊ ရှင်ကရ (Śaṅkara)၊ ဗိဿနု (Viṣṇu) နှင့် အနန္တ (Ananta) ကို ပူဇော်ရမည်။
Verse 23
दूर्वाक्षतैश् च पर्यन्तं परिधिस्थाननुक्रमात् इन्द्रादीशानपर्यन्तान्तान्विष्टरस्थाननुक्रमात्
ဒူರ್ವာ မြက်နှင့် အက္ခတ (မကွဲမပျက် ဆန်စေ့) ဖြင့် ပရိဓိအဝိုင်းကို ပတ်လည်လုံးလုံး သတ်မှတ်/ပူဇော်ရမည်၊ အနားသတ်နေရာအစဉ်အတိုင်း။ ထို့ပြင် အင်ဒြာမှ စ၍ ဣရှာန (Īśāna) အထိ ဒေဝတားများကို သူတို့၏ အာသန (ထိုင်ရာ) နေရာအစဉ်အတိုင်း တင်ထားရမည်။
Verse 24
अग्नेरभिमुखीभूतान् निजदिक्षु हृदार्चयेत् निवार्य विघ्नसङ्घातं वालकं पालयिष्यथ
အဂ္နိကို မျက်နှာမူ၍ မိမိ၏ သင့်လျော်သော ဒిశများတွင် ဟృဒါဖြင့် (နှလုံးသားဖြင့်) ပူဇော်ရမည်။ အတားအဆီးများ၏ အစုအဝေးကို တားဆီးဖယ်ရှားပြီးနောက်၊ သင်သည် ကလေးကို ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရလိမ့်မည်။
Verse 25
शैवीमाज्ञाभिमान्तेषां श्रावयेत्तदनन्तरं गृहीत्वा स्रुक्स्रुवावूर्ध्ववदनाधोमुखैः क्रमात्
ထို့နောက် ယဇ္ဉပလ္လင်အနီးတွင် ရပ်နေသူတို့အား ရှိုင်ဝ အာဇ္ဉာ (အမိန့်မန္တရ) ကို ကြားစေပြီး၊ ထို့နောက် စရုက်နှင့် စရုဝာ ဟုခေါ်သော လှော်တံနှစ်ချောင်းကို ကိုင်ယူကာ အစဉ်အတိုင်း အသုံးပြုရမည်။ တစ်ချောင်းကို အပေါက်ကို အပေါ်သို့ မျက်နှာမူစေ၍၊ တစ်ချောင်းကို အပေါက်ကို အောက်သို့ မျက်နှာမူစေရမည်။
Verse 26
प्रताप्याग्नौ त्रिधा दर्भमूलमध्याग्रकैः स्पृशेत् कुशस्पृष्टप्रदेशे तु आत्मविद्याशिवात्मकं
ဒರ್ಭမြက်ကို မီးထဲတွင် အပူပေးပြီးနောက်၊ ၎င်း၏ အမြစ်၊ အလယ်ပိုင်း၊ အဖျားတို့ဖြင့် (ကိုယ်ခန္ဓာကို) သုံးမျိုးသုံးပုံဖြင့် ထိရမည်။ ကုရှမြက် ထိမိသော အစိတ်အပိုင်း၌ ရှိဝ၏ သဘာဝဖြစ်သော အတ္တမဝိဒ္ယာ (ကိုယ်တော်သိမြင်မှု) ကို စိတ်၌ တည်စေ/တင်သွင်းရမည်။
Verse 27
क्रमात्तत्त्वत्रयं न्यस्य हां हीं हूं सं रवैः क्रमात् स्रुवि शक्तिं स्रुवे शम्भुं विन्यस्य हृदयाणुना
ထို့နောက် အစဉ်အတိုင်း တတ္တဝ သုံးပါးကို နျာသ (nyāsa) ပြုလုပ်ရမည်။ ထို့ပြင် hāṃ, hīṃ, hūṃ, saṃ ဟူသော ဘီဇအသံများကို သင့်လျော်သော သံထွက်ဖြင့် အစဉ်လိုက် ရွတ်ဆိုကာ၊ စရုဝာ (sruva) ထဲတွင် ရှက္တိကို တင်သွင်း၍ စရုက် (sruk) ထဲတွင် သမ္ဘု (ရှိဝ) ကို ဟృဒယ မန္တရ လျှို့ဝှက်အဏုကို အားပေးသဘောဖြင့် တင်သွင်းရမည်။
Verse 28
त्रिसूत्रीवेष्टितग्रीवो पूजितौ कुसुमादिभिः कुशानामुपरिष्टात्तौ स्थापयित्वा स्वदक्षिणे
သုံးကြိုးချည် (trisūtrī) ဖြင့် (ပူဇော်ပစ္စည်း၏) လည်ပင်းကို ပတ်ကာ၊ ပန်းစသည်တို့ဖြင့် အရာနှစ်ပါးကို ပူဇော်ပြီးနောက်၊ ကုရှမြက်ပေါ်တွင် ထား၍ မိမိ၏ ညာဘက်၌ တည်စေရမည်။
Verse 29
गव्यमाज्यं समादाय वीक्षणादिविशोधितं स्वकां ब्रह्ममयीं मूर्तिं सञ्चिन्त्यादाय तद्घृतं
နွားဂျီ (gavyam ājya) ကို ယူကာ ဝီක්ෂဏ (vīkṣaṇa) စသည့် သန့်စင်အပ်သော သက္ကာရပြုမှုများဖြင့် သန့်စင်ထားပြီး၊ မိမိလိုလားသော ဗြဟ္မမယီ (brahmamayī) ဖြစ်သည့် မိမိ၏ ရုပ်သဏ္ဍာန်ကို စိတ်၌ တရားထိုင်၍၊ ထို့နောက် ထိုဂျီကို (ပူဇော်ပွဲအတွက်) ကိုင်ယူရမည်။
Verse 30
कुण्डस्योर्ध्वं हृदावर्त्य भ्रामयित्वाग्निगोचरे पुनर्विष्णुमयीं ध्यात्वा घृतमीशानगोचरे
မီးကွန်ဒ် (မီးပူဇော်ခုံ) မှ စိတ်/ဓာတ်အားကို အထက်သို့ မြှောက်ကာ နှလုံးထဲသို့ ဆွဲယူပြီး အဂ္နိ၏ အဝန်းအဝိုင်းအတွင်း လှည့်ပတ်စေ၏။ ထို့နောက် ပူဇော်ပစ္စည်းကို ဗိဿဏုဖြင့် ပြည့်ဝနေသည်ဟု ထပ်မံ သာမဓိပြုကာ ဂျီ (ghee) ကို ဣရှာန (ရှီဝ) ၏ အဝန်းအဝိုင်းထဲသို့ လောင်းပူဇော်ရမည်။
Verse 31
धृत्वादाय कुशाग्रेण स्वाहान्तं शिरसाणुना आस्तीर्येति घ, ङ, चिह्नितपुस्तद्वयपाठः हां ह्रीं ह्रं समिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः हूं हां क्रूं समिति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः शिरसात्मना इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः जुहुयाद्विष्णवे विन्दुं रुद्ररूपमनन्तरं
ယူ၍ ကုရှမြက် (kuśa) အဖျားဖြင့် ကိုင်ထားကာ “svāhā” ဖြင့် အဆုံးသတ်သော မန္တရကို ‘śiras’ (ခေါင်း-သီလဗ်) ဖြင့် ဖြန့်/လိမ်းရမည်။ (အမှတ်ထားသော လက်ရေးမူအချို့တွင် “hāṃ hrīṃ hraṃ”; အချို့တွင် “hūṃ hāṃ krūṃ”; အခြားတွင် “śirasātmanā” ဟု ဖတ်သည်။) ထို့နောက် ရုဒြ (Rudra) ပုံသဏ္ဍာန်ဖြစ်သော ‘bindu’ အဖြစ် ဗိဿဏုထံသို့ ဟောမပူဇော်ရမည်။
Verse 32
भावयन्निजमात्मानं नाभौ धृत्वाप्लवेत्ततः प्रादेशमात्रदर्भाभ्यामङ्गुष्टानामिकाग्रकैः
ကိုယ်တိုင်၏ အတ္တကို သာမဓိပြု၍ အာရုံကို နာဘီ (ဗိုက်ခေါင်း) တွင် တည်စေပြီးနောက် ‘plavana’ (မျောလေ့ကျင့်ခန်း) ကို လက်တစ်ထွာအရှည်ရှိသော darbha မြက်နှစ်ချောင်းဖြင့် ပြုလုပ်ရမည်။ ထိုအဖျားများကို လက်မနှင့် လက်စွပ်ချောင်းအဖျားကြားတွင် ကိုင်ထားရသည်။
Verse 33
धृताभ्यां सम्मुखं वह्नेरस्त्रेणाप्लवमाचरेत् हृदात्मसम्मुखं तद्वत् कुर्यात् सम्प्लवनन्ततः
လက်နှစ်ဖက်ကို (သတ်မှတ်ထားသည့်ပုံစံအတိုင်း) ကိုင်ထား၍ မီးကို မျက်နှာမူကာ အာစတြ (astra) မန္တရဖြင့် ‘aplava’ အခမ်းအနားကို ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထိုနည်းတူပင် ကိုယ့်နှလုံးနှင့် အတွင်းအတ္တကို မျက်နှာမူ၍ နောက်တစ်ဆင့် ‘samplavana’ (ပြည့်စုံစွာ စိမ့်ဝင်ကာကွယ်ခြင်း) ကို ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 34
हृदालब्धदग्धदर्भं शस्त्रक्षेपात् पवितयेत् दीप्तेनापरदर्भेण निवाह्यानेन दीपयेत्
darbha မြက်သည် မီးလောင်၍ မသင့်တော်တော့ပါက (ထိတွေ့မှု/အညစ်အကြေးကြောင့်) အာစတြ (လက်နက်) ဖြင့် ပစ်လွှတ်ကာ အခမ်းအနားအရ သန့်စင်ရမည်။ ထို့နောက် မီးတောက်နေသော darbha တစ်ချောင်းကို အစားထိုးအသုံးပြု၍ (လိုအပ်သည့်လုပ်ငန်းစဉ်အတိုင်း) သယ်ဆောင်ပြီး မီး/ပူဇော်ပွဲကို ထပ်မံ မီးထွန်းရမည်။
Verse 35
अस्त्रमन्त्रेण निर्दग्धं वह्नौ दर्भं पुनः क्षिपेत् क्षिप्त्वा घृते कृतग्रन्थिकुशं प्रादेशसम्मितं
အက်စတြာမန်တရ (Astra-mantra) ဖြင့် မီးလောင်အောင် လောင်ကျွမ်းစေပြီးနောက် ဒರ್ಭမြက် (darbha) ကို မီးထဲသို့ ထပ်မံ ပစ်ချရမည်။ ထို့နောက် ဂျီ (ghṛta) ထဲတွင် လက်တစ်ဖက်အလျား (span) ခန့်ရှိ၍ ချည်ကွင်း (knot) ပြုလုပ်ထားသော ကုရှမြက် (kuśa) ကို ထည့်ထားရမည်။
Verse 36
पक्षद्वयमिडादीनां त्रयं चाज्ये विभावयेत् क्रामाद्भागत्रयादाज्यं स्रुवेणादाय होमयेत्
အီဍာ (iḍā) နှင့် ဆက်စပ်သော ပူဇော်မှုများအတွက် အပိုင်းနှစ်ပိုင်းကို စိတ်ဖြင့် ခွဲဝေစဉ်းစားရမည်၊ ထို့ပြင် ဂျီ (ājya/ghṛta) အတွင်း၌ အပိုင်းသုံးပိုင်းကိုလည်း ခွဲဝေထားရမည်။ ထို့နောက် အစဉ်အလာအတိုင်း စရုဝ (လောင်းဇွန်း) ဖြင့် အပိုင်းသုံးပိုင်းမှ ဂျီကိုယူကာ မီးထဲသို့ အာဟုတိ (homa) အဖြစ် ပူဇော်ရမည်။
Verse 37
स्वेत्यग्नौ हा घृते भागं शेषमाज्यं क्षिपेत् क्रमात् ॐ हां अग्नये स्वाहा ॐ हां सोमाय स्वाहा ॐ हां अग्नीषोमाभ्यां स्वाहा उद्घाटनाय नेत्राणां अग्नेर्नेत्रत्रये मुखे
ထို့နောက် သန့်စင်တောက်ပသော မီးထဲတွင် ဂျီ၏ အပိုင်းတစ်ပိုင်းကို ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် ကျန်ရှိသော ဂျီကို အစဉ်အလာအတိုင်း မန်တရများဖြင့် ပစ်ချပူဇော်ရမည်—«Oṁ hāṁ, အဂ္နိယေ svāhā»၊ «Oṁ hāṁ, ဆိုမယ svāhā»၊ «Oṁ hāṁ, အဂ္နိ-ဆိုမ အဘျာṁ svāhā»။ ဤသည်မှာ မျက်စိဖွင့်ခြင်းအတွက် ဖြစ်ပြီး အဂ္နိ၏ မျက်စိသုံးပါးရှိသော မျက်နှာ၌ ထား၍/ရွတ်ဆိုရသည်။
Verse 38
स्रुवेण घृतपूर्णेन चतुर्थीमाहुतिं यजेत् ॐ हां अग्नये स्विष्टकृते स्वाहा अभिमन्त्र्य षडङ्गेन बोधयेद्धेनुमुद्रया
ဂျီဖြင့် ပြည့်နေသော စရုဝဖြင့် စတုတ္ထ အာဟုတိကို ပူဇော်ရမည်၊ «Oṁ hāṁ အဂ္နိယေ ဆွိဋ္ဌကೃတေ svāhā» ဟု ရွတ်ဆို၍။ ထို့နောက် ဆဋ္ဌအင်္ဂ (ṣaḍaṅga-nyāsa) မန်တရများဖြင့် အဘိမန်တရ (consecrate) ပြုလုပ်ပြီး၊ ဒေနုမုဒြာ (Dhenumudrā) ဖြင့် အခမ်းအနားကို နိုးထ/အသက်သွင်းရမည်။
Verse 39
अवगुण्ठ्य तनुत्रेण रक्षेदाज्यं शराणुना हृदाज्यविन्दुविक्षेपात् कुर्यादभ्युक्ष्य शोधनं
ကာကွယ်ရေး သံချပ် (tanūtra) ဖြင့် ဖုံးအုပ်ပြီး ဂျီကို မြား (śara) ဖြင့် ကာကွယ်စောင့်ရှောက်ရမည်။ နှလုံးပိုင်းမှ ဂျီအမှုန်အမွှားများ ပျံ့ကျဲသွားပါက သန့်စင်ရေကို ပက်ဖျန်းခြင်း (abhyukṣya) ဖြင့် သုတ်သင်သန့်စင်မှုကို ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 40
वक्त्राभिघारसन्धानां वक्त्रैकीकरणं तथा ॐ हां सद्योजाताय स्वाहा ॐ हां वामदेवाय स्वाहा ॐ हां स्वाहेत्यग्नौ घृते इति ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः शरात्मनेति ण, चिह्नितपुस्तकपाठः अघोराय स्वाहा ॐ तत्पुरुषाय स्वाहा ॐ हां ईशानाय स्वाहा इत्येकैकघृताहुत्या कुर्याद्वक्त्राभिघारकं
«ပါးစပ်လိမ်းပူဇော်မှုကို ချိတ်ဆက်ခြင်း» (vaktrābhighāra-sandhāna) နှင့် «ပါးစပ်များကို တစ်ခုတည်းဖြစ်စေခြင်း» (vaktra-ekīkaraṇa) အတွက် မီးထဲသို့ ဂhee ကို တစ်ကြိမ်စီ အာဟုတိအဖြစ် ပူဇော်ရမည်။ မန္တရများမှာ— «Oṃ hāṃ Sadyojāta အတွက် svāhā»; «Oṃ hāṃ Vāmadeva အတွက် svāhā»; (အမှတ်အသားပြု စာမူများတွင် ကွဲပြားဖတ်ချက်ရှိသည်); «Aghora အတွက် svāhā»; «Oṃ Tatpuruṣa အတွက် svāhā»; «Oṃ hāṃ Īśāna အတွက် svāhā» ဟူ၍ ဖြစ်သည်။ ဤသို့ ဂhee အာဟုတိကို တစ်ကြိမ်စီ ပူဇော်ခြင်းဖြင့် ပါးစပ်လိမ်းပူဇော်ပွဲ (vaktrābhighāraka) ကို ဆောင်ရွက်ရသည်။
Verse 41
औं हां सद्योजातवामदेवाभ्यां स्वाहा ॐ हां वामदेवाघोराभ्यां स्वाहा ॐ हां अघोरतत्पुरुषाभ्यां स्वाहा ॐ हां तत्पुरुषेशानाभ्यां स्वाहा इतिवक्त्रानुसन्धानं मन्त्रैर् एभिः क्रमाच्चरेत् अग्रितो गतया वायुं निरृतादिशिवान्तया
«Auṁ hāṃ—Sadyojāta နှင့် Vāmadeva သို့ svāhā; Oṃ hāṃ—Vāmadeva နှင့် Aghora သို့ svāhā; Oṃ hāṃ—Aghora နှင့် Tatpuruṣa သို့ svāhā; Oṃ hāṃ—Tatpuruṣa နှင့် Īśāna သို့ svāhā» ဟူ၍။ ထို့ကြောင့် ဤမန္တရများဖြင့် မျက်နှာများကို အစဉ်လိုက် ချိတ်ဆက်ခြင်း (vaktrānusandhāna) ကို ဆောင်ရွက်ရမည်—အရှေ့ (Agni) မှ စ၍ လေဦးတည်ရာသို့ ဆက်လက်သွားကာ၊ Nirṛti ထောင့်မှ စတင်၍ Śiva (Īśāna) အထိ အဆုံးသတ်စေသည်။
Verse 42
वक्त्राणामेकतां कुर्यात् स्रुवेण घृतघारया ॐ हां सद्योजातवामदेवाघोरतत्पुरुषेशानेभ्यः स्वाहा इतीष्टवक्त्रे वक्त्राणामन्तर्भावस्तदाकृतिः
စရုဝ် (လှည်း) ဖြင့် ဂhee ကို စီးဆင်းအောင် လောင်း၍ (ငါး) မျက်နှာတို့ကို တစ်ခုတည်းဖြစ်စေရမည်။ ထိုအခါ «Oṃ hāṃ Sadyojāta၊ Vāmadeva၊ Aghora၊ Tatpuruṣa နှင့် Īśāna တို့အား svāhā» ဟု ရွတ်ဆိုရသည်။ ထို့ကြောင့် လိုလားသော (အဓိက) မျက်နှာအတွင်းသို့ အခြားမျက်နှာများ ဝင်ရောက်ပေါင်းစည်းကာ ထိုပုံသဏ္ဍာန်တည်းဟူသော ရုပ်ကို ယူဆောင်သည်။
Verse 43
ईशेन वह्निमभ्यर्च्य दत्वास्त्रेणाहुतित्रयं कुर्यात् सर्वात्मना नाम शिवाग्निस्त्वं हुताशन
Īśāna မန္တရဖြင့် မီးကို ပူဇော်ပြီးနောက် Astra-မန္တရဖြင့် အာဟုတိ သုံးကြိမ် ပူဇော်ကာ၊ ကိုယ်စိတ်အားလုံးဖြင့် ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထို့နောက် «နာမအားဖြင့် သင်သည် Śivāgni ဖြစ်၏—အို Hutāśana (မီး)၊ အာဟုတိကို လက်ခံပါ» ဟု ရွတ်ဆိုရသည်။
Verse 44
हृदार्चितौ विसृष्टाग्नौ पितरौ विधिपूरणीं मूलेन वौषडन्तेन दद्यात् पूर्णां यथाविधि
နှလုံးသားဖြင့် ပူဇော်ကာ ပိတೃ (Pitṛ) နှစ်ပါးကို အာရုံပြု၍၊ သန့်ရှင်းသော မီးကို စည်းကမ်းအတိုင်း ပြန်လွှတ်ပြီးနောက်၊ အခမ်းအနားကို ပြည့်စုံစေသော “ပြည့်စုံအာဟုတိ” (pūrṇā) ကို စည်းမျဉ်းအတိုင်း ပေးရမည်။ ထိုအခါ မူလမန္တရ (mūla-mantra) ကို သုံး၍ အဆုံးတွင် “vauṣaṭ” ဟု ခေါ်ဆိုရသည်။
Verse 45
ततो हृदम्बुजे साङ्गं ससेनं भासुरं परं यजेत् पूर्ववदावाह्य प्रार्थ्याज्ञान्तर्पयेच्छिवं
ထို့နောက် နှလုံးပန်းကြာအတွင်း၌ အင်္ဂများ (အထောက်အပံ့အင်္ဂ) နှင့် သူ၏အဖွဲ့အစည်းများပါဝင်သည့် တောက်ပမြင့်မြတ်သော အထွတ်အထိပ် သီဝကို ယခင်ကဲ့သို့ ဖိတ်ခေါ်၍ ပူဇော်ရမည်။ ဆုတောင်းပြီးနောက် ဉာဏ်အာဟုတိ (အသိပညာ၏ ပူဇော်သက္ကာ) ဖြင့် သီဝကို ကျေနပ်စေ (ပရိသတ်) ရမည်။
Verse 46
यागाग्निशिवयोः कृत्वा नाडीसन्धानमात्मना शक्त्या मूलाणुना होमं कुर्यादङ्गैर् दशांशतः
ယာဂမီးနှင့် သီဝအကြား နာဍီများကို ကိုယ်တိုင် ချိတ်ဆက်ညှိနှိုင်းပြီးနောက်၊ ကိုယ့်အတွင်းစွမ်းအား (Śakti) ဖြင့် မူလမန္တရ၏ အက္ခရာယူနစ်ဖြင့် ဟိုးမ (မီးပူဇော်) ကို ပြုလုပ်ရမည်။ ထို့နောက် အင်္ဂမန္တရများကို တစ်ဆယ်ပုံတစ်ပုံ အချိုးဖြင့် ပူဇော်ရမည်။
Verse 47
घृतस्य कार्षिको होमः क्षीरस्य मधुनस् तथा शक्तिमात्राहुतिर्दध्नः प्रसृतिः पायस्यतु
ဂျီ (ghṛta) အတွက် ဟိုးမပူဇော်မှုသည် kārṣa တစ်ခုအတိုင်း ဖြစ်ရမည်။ နို့နှင့် ပျားရည်အတွက်လည်း ထိုနည်းတူ။ ဒါဓိ (curd) အတွက် အာဟုတိသည် śakti-mātra ဟုဆိုသည့် ဇွန်းတစ်ဇွန်းသာ ဖြစ်သည်။ pāyasa (နို့ထမင်း) အတွက်မူ prasṛti တစ်ခု၊ လက်ခုပ်ဖြင့် တိုင်းတာသည့် ပမာဏ ဖြစ်သည်။
Verse 48
यथावत् सर्वभक्षाणां लाजानां मुष्टिसम्मितं खण्डत्रयन्तु मूलानां कलानां स्वप्रमाणतः
စားသောက်ဖွယ်ရာ အားလုံးအတွက် သင့်လျော်သည့် အတိုင်းအတာကို စနစ်တကျ လိုက်နာရမည်။ လာဇ (lāja) အတွက် လက်တစ်ဆုပ်စာ ဖြစ်သည်။ မူလ (အမြစ်) များအတွက် သုံးပိုင်း ဖြစ်သည်။ ကလာ (kalā) ဟုခေါ်သော အပိုင်းအခြားများကိုမူ မိမိတို့၏ စံအတိုင်းအတာအတိုင်း ယူရမည်။
Verse 49
ससेनं भास्करं परमिति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः शासनं भास्करं परमिति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः शाशनं भास्रं परमिति ङ चिह्नितपुस्तकपाठः शासनं त्र्यक्षरं परमिति घ, चिह्नितपुस्तकपाठः ग्रासार्धमात्रमन्नानां सूक्ष्माणि पञ्च होमयेत् इक्षोरापर्विकं मानं लतानामङ्गुलद्वयं
«sasenaṃ bhāskaraṃ param» ဟူသည်မှာ kha ပြန်လည်တည်းဖြတ်ချက်ရှိ အမှတ်အသားပါ စာမူအတိုင်းဖြစ်သည်။ «śāsanaṃ bhāskaraṃ param» ဟူသည် ga ပြန်လည်တည်းဖြတ်ချက်; «śāśanaṃ bhāsraṃ param» ဟူသည် ṅa ပြန်လည်တည်းဖြတ်ချက်; «śāsanaṃ tryakṣaraṃ param» ဟူသည် gha ပြန်လည်တည်းဖြတ်ချက်အတိုင်း ဖြစ်သည်။ အစားအစာပူဇော်မှုတွင် တစ်ခါလျှင် ပါးစပ်တစ်ဝက်စာ အတိုင်းအတာရှိသည့် သေးငယ်သော အပိုင်း ၅ ခုကို ဟိုးမပူဇော်ရမည်။ ကြံအတွက် အတိုင်းအတာသည် āparvika ဖြစ်ပြီး၊ လှံတံ/နွယ်ပင်များအတွက်မူ လက်ချောင်းအကျယ် ၂ ခု ဖြစ်သည်။
Verse 50
पुष्पं पत्रं स्वमानेन समिधां तु दशाङ्गुलं चन्द्रचन्दनकाश्मीरकस्तूरीयक्षकर्दमान्
ပန်းနှင့် အရွက်တို့ကို ထုံးတမ်းအတိုင်း သင့်လျော်သောအတိုင်းအတာဖြင့် ပူဇော်ရမည်။ ဟောမအတွက် မီးထိုးတံများသည် လက်ချောင်းအလျား ဆယ်လက်ချောင်းဖြစ်ရမည်။ ထို့ပြင် လမင်းဖြူသဏ္ဍာန် စန္ဒကာသစ်၊ ဆာဖရန်၊ မတ်စ်နှင့် ယက္ခကර්ဒမ (အနံ့သင်းလိမ်းပျစ်) ကိုလည်း ပူဇော်နိုင်သည်။
Verse 51
कलायसम्मितानेनान् गुग्गुलं वदरास्थिवत् कन्दानामष्टमं भागं जुहुयाद्विधिवत् परं
ဤပစ္စည်းများကို ပဲစေ့အရွယ်အစားဖြင့် တိုင်းတာ၍၊ ဂုဂ္ဂုလုကို ဇီးသီးအရိုးကဲ့သို့ အပိုင်းအစများဖြင့် ထုံးနည်းအတိုင်း ဟုမီးထဲသို့ ပူဇော်ရမည်။ ထို့ပြင် ကန်ဒါ (မြစ်ဥ/ဥပင်) များ၏ အဋ္ဌမပိုင်းတစ်ပိုင်းကို ယူ၍ စည်းကမ်းအတိုင်း အာဟုတိပြုခြင်းသည် အထက်မြတ်သောနည်းဟု ဆိုသည်။
Verse 52
होमं निर्वर्तयेदेवं ब्रह्मवीजपदैस्ततः घृतेन स्रुचि पूर्णायां निधायाधोमुखं स्रुवं
ဤသို့ ဘြဟ္မဏိက ပူဇာဗီဇ (seed-syllables) နှင့် မန္တရဝါဒတို့ဖြင့် ဟောမကို စည်းကမ်းတကျ ဆောင်ရွက်ရမည်။ ထို့နောက် ဆရုခ် (sruc) ကို ဂျီ (ghee) ဖြင့် ပြည့်အောင် ဖြည့်ပြီးလျှင် ဆရုဝ (sruva) ကို အောက်မျက်နှာချ၍ ထားရမည်။
Verse 53
स्रुगग्रे पुष्पमारोप्य पश्चाद्वामेन पाणिना पुनः सव्येन तौ धृत्वा शङ्खसन्निभमुद्रया
ဆရုဝ (sruva) ၏ အဖျားတွင် ပန်းတစ်ပွင့် တင်ထားပြီးနောက်၊ ဘယ်လက်ဖြင့် ယူကိုင်ကာ၊ ထို့နောက် ထိုကိရိယာနှစ်ခုကို ညာလက်ဖြင့် ပြန်လည်ကိုင်၍ ခွံကောင် (သင်္ခ) ကဲ့သို့သော မုဒြာဖြင့် ဆက်လက်ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 54
समुद्गतो अर्धकायश् च समपादः समित्थितः नाभौ तन्मूलमाधाय स्रुगग्रव्यग्रलोचनः
ကိုယ်ခန္ဓာကို တစ်ဝက်ခန့် မြှောက်တင်ကာ၊ ခြေထောက်နှစ်ဖက်ကို တန်းတူထား၍ တည်ငြိမ်စွာ ရပ်တည်ရမည်။ ထို့၏ အမြစ်ကို နာဘီ (ချက်) တွင် တင်ထားပြီး၊ ဆရုဝ (sruva) ၏ အဖျားပေါ်သို့ စိတ်အာရုံတည်၍ မျက်စိကို တင်းကျပ်စွာ စိုက်ရမည်။
Verse 55
ब्रह्मादिकारणात्यागाद्विनिःसृत्य सुषुम्णया वामस्तनान्तमानीय तयोर्मूलमतन्द्रितः
ဗြဟ္မာစသော အကြောင်းကိန်းများမှ စွန့်လွှတ်၍ သုရှုမ္ဏာ နာဍီမှ ထွက်ပေါ်လာပြီး၊ ထိုအသက်ဓာတ်စီးကြောင်းကို ဘယ်ဘက်ရင်သားအဆုံးသို့ ယူဆောင်ရမည်။ ထို့နောက် မပျင်းမနား သတိရှိစွာ နာဍီနှစ်ခု၏ အမြစ်ကို တည်ကြည်စွာ အာရုံစိုက်ရမည်။
Verse 56
मूलमन्त्रमविस्पष्टं वौषडन्तं समुच्चरेत् तदग्नौ जुहुयादाज्यं यवसम्मितधारया
မူလမန္တရကို အသံမမြင့်ဘဲ တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ် ရွတ်ဆို၍ အဆုံးတွင် “ဝေါရှတ် (vauṣaṭ)” ဟု ထည့်ရမည်။ ထို့နောက် ထိုမီးထဲသို့ ဂျီ (ghee) ကို မုယောစေ့အရွယ် တိုင်းတာသည့် စီးကြောင်းဖြင့် ဟောမပြု၍ လောင်းထည့်ရမည်။
Verse 57
आचामं चन्दनं दत्वा ताम्बूलप्रभृतीनपि भक्त्या तद्भूतिमावन्द्य विदध्यात्प्रणतिं परां
အာချာမန (ācāmana) သောက်ရေ၊ စန္ဒန်လိမ်းဆေးကို ပူဇော်ပြီး၊ တမ်းဘူးလ် (betel) စသည့် အရာများကိုလည်း ဆက်ကပ်ကာ၊ သဒ္ဓါဖြင့် ထိုဘုရားသဘောတေဇောဓာတ်/မဟိမကို ရိုသေဝတ်ပြု၍ အမြင့်ဆုံး ပဏာမ (ပျပ်ဝပ်ကန်တော့) ကို ပြုလုပ်ရမည်။
Verse 58
ततो वह्निं समभ्यर्च्य पडन्तास्त्रेण संवरान् संहारमुद्रयाहृत्य क्षमस्वेत्यभिधाय च
ထို့နောက် အဂ္နိကို သင့်တော်စွာ ပူဇော်ပြီး “ပဋန္တာစတြ (Paḍantāstra)” ဖြင့် ပတ်ဝန်းကျင်ကို ကာကွယ်ပိတ်ဆို့ရမည်။ ထို့ပြင် “သံဟာရ မုဒြာ (Saṃhāra-mudrā)” ကို ပြုလုပ်ကာ “ခွင့်လွှတ်ပါ” ဟု ဆိုပြီး အဆုံးသတ်ရမည်။
Verse 59
भासुरान् परिधीस्तांश् च पूरकेण हृदाणुना विनिःसृत्य स्वपृष्टया इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः विनिःसृत्य स्वपुष्टया इति ग, चिह्नितपुस्तकपाठः भास्वरानिति ख, ग, घ, ङ, चिह्नितपुस्तकपाठः हृदात्मनेति ख, ग, चिह्नितपुस्तकपाठः श्रद्धया परयात्मीये स्थापयेत हृदम्बुजे
ပူရက (pūraka) အဝင်အသက်ဖြင့် နှလုံးအတွင်းရှိ အဏုသိမ်မွေ့မှ ထိုတောက်ပသော ဝိုင်းဝန်းကွင်းများကို ထွက်ပေါ်စေပြီး၊ ထို့နောက် ကိုယ်ပိုင် အာရုံစူးစိုက်သတိဖြင့် သဒ္ဓါအမြင့်ဖြင့် ၎င်းတို့ကို နှလုံးကြာပန်း၌—အမြင့်ဆုံး အတ္တမ (parayātmīya) အတွင်း—တည်စေသင့်သည်။
Verse 60
सर्वपाकाग्रमादाय कृत्वा मण्डलकद्वयं अन्तर्वहिर्बलिं दद्यादाग्नेय्यां कुण्डसन्निधौ
ချက်ပြီးသော အစားအစာအားလုံးထဲမှ အမြတ်ဆုံးအပိုင်းကို ယူ၍ မဏ္ဍလ (ဝိုင်း) နှစ်ဝိုင်းကို ပြုလုပ်ပြီးနောက်၊ အတွင်းနှင့် အပြင် နှစ်ဖက်လုံးတွင် ဘလိပူဇာကို အဂ္နేయ (အရှေ့တောင်) ဘက်၊ ကုဏ္ဍ (မီးအိုး/မီးကန်) အနီး၌ ပူဇော်ရမည်။
Verse 61
ॐ हां रुद्रेभ्यः स्वाहा पूर्वे मातृभ्यो दक्षिणे तथा वारुणे हां गणेभ्यश् च स्वाहा तेभ्यस्त्वयं बलिः
“အိုံ။ ‘ဟာံ’—ရုဒ္ဒရတို့အား စွာဟာ။ အရှေ့ဘက်၌ မာတೃများအား၊ ထို့အတူ တောင်ဘက်၌လည်း (မာတೃများအား)။ ဝါရုဏဘက်၌ ‘ဟာံ’—ဂဏများအား စွာဟာ။ ထိုသူတို့အတွက် ဤသည် ဘလိပူဇာဖြစ်သည်။”
Verse 62
उत्तरे हाञ्च यक्षेभ्य ईशाने हां ग्रहेभ्य उ अग्नौ हामसुरेभ्यश् च रक्षोभ्यो नैरृते बलिः
မြောက်ဘက်၌ “ဟာဉ်” ဟု ဆိုကာ ယက္ခများအတွက် ဘလိကို ပူဇော်ရမည်။ အရှေ့မြောက် (ဣရှာန) ဘက်၌ “ဟာံ” ဟု ဆိုကာ ဂြဟများအတွက်။ အဂ္နိ၏ (အရှေ့တောင်) ဘက်၌ “ဟာမ်” ဟု ဆိုကာ အဆုရများအတွက်။ တောင်အနောက် (နૈရృတ) ဘက်၌ ဘလိသည် ရက္ခသများအတွက် ဖြစ်သည်။
Verse 63
वायव्ये हाञ्च नागेभ्यो नक्षत्रेभ्यश् च मध्यतः हां राशिभ्यः स्वाहा वह्नौ विश्वेभ्यो नैरृते यथा
အနောက်မြောက် (ဝါယဝျ) ဘက်၌ “ဟာဉ်” ဟု ဆိုကာ နာဂများအား ဘလိပူဇော်ရမည်။ အလယ်မှ နက္ခတ္တရများအား ပူဇော်ရမည်။ “ဟာံ” ဖြင့် ရာသီများအား “စွာဟာ” ဟု ဆိုကာ မီးထဲသို့ အာဟုတိ ပြုရမည်။ ထို့အတူ တောင်အနောက် (နૈရృတ) ဘက်၌ ဝိශ්ဝေဒေဝများအား ပူဇော်ရမည်။
Verse 64
वारुण्यां क्षेत्रपालाय अन्तर्बलिरुदाहृतः द्वितीये मण्डले वाह्ये इन्द्यायाग्नियमाय च
ဝါရုဏဘက်၌ က్షೇತ್ರပာလ (လယ်ကွင်းစောင့်) အတွက် အတွင်းဘလိ (အန္တရ္-ဘလိ) ကို သတ်မှတ်ထားသည်။ ဒုတိယ မဏ္ဍလ၊ အပြင်ဘက် မဏ္ဍလ၌ အိန္ဒြ၊ အဂ္နိ နှင့် ယမတို့အားလည်း ပူဇော်ရမည်။
Verse 65
नैरृताय जलेशाय वायवे धनरक्षिणे ईशानाय च पूर्वादौ हीशाने ब्रह्मणे नमः
တောင်အနောက်ဘက်၏ ကာကွယ်သူ နိုင်ရృత (Nairṛta)၊ ရေ၏ အရှင် ဇလေရှ (Jaleśa)၊ ဝါယု (Vāyu)၊ ဥစ္စာဓနကို ကာကွယ်သူ၊ နှင့် ဣရှာန (Īśāna) တို့အား နမಸ್ಕာရ။ ထို့ပြင် အရှေ့ဘက်နှင့် အခြားအရပ်များတွင်လည်း ဣရှာန (မြောက်အရှေ့) အရပ်ရှိ ဗြဟ္မာ (Brahmā) အား နမಸ್ಕာရ။
Verse 66
नैरृते विष्णवे स्वाहा वायसादेर्वहिर्बलिः बलिद्वयगतान्मन्त्रान् संहारमुद्रयाअत्मनि
တောင်အနောက်ဘက် (nairṛta) အရပ်တွင် “ဗိဿဏုသို့၊ စွာဟာ (svāhā)” ဟူသော မန္တရဖြင့် အဟုတိ (oblation) ပူဇော်ရမည်။ ထို့နောက် ကောက်ကရားနှင့် အလားတူ သတ္တဝါများအတွက် အပြင်ဘက် ဘလိ (bali) ပူဇော်ပွဲကို ထားရမည်။ ထို့ပြီး ဘလိနှစ်မျိုးတွင် အသုံးပြုသော မန္တရများကို စံဟာရ မုဒြာ (Saṃhāra-mudrā) ဖြင့် ကိုယ်အတွင်းသို့ ပြန်လည်ရုပ်သိမ်းရမည်။
It emphasizes layered protection and correctness-by-sequence: kuṇḍa preparation (lines, leveling, plastering), mantra-based armoring (astra/varma/kavaca), precise nyāsa with bīja-syllables, and calibrated oblation counts and measures (e.g., threefold and fourth oblations; kārṣa/prasṛti units).
It converts external ritual into internal sādhana by linking Agni with Śiva through nāḍī-sandhāna, requiring visualization, heart-centered worship (hṛdā), and withdrawal (saṃhāra) so that technical homa becomes a discipline of purification, concentration, and Śiva-oriented realization.