Adhyaya 324
Rudra-śānti (रुद्रशान्ति)
ဤအဓ್ಯಾಯသည် ရုဒြ-ရှာန္တိ (Rudra-śānti) ကို အခြေခံသော ပူဇော်-သီအိုလောဂျီပိုင်းကို အဆုံးသတ်ပြီး၊ ကြောက်မက်ဖွယ် ရုဒြအင်အားကို မင်္ဂလာသဟဇာတနှင့် ညီမျှအောင် ချိန်ညှိပေးသည့် သက်သာစေမှုစနစ်ကို ဖော်ပြသည်။ အဂ္နိပုရာဏ၏ မန္တရ-ရှာစတြာ လမ်းကြောင်းတွင် ရှာန္တိအကြောင်းအရာသည် ဘက္တိနှင့် နည်းလမ်းတကျ အကျင့်ကို ချိတ်ဆက်သော တံတားဖြစ်ပြီး၊ အကျင့်ပြုသူသည် ရုဒြကို ချီးမွမ်းရုံမက မှန်ကန်စွာ စီစဉ်ထားသော ရိတုအခမ်းအနားများဖြင့် အင်အားကို သဟဇာတဖြစ်အောင် ပြုလုပ်ရသည်ဟု ဆိုသည်။ အဓ್ಯಾಯ၏ တည်နေရာက ရှာန္တိဖြင့် သက်သာစေခြင်းနှင့် တည်ငြိမ်စေခြင်းမှ နောက်အဓ್ಯಾಯတွင် ပိုမိုအသေးစိတ်သော တန္တရနည်းစနစ်နှင့် မန္တရတည်ဆောက်မှုသို့ ကူးပြောင်းမည်ကို ညွှန်ပြသည်။ Agneya Vidyā ၏ စွယ်စုံကျမ်းဆန်သော လောဂစ်အရ ရှာန္တိသည် သာမန်ဘာသာရေးပူဇော်မှုမဟုတ်ဘဲ မန္တရ-စိဒ္ဓိအတွက် အခြေခံလုပ်ငန်းစဉ်ဖြစ်ပြီး၊ အချိန်ကန့်သတ်ချက်များ၊ ဓာတ်တော်ဆက်စပ်မှုများနှင့် ဆရာစဉ်ဆက်အမှတ်အသားများအပါအဝင် နောက်တစ်ဆင့်အတွက် အကျင့်ပြုသူ၊ ရိတုနေရာနှင့် လျှို့ဝှက်ပတ်ဝန်းကျင်ကို ပြင်ဆင်ပေးသည်။
Shlokas
Verse 1
इत्य् आग्नेये महापुराणे रुद्रशान्तिर्नाम त्रयोविंशत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अथ चतुर्विंशत्यधिकत्रिशततमो ऽध्यायः अंशकादिः ईश्वर उवाच रुद्राक्षकटकं धार्यं विषमं सुसमं दृडम् एकत्रिपञ्चवदनं यथालाभन्तु धारयेत्
ဤသို့ အဂ္နိမဟာပုရာဏ၌ «ရုဒ္ရ-ရှာန္တိ» ဟူသော အခန်း ၃၂၄ ပြီးဆုံး၏။ ယခု «အံရှက နှင့် ဆက်စပ်အကြောင်းအရာများ» ဟူသော အခန်း ၃၂၅ စတင်၏။ အရှင်က မိန့်တော်မူသည်— «ရုဒ္ရాక్ష မဏိဖြင့် ပြုလုပ်သော လက်ကောက်ကို မညီမညာဖြစ်စေ၊ ညီညာကောင်းမွန်စေ၊ ခိုင်မာလျှင် ဝတ်ဆင်ရမည်။ မျက်နှာ (မုခ) ၁၊ ၃ သို့မဟုတ် ၅ ပါသော မဏိများကို ရရှိသမျှအတိုင်း ဝတ်ဆင်ရမည်»။
Verse 2
द्विचतुःषण्मुखं शस्तमव्रणं तीव्रकण्ठकं दक्षवाहौ शिखादौ च धारयेच्चतुराननं
ချီးမွမ်းခံရသော ဒေဝရုပ်ကို (စိတ်၌ မြင်ယောင်၍ သို့မဟုတ် တင်သွင်း၍) မျက်နှာ ၂၊ ၄ သို့မဟုတ် ၆ ပါသော အဖြစ်၊ အပြစ်အနာမရှိ၊ အနာတရမရှိ၊ လည်ပင်း/ကန့်သတ်အင်အားပြင်းထန်သော အဖြစ် ထားရမည်။ ထို့ပြင် မျက်နှာလေးပါသော (ဗြဟ္မာ) ကို ညာလက်မောင်း၌လည်းကောင်း၊ ဆံထုံးထိပ် (သိခာ) နှင့် အထက်ပိုင်းအခြားနေရာများ၌လည်းကောင်း တင်ထားရမည်။
Verse 3
अब्रह्मचारी ब्रह्मचारी अस्नातः स्नातको भवेत् हैमी वा मुद्रिका धार्या शिवमन्त्रेण चार्च्य तु
ဗြဟ္မစရိယာ မလိုက်နာသူဖြစ်စေ၊ လိုက်နာသူဖြစ်စေ၊ ထို့ပြင် အခမ်းအနားရေချိုး (သ္နာတ) မပြုရသေးသူဖြစ်စေ၊ သ္နာတက (snātaka) — ရေချိုးကိစ္စပြီးစီးသူကဲ့သို့ ဖြစ်လာသည်။ ရွှေကွင်း (လက်စွပ်) ကို ဝတ်ဆင်ရမည်၊ ထို့နောက် ရှိဝမန်တရဖြင့် ပူဇော်ရမည်။
Verse 4
कार्येति ख शिवः शिखा तथा ज्योतिः सवित्रश्चेतिगोचराः गोचरन्तु कुलं ज्ञेयं तेन लक्ष्यस्तु दीक्षितः
«ကာရျယ», «ခ», «ရှိဝ», «ရှိခာ», «ဇျောတိစ်», «သဝိတြ» ဟူသော စကားလုံးများသည် “ဂိုချရ” (လုပ်ငန်းဆိုင်ရာ အညွှန်းသင်္ကေတများ) အဖြစ် သတ်မှတ်ရမည်။ ဂိုချရတို့၏ အစုအဝေးဖြင့် ကုလ (kula) — အစဉ်အလာ/မျိုးရိုးကို သိနိုင်ပြီး၊ ထိုအရ ဒိက္ခိတ (dīkṣita) — အဓိဋ္ဌာန်ခံသူကို မှန်ကန်စွာ ခွဲခြားသတ်မှတ်နိုင်သည်။
Verse 5
प्राजापत्यो महीपालः कपोतो ग्रन्थिकः शिवे कुटिलाश् चैव वेतालाः पद्महंसाः शिखाकुले
ရှိဝ၏ (အဖွဲ့အဝင်/နယ်ပယ်) တွင်— ပရာဇာပတ္တျ, မဟီပါလ (မြေကြီးကို ကာကွယ်သူ), ကပိုတ, ဂရန်သိက; ထို့အပြင် ကုဋိလများနှင့် ဝေတားလများလည်း ရှိသည်။ ထို့ပြင် သိခာကူလ (Śikhākula) အုပ်စု၌ ပဒ္မဟံသများ ရှိသည်။
Verse 6
धृतराष्ट्रा वकाः काका गोपाला ज्योतिसंज्ञके कुटिका साठराश् चैव गुटिका दण्डिनो ऽपरे
ဂျ्योတိဿ (Jyotiṣa) ၏ နည်းပညာဆိုင်ရာ အမည်ခေါ်စကားတွင် ဤအမည်များကို သုံးကြသည်—ဓြတရာෂ္ဋြာ၊ ဝကာ (ငှက်မျိုး/ဟဲရွန်)၊ ကာကာ (ကျီး)၊ ဂိုပါလာ (နွားထိန်း)။ ထို့အပြင် ကုဋိကာ နှင့် စာဋဟရာတို့လည်း ရှိပြီး၊ အခြားသူများကို ဂုဋိကာ နှင့် ဒဏ္ဍင် ဟု ခေါ်ကြသည်။
Verse 7
सावित्री गोचरे चैवमेकैकस्तु चतुर्विधः सिद्धाद्यंशकमाख्यास्ये येन मन्त्रःसुसिद्धिदः
ထို့ကြောင့် စာဝိထရီ (ဂါယတြီ) ၏ ဂိုစရ (gocara) — အသုံးချရာနယ်ပယ် — အရ၊ လေ့ကျင့်မှုတစ်ခုချင်းစီသည် လေးမျိုးဖြစ်သည်။ မန္တရကို ပြည့်စုံသော အောင်မြင်မှု ပေးစွမ်းစေသော အစိတ်အပိုင်းများကို ‘စိဒ္ဓိ’ မှ စ၍ ငါရှင်းလင်းမည်။
Verse 8
भूमौ तु मातृका लेख्याः कूटषण्डाववर्जिताः मन्त्राक्षराणि विश्लिष्य अनुस्वारं नयेत् पृथक्
မြေပေါ်တွင် မာတൃကာ (အက္ခရာ/ဗီဇအက္ခရာ စဉ်) ကို ရေးရမည်၊ ကူဋ (kūṭa) နှင့် ṣaṇḍa အုပ်စုများကို ချန်လှပ်ရမည်။ မန္တရ၏ အက္ခရာသံများကို ခွဲခြမ်းပြီးနောက် အနုಸ್ವာရ (ṃ) ကို သီးခြားထားရမည်။
Verse 9
साधकस्य तु या संज्ञा तस्या विश्लेषणं चरेत् मन्त्रस्यादौ तथा चान्ते साधकार्णानि योजयेत्
လေ့ကျင့်သူ (သာဓက) ၏ သင်္ကေတအမည်/အဘိဓာန်အမည်ကို ယင်း၏ အက္ခရာသံအပိုင်းများအဖြစ် ခွဲခြမ်းစိစစ်ရမည်။ ထို့နောက် မန္တရ၏ အစနှင့် အဆုံးတွင် သာဓက၏ အက္ခရာများကို သင့်လျော်သလို ပေါင်းထည့်ရမည်။
Verse 10
सिद्धः साध्यः सुशिद्धो ऽरिः संज्ञातो गणयेत् क्रमात् मन्त्रस्यादौ तथा चान्ते सिद्धिदः स्याच्छतांशतः
‘စိဒ္ဓ’, ‘သာဓျ’, ‘စု-စိဒ္ဓ’, ‘အရိ’ ဟူသော မန္တရ၏ လုပ်ဆောင်မှုအမျိုးအစားများကို သတ်မှတ်ပြီးနောက် အစဉ်လိုက် တွက်ချက်ရမည်။ ထိုအရာများကို မန္တရ၏ အစနှင့် အဆုံးတွင် ထည့်သွင်းထားလျှင် အောင်မြင်မှုကို ပေးစွမ်းသူဖြစ်ကာ အကျိုးရလဒ်သည် ရာဆတိုး ဖြစ်လာမည်။
Verse 11
सिद्धादिश्चान्तसिद्धश् च तत्क्षणादेव सिध्यति सुसिद्धादिः सुसिद्धन्तःसिद्धवत् परिकल्पयेत्
အစမှာ «သိဒ္ဓ» ဟူသောစကားနှင့် စ၍ အဆုံးမှာ «ရှာန္တ-သိဒ္ဓ» ဟူသောစကားဖြင့်ဆုံးသော မန္တရသည် ခဏချင်းပင် အောင်မြင်ပြည့်စုံသည်။ ထို့အပြင် «စု-သိဒ္ဓ» ဖြင့်စ၍ «စု-သိဒ္ဓာန္တ» ဖြင့်ဆုံးသော မန္တရကိုလည်း သိဒ္ဓမန္တရကဲ့သို့ (ပြီးစီးပြီးသားဟု) စီမံဖွဲ့စည်းရမည်။
Verse 12
अरिमादौ तथान्ते च दूरतः परिवर्जयेत् सिद्धः सुसिद्धश् चैकार्थे अरिः साध्यस्तथैव च
အစနှင့်အဆုံးတွင် «အရိ» ဟူသောအသံ/စကားကို အဝေးထား၍ ရှောင်ကြဉ်ရမည်။ ရည်ရွယ်သည့် အဓိပ္ပါယ်တစ်ခုတည်းအတွင်း၌ «သိဒ္ဓ» နှင့် «စုသိဒ္ဓ» ဟုခေါ်ကြသကဲ့သို့ «အရိ» နှင့် «သာဓျ» လည်း ထိုသို့ပင် သတ်မှတ်ခေါ်ဆိုကြသည်။
Verse 13
आदौ सिद्धः स्थितो मन्त्रे तदन्ते तद्वदेव हि मध्ये रिपुसहस्राणि न दोषाय भवन्ति हि
မန္တရ၏အစတွင် «သိဒ္ဓ» (ပြီးစီးပြည့်စုံသော) အင်္ဂါကိုထားသော်လည်းကောင်း၊ အဆုံးတွင် ထိုသို့ပင်ထားသော်လည်းကောင်း၊ အလယ်တွင် ရန်သူအင်အား ထောင်ချီရှိနေသော်လည်း အပြစ် (ဒိုးရှ) မဖြစ်လာပါ။
Verse 14
मायाप्रसादप्रणवेनांशकः ख्यातमन्त्रके ब्रह्मांशको ब्रह्मविद्या विष्ण्वङ्गो वैष्णवःस्मृतः
လူသိများသော မန္တရအမျိုးအစားများအတွင်း၌ «ပရဏဝ» (Oṃ) ကို «မာယာ» နှင့် «ပရသာဒ» ဟူသော မျိုးစေ့အသံများနှင့် ပေါင်းစည်းထားသော မန္တရကို «အံśက-မန္တရ» ဟုခေါ်သည်။ ဗြဟ္မာ၏ အစိတ်အပိုင်းဖြစ်သောအရာကို «ဗြဟ္မဝိဒျာ» ဟုဆိုကြပြီး၊ ဗိṣṇု၏ အင်္ဂ (အစိတ်အပိုင်း) ဖြစ်သောအရာကို «ဝိုင်ṣṇဝ» ဟု မှတ်ယူကြသည်။
Verse 15
विष्ण्वंश इति ञ रुद्रांशको भवेद्वीर इन्द्रांशश्चेश्वरप्रियः नागांशो नागस्तब्धाक्षो यक्षांशो भूषणप्रियः
ဗိṣṇု၏ မျိုးရိုး/အစိတ်အပိုင်းရှိသူကို «ဉ» (ña) ဟူသော သရအက္ခရာဖြင့် သတ်မှတ်သည်။ ရုဒြ၏ အစိတ်အပိုင်းရှိသူသည် ရဲရင့်သူ ဖြစ်လာပြီး၊ အိန္ဒြ၏ အစိတ်အပိုင်းရှိသူသည် အရှင်နှစ်သက်သူ (Īśvara ကို သဒ္ဓါတရားဖြင့် ချစ်မြတ်နိုးသူ) ဖြစ်သည်။ နာဂတို့၏ အစိတ်အပိုင်းရှိသူသည် နာဂကဲ့သို့ မျက်လုံးမမှိတ်ဘဲ တည်ငြိမ်သူ ဖြစ်ပြီး၊ ယက္ခတို့၏ အစိတ်အပိုင်းရှိသူသည် အလှဆင်အလင်္ကာကို နှစ်သက်သူ ဖြစ်သည်။
Verse 16
गन्धर्वांशो ऽतिगीतादि भीमांशो राक्षसांशकः दैर्यांशः स्याद् युद्धकार्यो मानी विद्याधरांशकः
ဂန္ဓဗ္ဗ အင်္ဂါဓာတ် ပါဝင်သူသည် သီချင်းနှင့် အနုပညာတို့၌ ထူးချွန်၏။ ဘီမ (Bhīma) အင်္ဂါဓာတ် ပါဝင်သူသည် ရက္ခသ (Rākṣasa) သဘောသဘာဝကို ခံယူ၏။ ဒိုင်ရျ (Dairya) အင်္ဂါဓာတ် ရှိသူသည် စစ်ရေးတာဝန်အတွက် သင့်တော်၏။ မာနကြီး၍ စိတ်ဓာတ်မြင့်သူသည် ဝိဒ္ယာဓရ (Vidyādhara) အင်္ဂါဓာတ် ပါဝင်၏။
Verse 17
पिशाचांशो मलाक्रान्तो मन्त्रं दद्यान्निरीक्ष्य च मन्त्र एकात् फडन्तः स्यात् विद्यापञ्चाशतावधि
ပိသာစ (Piśāca) အာနုဘော်ကြောင့် ထိခိုက်၍ အညစ်အကြေးက လွှမ်းမိုးနေသူရှိလျှင် လူနာနှင့် နိမိတ်လက္ခဏာကို စောင့်ကြည့်ကာ မန္တရကို အသုံးချ/ရွတ်ဆိုပေးရမည်။ မန္တရ ပထမမှ စ၍ အဆုံးတွင် “phaṭ” ဟူသော အော်ဟစ်သံဖြင့် ပိတ်ပြီး ဝိဒ္ယာမန္တရ ငါးဆယ်အထိ ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 18
बाला विंशाक्षरान्ता च रुद्रा द्वाविंशगायुधा तत ऊर्ध्वन्तु ये मन्त्रा दृद्धा यावच्छतत्रयं
ဘလာ (Bālā) မန္တရသည် အက္ခရာ ၂၀ လုံးဖြင့် ပြည့်စုံ၏။ ရုဒြာ (Rudrā) မန္တရသည် အက္ခရာ ၂၂ လုံးဖြင့် “လက်နက်တပ်ဆင်” ထားသကဲ့သို့ ဖြစ်၏။ ထို့အထက်တွင် တည်မြဲခိုင်မာသော မန္တရများသည် အများဆုံး အက္ခရာ ၃၀၀ လုံးအထိ ချဲ့ထွင်နိုင်၏။
Verse 19
अकारादिहकारन्ताः क्रमात् पक्षौ सितासितौ अनुस्वारविसर्गेण विना चैव स्वरा दश
“a” မှ “ha” အထိ အစဉ်လိုက် စုစည်းထားသော အုပ်စုနှစ်ခုမှာ “အဖြူ” (śita) နှင့် “အမည်း” (asita) အုပ်စုတို့ ဖြစ်သည်။ ထို့ပြင် anusvāra နှင့် visarga ကို မပါဝင်စေဘဲ ရေတွက်လျှင် သရ (vowel) သည် ဆယ်လုံး ဖြစ်၏။
Verse 20
ह्रस्वाः शुक्ला दीर्घाः श्यामांस्तिथयःप्रतिपम्मुखाः उदिते शान्तिकादीनि भ्रमिते वश्यकादिकम्
ပရတိပဒ် (Pratipad) မှ စသော တိထိ (tithi) များသည် နှစ်မျိုးရှိသည်။ သုက္လ (śukla) ဘက်သည် “တို” သော တိထိများ ဖြစ်ပြီး၊ ကృష్ణ/ရှျာမ (śyāma/kṛṣṇa) ဘက်သည် “ရှည်” သော တိထိများ ဖြစ်သည်။ တိထိသည် ဥဒိတ (udita) အဖြစ် ထွက်ပေါ်နေချိန်တွင် ရှာန္တိ (śānti) စသည့် သက်သာစေသော ကర్మများကို ပြုလုပ်ရမည်။ တိထိသည် ဘ္ရမိတ (bhramita) အဖြစ် လှည့်ယွင်းနေချိန်တွင် ဝရှျ (vaśya) စသည့် ဆွဲဆောင်/အုပ်ချုပ်ရေး ကర్మများကို ဆောင်ရွက်ရမည်။
Verse 21
भ्रामिते सन्धयो द्वेषोच्चाटने स्तम्भने ऽस्तकम् इहावाहे शान्तिकाद्यं पिङ्गले कर्षणादिकम्
(မန္ဒလ/ဒေဝရုပ်) «ဘ္ရားမိတ» တွင် ဤကర్మသည် သန္ဓိ (ပြန်လည်ညီညွတ်ရေး) အတွက် ဖြစ်သည်။ ဒွေṣ–ဥစ္စာဋန (မုန်းတီးခြင်းနှင့် ထုတ်ပယ်ခြင်း) အတွက် သုံးသော ရုပ်တွင် စတမ္ဘန (တားဆီး၍ မလှုပ်ရှားစေခြင်း) ဖြစ်သည်။ ဤနေရာ၌ အာဝါဟ (ဖိတ်ခေါ်ခြင်း) တွင် သာန္တိမှ စ၍ သာန္တိကာဒိ (ငြိမ်းချမ်းရေး) ကర్మများအတွက် ဖြစ်ပြီး၊ «ပိင်္ဂလ» တွင် ကರ್ಷဏ (ဆွဲဆောင်ခြင်း) စသည့် လုပ်ငန်းများအတွက် ဖြစ်သည်။
Verse 22
मारणोच्चाटनादीनि विषुवे पञ्चधा पृथक् अधरस्य गृहे पृथ्वी ऊर्ध्वे तेजो ऽन्तरा द्रवः
မားရဏ (သတ်ခြင်း) နှင့် ဥစ္စာဋန (ထုတ်ပယ်ခြင်း) စသည့် ကర్మများကို ဗိသုဝ (ညီမျှကာလ/အီကွီနောက်စ်) တွင် အပိုင်း ၅ ပိုင်း ခွဲ၍ သီးခြားစီ စီမံရမည်။ အောက်ပိုင်း «အိမ်» (ဒေသ) တွင် မြေဓာတ်ရှိပြီး၊ အပေါ်တွင် မီးဓာတ်ရှိကာ၊ အလယ်တွင် ရေဓာတ် (အရည်ဓာတ်) ရှိသည်။
Verse 23
रन्ध्रपार्श्वे वहिर्वायुः सर्वं व्याप्य महेश्वरः स्तम्भनं पार्थिवे शान्तिर्जले वश्यादि तेजसे वायौ स्याद् भ्रमणं शून्ये पुण्यं कालं समभ्यसेत्
ရန္ဓြ (ကိုယ်ခန္ဓာအပေါက်များ) ၏ ဘေး၌ အပြင်သို့ လှုပ်ရှားသော အသက်လေ (ဝါယု) သက်ရောက်နေသည်။ မဟေရှ္ဝရသည် အရာအားလုံးကို ပျံ့နှံ့၍ လွှမ်းမိုးသည်။ ပာရ္ထိဝ (မြေဓာတ်) တွင် စတမ္ဘန (တားဆီး၍ မလှုပ်ရှားစေခြင်း) ရှိသည်။ ဇလ (ရေဓာတ်) တွင် သာန္တိ (ငြိမ်းချမ်း/အပျက်အန္တရာယ်သက်သာ) ရှိသည်။ တေဇသ (မီးဓာတ်) တွင် ဝশ্যာဒီ (ဝသျယ နှင့် ဆက်စပ်ကర్మများ) ရှိသည်။ ဝါယု (လေဓာတ်) တွင် ဘ္ရမဏ (မူးဝေစေ၍ လွဲလှည့်စေခြင်း) ရှိသည်။ သုည (ဗိုက်/အာကာသ) တွင် ပုဏ္ဏ (ကုသိုလ်) ရှိပြီး၊ ကာလ-သာဓနာ (အချိန်၏ သာဓနာ) ကို လေ့ကျင့်သင့်သည်။
Frequently Asked Questions
The chapter’s emphasis is the ritual function of śānti as a stabilizing operation—positioned as a prerequisite layer before advanced mantra classifications and operational rites are introduced.
By framing Rudra’s power as something to be reconciled through dharmic rite, it cultivates inner steadiness and ritual readiness—supporting both protective worldly outcomes and disciplined spiritual progress.