Adhyaya 14

Verse 1

इत्य् आदिमहापुराणे आग्नेये आदिपर्वादिवर्णनं नाम त्रयोदशो ऽध्यायः अथ चतुर्दशो ऽध्यायः कुरुपाण्डवसङ्ग्रामवर्णनम् अग्निर् उवाच यौधिष्ठिरी दौर्योधनी कुरुक्षेत्रं ययौ चमूः भीष्मद्रोणादिकान् दृष्ट्वा नायुध्यत गुरूनिति

ဤသို့ အဂ္နိပုရာဏ (မဟာပုရာဏ အစဉ်အလာ) တွင် «အာဒိပရဝနှင့် ဆက်စပ်အကြောင်းအရာ ဖော်ပြချက်» ဟူသော အခန်း ၁၃ ပြီးဆုံး၏။ ယခု အခန်း ၁၄ «ကူရု–ပဏ္ဍဝ စစ်ပွဲဖော်ပြချက်» စတင်၏။ အဂ္နိက မိန့်တော်မူသည်— ယုဓိဋ္ဌိရ၏ စစ်တပ်နှင့် ဒုရ္ယောဓန၏ စစ်တပ်တို့ ကုရုက္ခေတ္တရသို့ သွားကြ၏။ သို့သော် ဘီෂ္မ၊ ဒ್ರೋဏ စသည်တို့ကို မြင်လျှင် သူသည် မတိုက်ခိုက်ခဲ့၊ အကြောင်းမှာ ထိုသူတို့သည် ဆရာနှင့် အကြီးအကဲများ ဖြစ်ကြသဖြင့်။

Verse 2

पार्थं ह्य् उवाच भगवान्नशोच्या भीष्ममुख्यकाः शरीराणि विनाशीनि न शरीरी विनश्यति

ဘုရားသခင်က ပါရ္ထ (အာర్జုန) ထံ မိန့်တော်မူသည်— «ဘီෂ္မ စသည့်သူတို့ကို ဝမ်းနည်းမနေသင့်။ ကိုယ်ခန္ဓာသည် ပျက်စီးနိုင်သော်လည်း ကိုယ်ထဲရှိ အတ္တ (အာတ္မာ) သည် မပျက်စီး»။

Verse 3

विदुरान्वित इति ख, चिह्नितपुस्तकपाठः अयमात्मा परं ब्रह्म अहं ब्रह्मस्मि विद्धि तम् सिद्ध्यसिद्ध्योः समो योगी राजधर्मं प्रपालय

«ဤအတ္တသည် အမြင့်ဆုံး ဘြဟ္မ ဖြစ်၏။ ‘ငါသည် ဘြဟ္မ’ ဟု ထိုအရာကို သိလော့။ အောင်မြင်မှုနှင့် မအောင်မြင်မှုတို့၌ စိတ်တည်ငြိမ်ညီမျှသော ယောဂီသည် ရာဇဓမ္မ (မင်း၏ ဓမ္မ) ကို သင့်တင့်စွာ ကာကွယ်စောင့်ရှောက်၍ အုပ်ချုပ်စီမံလော့»။

Verse 4

कृष्णोक्तोथार्जुनो ऽयुध्यद्रथस्थो वाद्यशब्दवान् भीष्मः सेनापतिरभूदादौ दौर्योधने बले

ထို့နောက် ကృష్ణ၏ အမိန့်တော်ကို ခံယူသော အာర్జုနသည် ရထားပေါ်တွင် တည်၍ တူရိယာသံများ ကြွေးကြော်နေစဉ် စစ်တိုက်၏။ စစ်ပွဲအစတွင် ဒုရ္ယောဓန၏ စစ်တပ်၌ ဘီෂ္မသည် စစ်ဦးစီးချုပ် ဖြစ်လာ၏။

Verse 5

पाण्डवानां शिखण्डी च तयोर्युद्धं बभूव ह धार्तराष्ट्राः पाण्डवांश् च जघ्नुर्युद्धे सभीष्मकाः

ထို့ပြင် ပဏ္ဍဝဘက်မှ ရှိခဏ္ဍီသည် သူနှင့် တကယ်တမ်း စစ်တိုက်၏။ ထိုစစ်ပွဲတွင် ဓೃತရာෂ္ဍရ၏ သားများသည် ဘီෂ္မ၏ တပ်ဖွဲ့များနှင့်အတူ ပဏ္ဍဝတို့ကိုလည်း တိုက်ခိုက်၍ လဲကျစေကြ၏။

Verse 6

धार्तराष्ट्रान् शिखण्ड्याद्याः पाण्डवा जघ्नुराहवे देवासुरसं युद्धं कुरुपाण्दवसेनयोः

စစ်မြေပြင်၌ ရှိခဏ္ဍိမှ စ၍ ပाण्डဝတို့သည် ဓာရ္တရာෂ္ဍရတို့ကို သတ်ဖြတ်ခဲ့ကြသည်။ ကုရုနှင့် ပाण्डဝ စစ်တပ်တို့၏ စစ်ပွဲသည် ဒေဝနှင့် အသူရတို့၏ စစ်ပွဲကဲ့သို့ ဖြစ်၏။

Verse 7

बभूव स्वस्थदेवानां पश्यतां प्रीतिवर्धनं भीष्मोस्त्रैः पाण्डवं सैन्यं दशाहोभिर्न्यपातयत्

ဒေဝတို့သည် အန္တရာယ်ကင်းစွာ ကြည့်ရှုနေစဉ်၊ ထိုအရာသည် သူတို့၏ ပီတိကို တိုးပွားစေသော အကြောင်းဖြစ်လာ၏။ ဘီရှ္မ၏ လက်နက်မြှားများကြောင့် ပाण्डဝ စစ်တပ်သည် ဆယ်ရက်အတွင်း ကျဆုံးသွား၏။

Verse 8

दशमे ह्य् अर्जुनो वाणैर् भीष्मं वीरं ववर्ष ह शिखण्डी द्रुपदोक्तो ऽस्त्रैर् ववर्ष जलदो यथा

အမှန်တကယ် ဆယ်ရက်မြောက်နေ့တွင် အာర్జုနသည် သူရဲကောင်း ဘီရှ္မပေါ်သို့ မြှားမိုးရွာသကဲ့သို့ ပစ်ချခဲ့သည်။ ထို့ပြင် ဒြုပဒ၏ အမိန့်အတိုင်း လုပ်ဆောင်သော ရှိခဏ္ဍိလည်း မိုးတိမ်က မိုးရွာသကဲ့သို့ လက်နက်များကို မိုးကဲ့သို့ ချခဲ့သည်။

Verse 9

हस्त्यश्वरथपादातमन्योन्यास्त्रनिपातितम् भीष्मः स्वच्छन्दमृत्युश् च युद्धमार्गं प्रदर्श्य च

ဆင်၊ မြင်း၊ ရထားနှင့် ခြေလျင်တပ်သားတို့သည် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦး၏ လက်နက်များကြောင့် ကျဆုံးကြ၏။ ထို့ပြင် မိမိသေချိန်ကို ရွေးချယ်နိုင်သော အခွင့်တော်ရှိသည့် ဘီရှ္မသည် စစ်ပွဲ၏ လမ်းစဉ်နှင့် စည်းကမ်းတရားကိုလည်း ပြသခဲ့၏။

Verse 10

वसूक्तो वसुलोकाय शरशय्यागतः स्थितः उत्तरायणमीक्षंश् च ध्यायन् विष्णुं स्तवन् स्थितः

သီချင်းတော်များဖြင့် ချီးမွမ်းခံရသော သူသည် မြှားအိပ်ရာပေါ်၌ လဲလျောင်းကာ ဝಸುတို့၏ လောကသို့ သွားရမည့် ကံကြမ္မာဖြင့် တည်နေ၏။ နေ၏ မြောက်ဘက်သို့ လှည့်သည့် ဥတ္တရာယဏကို မျက်နှာမူလျက်၊ ဗိෂ္ဏုကို သတိစူးစိုက်၍ ချီးမွမ်းကာ တည်ကြည်နေ၏။

Verse 11

दुर्योधने तु शोकार्ते द्रोणः सेनापतिस्त्वभुत् पाण्दवे हर्षिते सैन्ये ढृष्टद्युम्नश् चमूपतिः

ဒုရ്യောဓနသည် ဝမ်းနည်းပူဆွေးနေစဉ် ဒ್ರೋဏသည် စစ်တပ်အကြီးအကဲ ဖြစ်လာ၏။ ပाण्डဝစစ်တပ်က ဝမ်းမြောက်နေစဉ် ဓೃಷ್ಟദ്യုမ್ನသည် တပ်ဖွဲ့ခေါင်းဆောင် ဖြစ်လာ၏။

Verse 12

तयोर्युद्धं बभूवोग्रं यमराष्ट्रविवर्धनम् विराटद्रुपदाद्याश् च निमग्ना द्रोणसागरे

ထိုနှစ်ဦးအကြားတွင် ကြမ်းတမ်းသော စစ်ပွဲ ပေါ်ပေါက်၍ ယမ၏နိုင်ငံကို တိုးပွားစေသည်ဟု ဆိုရမည် (သေဆုံးသူများ တိုးလာသည်)။ ဗိရာဋ၊ ဒြုပဒ စသည့်သူတို့သည် ဒ್ರೋဏ၏ “ပင်လယ်” ကဲ့သို့သော စစ်မြေပြင်၌ နစ်မြုပ်ပျက်စီးကြ၏။

Verse 13

दौर्योधनी महासेना हस्त्यश्वरथपत्तिनी धृष्टद्युम्नाधिपतिता द्रोणः काल इवाबभौ

ဒုရ്യောဓန၏ မဟာစစ်တပ်သည် ဆင်၊ မြင်း၊ ရထားနှင့် ခြေလျင်တပ်တို့ဖြင့် ပြည့်စုံ၏။ ဓೃಷ್ಟദ്യုမ்னက ဦးဆောင်နေသော်လည်း ဒ್ರೋဏကို ရင်ဆိုင်ရာတွင် အချိန် (မရဏ) ကိုယ်တိုင်ကဲ့သို့ ထင်ရှားပေါ်လွင်၏။

Verse 14

हतोश्वत्थामा चेत्युक्ते द्रोणः शस्त्राणि चात्यजत् धृष्टद्युम्नशराक्रान्तः पतितः स महीतले

“အશ્વတ္ထာမာ သတ်ခံရပြီ” ဟု ပြောကြားသည့်အခါ ဒ್ರೋဏသည် လက်နက်များကို စွန့်ပစ်၏။ ဓೃಷ್ಟദ്യုမ்ன၏ မြားများကြောင့် ထိခိုက်နှိမ်နင်းခံရပြီး မြေပြင်ပေါ်သို့ လဲကျ၏။

Verse 15

अन्योन्यास्त्रनिपीडितमिति ख, घ, चिह्नितपुस्तकद्वयपाठः पञ्चमेहनि दुर्धर्षः सर्वक्षत्रं प्रमथ्य च दुर्योधने तु शोकार्ते कर्णः सेनापतिस्त्वभूत्

“anyonyāstra-nipīḍitam” ဟူသော ဖတ်ပုံသည် kha နှင့် gha လက်ရေးမူများတွင် တွေ့ရပြီး အမှတ်အသားပြထားသော မိတ္တူနှစ်စောင်က ပြသသည်။ ပဉ္စမနေ့တွင် မအနိုင်ယူနိုင်သော သူရဲကောင်းသည် က္ଷတ္ရိယတို့အားလုံးကို ချေမှုန်းပြီးနောက်၊ ဒုရ്യောဓန ဝမ်းနည်းပူဆွေးသည့်အခါ ကರ್ಣသည် စစ်တပ်၏ စစ်ဦးစီးချုပ် ဖြစ်လာ၏။

Verse 16

अर्जुनः पाण्डवानाञ्च तयोर्युद्धं बभूव ह शस्त्राशस्त्रि महारौद्रं देवासुररणोपमम्

ထို့နောက် အာဇုနနှင့် ပဏ္ဍဝတို့အကြား လက်နက်ဖြင့်လည်း လက်နက်မဲ့လည်း တိုက်ခိုက်သော အလွန်ကြမ်းတမ်းသည့် စစ်ပွဲတစ်ရပ် ဖြစ်ပွား၍ ဒေဝနှင့် အသူရတို့၏ စစ်ပွဲကဲ့သို့ ဖြစ်၏။

Verse 17

कर्णार्जुनाख्ये सङ्ग्रामे कर्णोरीनबधीच्छरैः द्वितीयाहनि कर्णस्तु अर्जुनेन निपातितः

ကဏ္ဏ–အာဇုန စစ်ပွဲဟု ခေါ်သော တိုက်ပွဲတွင် ကဏ္ဏသည် မြားဖြင့် အိုရီနကို လဲကျစေခဲ့သော်လည်း ဒုတိယနေ့တွင် ကဏ္ဏကိုယ်တိုင် အာဇုန၏လက်ဖြင့် ကျဆုံးခဲ့သည်။

Verse 18

शल्यो दिनार्धं युयुधे ह्य् अबधीत्तं युधिष्ठिरः युयुधे भीमसेनेन हतसैन्यः सुयोधनः

ရှလျသည် နေ့တစ်ဝက်ခန့် တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီးနောက် ယုဓိဋ္ဌိရက အမှန်တကယ် သတ်ဖြတ်လေ၏။ စစ်တပ်ပျက်စီးသွားသော စုယောဓန (ဒုရ္ယောဓန) သည် ဘီမစေနနှင့် တိုက်ခိုက်လေ၏။

Verse 19

बहून् हत्वा नरादींश् च भीमसेनमथाब्रवीत् गदया प्रहरन्तं तु भीमस्तन्तु व्यपातयत्

လူအများနှင့် အခြားသူတို့ကို သတ်ဖြတ်ပြီးနောက် သူသည် ဘီမစေနကို ခေါ်ပြောလေ၏။ သို့သော် ထိုသူက ဂဒါဖြင့် ထိုးနှက်လာသောအခါ ဘီမက သူ့ကို လဲကျစေခဲ့သည်။

Verse 20

गदयान्यानुजांस्तस्य तस्मिन्नष्टादेशेहनि रात्रौ सुषुप्तञ्च बलं पाण्डवानां न्यपातयत्

ဂဒါဖြင့် ထိုဘုရင်၏ ညီငယ်များကို လဲကျစေခဲ့ပြီး၊ ဆယ့်ရှစ်ရက်မြောက်နေ့၏ ညတွင် ပဏ္ဍဝတို့၏ စစ်တပ် အိပ်ပျော်နေစဉ် သူသည် သူတို့၏ အင်အားကို ချေမှုန်းလေ၏။

Verse 21

अक्षौहिणीप्रमाणन्तु अश्वत्थामा महाबलः द्रौपदेयान् सपाञ्चालान् धृष्टद्युम्नञ्च सो ऽबधीत्

သို့သော် အင်အားကြီးမားသော အရှွတ္ထာမာသည် ဒရౌပဒီ၏ သားများကို ပဉ္စာလာတို့နှင့်အတူ၊ ထို့ပြင် ဓೃဋ္ဍျုမ္နကိုပါ အက္ရှೌဟိဏီ အတိုင်းအတာတည်းဟူသော သတ်ဖြတ်မှုကြီးဖြင့် သတ်လေ၏။

Verse 22

पुत्रहीनां द्रौपदीं तां रुदन्तीमर्जुनस्ततः शिरोमणिं तु जग्राह ऐषिकास्त्रेण तस्य च

ထို့နောက် အာర్జုနသည် သားမရှိတော့၍ ငိုကြွေးနေသော ဒရೌပဒီကို မြင်လျှင်၊ အဲသိကာ အာஸ္တရဖြင့် ထိုသူ၏ ခေါင်းပေါ်ရှိ မဏိမကွတ်ကို ဖမ်းယူလေ၏။

Verse 23

अश्वत्थामास्त्रनिर्दग्धं जीवयामास वै हरिः उत्तरायास्ततो गर्भं स परीक्षिदभून्नृपः

ဟရိ (ဗိဿနု/ကృష్ణ) သည် အရှွတ္ထာမာ၏ လက်နက်ကြောင့် မီးလောင်သကဲ့သို့ ဖြစ်သွားသော ဥတ္တရာ၏ ဝမ်းတွင်း သန္ဓေကို အမှန်တကယ် ပြန်လည်အသက်သွင်းလေ၏။ ထိုကလေးသည် နောက်တွင် ဘုရင် ပရိက္ခစ် ဖြစ်လာ၏။

Verse 24

कृतवर्मा कृपो द्रौणिस्त्रयो मुक्तास्ततो रणात् पाण्डवाः सात्यकिः कृष्णः सप्त मुक्ता न चापरे

ကృతဝರ್ಮာ၊ ကೃပ၊ နှင့် ဒြောဏိ (အရှွတ္ထာမာ) ဟူသော သုံးဦးသည် ထိုနောက် စစ်မြေပြင်မှ လွတ်မြောက်သွားကြ၏။ ပाण्डဝတို့၊ စာတျကိ၊ နှင့် ကൃഷ്ണ—စုစုပေါင်း ခုနစ်ဦးသာ ကယ်တင်ခံရပြီး အခြားသူ မလွတ်မြောက်ခဲ့။

Verse 25

स्त्रियश्चार्ताः समाश्वास्य भीमाद्यैः स युधिष्ठिरः संस्कृत्य प्रहतान् वीरान् दत्तोदकधनादिकः

ယုဓိဋ္ဌိရသည် ဘီမတို့နှင့်အတူ ဝမ်းနည်းပူဆွေးနေသော မိန်းမများကို သက်သာစေ၍၊ သတ်ခံရသော သူရဲကောင်းများအတွက် သင်္ဂြိုဟ်အခမ်းအနားကို ထုံးတမ်းစဉ်လာအတိုင်း ပြုလုပ်ပြီး၊ ရေသက်ကန့် (ဥဒက) နှင့် ငွေကြေးအလှူအတန်း စသည့် ဒါနများကို ပေးလှူလေ၏။

Verse 26

भीष्माच्छान्तनवाच्छ्रुत्वा धर्मान् सर्वांश् च शान्तिदाम् राजधर्मान्मोक्षधर्मान्दानधर्मान् नृपो ऽभवत्

ရှာန်တနု၏သား ဘီရှ္မထံမှ ငြိမ်းချမ်းမှုကို ပေးသော ဓမ္မအမျိုးမျိုး—ရာဇဓမ္မ၊ မောက္ခဓမ္မနှင့် ဒါနဓမ္မ—အားလုံးကို ကြားနာပြီးနောက် မင်းသည် ဓမ္မ၌ ကောင်းစွာ သင်ယူတည်မြဲလာ하였다။

Verse 27

अश्वमेधे ददौ दानं ब्राह्मणेभ्योरिमर्दनः श्रुत्वार्जुनान्मौषलेयं यादवानाञ्च सङ्क्षयम् राज्ये परीक्षितं स्थाप्य सानुजः स्वर्गमाप्तवान्

အရှွမေဓ ယဇ္ဈနာ ပြုလုပ်ပြီးနောက် ရန်သူဖျက်ဆီးသူ အရိမဒနသည် ဗြာဟ္မဏတို့အား ဒါနပေးလှူ하였다။ အာర్జုနထံမှ မောုဆလ၌ ဖြစ်သော ပျက်စီးမှုနှင့် ယာဒဝမျိုးရိုး ပျက်သုဉ်းမှုကို ကြားနာပြီး၊ ပရိက္ခစ်ကို နန်းတင်ကာ ညီအငယ်တို့နှင့်အတူ ကောင်းကင်ဘုံသို့ ရောက်하였다။