Previous Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 100

गंगाद्याः सरितः सर्वाः स्वर्णरेखाजले स्थिताः । एतां सोमेश्वरोत्पत्तिं ये शृण्वंति नराः स्त्रियः । सर्वपापक्षयस्तेषां जायते नात्र संशयः

gaṃgādyāḥ saritaḥ sarvāḥ svarṇarekhājale sthitāḥ | etāṃ someśvarotpattiṃ ye śṛṇvaṃti narāḥ striyaḥ | sarvapāpakṣayasteṣāṃ jāyate nātra saṃśayaḥ

Segala sungai—bermula dengan Gaṅgā—hadir dalam air Sungai Svarṇarekhā. Lelaki dan perempuan yang mendengar kisah kelahiran Someśvara, segala dosa mereka akan lenyap sepenuhnya; tiada keraguan tentang hal itu.

गङ्गाद्याः(rivers) beginning with Gaṅgā
गङ्गाद्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगङ्गा-आदि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; समासः: गङ्गा आदिः यासाम् (आदि-समास/तत्पुरुष-भाव)
सरितःrivers
सरितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसरित् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
सर्वाःall
सर्वाः:
Karta (Subject-qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; विशेषणम्
स्वर्णरेखाजलेin the water of Svarṇarekhā (river)
स्वर्णरेखाजले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वर्ण-रेखा-जल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; समासः: स्वर्णस्य रेखा (षष्ठी-तत्पुरुष) + तस्यां जलम् (तत्पुरुष)
स्थिताःare situated
स्थिताः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्तरि-भावे ‘being situated’
एताम्this
एताम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम्
सोमेश्वरोत्पत्तिम्the origin of Someśvara
सोमेश्वरोत्पत्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसोमेश्वर-उत्पत्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः: सोमेश्वरस्य उत्पत्तिः (षष्ठी-तत्पुरुष)
येwho (those who)
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम (relative pronoun)
शृण्वन्तिhear
शृण्वन्ति:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद
नराःmen
नराः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
स्त्रियःwomen
स्त्रियः:
Karta (Co-subject/सहकर्ता)
TypeNoun
Rootस्त्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
सर्वपापक्षयःdestruction of all sins
सर्वपापक्षयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसर्व-पाप-क्षय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः: सर्वेषां पापानां क्षयः (षष्ठी-तत्पुरुष)
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
जायतेarises/occurs
जायते:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
not
:
Pratiṣedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-निपात (negative particle)
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (adverb of place)
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (Subject of implied ‘asti’/कर्ता)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

Narrative voice (phalaśruti-style assurance within the Māhātmya)

Tirtha: Svarṇarekhā (within Vastrāpatha-kṣetra)

Type: river

Listener: Ṛṣis (frame implied)

Scene: The Svarṇarekhā river shines like a golden thread; within its waters appear subtle emblems of many rivers (Gaṅgā’s makara, Yamunā’s dark current, etc.). A mixed group of men and women listen to a reciter narrating Someśvara’s origin, while a luminous liṅga presence hovers in the background.

G
Gaṅgā
S
Svarṇarekhā River
S
Someśvara (Śiva)

FAQs

Śravaṇa (devout listening) to a tīrtha’s Śiva-kathā is itself purifying and is promised to erase sins.

Svarṇarekhā river as a tīrtha connected to Someśvara/Somnātha within Prabhāsa sacred geography.

Hearing (śravaṇa) the Someśvara-utpatti narrative is presented as the efficacious practice.