Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 95

Devanagari script

मह्यादिकानि स्थास्नूनि चराणि च वरानने । दृश्यंयत्सर्वमेवैतन्नश्वरं विद्धि मानिनि

Transliteration

mahyādikāni sthāsnūni carāṇi ca varānane | dṛśyaṃyatsarvamevaitannaśvaraṃ viddhi mānini

Translation

Wahai yang berwajah elok, bumi dan yang lain-lain—yang tidak bergerak dan yang bergerak—apa sahaja yang terlihat, ketahuilah semuanya itu fana, wahai yang berbangga diri.

Word by Word

• महि-आदिकानि: earth and the like (elements)
• महि-आदिकानि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महि (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative): ‘महेः आदीनि’

• स्थास्नूनि: immovable things
• स्थास्नूनि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: स्थास्नु (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• चराणि: moving beings
• चराणि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: चर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)

• वरानने: O fair-faced one
• वरानने: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: वर-आनन (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन; कर्मधारय: ‘वरम् आननं यस्याः’

• दृश्यम्: visible
• दृश्यम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: दृश्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण (qualifying ‘सर्वम्’)

• यत्: whatever (that which)
• यत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम (relative pronoun)

• सर्वम्: all
• सर्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: निश्चय/अवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)

• एतत्: this
• एतत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• नश्वरम्: perishable
• नश्वरम्: Karta (Predicate/विधेय)
• Type: Adjective
• Root: नश्वर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विधेय-विशेषण (predicate adjective)

• विद्धि: know (understand)
• विद्धि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: विद् (धातु)
• Form: लोट् (imperative), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद

• मानिनि: O proud one
• मानिनि: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: मानिनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating within Māheśvarakhaṇḍa context

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A teacher-figure addresses a proud, fair-faced goddess/consort amid a Himalayan sacred landscape, pointing to earth, mountains, creatures, and the fleeting nature of all that is seen.

Characters & Entities

• Mahī (Earth)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

All visible phenomena—living and non-living—are transient; liberation-oriented life begins with this recognition.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kedāra-khaṇḍa frames the teaching within Kedārakṣetra’s sacred landscape, though this verse is a general instruction.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it emphasizes philosophical discernment rather than a rite.