Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 116

Devanagari script

स्वगृहं चाद्य गच्छामो वयं सर्वे च भूधराः । अनया राधितो देवः पिनाकी वृषभध्वजः

Transliteration

svagṛhaṃ cādya gacchāmo vayaṃ sarve ca bhūdharāḥ | anayā rādhito devaḥ pinākī vṛṣabhadhvajaḥ

Translation

“Marilah kita semua, para penguasa gunung, pulang hari ini ke kediaman kita. Oleh dirinya, Dewa Pinākī—yang panjinya Lembu—telah dipuja dan diperkenan dengan sempurna.”

Word by Word

• स्वगृहम्: to (our) own home
• स्वगृहम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्व + गृह (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समासः (स्वस्य गृहम्); नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्

• च: and
• च: Sambandha (Connector/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; समुच्चयार्थक-निपातः (conjunction)

• अद्य: today, now
• अद्य: Kriya-visheshaṇa (Temporal adverb/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; कालवाचक-क्रियाविशेषणम् (today/now)

• गच्छामः: we go
• गच्छामः: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), उत्तम-पुरुषः (1st), बहुवचनम्; परस्मैपदम्

• वयम्: we
• वयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: त्रिलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), बहुवचनम्; सर्वनाम-रूपम्

• सर्वे: all
• सर्वे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), बहुवचनम्; विशेषणम्

• च: and
• च: Sambandha (Connector/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; समुच्चयार्थक-निपातः

• भूधराः: mountains
• भूधराः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भू + धर (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समासः (भूṃ धरन्ति इति); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), बहुवचनम्

• अनया: by her, through her
• अनया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम्

• राधितः: propitiated, pleased
• राधितः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: राध् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त-भूतकर्मणि कृदन्तः (Past passive participle); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; देवः इति विशेष्यस्य विशेषणम्

• देवः: the god
• देवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्

• पिनाकी: Pinākin (bearer of the bow Pināka)
• पिनाकी: Apposition (Samānādhikaraṇa/समानााधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पिनाकिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; नाम/उपाधि

• वृषभध्वजः: he whose banner is the bull
• वृषभध्वजः: Apposition (Samānādhikaraṇa/समानााधिकरण)
• Type: Noun
• Root: वृषभ + ध्वज (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समासः (वृषभः ध्वजः यस्य); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्; नाम/उपाधि

Speaker

Himālaya (likely, addressing other mountain-lords; deduced from 'my daughter' context and 'bhūdharāḥ')

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A council of mountain-lords resolves to depart for their abodes, proclaiming that the Bull-bannered Śiva has been propitiated by the maiden; gestures of assent and uplifted hands.

Characters & Entities

• Himālaya
• Śiva (Pinākī, Vṛṣabhadhvaja)
• Pārvatī (implied)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Steadfast devotion (ārādhana) bears fruit: the Lord becomes pleased, and the community recognizes the success of tapas and worship.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kedāra and the Himālaya region are implicitly celebrated as the terrain where such divine propitiation is accomplished.

What ritualistic prescription is mentioned?

Ārādhana (propitiatory worship) of Śiva is referenced, highlighting devotional practice rather than a specific procedural rite.