Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 52

Devanagari script

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा सर्वे देवास्तमब्रुवन् । सर्वे यूयं वयं चैव असमर्था वधं प्रति । तारकस्य महाभाग एतत्कार्यं विचंत्यताम्

Transliteration

tasya tadvacanaṃ śrutvā sarve devāstamabruvan | sarve yūyaṃ vayaṃ caiva asamarthā vadhaṃ prati | tārakasya mahābhāga etatkāryaṃ vicaṃtyatām

Translation

Setelah mendengar kata-katanya, semua Dewa menjawab: “Baik engkau mahupun kami, pada keadaan ini, tidak berdaya untuk menumpaskan Tāraka. Wahai yang mulia, hendaklah tugas ini dipertimbangkan dengan bijaksana—bagaimana ia dapat dilaksanakan.”

Word by Word

• तस्य: of him
• तस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• तत्: that
• तत्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• वचनम्: speech/statement
• वचनम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वचन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Kriya-visheshaṇa (Prior action/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: श्रु (धातु) → श्रुत्वा (कृदन्त, क्त्वा)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (absolutive/gerund)

• सर्वे: all
• सर्वे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• देवाः: the gods
• देवाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: देव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• तम्: him
• तम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• अब्रुवन्: said/spoke
• अब्रुवन्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: ब्रू (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, बहुवचन

• सर्वे: all
• सर्वे: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• यूयम्: you (all)
• यूयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; प्रथमा, बहुवचन

• वयम्: we
• वयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम; प्रथमा, बहुवचन

• च: and
• च: Connector (Conjunction)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)

• एव: indeed
• एव: Emphasis (Nipāta)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: निपात (particle; emphasis ‘indeed/just’)

• असमर्थाः: incapable
• असमर्थाः: Karta (Predicate nominative/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: असमर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• वधम्: killing
• वधम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वध (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• प्रति: with regard to
• प्रति: Adhikarana/Relation (Context/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: प्रति (अव्यय)
• Form: उपसर्गसदृश अव्यय; अर्थे ‘with regard to’ (postposition)

• तारकस्य: of Tāraka
• तारकस्य: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तारक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन

• महाभाग: O fortunate one
• महाभाग: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: महाभाग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन

• एतत्कार्यम्: this task
• एतत्कार्यम्: Karman (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + कार्य (प्रातिपदिक)
• Form: कर्मधारय (‘this task’); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन

• विचिन्त्यताम्: let (it) be considered
• विचिन्त्यताम्: Kriya (Injunction/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वि+चिन्त् (धातु)
• Form: लोट्-लकार (Imperative), मध्यमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद-प्रयोग (passive/impersonal sense: ‘let it be considered’)

Speaker

Devas (collectively, replying to Himavān)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The Devas respond in unison to Himavān: all admit their inability and request careful planning; the mood shifts from irony to sober consensus.

Characters & Entities

• Devas
• Himavān (Himālaya)
• Tāraka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

When direct strength fails, dharma calls for discernment, consultation, and a righteous strategy.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Not explicit; the verse continues the Himālaya/Kedāra narrative setting.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; the emphasis is on deliberation (vicāra) and counsel.