Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 155

कृत्वा ब्राह्मणमाचार्यमृत्विजः षोडशाऽभवन् । सुपरीक्षितेन तेनैव भार्गवेण महात्मना

kṛtvā brāhmaṇamācāryamṛtvijaḥ ṣoḍaśā'bhavan | suparīkṣitena tenaiva bhārgaveṇa mahātmanā

Setelah melantik Brahmana Bhārgava itu sebagai ācārya, maka terdapat enam belas orang ṛtvij (pendeta pelaksana upacara), yang dipilih dan diperiksa oleh mahātmā itu sendiri, yakni Śukra.

कृत्वाhaving made/appointed
कृत्वा:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund)
ब्राह्मणम्a Brahmin
ब्राह्मणम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
आचार्यम्as teacher/preceptor
आचार्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआचार्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (predicate-object with कृत्वा)
ऋत्विजःthe priests
ऋत्विजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋत्विज् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
षोडशsixteen
षोडश:
Karta (Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootषोडश (संख्या-प्रातिपदिक)
Formसंख्यावाचक, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (to ऋत्विजः)
अभवन्became/were
अभवन्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ्-लकार (imperfect/past), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपदम्
सुपरीक्षितेनby the well-examined/fully qualified
सुपरीक्षितेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + परीक्षित (कृदन्त from परि-ईक्ष्)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (to भार्गवेण); समासः—कर्मधारयः (सु + परीक्षितः)
तेनby him/that one
तेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
एवindeed/alone
एव:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formनिपात (emphatic particle)
भार्गवेणby Bhārgava (descendant of Bhṛgu)
भार्गवेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभार्गव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
महात्मनाby the great-souled
महात्मना:
Karana (Qualifier/करण-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (to भार्गवेण)

Sūta (Lomaharṣaṇa) narrating

Tirtha: Gurukulya

Type: kshetra

Scene: Śukra (Bhārgava) is installed as ācārya; sixteen ṛtviks stand arranged with ritual implements, indicating a fully constituted śrauta team for Aśvamedha.

Ś
Śukra (Bhārgava)
B
Bali
Ṛtvijas
Ā
Ācārya

FAQs

Sacred rites require qualified leadership; proper appointment of priests safeguards dharma.

The ritual is implied to occur in the Narmadā-side mahātīrtha context already established.

Appointment of an ācārya and establishment of sixteen ṛtvijas (officiants) for the sacrifice.