Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 16
Devanagari script
एवं प्रवर्तमाने तु मोहिनीरूपमाश्रिताम् । दृष्ट्वा योषां तदा दैवात्सर्वभूतमनोरमाम्
Transliteration
evaṃ pravartamāne tu mohinīrūpamāśritām | dṛṣṭvā yoṣāṃ tadā daivātsarvabhūtamanoramām
Translation
Tatkala segala urusan berlangsung demikian, mereka pun terlihat—oleh takdir—seorang wanita yang menyarung rupa Mohinī, mempesona dan menawan hati segala makhluk.
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
Kriya-visheṣaṇa (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (thus)
प्रवर्तमानेwhile (it) was proceeding
प्रवर्तमाने:
Adhikarana (Locative absolute/अधिकरण)
TypeVerb
Rootप्र-वृत् (धातु)
Formशतृ/शानच्-प्रत्ययान्त वर्तमानकालिक कृदन्त (present participle), सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्, नपुंसकलिङ्गे; लोके सप्तमी (while it was going on)
तुbut/indeed
तु:
Nipata (Discourse)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक-अव्यय (but/indeed)
मोहिनी-रूपम्the form of Mohinī
मोहिनी-रूपम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमोहिनी (प्रातिपदिक) + रूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः
आश्रिताम्having assumed/resorted to
आश्रिताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootआ-श्रि (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past participle), स्त्रीलिङ्गे द्वितीया एकवचनम्; ‘आश्रिता’ = having resorted to/assumed
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya (Absolutive/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive)
योषाम्a woman (maiden)
योषाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयोषा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (वैदिक/छान्दस-रूपम्); सामान्यतः ‘योषाम्’ इति षष्ठी बहुवचनम्, अत्र तु ‘योषाम्’ = योषाम्/योषाम् (a woman) इति छान्दस-द्वितीया एकवचन-प्रयोगः
तदाthen
तदा:
Kriya-visheṣaṇa (Temporal)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय
दैवात्by fate/chance
दैवात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootदैव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः, एकवचनम्; हेतौ (ablative of cause: by fate)
सर्व-भूत-मनो-रमाम्charming to the minds of all beings
सर्व-भूत-मनो-रमाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + भूत (प्रातिपदिक) + मनस् (प्रातिपदिक) + रम (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; बहुपद-तत्पुरुषः (सर्वेषां भूतानां मनः रमयति/मनोरमा)
Speaker
Sūta/Lomaharṣaṇa (narrator, deduced)
Tirtha Mahatmya
Tirtha: Kedāra (Kedāranātha)
Type: kshetra
Skanda Dialogue
Listener: Kedāra-mahātmya audience
Visual Art Cues
Scene: As the asuras argue, they suddenly behold Mohinī—an irresistibly enchanting woman—whose presence arrests their minds and turns conflict into captivated silence.
Characters & Entities
M
MohinīD
Daityas (implied)FAQs
Worldly minds are easily swayed by māyā; discernment is needed to uphold dharma.
No specific tīrtha is named in this verse.
None.