Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 97

कुरुशार्दूल एहीति प्रोच्य सस्मार काश्यपिम् । आरुह्य गरुडं पश्चात्स्मृतमात्रमुपस्थितम्

kuruśārdūla ehīti procya sasmāra kāśyapim | āruhya garuḍaṃ paścātsmṛtamātramupasthitam

Baginda bersabda, “Wahai harimau di antara kaum Kuru, datanglah,” lalu mengingati Kāśyapī. Sesudah itu Baginda menaiki Garuḍa, yang hadir seketika hanya dengan diingati.

कुरुशार्दूलO tiger among the Kurus
कुरुशार्दूल:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकुरु-शार्दूल (प्रातिपदिक; कुरु + शार्दूल)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8/सम्बोधन), एकवचन; तत्पुरुष-समास (कुरुषु शार्दूलः)
एहिcome
एहि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootइ (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker/इति-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-समाप्तिसूचक अव्यय (quotative particle)
प्रोच्यhaving said
प्रोच्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootप्र-वच् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘प्रोच्य’ = ‘प्रोच्य’ (having said)
सस्मारremembered, called to mind
सस्मार:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
काश्यपिम्Kāśyapī (name)
काश्यपिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाश्यपी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2/कर्म), एकवचन
आरुह्यhaving mounted
आरुह्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootआ-रुह् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having mounted/ascended’
गरुडम्Garuḍa
गरुडम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootगरुड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2/कर्म), एकवचन
पश्चात्afterwards
पश्चात्:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपश्चात् (अव्यय)
Formकाल/क्रमवाचक अव्यय (adverb)
स्मृतमात्रम्merely by being remembered
स्मृतमात्रम्:
Kriya-viseshana (Adverbial qualifier/क्रियाविशेषण)
TypeAdjective
Rootस्मृत-मात्र (प्रातिपदिक; स्मृ धातोः क्त + मात्र)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2/कर्म), एकवचन; कर्मधारय-समास (‘स्मृतं एव मात्रम्’ = merely remembered)
उपस्थितम्present, arrived
उपस्थितम्:
Kriya (Predicate/विधेय)
TypeVerb
Rootउप-स्था (धातु)
Formक्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1/कर्तृ-सम्बन्धे), एकवचन; (अस्ति) इति लुप्त-क्रिया

Narrator (contextual)

Scene: Kṛṣṇa calls out to Bhīma (‘Kuruśārdūla’); Garuḍa manifests instantly upon remembrance; the moment of mounting before a long aerial journey.

K
Keśava (Kṛṣṇa)
B
Bhīma
G
Garuḍa
K
Kāśyapī

FAQs

Divine aid responds to sincere remembrance—faithful recollection (smaraṇa) becomes a bridge to protection and swift help.

No tīrtha is explicitly named in this verse.

No formal ritual is prescribed; remembrance/invocation is implied as a devotional act.