Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 22
Devanagari script
कामिनीनां कृते येषां क्षीयते गणनात्र का । एवं बहुविधं कामी चिंतयन्नाह भीमभूः
Transliteration
kāminīnāṃ kṛte yeṣāṃ kṣīyate gaṇanātra kā | evaṃ bahuvidhaṃ kāmī ciṃtayannāha bhīmabhūḥ
Translation
“Demi wanita, apabila para lelaki menyusut binasa—bagaimana mungkin dihitung?” Demikianlah, setelah berfikir pelbagai cara, Bhīmabhū yang dilanda asmara pun bersuara.
Word by Word
कामिनीनाम्of women in love
कामिनीनाम्:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकामिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन (genitive plural)
कृतेfor (the sake of)
कृते:
Nimitta/Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootकृत (कृ धातु, क्त-प्रत्यय; कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; हेतु/निमित्ते (for the sake of)
येषाम्of whom
येषाम्:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन; सम्बन्धवाचक सर्वनाम (of whom/whose)
क्षीयतेdiminishes
क्षीयते:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootक्षी (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
गणनाcounting, enumeration
गणना:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगणना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन (nominative singular)
अत्रhere, in this matter
अत्र:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-क्रियाविशेषण (locative adverb)
काwhat (use)?
का:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम (interrogative)
एवम्thus
एवम्:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक-क्रियाविशेषण (manner adverb)
बहुविधम्of many kinds
बहुविधम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootबहुविध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; कर्मधारय-समासः (बहवो विधाः यस्य = of many kinds)
कामिthe lover
कामि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकामिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन (nominative singular)
चिन्तयन्thinking
चिन्तयन्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootचिन्तय् (चिन्त् धातु, शतृ-प्रत्यय; कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; वर्तमानकाले कृदन्त (present active participle: thinking)
आहsaid
आह:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअह्/ब्रू (धातु; परस्मैपद)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद (said)
भीमभूःthe terrible one (epithet)
भीमभूः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभीम (प्रातिपदिक) + भू (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; बहुव्रीहि-समासः (भीमा भूः यस्य = he whose nature/being is terrible)
Speaker
Narrator (introducing Bhīmabhū’s speech after his reflections)
Visual Art Cues
Scene: Bhīmabhū, overwhelmed by love, speaks after spiraling thoughts—his posture animated, hands gesturing as he universalizes the plight of lovers.
Characters & Entities
B
BhīmabhūFAQs
The verse highlights the widespread suffering caused by uncontrolled desire, preparing a moral frame for the ensuing dialogue.
No sacred site is mentioned in this verse.
None in this verse.