Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 45

नंदभद्र उवाच । अहो बाल न बालस्त्वं मतो मे त्वां नमाम्यहम् । त्वद्वाक्यैरतितृप्तोऽहं त्वां तु प्रक्ष्यामि किंचन

naṃdabhadra uvāca | aho bāla na bālastvaṃ mato me tvāṃ namāmyaham | tvadvākyairatitṛpto'haṃ tvāṃ tu prakṣyāmi kiṃcana

Nandabhadra berkata: “Wahai anak—namun pada pandanganku engkau bukanlah anak kecil. Aku menunduk menyembahmu. Teramat puas hatiku oleh kata-katamu; aku ingin bertanya lagi sedikit.”

नन्दभद्रःNandabhadra
नन्दभद्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनन्दभद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; समासः—कर्मधारय (नन्दः चासौ भद्रः)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
अहोoh!
अहो:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअहो (अव्यय)
Formउद्गार/विस्मयार्थक-अव्यय (interjection)
बालO boy
बाल:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootबाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (negation particle)
बालःa boy
बालः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootबाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
मतःconsidered (by me)
मतः:
Pradhana-visheshana (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमन् (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अर्थः—‘मतः/सम्मतः’ (considered/approved)
मेof me / by me
मे:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
त्वाम्you
त्वाम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
नमामिI bow to
नमामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तम-पुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपदम्
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
त्वत्-वाक्यैःby your words
त्वत्-वाक्यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootत्वत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + वाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), बहुवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुष (त्वत्-सम्बन्धि वाक्यानि)
अतितृप्तःfully satisfied
अतितृप्तः:
Pradhana-visheshana (Predicate adjective/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतृप् (धातु) + त (कृत्) + अति- (उपसर्ग)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; ‘अति’ उपसर्गयुक्त
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
त्वाम्you
त्वाम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तुbut
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधार्थक (but/indeed)
प्रक्ष्यामिI will ask
प्रक्ष्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (धातु)
Formलृट्-लकार (Simple future), उत्तम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
किञ्चनsomething
किञ्चन:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + चन (निपात)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अनिश्चितार्थक (indefinite pronoun)

Nandabhadra

Scene: A venerable devotee (Nandabhadra) folds hands and bows before a radiant youthful speaker, acknowledging hidden greatness; a quiet hermitage or temple-courtyard setting with attentive listeners.

N
Nandabhadra

FAQs

True authority is wisdom, not age; humility and reverence toward insight are marks of dharma.

No tīrtha is described in this line; it frames a dialogue within the chapter.

None; it expresses respectful inquiry (praśna) as a path to understanding.