Mantra 12
Rishi: Yājñavalkya-tradition (recensional)
Devata: Apotropaic address to Ahi/Pṛdāku (hostile power); Ṛta (principle); Ghṛta (sacrificial essence)
Chandas: Yajus (protective/dismissal formula)
Samhita Patha (Devanagari)
माहि॑र्भू॒र्मा पृदा॑कु॒र्नम॑स्त आतानान॒र्वा प्रेहि॑ । घृ॒तस्य॑ कु॒ल्या उप॑ ऋ॒तस्य॒ पथ्या॒ अनु॑
Transliteration
mā́hír bhūr mā́ pṛ́dākuḥ namas te ātānān arvā́ préhi | ghṛtásya kulyā́ úpa ṛtásya páthyā ánu ||
Translation
Janganlah engkau menjadi ular; janganlah engkau menjadi ular belang. Sembah hormat bagimu; terbentang, pergilah menjauh. Menuju saluran-saluran ghee—menyusuri jalan-jalan ṛta (Tatanan)—demikianlah (pergilah).
Padapatha (Word Analysis)
मा । अहिः । भूः । मा । पृदा॑कुः । नमः॑ । ते । आ॒ता॒ना॒न् । अ॒र्वा । प्रेहि॑ । घृ॒तस्य॑ । कु॒ल्याः । उप॑ । ऋ॒तस्य॑ । पथ्या॑ । अनु॑
Word by Word
माdo not
मा:
—
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
अहिःthe serpent
अहिः:
Kartā
TypeNoun
Rootअहि (प्रातिपदिक)
भूःon earth / in the earthly realm
भूः:
Adhikaraṇa
TypeIndeclinable
Rootभू (अव्यय/निपात; भुवः-लोकनाम)
माdo not
मा:
—
TypeIndeclinable
Rootमा (निषेध) अव्यय
पृदाकुःthe spotted serpent
पृदाकुः:
Kartā
TypeNoun
Rootपृदाकु (प्रातिपदिक)
नमःobeisance
नमः:
Karma
TypeNoun
Rootनमस् (प्रातिपदिक)
तेto you
ते:
Sampradāna
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
आतानानO Ātānāna (name/epithet)
आतानान:
Sampradāna
TypeNoun
Rootआतानान (प्रातिपदिक; नामविशेषः)
अर्वाO Arvā (name/epithet)
अर्वा:
Sampradāna
TypeNoun
Rootअर्वन्/अर्वा (प्रातिपदिक)
प्रforth / forward
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग)
एहिgo
एहि:
—
TypeVerb
Rootइ (धातु)
घृतस्यof ghee
घृतस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootघृत (प्रातिपदिक)
कुल्याःchannels/streams
कुल्याः:
Kartā
TypeNoun
Rootकुल्या (प्रातिपदिक)
उपnear / towards
उप:
—
TypeIndeclinable
Rootउप (उपसर्ग/अव्यय)
ऋतस्यof ṛta (cosmic order/truth)
ऋतस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootऋत (प्रातिपदिक)
पथ्याby the proper path / on the right way
पथ्या:
Adhikaraṇa
TypeAdjective
Rootपथ्य (प्रातिपदिक)
अनुalong / following
अनु:
—
TypeIndeclinable
Rootअनु (उपसर्ग/अव्यय)
Entities Mentioned
A
Ahi / Pṛdāku (serpentine hostile power)Ṛ
ṚtaG
Ghṛta (sacrificial ghee as sacred essence)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes